رزمایش دریایی مشترک ایران چین و روسیه در دریای عمان
«ائتلاف قشنگ» به چه کار ایران می‌آید؟

زیتون ـ نیلوفر سعیدی: «ائتلاف قشنگ» نامی‌ست که خبرنگار صداوسیمای ایران به مانور دریایی این کشور با چین و روسیه داد.

رزمایش دریایی مشترک ایران، چین و روسیه از روز جمعه آغاز شده و به مدت ۴ روز در شمال اقیانوس هند و دریای عمان ادامه دارد.

هدف از این رزمایش از سوی مقامات ایران گسترش همکاری دریایی سه کشور عنوان شده است.
حسین خانزادی، فرمانده نیروی دریایی ارتش ایران اعلام کرد که رزمایش‌ از منطقه «چابهار» در جنوب شرقی ایران آغاز خواهد شد و در شمال اقیانوس هند گسترش خواهد یافت. به گفته او هدف از این رزمایش تقویت امنیت در منطقه است.
وزارت دفاع روسیه هم روز پنج‌شنبه اعلام کرد که ۳ کشتی وابسته به ناوگان دریای بالتیک روسیه در این رزمایش نظامی سه جانبه مشارکت خواهد داشت. به گفته وزارت دفاع روسیه در این رزمایش سه‌جانبه برای نخستین بار به آزادسازی یک کشتی ربوده شده توسط دزدان دریایی پرداخته خواهد شد.
سخنگوی وزارت خارجه چین مانور را «مراودات نظامی متداول بین کشورهای مختلف» عنوان کرده و گفت که اجرای آن هیچ تعارضی با اصول و رویه‌های رایج حقوق بین‌الملل و روابط دیپلماتیک ندارد. به گفته او انجام این مانور در شرایط حاضر « لزوما ارتباطی با تحولات و شرایط منطقه ندارد.»

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71204

شکست دانشگاه در برگزاری انتخابات صنفی 
#زیتون_دانشجو | ۱۹

زیتون : انتخابات شورای صنفی دانشجویان دانشگاه شهید بهشتی بار دیگر به دلیل نرسیدن به حد نصاب مشارکت دانشجویان به شکست انجامید. بنابر گزارش این دانشگاه، این انتخابات مانند سال‌های گذشته حد نصاب مشارکت دانشجویان را کسب نکرد و باید دوباره برگزار شود.

معاونت دانشجویی دانشگاه شهید بهشتی در اطلاعیه‌ای اعلام کرد: تعداد کاندیدا‌های واجد شرایط داوطلب عضویت در شورای صنفی ۸۰ نفر و تعداد کل دانشجویان واجد شرایط شرکت در انتخابات در روز رای گیری (بغیر از دانشجویان مجازی و مهمان) ۱۷۹۶۳ نفر و تعداد شرکت کنندگان در رای گیری ۲۳۷۶ نفر معادل ۱۳.۲ درصد بودند.
به استناد ماده ۱۵ آیین نامه شورای صنفی دانشجویان دانشگاه‌های کشور، حد نصاب لازم برای رسمیت یافتن انتخابات، مشارکت حداقل ۲۵ درصد کل دانشجویان موسسه می‌باشد که متاسفانه به دلیل عدم احراز حد نصاب قانونی، انتخابات برگزار شده رسمیت نیافته و بایستی انتخابات تجدید گردد که تاریخ و زمان برگزاری انتخابات بعدی مطابق شیوه‌نامه اجرایی شورا‌های صنفی دانشگاه‌های کشور متعاقباً اطلاع رسانی خواهد شد.
پیش‌تر مجتبی صدیقی، رئیس سازمان امور دانشجویان این بی‌اعتنایی را «در خود رفتن دانشجویان» توصیف کرده و گفته بود: «خیلی خوب نیست که انتخابات شوراهای صنفی به دلیل نرسیدن حد نصاب ۲۵ درصدی حضور دانشجویان در برخی از دانشگاه‌ها منتفی و دوباره تکرار شود، این نشان دهنده این است که باید در برخی دانشگاه ها اقدام جدی در زمینه فعالیت گسترده‌تر تشکلهای صنفی داشته باشیم. باید تلاش کنیم که این در خود رفتن‌های دانشجویان کمتر شود».

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71224

غلام‌رضا ضیایی؛ رئیس زندان یا مأمور شکنجه

زیتون ـ شیوا نظرآهاری: انتشار خبر انتقال نرگس محمدی به زندان زنجان و ضرب و شتم او  توسط رییس زندان اوین بار دیگر نگاه‌ها را به سمت عملکرد، غلامرضا ضیایی، رئیس زندان اوین معطوف کرد.

ضیایی به روایت بسیاری از زندانیان سیاسی در سال‌های گذشته، در سمت‎های مختلفی که در زندان عهده‌دار بوده، برخوردهای خشونت آمیزی را با زندانیان و بالاخص زندانیان سیاسی داشته است.

نرگس محمدی در نامه چهارصفحه‎ای که پس از انتقالش به زندان زنجان نوشته، با جزئیات در مورد نحوه تبعیدش و همچنین برخوردهای ضیایی توضیح داده و نوشته «هنوز از شدت خشونت و بی‌رحمی‎های صورت گرفته شوکه هستم».

طبق نامه نرگس محمدی، پس از تحصن جمعی از زندانیان سیاسی زن در بند زنان در همدردی با خانواده‌های کشته‌شدگان آبان‌ماه ۹۸، نیروهای امنیتی سپاه و وزارت اطلاعات حضور گسترده‌ای در بند داشته و شخص رئیس زندان با حضور در بند زنان، تهدید کرده که با متحصنین برخورد خواهد کرد.

