زيتون | Zeitoons@
9.8K subscribers
1.89K photos
310 videos
30 files
5.98K links
وب‌سايت خبری-‌تحليلی زيتون
www.Zeitoons.com

تریبونی «مستقل» با روی‌کردی حرفه‌ای برای بازتاب اخبار، تحلیل و اندیشه.

ایمیل: Sardabir.Zeitoons@Gmail.com

تلگرام: @Zeitoons
@Zeitoons :اینستاگرام
توییتر:@Zeitoons
فیس‌بووک:
Download Telegram
🍃 تبعیض‌های قومی و مذهبی زمینه‌ساز کم شدن تعلق ملی است
بیانیه نهضت آزادی ایران پیرامون ترورهای تهران؛

زیتون– نهضت آزادی ایران طی بیانیه‌ای ضمن محکوم کردن حوادث تروریستی هفته گذشته تهران خواستار واکاوی ریشه‌های این اتفاق شد.

به گزارش «زیتون» در این بیانیه تاکید شده که بنیادگرایی دینی و شیوع جریان سلفی-تکفیری به رغم ظاهر مذهبی و عقیدتی‌اش، پدیده‌ای است کاملا سیاسی، اقتصادی و فرهنگی است.

در این بیانیه از یک سو «توسعه‌نایافتگی» و «تبعیض و نابرابری‌های گسترده اجتماعی و اقتصادی و سیاسی»، را که ریشه شیوه‌های حکمرانی غیردمکراتیک داشته و از سوی دیگر «احساس برانگیخته شده و حقارت در جهان اسلام» و «فرصت‌های ناشی از جهانی شدن اقتصاد و سیاست نهادهای مالی و امنیتی برخی کشورهای عربی حوزه خلیج فارس» را از جمله دلایل رواج پدیده اسلامی سلفی- تکفیری عنوان می‌کند.

در ادامه این بیانیه که به امضای ابراهیم یزدی٬ دبیرکل نهضت آزادی ایران، رسیده٬ آمده است «اینک بیش از محکومیت این رخداد، جا دارد نقش و مسئولیت جمعی خویش را در بروز این وضعیت ناهنجار و جبران و درمان آن جستجو کنیم.» نهضت آزادی ایران همچنین هشدار داد است همان‌گونه که در دهه ۶۰، جنگ قدرت چنین تجربه تلخی را در ذهنیت جامعه ما بر جای گذارد و با ادبیات به ظاهر دینی، به ایجاد «فضای سرکوب» پرداخته شد و پاسخ خشونت‌آمیز به خشونت، به «بازتولید فضای کینه و درگیری و رشد و تداوم فزاینده خصومت‌ها منجر شد.»

رفع «برخی تبعیضهای رایج قومی و مذهبی که خلاف اصول صریح قانون اساسی و نقض حقوق شهروندی به شمار می‌آیند»، برطرف شدن «نارسایی‌های عمرانی، فقدان آموزش،‌ آمار بیکاری و فقر بالاتر از حد متعارف در برخی نقاط کشور» و «تغییر سیاست‌گزاری‌هایی که آگاهانه و تعمدی در راستای نادیده گرفتن مطالبات، گرایشات و هویت‌های قومی و همچنین، غیر سیاسی‌سازی مردم در بسیاری از استان‌ها و مناطق غربی،‌ جنوبی و شرقی کشور» از جمله راهکارهای پیشنهاد شده در این بیانیه برای مبارزه با رواج بنیادگرایی دینی در ایران است.

متن کامل این بیانیه که برای انتشار در اختیار «زیتون» قرار گرفته به شرح زیر است:

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31144
علی را به تاریخ بازگردانیم
محمد رهبر

در کتاب حیات القلوبِ مرحوم مجلسی که قصص الانبیا و احوالِ پیامبر خاتم است، در بخش معراج رسول، داستانی ذکر شده تا مدح علی باشد. حکایت این است که در آسمان چهارم، پیامبر با تندیسِ عظیمی از علی مواجه می‌شود که ذوالفقار در دست می‌چرخاند؛ جبرئیل که در رکاب پیامبر است عرضه می‌دارد که ملائکه مقیم آسمان، دلشان برای علی که در زمین است تنگ می‌شد و این هیات متحرک را ساخته‌اند که آتش فراق، سرد کنند.

از این روایت مجعول که معنا و معنویت و پیامبر و علی را به سخره می‌گیرد بگذریم، غرض از آوردن این اباطیل این‌که علی بن ابی‌طالب به همت مورخان و بسیاری از علمای شیعه ، قرن‌ها از تاریخ اخراج شد.

دَروزی‌های سوریه علی را در شمار چهار رب‌النوعی نهادند که پرستش می‌کنند. صوفیان از او سرحلقه عرفان ساختند بی این‌که حضورش در جامعه را ببینند و شیعیان چنان به کلاف خلافت و غدیر و دشمنی با خلفای پیش از علی مشغول شدند که اصلا درد امیرالمونین و آرمان و شیوه‌اش در حکومت از یاد بردند.

سید رضی، نهج البلاغه را که مشتمل بر خطبه‌ها و نامه‌ها و پندهای امام اول شیعیان است، در قرن چهارم هجری، تدوین کرد اما مولف بیش از اینکه مفتون فلسفه سیاسی علوی شود، مسحور بلاغت گشت و ذوق ادبی سید رضی، حجابی بر فهم علی شد.

نهج البلاغه در این همه قرن که سلاطین اسلامی آمدند و رفتند و در ایران حتی صوفیان صفوی، خود را کلب-سگ- علی خواندند و سلسله برپا کردند، متروک و بلکه ِسری باقی ماند.

علی ابن ابی‌طالب از مقام انسانی فراتر رفت واسطوره‌ای گشت و تاریخ از علی خالی شد و آنچه ماند، آهن پاره ذوالفقار بود و ذکر خیری که از بازوانِ تناور او می‌شد که دروازه خیبر کند. خواندن قصه‌های مجعول از خونریزی و مبارزه‌طلبی علی، نَقل محافل شیعیان شد و این حدیث از او خوانده نشد که: «بدی را از سینه دیگران با کندن آن از سینه خود ریشه کن نما».

در این صد ساله اخیر است که نهج البلاغه درخشیده است و از قضا در سپیده دم مشروطیت. مرحوم نائینی اولین نفری بود که در کتاب تنبیه الامه، مشروطه را در امتداد حکومت علوی، مقبول اسلام خواند. نائینی در بحث مبسوطی بر سر انواع حکمرانی،حکومت را به دو نوع تملکیه و ولایتیه منقسم کرد. اولی همان حکومت مالوف و استبداد سلطانی بود که همه می‌شناختند و دومی حکومت به نمایندگی مردم و مشروط به قانون و بر مبنای شورا و مشورت که پدیده‌ای تازه و تجربه نشده بود.

نائینی پا را فراتر می نهد و حکومت پیامبر و علی ابن ابی‌طالب را حکومت شورویه -شورایی – می داند. البته مشکلی این میانه هست و آن پندار معصومیت و علم غیب پیامبر و امام به زعم مسلمین و شیعیان است که این شورایی بودن را حشو زائد می‌کند و با این حال نائینی معتقد است اصل شورایی بودن در حکومت معصوم نیز ضروری است چه اگر شورا نباشد، حکومت شبیه حاکمیت استبدادی می‌شود.

تاکید بر شورایی بودن حکومت حتی در زمانه حاکمیت معصوم ، حرف تازه‌ای بود که از فقیه نواندیشی در بطن انقلاب مشروطه شنیده شد. تفکر نائینی از بارقه‌های نخستینِ اندیشیدن به سیاست بود، فارغ از ذهن بسته‌ی شیعی که همواره حاکمان را غاصب می‌دانست و حق حکومت را در انحصار امامان و امام غایب. با این همه آنچه نائینی می‌گفت در قیاس با نهج البلاغه که بیش از یک هزار سال قدمت داشت، کهنه می‌نمود.

اما آنچه نهج البلاغه را این‌گونه به پستوی تاریخ برد و تامل بر علی را به تقدس مبدل کرد،این هاله معصومیت و غیب‌دانی بود که حضور تاریخی امام را در این نورپردازی گمراه کننده، به محاق افکند.

حال بیاییم و امام را به چشم انسانی انسان و از پنجره نهج البلاغه تماشا کنیم.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31156
گفتگو با رضا علیجانی؛
فرمان‌ آتش به اختیار نشانه استیصال و هشدار هم‌زمان است

زیتون-ریبوار کوهستانی: آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر ایران، چند روز پیش در دیدار با شماری از دانشجویان که از آن‌ها به عنوان افسران جنگ نرم نام برد، به آن‌ها توصیه کرد که مستقل و «آتش به اختیار» باشند.