غلامرضا ضیایی این کار را با قطع تلفن بند زنان عملی کرد و پس از آن زنان زندانی متحصن سه هفته از ملاقات محروم شدند. اما  گویی همه اینها کافی نبود و در سوم دی‌ماه نرگس محمدی با وعده ملاقات با وکیل از بند بیرون برده شد و پس از آن با زور، ضرب و شتم و خشونت شدید به زندان زنجان فرستاده شد.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71216

خوشه‌ها می‌رویند
 
عقلِ قدرت کور است
گوشِ قدرت کر
ورنه این‌گونه شتابان
          از چه رو می‌کاشت
                            شعله‌ها را
                                زیر خاکستر
ورنه این‌گونه سراسیمه
              چرا می‌ریخت
                   پای بذر آتش
                                 خون
او نمی‌فهمد که
    آتش و خون يعنی
       
       شعله‌ی نامیرا
گوش کن
در نیستان غوغاست
گوش او اما
                 ناله‌ی یک نی را هم
                          نشنیده ست انگار
کشته‌ها خرمن شد
و سپس با خود برد
             خرمن ما را باد
کشته‌ها افتادند
         مثل گندم این‌جا
           مثل گندم آن‌جا
عقل قدرت کور است
                   که نمی‌فهمد از هر گندم
                          خوشه‌ها می‌روید
در دل هر خوشه
                آرزویی‌ست که گندم آن را پرورده ست
پای قدرت چوبین
دل او لرزان است
خوشه‌ها می‌رویند
خوشه‌ها را کاری
           جز برآوردن رؤیای دل گندم نیست
 
              صدیقه وسمقی
                  دی ماه ۱۳۹۸

اعتراضات آبان، انتخابات مجلس و اصلاح‌طلبان در گفت‌وگو با علی افشاری
خاتمی را دیگر نمی‌توان دموکراسی‌خواه دانست

زیتون: یازدهمین دوره انتخابات مجلس شورای اسلامی، دو ماه دیگر قرار است برگزار شود ولی فضای سیاسی جامعه ایران، هنوز عمیقاً تحت تاثیر سرکوب خونین اعتراضات آبان ماه است. اینکه جامعه ایران پس از چنان سرکوب کم‌نظیری، چه مواجهه‌ای با «مساله انتخابات» باید داشته باشد، موضوع اصلی مصاحبه با علی افشاری است.

علی افشاری در دوران اصلاحات برجسته‌ترین چهره در بین رهبران جنبش دانشجویی بود که در همان چهار سال اول ریاست جمهوری خاتمی، به دلیل انتقاداتش از رهبر جمهوری اسلامی بازداشت و زندانی شد. وی که در سال ۱۳۷۵ مسئول بخش دانشجویی ستاد محمد خاتمی بود، در سال ۱۳۷۹ پس از مشاهده ناتوانی دولت خاتمی در پیشبرد دموکراتیزاسیون در ایران، تز «عبور از خاتمی» را مطرح کرد و اکنون نیز معتقد است محمد خاتمی را دیگر نمی‌توان سیاستمداری دموکراسی‌خواه دانست. علی افشاری گذار انقلابی را بهترین راه تحقق دموکراسی در ایران امروز می‌داند ولی تاکید می‌کند که مرادش از انقلاب برای دموکراسی، انقلاب کلاسیک نیست.
https://t.me/iv?url=https%3A%2F%2Fzeitoons.com%2F71275&rhash=eeb6e088f2e49f

متن کامل این گفت‌وگو در ادامه می‌آید.


https://zeitoons.com/71275

چرخه بیماری، سرکوب و بحران جانشینی
چرا رهبر دستور کشتار آبان را صادر کرد؟

زیتون ـ محمدرضا سرداری: مراسم چهلم جان‌باختگان اعتراضات آبان ۹۸ تحت حکومت نظامی اعلام نشده برگزار شد. یک روز پیش از پنجم دی نیروهای امنیتی کلیه مناطقی که در آن بیم از اعتراض و تجمع می‌رفت را مسدود کردند. اقدامی که رسانه‌ها نام آن را «اقتدار موتوری» گذاشتند.

با بازداشت تعدادی از اعضای خانواده جان‌باختگان اعتراضات از جمله خانواده‌های بختیاری و کریم بیگی، جمهوری اسلامی تلاش کرد تا جای ممکن از شکل گرفتن هر گونه تجمعی جلوگیری کند. اما جلوگیری از تجمع این بار تنها هدف حکومت نبود؛ بلکه به نظر می‌رسد هدف اصلی برای چنین تدابیر سنگین امنیتی، پیشگیری از خونریزی بیشتر بود.
به نظر می‌رسد ارائه آمار ۱۵۰۰ کشته در اعتراضات آبان و خبر دستور مستقیم آیت‌الله خامنه‌ای برای سرکوب اعتراضات که در خبرگزاری رویترز منتشر شد؛ از یک سو و تأخیر چهل روزه سران ایران در ارائه آمار کشته‌شدگان از سوی دیگر، شوک عجیبی به هواداران جمهوری اسلامی وارد کرده است. از این رو جلوگیری از افزایش تجمعات و تلفات بیشتر در این شرایط یکی از دغدغه های جدی مسئولان جمهوری اسلامی پیش از پنجم دی بود.

ترس از فاصله مردم از نظام 
چنانچه از شواهد پیداست یکی از تبعات جدی اعتراضات آبان، عمیق‌تر شدن فاصله میان مردم و نظام جمهوری اسلامی است که توییتر فارسی آیت‌الله خامنه‌ای نیز تلویحا به این واقعیت اذعان کرده است. در توئیتی منتشر شده در حساب کاربری رهبر جمهوری اسلامی  سخنان وی در سال ۷۹ بازنشر شد که گفته بود «عامل درجه یک و عامل مباشر در فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی انقطاع از مردم است. آنها با مردم کاری نداشتند. هیچ رابطه‌ای بین رهبری شوروی و مردم وجود نداشت؛ یعنی رهبری آنها، هیچ وقت نمی‌توانست روی مردم حساب باز کند.»

متن کامل در زیتون:
https://t.me/iv?url=https%3A%2F%2Fzeitoons.com%2F71254&rhash=eeb6e088f2e49f

علی افشاری و راه حل انقلابی
احمد زیدآبادی
 
ماندگارترین تصویری که از علی افشاری در ذهن دارم به زمستان سال ۷۹ برمی‌گردد؛ روزهایی که او در بازداشتگاه مخفی ۵۹ به سر می‌برد.