رهبر ایران در ادامه صحبت‌هایش در آن نشست، تاکید کرد که نه تنها افسران جنگ نرم بلکه عموم فعالان عرصه فرهنگی باید «خود تصمیم بگیرند که چه بکنند». آیت‌الله خامنه‌ای می‌گوید هنگامی که دستگاه فرهنگی مختل می‌شود افسران جنگ نرم باید با «شناخت وظیفه خود» به صورت آتش به اختیار تصمیم‌گیری و اقدام کنند.
مجریان فرمان «آتش به اختیار» چگونه این فرمان را فهم کرده و آن را عملیاتی می‌کنند؟ انتظار می‌رود این فرمان چه پیامدهایی به دنبال داشته باشد؟ آیا ممکن است از جمله پیامدهای این فرمان٬ تکرار رخدادهایی همچون قتل‌های زنجیره‌ای یا حمله به کوی دانشگاه تهران باشد؟ درباره این موضوع با رضا علیجانی، روزنامه‌نگار و فعال سیاسی ملی مذهبی ساکن پاریس گفتگو کرده‌ایم.


‌آقای علیجانی٬ فرمان آتش به اختیار آقای خامنه‌ای به تعابیر مختلفی دامن زده است. برخی می‌گویند این نشانه بحران سیاسی و دعوت طرفدارنش به برخور تندتر با آقای روحانی است و برخی دیگر می‌گویند این تعبیر نادرست است. شما چه برداشتی از این فرمان دارید؟
اصل و کنه آتش به اختیار، ناظر به واقعیت نظام دوگانه سیاسی ایران است٬ یعنی نظامی که از یک سو نهاد پرقدرت ولایت فقیه را دارد و از سوی دیگر علی‌رغم نظارت استصوابی٬ گونه‌ای از نهاد‌های انتخابی، یعنی ریاست جمهوری و مجلس را هم در خود دارد. این نظام دوگانه همیشه این امکان را به بخش ولایی که باثبات‌‌تر و قدرتمندتر است داده که به بخش انتخابی شلیک کند و آن را محدود کند. اما تا اینجای امر مساله قانونی است یعنی در متن قانون آمده است. البته این قانون پاردوکسیکال است و از درون مجلس خبرگان هم تاکنون دلسوزانی چون مرحوم مهندس سحابی به این پاردوکس اشاره کرده‌اند.
اما مساله وقتی بحرانی‌تر می‌شود که بخش ولایی نسبت به بخش انتخابی از ابزارهای فراقانونی هم استفاده می‌کند. آقای خامنه‌ای خطاب به افسران جنگ نرم صحبت می‌کند و مقصود و هدف را جایی قرار می‌دهد که این افسران جنگ نرم فکر می‌کنند آن‌جا اختلالی و اشکالی وجود دارد. اشکالی که به تعبیر آقای خامنه‌ای ناشی از تعطیلی و یا اختلال مراکز فرهنگی و سیاسی قانونی است.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31161
«بازگشت» به کدامین شریعتی؟
هادی حکیم شفایی

مقدمه:
حدود چهار دهه از درگذشت دکتر علی شریعتی می گذرد و در این مدت، کشور ما فراز و نشیب های فکری و اجتماعی بسیاری را از سر گذرانده است: جنبش «پروتستانتیسم اسلامی»، تز«اسلام منهای روحانیت»، نظریه اسلامِ «رهایی بخش» و شدت گرفتن موج انقلاب علیه مدرنیزاسیون شتابزده شاه و خفقان امنیتی ساواک، پیروزی انقلاب اسلامی ۵۷ و حاکمیت ایدئولوژی اسلامِ انقلابی با مدیریت فقهی، طرح نظریه «اسلامِ انقلابیِ صادراتی» و شعله ور شدن جرقه سخت جنگ در منطقه، ظهور جنبش تحول خواهانه ی اصلاحات و طرح مدل «مردم سالاری دینی»، تز «اسلام منهای فقاهت» و گسترش نظریه «قبض و بسط تئوریک شریعت» و آغاز حوادث اسف بار ترورهای اندیشمندان و فعالان سیاسی، باز تولیدِ پدیده اسلام انقلابیِ امنیتی از اواسط دهه ۸۰ و آغاز دوره انزوای سیاسی و اجتماعی دگراندیشان سیاسی و فرهنگی، به پا خواستن جنبش اعتراضی ۸۸ و متعاقب آن، حصر و انزوای دوباره ی تفکر تحول خواه، و در نهایت، بازگشتِ جریان تجدیدنظرخواه به عرصه سیاسی و فرهنگی و طرحِ «اسلام اعتدال»، طرحی کلی از افت و خیز این چهار دهه را نمایان می کند. در تمامی ادوار ذکر شده، نام دو چیز، هرگز به فراموشی سپرده نشد: یکی، دین و دیگری، علی شریعتی. قبل از انقلاب ۵۷، و بخصوص پس از آغاز سخنرانی های پرشور و بدیع او در خصوص اسلام و جامعه که توجه طیف گسترده ای از دانشگاهیان و طلاب را به خود جلب کرده بود، روحانیون سنتی و منبری آن زمان، نظرات شریعتی را بر نتافتند و عنوان «بی دینی» و «سنی گری» را نثار او کردند. در کنار روحانیون منبری و سطح پایین، برخی روحانیون سنتیِ تراز اول آن زمان نیز او را «اسلام سرا» و یا «اسلام نشناس» معرفی می کردند. و اما روشنفکران غیر دینی قبل از انقلاب، او را جدی نمی گرفتند و تکیه کردن او به اسلام برای تحرک بخشیدن به جامعه را تلاشی بیهوده می پنداشتند. سرانجام، با وجود تمام تحرکاتِ جریاناتِ رقیب و یا متخاصمی که وجود داشت، شریعتی چنان موجی از اسلام خواهی به پا کرد که با تمام فشارها و تهدیدها، لقب «معلم انقلاب» را از سوی مردم از آنِ خویش ساخت و پدر معنوی انقلاب نام گرفت.
پس از پیروزی انقلاب و حاکمیت همان دو دسته روحانیونِ سنتیِ منبری سطح پایین و روحانیون سنتی ترازِ اول، دیری نپایید که نه تنها لقب «معلم انقلاب» از او ستانده شد بلکه آیت الله مطهری که نماینده همان روحانیونِ سنتی ترازِ اول به حساب می آمد و در سال ۵۸ ترور شده بود، به عنوان معلم انقلاب معرفی گردید و سالروز ترورش را روز معلم نام نهادند. شریعتی در دهه ۶۰ نه تنها جایگاهی در میان حاکمان جمهوری اسلامی نداشت، بلکه آثار و نوشته های او در اوایل این دهه از کتابخانه ها جمع آوری گشت اما فاصله گرفتنِ حاکمیت از او، ارزش و نام او را در افکار عمومی بالاتر می بُرد و او همچنان، در میان منتقدین و مخالفینِ روشنفکر نظام، نماد آزادی خواهی، آزادگی، روشنفکری و ضدیت با حکومت روحانیون بود. دهه ۶۰ به پایان رسید و با کاسته شدن از شدت و حدت عیارِ ایدئولوژیکِ نظام، فضا برای نقد و انتقاد تا حدی گشوده شد اما نه نقد بنیانگذار و نزدیکان او بلکه نقد شریعتی. دهه ۷۰، برخی از نواندیشان دینیِ نوظهور و شماری از صاحب نظران سیاسی، دست به نقد و یا انتقاد از شریعتی بردند و از ایدئولوژیک کردن دین توسط او، مخالفت او با دموکراسی و یا نظریه پردازی فاشیسمِ مذهبی توسط او سخن راندند و تا اعلام مرگ «شریعتیسم» و عبور از او پیش رفتند. دهه ۸۰، کماکان همچون دهه قبل، عرصه نزاع های فکری مشابه میان حامیان و مخالفان شریعتی بود اما با آغاز دهه ۹۰ که همزمان بود با گسترش سرطانیِ موج اسلامگراییِ تکفیری در منطقه و سراسر جهان، برخی از روشنفکران غیر دینی و شماری از روشنفکرانِ سابقا دینگرا که در آن زمان، از جریان نواندیشی دینی، فاصله گرفته بودند، در اقدامی شگفت آور، نام نواندیشی دینی و در راس آن، شریعتی را با جریان تکفیری داعش پیوند زده و مدعی وجود رابطه علیت، میان نواندیشی دینی و بنیادگرایی دینی شدند. طرح این نظرِ اغراق آمیز، البته از سوی دیگر، واکنش بازگشتِ مجدد به شریعتی را موجب شد و شماری از اندیشمندان حوزه جامعه شناسی دین و فلسفه، از «بازگشت به شریعتی» سخن گفتند.

متن کامل در زیتون :
http://zeitoons.com/31206
شریعتی؛ امروز و آینده ما

زیتون-در آستانه چهلمین سال‌گرد درگذشت علی شریعتی، مقالات جمعی از پژوهشگران و نویسندگان از جمله: عبدالعلی بازرگان، حسین پایا و علی پایا، سعید پیوندی، محمدباقر تلغری زاده، مهدی جامی، شیرین دخت دقیقیان، تقی رحمانی، اسفندیار طبری، رضا علیجانی، حسن فرشتیان، احمد علوی، مرتضی کاظمیان، جمیله کدیور، حسن محدثی، مجتبی مهدوی، محمدرضا نیکفر و حسن یوسفی اشکوری، در کتاب «شریعتی؛ امروز و آینده ما»، به‌وسیله‌ی انتشارات «اچ اند اس مدیا» در لندن منتشر شد. مشخصات، نحوه تهیه‌ی کتاب و مقدمه آن در ادامه می‌آید.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31211
چرا داعش را به ما ترجیح می دهند؟
کریم پورحمزاوی

اینکه تمامی اعضای تیم پنج نفره ای که به مجلس و مقبره آیت الله خمینی هجوم برد, عملیات انتحاری انجام داد, ۱۷ نفر را کشت و خود را نیز به کشتن داد، ایرانی بودند تنها یک خبر بود. خبری که نه عنصر غیرمنتظره ای در آن نهفته بود و نه شاید کسی از شنیدنش تعجب کرد. تمامی آن پنج نفر ایرانی اهل کردستان، جوان بودند. موهای خود را همانند دیگر جوانهای ایرانی آرایش کرده, مثل دیگر جوان ها لباس پوشیده و اگر هر یک از ما با آنها در یک تاکسی می نشست و یا با آنها در یک صف خرید مایحتاج می ایستاد با آنها مثل هر جوان ایرانی دیگر صحبت می کرد. اما اینکه در جامعه ما چه می گذرد که این پنج جوان به جای جذب شدن به این جامعه مجذوب فرهنگی تماما بیگانه با جامعه ایرانی شده تا در نهایت خود و دیگران را به کشتن دهند پرسشی ساختاری است که به ساختار سیاسی, اجتماعی و در نهایت اقتصادی ایران بر می گردد.

بعد از واقعه مجلس و حرم، اکثر تحلیل ها نسبت به چرایی روی آوردن بعضی از ایرانیان کردستان به اسلامگرایی جهادی حول محور سنی بودن آنها و محرومیت اقلیت سنی بعنوان اقلیتی مذهبی در ایران چرخید. علیرغم صحت اینگونه استدال ها باید گفت که سنی بودن کردهای استان کردستان یا سیستان و بلوچستان تنها بخشی از قضیه است. در رابطه با شاخصه های فقر در استان کردستان بسیاری از ما در شبکه های اجتماعی اخیرا با پدیده کولبرانی که برای اندک مبلغی بارها را در این سو و آنسوی مرز کوهستانی کردستان منتقل می کنند آشنا شدیم. این واقعیت که استان کردستان رتبه نخست را در فروش کلیه در ایران از آن خود کرده است شاخص دیگری است که شدت و حدت فقر در این استان را به ما گوشزد می کند. در لیست فروشندگان کلیه می توان زوج هایی یافت که از راه فروش کلیه سعی در نجات زندگی و خانواده خود دارند. نماینده استان کردستان بارها نسبت به عمیقتر شدن فاصله بین قشر وسیع کم درآمد و قشر کوچک پر درآمد در این استان گوشزد کرده است. تاثیر این عارضه بر حس تعلق کردستانی ها به ایران وقتی چندین برابر می شود که در می یایند قشر پردرمد استان آنها نه بومیان استان بلکه قدرتمندان و متنفذین هستند که بومیان این استان را به‌عنوان نگهبان و دربان و کارگر خرد به کار بگیرند. با نگاهی به تعداد زیاد بیکاران در استان کردستان, ناگفته پیدا است که اینگونه مشاغل خرد همیشه و برای همه هم مهیا نیست.

دیگر استان خشونت زده ایران یعنی سیستان و بلوچستان نیز چندان حال و روز بهتری نسبت به کردستان نداشته و واژه «محروم» همواره ضمیمه نام این استان بوده است. از این منظر می توان به این نکته رسید که افزون بر سنی بودن شهروندان کردستان و سیستان و بلوچستان فقر گسترده دیگر مشخصه ای است که از حس تعلق آنها به ایران بزرگتر می کاهد. مورد دوم شاید بسیار قویتر و مهمتر از مورد اول هم باشد. چرا که جذب شدن شهروندان ایرانی به مسلک سلفیت و در نتیجه گروههای تندرو تنها مختص شهروندان سنی مذهب ایران نیست.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31140
درخواست برای محرومیت مطلق زنان از حضور در استادیوم؛
نخستین تحرک آتش‌به اختیارها

زیتون ـ مهسا محمدی: با برگزاری بخشی از مسابقات لیگ جهانی والیبال مردان در ایران٬ دوباره بحث بر سر ورود زنان به ورزشگاه بالا گرفت. برخورداری از حق ورود به ورزشگاه برای تماشای مسابقات ورزشی مردان، از اوایل دهه ۸۰ تبدیل به یکی از خواسته‌های پرحاشیه و جنجال برانگیز زنان در ایران شد. برخی از مخالفان اساسا آن را «حق» نمی‌دانند و گروهی به «اولویت» آن بر سایر حقوق قابل پیگیری زنان تردید دارند.

ورود کج دار و مریز زنان به ورزشگاه
پیش از موعد برگزاری مسابقه والیبال بین تیم های ایران و بلژیک در روز ۱۹ خرداد٬ زنانی که خواهان ورود به ورزشگاه بودند تلاش کردند که مانند مردان به صورت آنلاین بلیط تهیه کنند اما از همان دقایق ابتدایی گشایش سایت، متقاضیان با پیام مشابهی با این محتوی که سهمیه زنان به اتمام رسیده٬ مواجه شدند.

این روال دور از ذهنی نبود و در سالهای پیش از این نیز فدراسیون والیبال برای از دست ندادن سهم میزبانی به دلیل عدم رعایت برابری جنسیتی، وانمود به فروش بلیط کرده بود و عملا بلیطی به زنان فروخته نمی‌شد و در نهایت تعداد محدودی از زنان، حدود ۱۰ نفر به صورت گزینشی و نمایشی وارد سالن می‌شدند تا در فیلم و عکس‌های تهیه شده از مسابقه برای اثبات ادعای حضور زنان داشته باشند.

امسال اما موضوع کمی متفاوت بود. در عکس‌های منتشر شده حدود ۳۰۰ زن در ورزشگاه بودند و حضور رسمی و پذیرفته شده این تعداد در طی سال‌های اخیر بی‌سابقه بود.
فردای روز برگزاری مسابقه، طیبه سیاووشی عضو کمیسیون فرهنگی مجلس گفت که از ۳۰۰ زن حاضر در ورزشگاه، تعداد کمی از طریق سایت بلیط خریده بودند و مابقی مدعوین بودند. این نماینده با تاکید به اینکه می‌داند زنانی که امکان حضور در بازی روز گذشته ایران و بلژیک را پیدا نکردند، از این موضوع ناراحت هستند، حضور تعدادی از زنان در ورزشگاه آزادی را «مقدمه تجربه و اولین» خوبی دانست و قول داد که برای گشایش راه ورود زنان به ورزشگاه تلاش کند.

البته این حق ورود زنان به ورزشگاه لااقل برای تماشای والیبال و بسکتبال «اولین » نیست و تا پیش از تابستان ۹۳ زنان حق ورود به ورزشگاه برای تماشای این بازی‌ها را داشتند و همیشه بحث بر سر سایر ورزش‌های پرطرفدار از جمله فوتبال بود.

ورود به ورزشگاه برای تماشای فوتبال با وجود طرفداران پروپاقرصی که همیشه در میان زنان داشته، یکی از خط قرمزها محسوب می‌شد و برخوردهای قهری با کسانی که سعی می‌کردند با لباس مبدل و یا به هر شکل دیگری خود را به ورزشگاه برسانند، شکل می‌گرفت.
با بالا گرفتن بحث بر سر والیبال و هم‌زمان شدن آن با دیدار فوتبالیست‌ها با رییس جمهور، مسعود شجاعی بازیکن تیم ملی فوتبال از رییس‌جمهور خواست تا شرایطی فراهم شود که زنان نیز بتوانند از نزدیک فوتبال را تماشا کنند.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31220
🍃 تداوم بازداشت موقت رضا گلپور، نویسنده‌ کتاب شنود اشباح
زیتون– عبدالرضا داوری٬ چهره رسانه‌ای نزدیک به محمود احمدی‌نژاد٬ خبر داد که امروز در کتابخانه بند ۴ زندان اوین، (رضا – گ) نویسنده کتاب جنجالی (ش – الف) را دیده است.

در کانال تلگرامی او نوشته شده که رضا گلپور٬ نویسنده کتاب شنود اشباح گفته است که «با اتهام جاسوسی برای اسرائیل، تبانی و اجتماع علیه امنیت ملی و توهین به رهبری، حدود ۸ ماه است که در بازداشت موقت بسر می برد.» همچنین به نقل از او نوشته که گلپور سازمان اطلاعات سپاه بازداشت شده و حدود ۶ ماه در بند دو-الف زندانی بوده است.