علی را به همراه مهندس سحابی در اواخر آذر به آن بازداشتگاه منتقل کرده بودند و بعد هدی صابر نیز به آنها اضافه شده بود.

در آستانۀ محاکمه‌ام، مرا هم شبانه با پتویی کشیده بر سر از اوین به آنجا بردند. روزهای سختی بود. حضور علی را دو- سه باری در هواخوری کوچک آنجا از زیر چشم‌بند حس کردم اما یک بار هم که به جای قدم زدن در یک خط مستقیم، پشت به دیوار داده و در مقابل آفتاب نشسته بود، نیمی از چهره‌اش را که از چشم‌بند پت و پهنش بیرون مانده بود، به عیان دیدم.

آن چهره را هرگز فراموش نمی‌کنم. غمی به پهنای عالم بر آن نشسته بود و این مرا به سختی تکان داد. از آن پس در هر محفل و مراسمی علی را به عنوان جوانی پرشور و پرتلاش و نمونۀ بارز نسلی معرفی کردم که بیرحمانه مورد سرکوب قرار گرفت.

اینک اما سال‌هاست که افشاری از وطن مهاجرت کرده و پنداری آن همدلی و همراهی و همدردی هم به تدریج رنگ باخته است به گونه‌ای که امروزه ظاهراً در نگاه هم غریبه می‌نماییم و از لحن کلام یکدیگر آزرده خاطر می‌شویم.

من اما در مجادلۀ کوچکی که بین‌مان پدید آمد، هیچ قصدی برای آزار علی نداشتم و بحث ۱۸ تیر را فقط از آن رو پیش کشیدم تا مشقت و پیچیدگی کار را به او یادآوری کنم.
او اما آشکارا از یادآوری آن واقعه به آن شکل، آزرده شده است و این آزردگی از سطر سطر نوشته‌اش تراوش می‌کند.

به نگاه من سیاست آنقدرها هم اهمیت ندارد که دوستانی که روزگاری درد مشترکی را تجربه کرده‌اند، بخواهند با نزاع بر سر آن، گریبان هم را بگیرند یا بدرند!

به هر حال دوستان مهاجر در نقطه‌ای از جغرافیای زمین مقیم شده‌اند که به نظرم عمدتاً از یک جنبه به قصۀ ایران می‌نگرند، اما ما که اینجا نشسته‌ایم؛ به جز امر حکومت باید به چیزهای بسیار بیشتری فکر کنیم.

در این میان، من به دلیل نوع حرفه‌ام، مسائل ایران را نه فقط از جنبۀ داخلی بلکه در چارچوبی منطقه‌ای و بین‌المللی هم دنبال می‌کنم و شاید به همین دلیل، با آن دوستان به اختلاف نظر رسیده‌ام.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71333

به یاد آن‌که «تابنده» بود
عبدالعلی بازرگان

اولین با‌ که دیدمش؛ دیدن که چه عرض کنم با چشم‌بند که نمی‌شود دید! بهتر بگویم اولین‌بار که از نزدیک شنیدمش، دمرخوابیده بر کف فلزی آمبولانسی مفروش با پتویی سربازی بود که تجهیزات عقب آن را برداشته بودند برای انتقال زندانیان از سلول‌های زندان «توحید»!

همان‌که «کمیته مشترک ساواک- شهربانی» زمان شاه، به زندان اوین از آن استفاده می‌کردند تا با غلط‌انداز جلب توجه نکند.

موقع سوار شدن مامور بغل دست راننده با تحکم و تهدید به ما فهمانده بود که حق ندارید با نفر پهلویی کوچکترین حرفی بزنید، البته ما هم در آن شرایط جرات نمی‌کردیم نُطُق بکشیم، اما پس از مدتی نفر مجاور من به قصد شناسایی و پیام دادن به بقیه، به بهانه کمردرد شدید و تنگی جا خطاب به مامور اطلاعات سخنی به زبان آورد که شناختمش!

من هم جراتی کرده و دقایقی بعد به بهانه‌ای قرقری کردم که دکتر هم مرا شناخت و با استفاده از سر و صدای بیرون ماشین و بوق ماشین‌ها، وضعیت او را که دیدم، از خودم که ۱۶ سال کوچکتر بودم، خجالت کشیدم و روحیه گرفتم.

برای نخستین بار بود که مرا، که پس از مدتی فهمیدم چهار نفریم، بعد از پنج ماه تحمل سلول انفرادی، برای ملاقات از پشت شیشه با خانواده به زندان اوین می‌بردند و برگرداندند.

دو نفر دیگر را که بعدا شناختم؛ یکی دکتر پارسا متخصص و جراح مغز و اعصاب بود که در ارتباط با گروه‌های چپ دستگیر شده بود و پس از مدتی از او به عنوان پزشک بهداری زندان مجانا استفاده کردند و بعدها بخاطر تخصصش، به درخواست خانم کروبی که مدیریت ظاهرا بیمارستان خاتم الانبیاء را برعهده داشت به آنجا انتقال دادند.

در بهداری اوین بود که همراهی‌اش در آمبولانس را یادآور شد. قبلا هیچ شناختی از هم نداشتیم، ظاهرا او نیز از بغل دستی‌اش مهندس عزت‌الله سحابی در آمبولانس مخفیانه هویت دکتر تابنده و بنده را دریافته بود. به هرحال شخصیت والایی داشت و هرگاه هرکدام از جمع ما کارمان به بهداری زندان می‌کشید، نهایت رسیدگی و محبت را می‌کرد.
دکتر تابنده را پس از هشت ماه به‌دلیل کمر درد سخت و ضعف شدید ناشی از کبر سن آزاد کردند. در همان مدت زندان بود که همسر وفادار خود را از دست داد، گویا هنگام تلفن به دفتر زندان برای کسب اطلاع ازحال دکتر سکته کرده بود. بعد از آزادی از همسرم شنیدم که دو سه هفته پیش از آن، به دلیل دیسک کمر شدید دکتر، خانم کمربندی طبی تهیه کرده بود تا به ایشان برسانند، ولی از زخم زبان مامور تحویل‌گیرنده که گفته بود؛ آقاتون قد جوجه شده، این کمربند برایش گشاد است! سخت به گریه افتاده بود.