بهمن ماه سال گذشته «زیتون» خبر داده بود که رضا گلپور، نویسنده کتاب جنجالی «شنود اشباح» بازداشت و به بند ۲-الف اطلاعات سپاه، مستقر در زندان اوین، منتقل شد.

یک «منبع آگاه» ضمن تائید این خبر به «زیتون» گفته بود که این چهره اطلاعاتی-رسانه‌ای با اتهام‌های متعددی چون «جاسوسی برای کشورهای بیگانه، ترور شخصیت‌های نظام و سهم‌خواهی در برابر انتشار اخبار کذب» روبروست.
رضا گلپور چمرکوهی، به «متخصص پروژه‌های سفارشی تخریب» شهرت دارد و از همکاران سایت «عماریون»منتسب به جریان حزب‌الله است و پیش از این همکاری نزدیکی با اطلاعات سپاه داشته است.

کتاب «شنود اشباح» در زمان انتشار با واکنش‌های شدیدی همراه شد. گلپور در این کتاب اتهام‌های سنگینی از جمله جاسوسی را متوجه اصلاح‌طلبان کرد. او در جلد دوم این کتاب که دربردارنده مصاحبه‌هایی اختصاصی با علی فلاحیان، وزیر اسبق اطلاعات بود، ادعاهای گسترده‌ای را علیه وزارت اطلاعات مطرح کرد و پیش از انتشار کتاب، توسط مأموران امنیتی دستگیر شده بود. او پس از گذراندن چندین ماه بازداشت، آزاد و آن زمان مدعی شد که پس از تبرئه از اتهامات امنیتی، به اتهام «تبلیغ علیه نظام» به جزای نقدی محکوم شده است.

گلپور در ماه‌های آخر قبل از بازداشت مجددش مطالبی در مورد شهرزاد میرقلی خان (تبعیدی سپاه پاسداران به عمان) و سردار عسگری(مفقود شده) و خسرو تهرانی در رسانه‌های مختلف منتشر کرد که می‌تواند با دستگیری او ارتباط داشته باشد.

منابع زیتون از نوعی «تسویه حساب شخصی در رده بالای نهادهای امنیتی» در پی «نشر برخی اخبار خاص» از جانب این فرد و سایت عماریون خبر داده‌ بودند.

هم‌چنین همسر سوم گلپور که از تابعیت آمریکایی برخوردار است، به «جاسوسی برای سرویس‌های خارجی» متهم شده است. او ساکن بیروت است و به عنوان خبرنگار با رسانه‌های خارجی همکاری دارد.

عبدالرضا داوری در مورد گلپور نوشته است: «مورد (رضا – گ) بسیار عجیب است. او که زمانی نویسنده محبوب حاج حسن شایانفر، رئیس دفتر پژوهش های روزنامه کیهان بود و گزارش های جنجالی اش علیه اصلاح طلبان و اطرافیان دکتر احمدی نژاد سرلوحه سایت عماریون و جزو منابع درسی دوره های بصیرت افزایی برادران بود، اینک توسط همان برادران با اتهام جاسوسی برای اسرائیل، اقدام مسلحانه علیه امنیت ملی و توهین به رهبری در بند است و در انتظار دادگاهی که تیرماه به ریاست قاضی صلواتی برگزار خواهد شد.»

http://zeitoons.com/31279
گفت‌‌وگو با سروش دباغ به مناسبت چهلمین سال‌گرد درگذشت علی شریعتی؛
شریعتی، کویریات و دوران «پسا-ارشاد»

از متن :
، می توانیم زندگی و آثار شریعتی را به سه دوره تفکیک کنیم:
۱) دوره پیشا-ارشاد
۲) دوره ارشاد
۳) دورۀ پسا-ارشاد
دوران نخست معطوف است به آثاری از شریعتی که قبل از سفر اروپا نگاشته شده، نوشته های وی در نشریات دانشجویی در فرانسه چاپ شده ، همچنین آثاری که پس از بازگشتش به ایران منتشر گشته تا سال ۴۷ شمسی. « کویر»، ترجمۀ کتاب جوده السحار دربارۀ ابوذر غفاری و «اسلام شناسی مشهد» از آثار این دوران است. «طرح هندسی مکتب» و برخی آراء غیرارتدوکس شریعتی درباره اسلام معتلق به این دوران است. درسهای وی در دانشگاه مشهد تحت عنوان «اسلام شناسی مشهد» منتشر شده، در ابتدا سروصدایی ایجاد نمی کند، اما پس از مدتی بحث برانگیز می شود. این دوران نخست است. پوران شریعت رضوی، همسر شریعتی در کتاب «طرحی از یک زندگی» اشاره می کند که این دوران کم تلاطم ترین دوران زندگی خانوادۀ شریعتی بوده است. در این دوران ، شریعتی قلم می زده و تدریس می کرده و با ذوقی سرشار و بارقه های نبوغی که در او وجود داشته، کار و بار خویش را پیش می برده، اما هنوز دوران ارشاد آغاز نشده بود.

شریعتی از سال ۴۷ سخنرانی های خود را در « حسینیه ارشادِ» تهران آغاز می کند، دوران ارشاد ، قریب به ۵ سال تا زمان بسته شدن حسینیه ارشاد در آبان ۵۱ ادامه می یابد، دورانی که شهرت اصلی شریعتی از آنجا نشات گرفته است. کثیری از سخنان و آموزه های شریعتی که طنین انقلابی گری جدی دارد، متعلق به این دوران است. این سخن را از این جهت می گویم که ممکن است عده ایی در بازخوانی شریعتی دچار نوعی خطای فروکاهش (reduction) شوند. نباید شریعتی را به شریعتی دورانِ «ارشاد» تقلیل داد. این خطاست. نمی گویم شریعتیِ دوران ارشاد وجود نداشته، روشن است که چنین دورانی در ادوار زندگی شریعتی وجود داشته و بیشترین تأثیر وی هم متعلق به همین دوران است، همان شریعتی ای که بعدها در تظاهرات های سال ۵۷ و همچنین سالهای نخست پس از انقلاب، به عنوان معلم انقلاب شناخته می شد؛ همان شریعتی ای که «حسین وارث آدم» را منتشر کرد؛ سخنرانی «پس از شهادت» را ایراد کرد؛ «امت و امامت» را در حسینیه ارشاد بسط داد؛ «شیعه حزب تمام» و «مسئولیتهای شیعه بودن» و « انتتظار مذهب اعتراض» و « تشیع علوی/ تشیع صفوی» را مطرح کرد؛ مفاهیم و مضامینی که رنگ و بوی ایدئولوژیک داشتند و به تعبیر درست داریوش شایگان، قوام بخش «ایدئولوژیزه کردن سنت» بود. گفتمان شریعتی در آن دوران انصافاً مؤثر افتاد. نه تنها در دانشگاه و نسل جوان، بل کثیری از روحانیون ، در اواخر دهۀ چهل و تمام دهۀ پنجاه شمسی هم متأثر از شریعتی بودند. روایت وی از امام علی، امام حسین، سجاد، امام دوازدهم… کثیری را متأثر کرده بود. مرحوم مطهری هم در برهه ایی متأثر از شریعتی بود و او را به حسینیه ارشاد دعوت کرد تا سخنرانی کند. این همه متعلق به شریعتی دوران «ارشاد» است که مؤثرترین دوران به معنای اجتماعی اش در ادوار زندگی شریعتی است. این سخنان، از جایی با سیاست عمیقاً گره خورد و منتهی به بسته شدن ارشاد و مخفی شدن شریعتی گشت؛ دورانی که با مبارزات مسلحانۀ «چریک های فدایی خلق » و اعضای « سازمان مجاهدین خلق» مصادف شده بود.

دورۀ سوم شامل دوران زندان و پس از زندان است. شریعتی قریب به یکسال و نیم در مجموع در زندان بود و فروردین ۵۴ آزاد شد. به قول خودش در «با مخاطبهای آشنا» ، آن شصد شب تنهایی. در اردیبهشت ۵۶ ، شریعتی با گذرنامۀ علی مزینانی از ایران هجرت کرد و نهایتاً به فاصله یک ماه و اندی در خرداد ۵۶ از دنیا رفت.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31323
بازگشت به شریعتی؛ بازگشت به عدالت
حسن یوسفی‌اشکوری

درآمد

امسال چهلمین سالگشت درگذشت دکتر علی شریعتی است. بی گمان شریعتی یکی از اثرگذارترین سیمای روشنفکری ایران معاصر و از جهاتی مهم ترین متفکر نواندیش دینی در قرن اخیر ایران به شمار می آید. او بود که در دوران معاصر دین فهمی از نوع دیگر را به نسل خود آموخت و اهمیت فهم دین در بستر تحولات و تعاملات تاریخی را برجسته کرد و در این سیر و صیرورت معرفتی گفتمان دینی تازه ای را در دین شناسی خلق کرد و این ابداعات تحرکات فکری و اجتماعی و فرهنگی عمیقی را در جامعه ایرانی در پی آورد.