از ۲۵ نفری که به دلیل امضای نامه مشهور به نود امضایی خطاب به رییس جمهور وقت آقای هاشمی رفسنجانی دستگیر شده بودند، فقط نه نفر را که عضو نهضت آزادی ایران و جمعیت دفاع از آزادی و حاکمیت ملت بود محاکمه و به دوسال زندان محکوم و بقیه را به تدریج پس از شلاق و اخذ تعهد عدم فعالیت به تدریج آزاد کردند.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71335

لاریجانی‌زدایی از جمهوری اسلامی

زیتون ـ یلدا امیری: ابراهیم رئیسی، علی باقری کنی را به جای محمد جواد لاریجانی به عنوان رئیس جدید ستاد حقوق بشر قوه قضاییه معرفی کرد.
حالا دیگربرادران لاریجانی آن‌قدر ذکاوت سیاسی دارند که بدانند دیگر مورد حمایت آیت‌الله خامنه‌ای نیستند و یکی پس از دیگری از نهادهای انتصابی و انتخابی کنار گذاشته می‌شوند.

اما افول محبوبیت این خانواده در حاکمیت از کجا آغاز شد؟ شاید از صبح ۱۸ بهمن ۱۳۹۱ که به یکشنبه سیاه معروف شد و افشاگری محمود احمدی‌نژاد در جلسه استیضاح وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی در مورد باج خواهی فاضل لاریجانی از سعید مرتضوی. اما دلیل هر چه باشد این روزها عرصه سیاسی ایران در حال لاریجانی‌زدایی است.

ابتدا برکناری صادق آملی لاریجانی از ریاست قوه قضائیه در اسفند ماه سال گذشته با حاشیه‌های چالش برانگیز پس از آن، سپس عدم کاندیداتوری علی لاریجانی، رئیس سه دوره پیشین مجلس شورای اسلامی، در انتخابات مجلس و حالا برکناری برادر بزرگتر محمد جواد لاریجانی از ریاست ستاد حقوق بشر قوه قضائیه توسط ابراهیم رئیسی، رئیس جدید قوه قضائیه‌ی جمهوری اسلامی.

ستاد حقوق بشر جمهوری اسلامی نهادی وابسته به قوه قضائیه است که ریاست آن از ابتدای تأسیس در دهه ۸۰ تاکنون با محمدجواد لاریجانی بوده است.


https://zeitoons.com/71315

تلاش برای «تسخیر جاسوس‌خانه آمریکا» در بغداد
«دستاوردهای ایران» در عراق

زیتون ـ نیلوفر سعیدی: آخرین روز سال ۲۰۱۹ میلادی برای دستگاه دیپلماسی آمریکا٬ روزی پرتنش بود. هزاران تن از هواداران شبه‌نظامیان شیعی حشدالشعبی٬ از پل امنیتی منطقه امن‌الخضرا گذشته و خود را به سفارت آمریکا رساندند. آنان با سردادن شعار خواهان خروج آمریکا از عراق شده و بخش‌هایی از دیوارهای سفارت را به آتش کشیدند.

آن چه که بیش از هر چیز دیگری جلب توجه می‌کرد٬ حضور ده‌ها نفر با لباس نظامی کتائب حزب‌الله عراق بود. یعنی همان گروهی از حشدالشعبی که آمریکا به حملات آنان به پایگاه k4 واکنش نشان داد و چند قرارگاه این گروه را بمباران کرد. اخبار منابع خبری عراق نشان می‌دهد که ۲۵ تن از اعضای  حشدالشعبی، گروه  شبه نظامی مورد حمایت جمهوری اسلامی در این حملات کشته شده‌اند که شماری از آنان٬ از فرماندهان رده بالا بوده‌اند.

عادل عبدالمهدی، نخست وزیر عراق و برهم صالح رئیس جمهور این کشور اعلام کرده‌اند که دقایقی پیش از حمله٬ از سوی مقامات آمریکای مطلع شده‌اند. این دو مقام عراقی خواسته‌اند وزارت دفاع آمریکا را از انجام این حمله منصرف کنند اما طرف آمریکایی٬ قاطعانه اعلام کرده که تصمیم نهایی اتخاذ شده و کاری نمی‌توان کرد.

البته عادل عبدالمهدی حرف دیگری نیز زده که شاید مهم‌تر از تمام مسائل چند روز اخیر باشد. او به آمریکایی‌ها گفته که نمی‌خواهد کشورش محل نزاعی برای سیاست‌های تهران و واشنگتن باشد.

پس از حمله به سفارت آمریکا در بغداد٬ دونالد ترامپ آن را به جمهوری اسلامی ربط داد و اعلام کرد که به این اقدامات واکنش لازم نشان داده خواهد شد.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71366

تقابل آمریکا و ایران در عراق در گفت‌وگو با افشار سلیمانی
بعید است آمریکا به حشدالشعبی پاسخ نظامی دهد