شریعتی و افکار و آموزه هایش (که اکنون در مجموعه آثار ۳۶ جلدی اش به یادگار مانده) به لحاظ موضوعی چندان متنوع و رنگارنگ است که نمی توان آنها را به یک و یا چند موضوع فروکاست ولی در این مقال می کوشم به بعدی از ابعاد فکری و معرفتی و در عین حال اجتماعی و سیاسی او بپردازم؛ بعدی که می پندارم در شرایط کنونی ایران (و حتی جهان) از اهمیت بیشتری برخوردار است. این بعد مهم، اندیشه و آرمان عدالت خواهی و در معنای دقیق تر، برابری طلبی اوست. بدین ترتیب، از منظری که اکنون نگاه می کنم، بر این گمانم که پس از چهل سال، بازگشت به شریعتی به معنای بازگشت به عدالت خواهی است.

این مقال در سه فصل سامان می یابد: سوسیالیسم دینی شریعتی، علل انزوای جریان برابری خواه اسلامی در دوران جمهوری اسلامی و در نهایت ضرورت احیای اندیشه عدالت خواهی در شرایط کنونی جامعه ایران.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31259
نامه‌ سرگشاده‌ ۲۵۰ تن از فعالان مدنی در اعتراض به ادامه‌ی کشتار کولبران کرد
🍃 فعالان مدنی و نمایندگان مجلس سکوت غیر قابل توجیه‌شان را بشکنند

زیتون– ۲۵۰ نفر از فعالین سیاسی و اجتماعی در نامه‌ای سرگشاده به ادامه کشتار کولبران کرد اعتراض کردند.
در این نامه ضمن تاکید بر تاثیر «فقر و توسعه‌نیافتگی منطقه و نگرش امنیتی و تبعیض‌های گوناگون»٬ بر ایجاد شرایطی که منتهی بر «کولبری» مرزنشینان کرد؛ به تراژدی حاکم بر سرنوشتان اشاره شده است.

به گزارش «زیتون» امضا کنندگان این بیانیه تاکید دارند که «شلیک کور» اگر چه «موجب اعتراض برخی مقامات شده، امّا عملاً نه تنها به اعتراضات مردم منطقه اهمّیّتی داده نشده، بلکه واکنش مقامات هم تنها در رسانه‌ها نمود پیدا کرده است و آنچه در عمل روزانه اتّفاق می‌افتد شلیک بی‌محابا و کشتار مداوم کولبران مظلوم است.»

امضا کنندگان «مراتب نگرانی عمیق و انزجار شدید خود را از هرنوع برخورد خشونت‌آمیز با کولبران و مسئله‌ی کولبری» اعلام کرده و خواستار «پایان سکوت غیرقابل توجیه مردم، فعّالان مدنی و نمایندگان مجلس در این رابطه» هستند.

حبیب‌الله پیمان، سعید مدنی، علیرضا رجایی، جلال جلالی زاده، خالد توکلی، مرضیه مرتاض لنگرودی، فریبرز رئیس دانا و عدنان حسن‌پور از جمله امضا کنندگان این نامه هستند.

متن کامل این بیانیه که نسخه‌‌ای از آن برای انتشار در اختیار «زیتون» قرار گرفته٬ به شرح زیر است:

http://zeitoons.com/31337
واکنش‌ها به روحانی‌؛
تلاش روحانیون محافظه‌کار برای انکار هم‌زیستی اسلام و دموکراسی

زیتون-‌مهدی تاجیک: سخنان حسن روحانی درباره این که امام اول شیعیان٬ نظر و انتخاب مردم را مبنای ولایت و حکومت می‌دانست با واکنش‌های شدیدی از سوی روحانیون حکومتی روبرو شده است. روحانی در سخنرانی خود گفته بود:«انتخابات و آرای مردم که ما امروز دنبالش هستیم، پیروی از تفکر غرب نیست. رأی و نظر مردم هدیه دنیای غرب بعد از رنسانس برای ما نیست. ما دارای مذهب و مرام و دینی هستیم که امیرالمومنین مبنای حکومت و فرمانروایی را، رأی مردم می‌داند.»

ارجاع دادن انتخابات به شیوه رهبری امام علی در دوران خلافت‌اش حالا باعث ناخشنودی شدید روحانیون محافظه‌کاری شده است که برای ولایت در اسلام یک شان الهی قائل هستند و آن را ناشی از اراده خداوند می‌دانند.

نفی دموکراسی در اسلام

ناصر مکارم شیرازی از مراجع تقلید ساکن در قم طی واکنشی به سخنان اخیر روحانی گفته است که:«انتخاب حاکم در اسلام به عهده مردم نیست، بلکه “خداوند باید ولی را تعیین کند.» او با طعنه به رییس جمهور گفته«آیات درباره ولایت در قرآن زیاد است، شما تنها یک جمله از نهج البلاغه (مجموعه سخنان و نامه‌های امام علی) را دیدید و بحث کردید. در حالی که یکی از مسلمات مذهب شیعه این است که امام را خدا و نه آرای مردم تعیین می‌کند.»

محمدتقی مصباح یزدی از دیگر روحانیون شناخته‌شده محافظه‌کار نیز به سرعت دست به کار پاسخ‌گویی شد و به نفی استدلال روحانی درباره منشاء مردمی خلافت امام اول شیعیان پرداخت. او حسن روحانی را به ناآگاهی درباره مبانی فقهی ولایت امام علی متهم کرده و پرسیده است:« آیا شما می‌پذیرید که یک مسلمان ایرانی در این عصر این اندازه بی‌اطلاع باشد که چنین فکر کند؟» شنیدن چنین سخنانی از سوی مصباح یزدی به هیچ عنوان تازگی ندارد و او از اصلی‌ترین تئوریسین‌های محافظه‌کاران در نفی انتخابات به عنوان شیوه مورد پذیرش برای حکم‌رانی به شمار می‌رود.

‌تشویق مراجع برای واکنش به روحانی

رسانه‌های اصول‌گرایان هم در یک اقدام مشترک با انتشار مواضع روحانیون محافظه‌کار تلاش کرده‌اند تا مبنای سخنان حسن روحانی را زیر سوال برده و ایده‌ سازگاری اسلام با رای مردم را ناموجه جلوه دهند. قاسم روانبخش دبیر سیاسی نشریه پرتو سخن در یادداشتی که وب‌سایت رجانیوز آن را منتشر کرده است مدعی شده:«آقای روحانی با این حرف ها می‌خواهد اصل مشروعیت ولایت امام معصوم ع را بزند تا ولایت فقیه را که مشروعیت‌اش از نصب عام امام معصوم نشات می‌گیرد زیر سوال ببرد؛ تا جلوی پروسه بنی صدری شدن وی که مقام معظم رهبری نسبت به آن هشدار داده‌اند، بگیرد.»

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31314
تئوری بازی و مجوز آتش به اختیار!
فرزانه روستایی

هر قدر می گذرد ابتکار آتش به اختیار بیشتر شبیه طرح های اعلان جنگ به مردم به نظر می رسد. باید نگران بود نکند همان کسانی که سفارت عربستان و بریتانیا را غارت و دولت را با بحران های سنگین مواجه کردند برای انتقام از مردم در جریان انتخابات ریاست جمهوری٬ این طرح را علم کرده باشند . کاش رهبر جمهوری اسلامی این بحث ضد سیستمیک را مطرح نکرده بود٬ زیرا اعلام طرح آتش به اختیار بیش از هر چیزشبیه مین‌گذاری وسط حیاط خانه ای است که بچه ها در آن بازی می کنند.

چراغ سبزی که به لباس شخصی ها و بسیج و انصار حزب الله داده شد چند مرحله دیگر آن سوریه و لیبی و عراق کردن ایران است. هر بار که تاریخ بیست ساله عراق را می خوانم و ماجرای قتل عام مردم مظلوم و بیگناه حلبچه با سلاح‌های شیمیایی را مرور می کنم که حتی اندکی انسانیت می توانست مانع مرگ این همه زن ومرد و کودک این شهر کردنشین شود به این فکر می کنم که چه پروسه ای منجر به وقوع این قتل عام شد. هرگاه به یادم می افتند که بشار اسد تظاهرات عادی مردم را بمباران کرد یا در لیبی با جنگنده شکاری به مقابله با تظاهرات مردم عصبانی در خیابان ها رفتند دوست داشتم هیچگاه چنین بلایی بر سر مردم بی پناه این سه کشور نیامده بود٬ اما به احتمال زیاد در این کشورها هم طرح هایی مانند آتش به اختبار علم کرده بودند که به سرنوشت امروز دچار شدند.