زیتون : حمله خفیفی که جمعه شب هفته قبل به پایگاه نظامی آمریکا در کرکوک صورت گرفت و به کشته شدن یک پیمانکار آمریکایی منجر شد، ۴۸ ساعت بعد با حمله شدید آمریکا به مواضع حزب‌الله عراق پاسخ داده شد؛ پاسخی که حداقل ۲۵ کشته و مطابق گزارش العربیه ۶۶ کشته در برداشت. به تلافی حمله هوایی ارتش آمریکا، گروه حشدالشعبی تقریبا ۴۸ ساعت بعد به سفارت آمریکا در بغداد هجوم برد؛ تهاجمی که کشته‌ای در بر نداشت ولی منجر به فرار کارمندان سفارتخانه آمریکا به نقطه‌ای امن شد و در مجموع انتقامی توام با تحقیر سیاسی دولت آمریکا بود. دونالد ترامپ ایران را مسئول حمله به سفارت آمریکا دانسته و پس از این واقعه، به سبک مالوف خودش، مواضع گفتاری متناقضی اتخاذ کرده است. افشار سلیمانی،دیپلمات پیشین ایران، در گفت‌وگو با «زیتون» نظراتش را درباره جنبه‌های گوناگون وقایع عراق در روزهای اخیر بیان کرده است. آقای سلیمانی در مجموع معتقد است تا وقتی که ساختار سیاسی عراق از حالت سهمیه‌بندی‌‌شده بین شیعیان و سنی‌ها و کردها خارج نشود و کشورهای درگیر در عراق با انعقاد یک پیمان همزمان از عراق خارج نشوند، استقلال و دموکراسی در این کشور محقق و تثبیت نخواهد شد.

متن کامل این گفت‌وگو را در زیتون بخوانید:

https://zeitoons.com/71386

پاسخ دانشگاه به معترضان: بودجه نداریم
#زیتون_دانشجو |۲۱

زیتون: در پی تجمع اعتراضی جمعی از دانشجویان دانشگاه تهران درباره وضعیت بحرانی خوابگاه‌های‌شان معاون دانشجویی دانشگاه تهران اعلام کرد که برای بهبود وضعیت خوابگاه‌ها بودجه ندارند و کاری از دست دانشگاه برنمی‌آید. این در حالی است که پیش‌تر خبر ریزش سقف در دو خوابگاه‌ تهران منتشر شده بود هرچند دانشجویی آسیب ندید.

معاون دانشجویی دانشگاه تهران گفت: تقریباً اکثر ساختمان‌های دانشگاه تهران، ساختمان هایی قدیمی هستند و اینکه ما در شرایط فعلی اقتصادی کشور، بتوانیم همه آنها را مورد بازسازی اساسی قرار دهیم، مشخصاً امری غیرممکن است. با این وجود اما کارهایی در حد تعمیرات و بازسازی‌های نسبی را براساس بودجه سالانه ای که به این منظور تخصیص داده می‌شود، انجام می‌دهیم.

آقای حبیبا درباره خرابی آسانسور یکی از ساختمان‌ها که ۱۱ طبقه دارد و دانشجویان را با مشکلات رفت و آمد مواجه کرده گفت: خوابگاه حافظ نیاز به بازسازی داشت که اقدامات لازم برای این منظور از تابستان آغاز شد. در این میان با وجود همه مشکلات و گرفتاری‌های مالی دانشگاه، بسیاری از قطعات و تجهیزات آسانسور هم تعویض و در واقع کاملاً بازسازی شد.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71406

قاسم سلیمانی در عراق کشته شد

زیتون ـ مهسا محمدی: قاسم سلیمانی، فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران، کشته شد. خبری که بعد از شوک کشتار آبان ۹۸ بار دیگر مردم ایران را در صبحگاه ۱۳ دی با ناباوی و بهت روبررو کرد.

سلیمانی که گویی برای مشورت دادن به نیروهای تحت نفوذ جمهوری اسلامی در مورد اتفاقات اخیر عراق، به این کشور رفته بود در یک حمله هوایی در فرودگاه بغداد کشته شد و حالا جسدش در حال انتقال به ایران است.

در این حمله که به کاروان خودرو حامل سلیمانی و فرماندهان گروه حشد الشعبی انجام شد، علاوه بر سلیمانی ابومهدی المهندس، معاون رهبر حشد الشعبی و محمدرضا الجابری، مدیر روابط عمومی این گروه هم کشته شدند.

از انکار تا تایید و تهدید
واکنش اولیه مقامات ایران و خبرگزاری‌های داخلی انکار و شوک بود، اما دیری نپایید که بالاخره خبر منتشر شد و صدا و سیمای ایران خبرگزاری فارس و تسنیم نزدیک به سپله پاسداران هم آن را تایید کردند.
پنتاگون، وزارت دفاع آمریکا خبر را تایید کرد و اعلام کرد که دستور حمله توسط شخص دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا صادر شده است.
در اولین واکنش‌ها رهبر جمهوری اسلامی پیام تسلیتی فرستاد و گفت که :«انتقام سختی در انتظار جنایتکارانی است که دست پلید خود را به خون او و دیگر شهدای حادثه‌ی دیشب آلودند.»

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71454

جانشین نفر دوم نظام کیست؟
اسماعیل قاآنی جانشین سلیمانی شد

زیتون ـ یلدا امیری: پس از آنکه قاسم سلیمانی، فرمانده سپاه قدس جمهوری اسلامی در حمله هوایی آمریکا به کاروان حامل او و چند فرمانده ارشد حشدالشعبی کشته شد، رهبر جمهوری اسلامی ایران سرتیپ اسماعیل قاآنی، از فرماندهان قدیمی سپاه پاسداران و معاون قاسم سلیمانی را به عنوان فرمانده سپاه قدس منصوب کرد.

قاآنی متولد بجنورد است و در جنگ ایران و عراق فرماندهی لشکر ۵ نصر و لشکر ۲۱ امام رضا را عهده‌دار بود.
او در سال ۱۳۶۶ فرماندهی لشکر ۲۱ امام رضا(ع) را محمدجواد مهدیانپور سپرد و در سال‌های اخیر جانشین فرمانده نیروی قدس سپاه ایران محسوب می‌شد.
خامنه‌ای در این حکم قاآنی را در شمار برجسته‌ترین فرماندهان سپاه در دوران جنگ هشت ساله آورده و از او خواسته است که «عیناً همان برنامه» قاسم سلیمانی را دنبال کند:
«فرماندهی نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را به سردار سرافراز سرتیپ اسماعیل قاآنی که در شمار برجسته‌ترین فرماندهان سپاه در دفاع مقدس بوده و در طول سالیان متمادی در نیروی قدس در کنار سردار شهید در منطقه خدمت کرده است می‌سپارم. برنامه‌ آن نیرو عینا همان برنامه‌ دوران فرماندهی شهید سلیمانی است.»
اسماعیل قاآنی، جزو فرماندهانی است که کمتر اظهارنظری از او منتشر شده است. او در جریان سفر بشار اسد به ایران گفته بود «آقای بشار اسد را نیروی قدس سپاه به تهران آورد».
قاآنی، در سال ۱۳۹۶ در هشتمین همایش فعالان جبهه فرهنگی انقلاب اسلامی گفته بود که «مجموعه نیروی قدس در دنیا فعال است و این موضوع جزء موضوعاتی است که هنر فعالان فرهنگی را طلب می کند تا نشان بدهید این انقلاب اسلامی چطور بالندگی خود را حفظ کرده و هرروز روبه جلو حرکت می کند.»
او در ۲۶ دی سال ۹۳  هم به شیوه سایر فرماندهان سپاه با لحنی تحقیرآمیز نسبت به ایالات متحده گفته بود که «آمریکا و اسراییل کوچک‌تر از آن هستند که خود را همتراز با قدرت نظامی ایران بدانند؛ این قدرت اکنون خود را در کنار مردم مظلوم فلسطین و غزه در قالب موشک و سلاح به منصه ظهور رسانیده است.»

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71473

ترور سردار سلیمانی آینده را سیاه‌تر می‌کند
علی کشتگر

توسعه، فرهنگ، عدالت و دموکراسی به‌ویژه در جهان پر تلاطم امروز، فی‌نفسه با خشونت و ترور و جنگ از جانب هر کس و با هر بهانه و نیتی که دنبال شود، ناسازگار است. چرا که ترور علاوه بر غیر اخلاقی بودن آن، غیرعقلانی است و فقط پیامدهای منفی و زخم‌های غیرقابل التیام از آن متصور است.

سال‌ها پیش به‌محض اینکه خبر ترور جلاد اوین اسدالله لاجوردی را شنیدم در حالی که بسیاری برای مجاهدین کف می‌زدند، آن اقدام را محکوم کردم و نوشتم که راه عدالت و آزادی از ترور نمی‌گذرد و هرکس به هر جنایتی متهم باشد باید در یک دادگاه صالحه، و اختیار در انتخاب وکیلی که خود تشخیص می‌دهد محاکمه شود. ترور سردار قاسم سلیمانی به مراتب از ترور لاجوردی بدتر و پیامدهای منفی آن اساسا با آن حرکت قابل مقایسه نیست.

این بار رئیس‌جمهور آمریکا، فرمانده بزرگترین ارتش جهان بدون آن که رسما با ایران در جنگ باشد، دستور ترور یک ژنرال نظامی ایران و همراهان او را صادر کرده و مسوولیت اقدام خود را با افتخار به عهده گرفته است. برای من نخستین پرسش آن است که این اقدام چه عواقبی برای ایران و منطقه می‌تواند به دنبال داشته باشد.

به عنوان یک فعال دموکراسی‌خواه و عدالت‌طلب که در همه سال‌های گذشته علیه سرکوب‌های خونین و اعمال تروریستی فرماندهان سپاه پاسداران نوشته‌ام، قتل سردار سلیمانی و همراهان او را به فرمان رئیس‌جمهور آمریکا محکوم می‌کنم. دشمنی من با دیکتاتوری خونریزی مذهبی جمهوری اسلامی و فرماندهان سرکوب که قاسم سلیمانی هم یکی از آنان بوده، نمی‌تواند موجب رضایت از اقدام خطرناک آمریکا شود.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71483

ایران و منطقه؛ پس از سلیمانی
محمدجواد اکبرین

پس از عملیات بامداد جمعه سیزدهم دی‌ماه و ترور حاج قاسم سلیمانی، ابومهدی المهندس و همراهان‌شان، مهم‌ترین پرسشی که وجود دارد پیش‌بینی واکنش جمهوری اسلامی به این عملیات آمریکاست.
برای نزدیک شدن به پاسخ این پرسش، می‌توان از مدل رفتار هم‌پیمانان ایران در موارد مشابه کمک گرفت. چون حزب‌الله و الحشد الشعبی و سپاه قدس در معادلات‌شان الگوها و تحلیل‌هایی همسو دارند.

۱) در ۱۲ فوریه سال ۲۰۰۸ سردار عماد مغنیه (معروف به حاج عماد) که جایگاهی هم‌وزن قاسم سلیمانی برای حزب‌الله لبنان و جامعه‌ی شیعی هوادارش داشت و سال‌های درازی یار و مشاور و هم‌رزم سلیمانی بود ترور شد. او را در نزدیکی یک مدرسه ایرانی در محله کفرسوسه دمشق با بمب‌گذاری در اتومبییلش ترور کردند. حزب‌الله لبنان اسرائیل را مسئول ترور او دانست و سید حسن نصرالله، رهبر حزب‌الله قسم خورد که انتقامش را خواهد گرفت. بعدها تلویزیون المیادین (ارگان غیر رسمی جمهوری اسلامی) در تحلیلی اهمیت این تهدید را علاوه بر وجه نظامی‌اش دارای وجهی شرعی دانست، چون قسم به خداوند، مسئولیتی شرعی می‌آورد که باید ادا شود. این تهدید آمیخته با قسم اما هرگز ادا نشد.