از ترس آنهایی که مجوز آتش به اختیار را اختراع کردند و از وحشت آینده ای که ممکن است یقه مردم ایران را بگیرد مجبوریم چراغ همه احتیاط های لازم را روشن کنیم و با احتیاط هر آنچه را که در جریان است دوباره ارزیابی کنیم تا شاید بتوان چهار حسین، از جمله حسین الله کرم و حسین شریعتمداری و سردار حسین غیب پرور بسیج و سردارحسین زیبایی نژاد سپاه را مهار کرد. این آقایان اصولگرا با هم و با مجوز آتش به اختیار ممکن است زمینه ساز تبدیل شدن کشور به یک سوریه و لیبی شوند یا همان بلایی را که گارد رسیاست جمهوری عراق بر سر شیعیان عراق آورد بر سر مردم ایران بیاورند.

شکی نیست انتخابات ریاست جمهوری و سوختن آخرین نامزد جانشین رهبری همه معادله های اصولگرایان را با بحران و بی آیندگی مواجه کرده است. عقبه صدور مجوز آتش به اختیار این است که یا معادلات سیاسی در ایران به نفع اصولگرایان باید بچرخد. و یا نچرخد و هر آنچه هست را باید بر باد انتقام داد.

اما در عکس العمل نسبت به نتایج یک انتخابات تاریخی که به نقل از میر حسین موسوی سنگ ها را بسته و قصد دارند همه سگ ها را رها کنند٬ مطالعه روندی که منجر به شکل گرفتن طرح آتش به اختیار در جبهه اصولگرایان شده در ارزیابی آینده کشور از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است..

تئوری بازی و ارزیابی مجوز آتش به اختیار!

تئوری بازی (Game Theory )در علوم سیاسی به مطالعه تغییر رفتار و نوسان بازیگران سیاسی و اجتماعی بر اساس مدل های ریاضی می پردازد و حتی برای ارزیابی تغییرات بیولوژیک ٬ روانشناسی٬ یا خود معادله های ریاضی از تئوری بازی استفاده می شود.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31350
ده ملاحظه پیرامون نمایش و توان موشکی کشور
فرزانه روستایی

بعید است کسی اندکی عرق ملی ایرانی داشته باشد و از اینکه توان موشکی ایران چنین قابلیتی را دارد خوشحال نشده باشد . دیروز خبرگزاری ها از شلیک چند فروند موشک ایران به مواضع داعش در شهر میادین واقع در استان دیرالزور خبر دادند. روابط عمومی سپاه نیز از شلیک تعدادی موشک به اهدافی در سوریه اشاره کرده است٬ اما منابع خبری تعداد موشک های شلیک شده را بین چهار تا هفت فروند اعلام کرده اند.

در ارتباط با نمایش توان موشکی ایران نکاتی را باید مورد توجه قرار داد :

۱ــ وقتی توان دفاعی ایران را با کشورهای رقیب مانند عربستان یا حتی قطر مقایسه می کنیم شاهد این هستیم که ایران به نسبت جمعیت و وسعت یکی از پایین ترین آمار بودجه نظامی را در مقایسه با کشورهای عرب منطقه دارد. بودجه نظامی عربستان در سال گذشته حتی از روسیه نیز بیشتر بوده است و این کشور در تلاش برای تبدیل به یک قدرت نظامی منطقه ای است. در مقایسه با بسیاری از این کشورها توان موشکی ایران در واقع اصلی ترین کارت برنده ایران در معادلات نظامی منطقه است. به همین دلیل در استفاده از این کارت ملی حداکثر احتیاط را باید لحاظ کرد.

۲ــ هرچند خبرگزاری ها از خبر شلیک موشک های ایران به دو کشور آن طرف ترمتعجب شدند٬ نباید اطلاعات غیر ضروری و اضافه در مورد جزئیات این حمله منتشر شود. بی تردید عربستان و البته اسراییل با اشتیاق در انتظار دریافت جزئیات این عملیات هستند تا در صورتی که لازم شد از این اطلاعات در آینده بهره ببرند. به همین دلیل هیچ ضرورتی وجود نداشت که محل شلیک و پایگاه دقیق پرتاب این موشک ها در کرمانشاه و کردستان علنی شود. ذوق زدگی سیاسی در میان مسئولان نظامی باعث می شود تا معمولا بیش از حد لازم حرف بزنند و اطلاعات از لابه لای ذوق زدگی آنان درز می کند.

از یاد نبریم که در جریان بازدید احمدی نژاد از مرکز اتمی نطنز فیلمی از اخبار تلویزیون پخش شد که همه جزئیات اتاق کنترل نطنز را نشان می داد . بعدها همین فیلم تلویزیون ایران مبنای ساخت ویروس استاکس نت برای از کار انداختن سانتریفوژهای این مرکز غنی سازی قرار گرفت.

۳ــ وارد شدن به معادلات سوریه و نیز شلیک موشک از ایران نباید به معنای تهدید اسراییل نمایش داده شود. از یاد نباید ببرند که آن شعارهای کودکانه ضد اسراییلی به زبان عبری که بر موشک های سال گذشته نوشته شد یک سند مهم برای اعلام دور جدید تحریم های آمریکا علیه ایران بود. ضد اسراییلی معرفی کردن نمایش موشکی ایران زمینه سازی انتقام گیری اسراییلی ها را فراهم می کند٬ در حالیکه هیچ یک از کشورهای منطقه توانایی ایستادگی در برابر توان نظامی اسراییل را ندارند.

۴ــ هر گاه جناحی در ایران با استفاده از توان موشکی ملی کشور قصد تهدید اسراییل را داشت باید به این نکته توجه داشته باشد که بازی کردن با دم کروکودیل نه عقلانی است و نه خوش عاقبت. نیروی هوایی اسراییل یکی از اجرایی ترین و خوش سابقه ترین نیروهای هوایی در جهان است که شاهکارهای نظامی بی مانندی را به نام خود ثبت کرده است. نیروی هوایی اسراییل تقریبا هیچگاه تمرین برای انجام عملیلات علیه مراکز حساس در ایران را نه تعطیل کرده است و نه حتی اخبار آن را سانسور می کند. با این حال٬ برخی از این تمرین ها حتی از چشم ماهواره های آمریکایی نیز پنهان می ماند٬ زیرا سیستم ارتش اسراییل به شکلی است که هیچگاه حتی با نزدیکترین متحد خود٬ یعنی آمریکا صریح و شفاف برخورد نمی کند.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31380
پیامدهای حمله موشکی سپاه به داعش؛
بازگشت سایه جنگ

زیتون- سینا پاکزاد: عملیات موشکی سپاه پاسداران علیه گروه داعش در منطقه دیرالزور سوریه با واکنش اسراییل روبرو شده است اما آمریکایی‌ها هنوز نسبت به آن ابراز موضع نکرده‌اند. بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسراییل در واکنش به این حمله گفته است: «ما اعمال و حرف‌های آنها (ایران) را دنبال می‌کنیم. من پیامی برای ایران دارم: اسرائیل را تهدید نکنید.» واکنش اسراییل از این جهت صورت گرفته است که عملیات سپاه از طریق موشک‌های بالستیک میان‌برد انجام شد و اسراییل نگران است که ایران از توان نظامی کافی برای هدف قراردادن تل‌آویو برخوردار باشد.

پیام ضمنی یک حمله
عملیات موشکی سپاه علیه داعش در خاک سوریه بی سابقه بود و این نهاد نظامی در بیانیه‌ خود اعلام کرد که حمله را به تلافی عملیات تروریستی اخیر داعش در مجلس شورای اسلامی و آرامگاه آیت‌الله خمینی ترتیب داده است. حمله داعش به این دو مکان روی هم رفته ۱۷ کشته و ۴۶ مجروح برجای گذاشته بود.

هنوز مشخص نشده است که در عملیات انتقام‌جویانه سپاه چه تعداد از نیروهای داعش کشته یا زخمی شده‌اند٬ با این حال رمضان شریف سخنگوی سپاه ایران٬ اهداف موشک‌ها در دیرالزور را مقرهای فرماندهی گروه داعش و دپوی تجهیزات انتحاری و لجستیکی آنان اعلام کرده و گفته است که برای شلیک موشک‌ها با سوریه هماهنگ شده بود.

او همچنین هشدار داده که «حامیان بین‌المللی و منطقه‌ای تروریست‌ها باید پیام هشدارآمیز عملیات موشکی را درک کنند.» اشاره سخنگوی سپاه به عربستان٬ اسراییل و ایالات متحده است که جمهوری اسلامی مدعی است به صورت غیرعلنی از داعش حمایت می‌کنند.