۵سال بعد «حسان القیس» سردار عالی‌رتبه حزب‌الله که مسئولیت حساس تکنولوژی پهپادها را نیز بر عهده داشت با شلیک مستقیم اسلحه در جنوب بیروت و در نزدیکی حوزه استحفاظی حزب‌الله ترور شد. ۲۰ دسامبر ۲۰۱۳ یعنی چند روز بعد از ترور او، نصرالله در آئین گرامیداشت فرماندهان حزب‌الله گفت قاتلان سردارانش را «دیر یا زود» مجازات می‌کند و این عملا به آن معنا بود که توان لازم برای انتقام و عمل به وعده‌اش هنوز فراهم نشده است.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71488

«زمان و مکان مناسب» برای «انتقام سخت» کدام است؟

زیتون ـ سولماز ایکدر: جمعه برای مردم ایران و منطقه روزی سخت بود. روزی که سردار قاسم سلیمانی٬ فرمانده سپاه قدس٬ کشته شد. عزاداران قاسم سلیمانی و کسانی که از مرگ او شاد شده بودند٬ حتی بی‌تفاوت‌ها٬همگی به این سوال مهم می‌اندیشدند که «پس از این چه خواهد شد؟»

هم‌زمان با انتشار خبر کشته شدن قاسم سلیمانی، هشتگ #انتقام_سخت توسط هواداران جمهوری اسلامی در ایران داغ شد.  عراقی‌های حامی جمهوری اسلامی نیز با هشتگ #سننتقم وعده گرفتن انتقام مرگ قاسم سلیمانی را دادند.

مسئولان جمهوری اسلامی: سخت و قاطع اما بی‌عجله
آیت‌الله خامنه‌ای٬ رهبر جمهوری اسلامی٬ مهمترین پیام سیاسی را پس از کشته شدن قاسم سلیمانی صادر کرد. آیت‌الله خامنه‌ای در ساعات اولیه روز جمعه پیام تسلیتی فرستاد و گفت که :«انتقام سختی در انتظار جنایتکارانی است که دست پلید خود را به خون او و دیگر شهدای حادثه‌ی دیشب آلودند.»

پس از او دیگر شخصیت‌های سیاسی و نظامی٬ یکی پس از دیگری «شهادت» قاسم سلیمانی را «تبریک و تسلیت» گفتند و  وعده «انتقام» دادند؛ اما در موقعیتی مقتضی. حسن روحانی٬ رییس جمهوری٬ در پیام تسلیتش نوشت: «بی‌تردید انتقام این جنایت هولناک را ملت بزرگ ایران و دیگر ملت‌های آزاده منطقه، از آمریکای جنایتکار خواهند گرفت.»

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71503

قاسم سلیمانی، «قهرمان ملی» یا «بازوی سرکوب»

زیتون ـ محمدرضا سرداری: قاسم سلیمانی، فرمانده سپاه قدس در اثر شلیک هوایی یک پهپاد آمریکایی به خودروی حامل وی در نزدیکی فرودگاه بغداد جانش را از دست داد. به گفته رسانه‌ها این پهپاد از پایگاه نظامی امریکا در قطر پرواز کرده بود. در این حمله هوایی ابومهندس، فرمانده سپاه حشد الشعبی عراق و همچنین تعدادی از اعضای سپاه پاسداران و فرماندهان حشد الشعبی نیز جان باختند.

پس از اعلام خبر جان باختن قاسم سلیمانی در عراق، جنگ لفظی بر سر این که وی شهید شده، کشته شده یا ترور شده در میان فعالان شبکه‌های مجازی بالا گرفته. برخی از ایرانیان که حتی با نظام جمهوری اسلامی زاویه دارند اقدام آمریکا را ترور و نقض قوانین بین‌المللی خوانده و از قاسم سلیمانی به عنوان یک نظامی میهن‌پرست تجلیل کرده‌اند؛ در مقابل برخی دیگر از ایرانیان نیز سردار سلیمانی را بازوی آیت‌الله خامنه‌ای خوانده و وی را یکی از عناصر سرکوبگر نظام معرفی می‌کنند. اما قاسم سلیمانی چرا و چگونه مورد هدف آمریکا قرار گرفت؟

ابهامات بر سر نحوه حمله به کاروان قاسم سلیمانی و همراهانش
همه چیز از حمله گروهی ناشناس به یک پایگاه آمریکایی در کرکوک عراق آغاز شد. حمله‌ای که یک پیمانکار آمریکایی را کشت و تعدادی از نظامیان عراقی را کشته و زخمی کرد. با این که هیچ گروهی مسئولیت این حمله را بر عهده نگرفت اما آمریکا و انگلیس گروه «کتائب حزب الله» را بخشی از ارتش حشدالشعبی است متهم به دست داشتن در این حمله کردند. اما فرمانده حشدالشعبی که در عملیات هوایی آمریکا به همراه سلیمانی کشته شد؛ این ادعا را تکذیب کرده و آن را به داعش نسبت داده بود. با این وجود آمریکا این اقدام را بلافاصله تلافی کرد و در حمله  به پایگاه این گروه تعدادی از جمله برخی از اعضای سپاه پاسداران کشته شدند.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71534

ترور سلیمانی و شکاف‌های اجتماعی
احسان ابراهیمی

واکنش‌ها به ترور قاسم سلیمانی در عراق توسط پنتاگون، جدا از موضع ما درباره تروریستی بودن یا نبودن آن، بار دیگر شکاف و نقار موجود در جامعه ایران را به روشنی هرچه تمام تر آشکار و عیان کرد. دوقطبی نمایان شده در پس و بعد از این رخداد تاریخی، که پس از سرکوب شدید اعتراضات آبان ماه روی داد، شایسته بررسی جامعه‌شناسانه است تا برای درمان آن راهی اندیشیده شود.