حمایت از دو جناح

موضع‌گیری‌هایی که چهره‌های اصول‌گرا و اصلاح‌طلب در قبال حمله سپاه به سوریه داشته‌اند همدلانه و در مقام تایید بوده است. حمایت اصول‌گرایان از این حمله تعجبی نداشت و آنها به طور استراتژیک از دخالت جمهوری اسلامی در کشورهای منطقه به عنوان حوزه‌های نفوذ استقبال می‌کنند و آن را در راستای منافع ملی می‌دانند. اصلاح‌طلبان هم حالا به نظر می‌رسد که دستکم درباره حمله اخیر سپاه با دیدگاه جناح رقیب سیاسی خود همراه شده‌اند.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31373
آیا هر‌ فرد مسئول تمام افراد بشر است؟
محمدرضا واعظ شهرستانی

تأملی کوتاه در باب مفهوم اگزیستانسیالیسم به مناسبت زاد روز ژان پل سارتر

اصولا اگزیستانسیالیسم به سادگی قابل تعریف نیست! این اصطلاح نام مشترکی است که به فلسفه های بسیار مختلف داده شده است و نباید چنین تصور کرد که این فلسفه‌ها ضرورتا ارتباط استواری با هم دارند. اشتراک آن‌ها بیشتر از این جهت است که همگی «فلسفۀ زندگی‌اند»؛ در همۀ آن‌ها سعی می‌شود به طُرق مختلف به سؤالاتی پاسخ داده شود که آدمیان دربارۀ هستی و تجربۀ انسان می‌پرسند. اغلب نویسندگان کتاب‌های تاریخ فلسفه، به هنگام مواجه با مُعضل ارائۀ تعریفی دقیق و جامع از اگزیستانسیالیسم، با فهرست کردن موضوعات مرتبط با هستی همچون اصالت وجود، انتخاب، آزادی، مرگ، تنهایی و پوچی، سعی کرده‌اند تا حدودی این مسئله را برطرف نمایند. در چنین وضعی، یک فیلسوف اگزیستانسیل، فیلسوفی است که آثارش را وقف پرداختن به این موضوعات کرده باشد.

در حالی که در حالت کلی از اصطلاح «هستی»[۲] برای موجودات استفاده می‌شود، فیلسوفان اگزیستانسیالیسم، هستی انسان را به عنوان گونه‌ای متمایز از هستی دیگر موجودات مورد تدقیق قرار می‌دهند و با دقت به این تمایز، هستی انسان را «وجود» یا «Existence» می‌خوانند. برای مثال تفاوت ارزش وجود یک اسب با وجود انسان برای یک فیلسوف اگزیستانسیالیست آن است که حداقل تا آنجا که ما می‌دانیم آگاهی یک اسب صرفا به ابژه‌های بیرونی تعلق دارد، این در حالی است که دایرۀ آگاهی انسان شامل خود نیز می‌شود. به عبارت دیگر، انسان دارای خودآگاهی است.

همچنین این نکته شایان ذکر است که تفاوتی ظریف میان سنت[۳] اگزیستانسیال و مکتب[۴]رسمی اگزیستانسیالیسم وجود دارد؛ هنگامی که یک متفکر به مسائلی وجودی همچون مرگ و زندگی می‌پردازد، در حقیقت در حال فلسفه‌ورزی در سنت اگزیستانسیال است و از آنجا که معمولا هر متفکر بزرگی در مقطعی از کار و زندگی خود به مسائلی وجودی چون مرگ و زندگی پرداخته است، روشن است که برای این سنت نمی‌توان آغاز و پایانی مشخص کرد. ولی مکتب فلسفی اگزیستانسیالیسم دارای آغازی روشن و معین است.[۵]

گفته می‌شود که در سال ۱۸۳۴ یک دانمارکی جوان، در حالی که غرق در افکار خود بود در یادداشت‌های روزانۀ خود چنین نوشت[۶]:

نیکوکاران جهان با آسان‌تر کردن زندگی در جهت خدمت به بشریت گام برمی‌دارند. هر فرد به نوبۀ خود، یکی با کشف راه‌آهن، یکی از طریق اتوبوس و کشتی بخار و تلگراف، دیگری با کتاب و رساله‌های حجیم و گزارش‌های کوتاه دربارۀ هر آن چیزی که دانستن آن ارزشمند است و سرانجام نیکوکاران حقیقی جهان کسانی هستند که متفکرانه و روشمندانه، به آسان و آسان‌تر کردن زندگی معنوی می‌پردازند.

در یادداشتی دیگر او می‌نویسد[۷]:

تو هم باید کاری انجام دهی؛ ولی به خاطر ظرفیت محدودی که داری، نمی‌توانی به آسان‌تر کردن چیزی بپردازی. بنابراین، باید با همان شوق و ذوق انسان‌گرایانه‌ای که دیگران دارند، به سخت‌تر کردن چیزی بپردازی، سخت‌تر از آن‌چه که هست.

دانمارکی جوان تصور می‌کرد که در چنین شرایطی باید همچون سقراط زمانۀ خود به جست‌و‌جوی سختی‌ها و دشواری‌ها رود.[۸] جست‌و‌جوی این دشواری‌ها از طریق کاوشِ درون و هستی امکان‌پذیر می‌شد؛ یعنی او باید فلسفه را از درون آغاز می‌کرد[۹]: موقعیت خود در هستی را در نظر می‌گرفت و با دغدغه‌هایی وجودی همچون کشف معنای زندگی، آزادی، مسئولیت، دلهره، مرگ و تنهایی روبه‌رو می‌شد.[۱۰]

این دانمارکی جوان، کسی نبود جز سورِن کیر‌کگور، فیلسوف و بنیان‌گذار مکتب اگزیستانسیالیسم. او، در سال ۱۸۳۵، در نامه‌ای به دوستش ویلهلم لوند نخستین متن اگزیستانسیالِ خویش را نگاشت. در این متن او حقیقتی را که برایش عملی است، شرح می‌دهد:[۱۱]

«آنچه واقعا نیاز دارم این است که مطمئن شوم چه باید بکنم، نه این‌که چه باید بدانم، الاّ از آن جهت که مقدم بر هر عملی باید چیزهایی را بدانیم. مسئله این است که تقدیر خود را بفهمم و ببینم خدا واقعا از من می‌خواهد چه کنم؛ مهم‌ترین کار یافتن حقیقتی است که برای من حقیقت باشد، باید در جست‌و‌جوی معنی و فکری باشم که دلم می‌خواهد برای آن زندگی کنم و بمیرم.»

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31459
یک گام به پیش برای انتخاب شهردار آینده‌ تهران
زیتون- سینا پاکزاد: بیست و یک عضو منتخب شورای شهر تهران با اتخاذ یک تصمیم جمعی اعلام کردند که در طول دوره تصدی‌شان که از ۱۴ مرداد ماه آغاز خواهد شد هیچ مسوولیتی را خارج از شورای شهر قبول نکنند. اعلام این تصمیم به معنای پایان شایعات درباره احتمال انتخاب شهردار آینده پایتخت از میان اعضای برگزیده شورا است و همچنین راه ورود اعضا به مسوولیت‌های دولتی را نیز می‌بندد.

پاسداشت رای مردم

زهرا نژاد بهرام از اعضای منتخب شورای پنجم در بیان دلایل اتخاذ تصمیمی که اعضا را از ورود به مسوولیت‌های دیگر منع می‌کند گفته است که «این اقدام به پاس احترام به رای مردم و امانتداری در مسوولیتی که برعهده ما قرار گرفته اتخاذ شده است.» منتخبان شورای پنجم در دوران کاندیداتوری پای منشور شورای سیاست‌گذاری اصلاح طلبان را امضا کرده‌اند که این منشور آنها را از قبول مسوولیت‌های دیگری به جز عضویت در شورای شهر به صراحت منع کرده‌ است.

الهام فخاری از دیگر اعضای منتخب شورا روز ۳۰ خرداد در همین ارتباط به خبرگزاری ایلنا گفته بود که هیچ‌تغییری در میثاق نامه انجام نشده است. او به شایعات درباره نقض این منشور و احتمال انتخاب شهردار از بین اعضای شورا هم واکنش نشان داده و آن را حاصل «خبر پردازی نادرست و ناقص و حاشیه‌سازی‌ها نابجا دانسته بود که به گفته وی « تنها ایجاد جنجال کاذب کرده است.»

او درباره فرآیند انتخاب شهردار آینده هم این توضیح را داده بود که « همه‌ی منتخبین شورا به اهمیت جایگاه شورا و لزوم احترام به رأی مردم آگاه هستند و مردم را به‌صورت شفاف در جریان فرایند انتخاب شهردار قرار خواهند داد.»

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31445
آیا مرتضی مردیها نژادگراست؟
طاها پارسا

پذیرش مسئولیت حمله‌های تروریستی تهران به وسیله‌ی داعش، بهانه‌ای شد که هویت قومی و مذهبی تروریست‌ها، در کانون توجه رسانه‌ها و افکار عمومی قرار گیرد.

در میان انبوه کسانی که تاکید بیش از حد بر مولفه‌های قومی و مذهبی را نادرست می‌دانستند و ظهور و بروز داعش و رفتار داعشی را فراتر از این هویت‌ها می‌دیدند، کم نبودند کسانی هم که همه چیز را در قوم و نژاد و یا مذهب و دین خلاصه کرده و کارشان را راحت کردند و دشمن‌شان را یافتند. اما از آن‌جا که هیچ استدلال یا حکم علمی، فلسفی و یا جامعه‌شناسانه، برای تعمیم رفتار یک گروه یا فرد به تمام اعضای یک نژاد یا قوم یا مذهب وجود ندارد، تحلیل‌گران «نژادمحور»، برای قانع کردن مخاطبان خود دست به مغالطه‌های متعددی زدند تا نشان دهند به صرف وابستگی به یک نژاد خاص می‌توان همه چیز را خلاصه و توجیه کرد. غافل از آنکه مشابه همین استدلال‌ها را داعش هم می‌تواند برای شیعه‌ها و ایرانی‌ها به کار برد و رفتارهایش را به کمک تحلیل‌های نژاد‌محور موجه سازد.