۱- نگارنده چندی پیش در مطلبی با عنوان «پرخاشگری ایرانیان و بن بست بدیهیات» تلاش کرد در ساختاری تحلیلی، دلیل این حجم پرخاشگری در فضای مجازی و واقعی ایرانیان را تبین نماید. یکی از دلایلی که در آن نوشته بیان کردم، «بدیهی ستیزی»‌ بود که از طرف نظام سیاسی در طول این ۴ دهه در ذهن و ضمیر ایرانیان سلطه پیدا کرده و به نحو عجیبی منجر به تنش و شکاف میان ایرانیان شده است. این بدیهی‌ستیزی در گردشی غیرمستقیم امروزه دامن بعضی از مخالفان سرسخت جمهوری اسلامی را نیز گرفته و در روبرو شدن با مشکلات، معضلات و راه حل‌های گذار از شرایط موجود، (و هر رخدادی مثل مورد اخیر ترور سلیمانی) خود را آشکار می سازد. نمونه‌هایی را از این بدیهی ستیزی می توان برشمرد:
۱-۱- ترور، امری مذموم و نادرست است.
۱-۲- حقوق بین الملل، ترور را مجاز نمی شمارد. جدا از عامل و هدف آن.
۱-۳- مخالفت با ترور سلیمانی، به معنای تایید کشتار و سرکوب جمهوری اسلامی و وی نیست.
۱-۴- مخالفت با ترامپ و دولتش به معنای طرفداری از جمهوری اسلامی نیست.
۱-۵- ترور افسر ارشد یک نظام سیاسی در کشور ثالث، تجاوز به حریم حقوقی آن کشور (ثالث) است.
۱-۶- مخالفت با ترور سلیمانی به معنای تایید تمام یا جزیی از کارنامه وی نیست.
۱-۷- نظام بین الملل را بر اساس ترور نمی توان پیش برد.
۱-۸- مخالفت با ترور، عام و جهانشمول است و شامل ترورهای جمهوری اسلامی در کشورهای دیگر نیز می شود.
۱-۹- آمریت و مباشریت و عاملیت در حقوق جزا از هم جدا شده اند و مسئوولیت کیفری متفاوتی دارند.
در ساعت‌ها و روزهای پس از ترور سلیمانی، درهم آمیختن موارد بدیهی بالا چه از سوی طرفداران تنگ‌نظر جمهوری اسلامی و چه بعضی از مخالفان سرسخت آن، فضای مجازی و واقعی را چنان متشنج نموده که نشانه‌هایش را می‌توان به روشنی دید. یکی از اصلی‌ترین قربانیان این فضای بدیهی ستیز و دوقطبی، نقد و تبیین درست ماجرا و تحلیل منصفانه رخداد اخیر است. امری که همگان بدان نیازمندیم.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71544

ترور قاسم سلیمانی؛ هدیه‌ی ترامپ به خامنه‌ای
محسن حیدریان

ترور قاسم سلیمانی، به مبارزه مرد خود‌ساخته و توان‌مندی پایان داد که از همان آغاز شکست خورده بود. دنیای فکری این سردار که همه چیز در آن با رنگ مذهب و ولایت مطلقه فقیه افسون‌زده شده بود، تاب رودررویی با روشنایی و آگاهی را نداشت. اما تمامی سویه‌های منفی و نیز بعضا مثبت زندگی و مبارزه او مثل پیکار با داعش و تجاوزگران صدامی، اینک هم‌چون یک آینه در برابر نسل کنونی ایران قرار دارد تا بازخوانی شود.

مردی که در ۶۳ سالگی با وجود کمردرد و مشکل پروستات، شگرد شفابخش خود را در میدان‌های باروت و خون و آتش خاورمیانه می‌جست. اما شخصیت و مسلک‌اش در حفره مکتبی متوهم، ناهم‌زمان و خردگریز شکل گرفته بود. لذا ستایش‌گرایانش از او «مردی افسانه»ای » و مخالفانشان از او «شیطان خاورمیانه» ساخته‌اند.

همه هوشمندی و توانایی‌های مرد خودساخته و سزاواری که می‌توانست در خدمت منافع ملی ایران قرار گیرد، با توهم برقراری آرمان ولایت فقیه در جهان اسلام ، یک‌سره افسون‌زده شده بود. توهمی که او را به اهرم تحقق هدف ایدئولوژیک «تقویت محور مقاومت» و «دفاع از حرم» در بحران سوریه و عراق تبدیل کرده بود. راهی که تنها با تحمیل قهری و خشونت‌بار قوانین اسلامی به منظور پر کردن خلا قدرت منطقه‌ای در خاورمیانه، می‌توانست هموار شود. این راه از ابتدا تا پایان، تنها می‌توانست با خون انسان‌ها، نظامی‌گری و خشونت ایدئولوژیک طی شود. پایان سردار با قطب‌نمای وارونه‌ای که او را پیش می‌برد، دیر یا زود همین بود که شد.

اینک نیز با ترور وی، فاجعه انسانی جنگی که می‌تواند در گیرد، بیش از پیش نزدیک‌تر شده است. فاجعه‌ای که هر ملاحظه‌ای را زیر سایه قرار می‌دهد. ترور این سردار، هیزمی بود که جز شعله‌ور کردن سیکل تکراری شعارها و توهمات ۴۰ ساله نظام جمهوری اسلامی علیه امریکا و اسرائیل نتیجه‌ای ندارد. ترور سلیمانی این امکان را به ماشین پروپاگاندای مذهبی داده است که اسطوره تازه‌ای بسازد که هیچ نسبتی با منافع ملی و زندگی واقعی جامعه امروزی ایران ندارد.

نظامی که در دروغ‌گویی، سوگواری و شهیدپروری نظیری در دنیا ندارد، اکنون فرصت دوباره‌ای یافته که همه گناهان و خظاهای خود را را گردن دیگران بیاندارد. نظامی که شهد انتقام را دوای درد خود می‌داند. این نیاز انتقام گرفتن، حس قدرت می‌دهد و برای اقلیتی حاکم لذت‌بخش است. عطش قدرت و انتقام‌جویی و میل به کنترل و انحصار مطلق، درست همان چیزی بود که ، خامنه‌ای در اوج ناکامی‌ها به آن نیاز داشت.

ترور سلیمانی بی‌تردید بهترین هدیه‌ای بود که ترامپ می‌توانست  در این زمان به خامنه‌ای دهد. ترامپ با رویکرد تنش‌افروزانه و غیر قابل پیش‌بینی‌اش، با فرمان ترور سلیمانی به تنها چیزی که می‌اندیشد، کسب اعتبار خدشه‌دار شده‌اش در افکار عمومی امریکا در آنتخابات پیش رو و جلب اعتماد متحدین منطقه‌ای است. مخرج مشترک خامنه‌ای و ترامپ در بهره‌برداری از خون سلیمانی، چهره‌آرایی و افرایش قدرت است و بس.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71574