در این یادداشت ابتدا می کوشم چند مغالطه را به اختصار معرفی کرده و و سپس به کمک آن‌ها، یادداشت کوتاهی*را از مرتضی مردیها، بازخوانی کنم و نشان دهم در این متن ۵۹۱ کلمه‌ای بیش‌ از۱۰ مغالطه شناخته شده و کم‌و‌بیش آشکار وجود دارد. مردیها در این یادداشت، کوشیده است ترورهای تهران و عاملیت آن‌را با نژاد عرب و عرب بودن مرتبط سازد و نشان دهد ذات اعراب در این‌گونه رفتارها تجلی می‌یابد.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31480
دستور وزیر کشور برای شناسایی عوامل توهین
واکنش‌ها به شعار علیه ریاست‌جمهوری در راهپیمایی روز قدس

زیتون ـ تعدادی از شرکت‌کنندگان در راهپیمایی روز قدس تهران علیه حسن روحانی، رئیس جمهوری ایران و علی مطهری، نایب رییس مجلس شعار دادند و در مواردی به توهین و فحاشی پرداختند.

بعد از این این اتفاق بر اساس فیلم های منتشر شده حسن روحانی مراسم را ترک کرد.

در واکنش به این رویداد وزیر کشور به معاون امنیتی و انتظامی خود دستور داد افرادی که مبادرت توهین به رییس‌جمهور و تعدادی دیگر از مقامات کرده‌اند را با هماهنگی وزارت اطلاعات و نیروی انتظامی شناسایی و به مرجع قضایی معرفی کند.

همچنین علی مطهری نائب رییس‌مجلس ایران نیز در نامه ای به دادستان تهران نوشت که شعارهایی که علیه رییس‌جمهور در روز قدس سرداده شد آزمایش بزرگی برای دادستان تهران است. وی در این موقعیت میتواند با تعقیب مجرمان « استقلال و عدالت خود و قوه قضائیه» را نشان می دهد یا با چشم پوشی از آن، «گرایش سیاسی را بر اجرای حق و عدالت مقدم می دارد؟»

امروز در راهپیماییی روز قدس در ایران که به سنت هر ساله با حضور روسای سه قوه و سران نظام برگزار می‌شود، حواشی این مراسم از متن آن مهم‌تر شد. عده‌ای‌ از شرکت‌کنندگان در این راهپیمایی در اطراف حسن روحانی گرد آمدند و علیه او شعار هایی چون مرگ بر منافق، مرگ بر آخوند آمریکایی و «روحانی بنی صدر پیوندتان مبارک!» سر دادند.

از سوی دیگر فردی که بلندگو را در دست داشته و شعارها را هدایت می‌کرد نیز خطاب به جمعیت گفت:« کسانی که می‌گویند شعار مرگ و این حرفا باید جمع شود لباس زنانه بپوشند از مملکت بروند.»

به نظر می‌رسد که این شعارها منبعث از سخنان آیت‌الله خامنه‌ای است که در سخنان اخیر خویش به مقایسه رهبر فعلی دولت با ابولحسن بنی صدر رئیس جمهور مخلوع ایران در سال ۵۹ پرداخت و به نوعی به رییس‌جمهور هشدار داد.

محمد رضا عارف، رییس فراکسیون امید مجلس ، نیز «شعارهای انحرافی و توهین‌آمیز» توسط «وحدت‌شکنان » در روز قدس را همصدایی با دشمنان ملت ایران دانست .

حسین زاده نایب رییس فراکسیون امید هم خواهان تشکیل کمیته حقیقت یاب برای شناسایی «جریان مرموز توهین به رییس جمهور » شد. مصطفی تاجزاده، شهیندخت ملاوردی، حسام الدن آشنا و بسیاری از نیروهای نزدیک به دولت از جمله کسانی بودن که در شبکه‌های اجتماعی مختلف و در خبرگزاری ها به این اتفاقات واکنش نشان دادند و آن را محکوم کردند.

موج اعتراض به این برخورد از رسانه‎ها و شبکه‌های وابسته و نزدیک به دولت فراتر رفت و خبرگزاری‌های تسنیم و مشرق نیز به محکومیت این اتفاق پرداختند.

تسنیم در گزارشی از مراسم امروز نوشت:« قاطبه منتقدان دولت اقدام این عده معدود را محکوم و مرتکبان را سرزنش کردند چراکه یقیناً این گونه رفتارهای از مسیر ادب و انصاف خارج است و اگر هم نقدی به رفتارهای و گفتارهای رئیس‌جمهور هست که هست از مسیر دیگری می‌گذرد.»

مشرق نیز در یک یادداشت وارده این سوال را مطرح میکند که « شعار علیه رییس جمهور ابه به کدام آسیاب می‌ریزد؟» و آنچه امروز رخ داد را آنچه امروز رخ داد نیز از زاویه‌ای دیگر، «به حاشیه بردن مراسم روز قدس» خواند و تاکید کرد :« آنجا که باید فریادهایشان را بر سر آمریکا و اسراییل می‌کشیدند، راه را گم کردند و مسؤولان کشور را مخاطب شعارهای خود قرار دادند.»

http://zeitoons.com/31509
پیامد افزایش تنش‌ در سطح بالای قدرت؛
ملاقات رودرروی آتش‌به اختیارها با روحانی

زیتون ـ مهسا محمدی: دعوا میان رهبر جمهوری اسلامی و رییس جمهور ایران بالا گرفته است. این کشمکش هر چند که ظاهرا اتفاق تازه‌ای نیست و سال‌ها است که به شکل دعوای جناحی، زیرپوست حاکمیت و به دور از چشم عموم جریان دارد، این بار بیش‌تر از هر زمان به سطح آمده و وارد فاز جدیدی شده است.

امروز، بخشی از شرکت‌کنندگان در راهپیمایی روز قدس که بنا بود در مخالفت با اسراییل و برای آزادسازی فلسطین شعار بدهند، خود را به محل حضور رییس‌جمهور رساندند و با الهام از پست‌های تلگرامی آیت‌الله خامنه‌ای شعار « روحانی، بنی صدر پیوندتان مبارک» سر دادند و با مشت‌های گره کرده به سوی حسن روحانی، معاون وی و علی مطهری شعار« مرگ بر فتنه گر، مرگ بر منافق و مرگ بر آخوند آمریکایی» سر دادند.
این فضا اما به یکباره به وجود نیامده است بلکه محصول کشاکش دراز دامنی است که جلوه‌هایی از آن در سخنرانی‌های حسن روحانی و آیت‌الله خامنه‌ای و در پست‌های اینستاگرام، توئیتر و تلگرام آنان دیده‌می‌شود. رهبر و حامیانش بی‌محابا و علنی بر روحانی می‌تازند و روحانی و حامیانش پوشیده، کج دار و مریز و هوشمندانه.
حال دعوا به جایی رسیده که به جز محافل و خبرگزاری‌های داخلی، گاردین نیز در سرمقاله خود از «اختلاف آیت‌الله و رییس‌جمهور منتخب» سخن می‌گوید و یکی از نشانه‌های آن را تحقیر رییس جمهور ایران در جلسه‌ای با حضور سران نظام ، بعد از رییس جمهور شدن روحانی با رای بالا، عنوان می‌کند.

اینجا جمهوری اسلامی است

جرقه‌های ابتدایی دعوای فعلی رهبر و رییس جمهور ایران با اظهارنظر تند و حمله شدید رهبر جمهوری اسلامی علیه سند ۲۰۳۰ یونسکو، زده شد.
آیت‌الله علی خامنه‌ای، در اردیبهشت ماه سال جاری و پیش از برگزاری انتخابات ریاست جمهوری در دیداری با معلمان کشور گفت:«این سند ۲۰۳۰ یونسکو و از این قبیل، چیزهایی نیست که جمهوری اسلامی بتواند زیر اینها شانه قرار بدهد و تسلیم شود.» او با گله‌ از شورای انقلاب فرهنگی گفت که نباید می‌گذاشتند که کار به اینجا بکشد که «ما بیاییم و جلوی این کار را بگیریم، اینجا جمهوری اسلامی است.» وی در حالی که دولت را مخاطب قرار داده بود اظهار کرد: «اصل کار غلط است. اینکه ما برویم سندی را امضا کنیم و بعد هم بیاییم بی‌سروصدا آن را اجرا کنیم؛ نخیر! مطلقاً مجاز نیست.»

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/31501