با نزدیک شدن زوجین به جدایی، برخی افراد تاکتیک‌های خود را از هشیاری به خشونت تغییر می‌دهند. اگرچه تعاریف قانونی از ایالتی به ایالت دیگر متفاوت است، خشونت شریک صمیمی (IPV) به "الگویی از رفتار و تاکتیک‌هایی که برای به دست آوردن یا حفظ قدرت و کنترل بر شریک صمیمی فعلی یا سابق استفاده می‌شود که می‌تواند شامل سوءاستفاده یا تهدید به سوءاستفاده فیزیکی، جنسی، عاطفی، اقتصادی یا روانی باشد" اشاره دارد. این اغلب آخرین تلاش برای نگه داشتن شریکی است که می‌خواهد برود. برخی افراد زمانی که منابع لازم برای اعطای مزایا را ندارند، هزینه‌ها را تحمیل می‌کنند، اگرچه برخی از مردان حتی اگر منابع داشته باشند، سوءاستفاده می‌کنند.

~ دیوید باس
–طباخیان

زنان در بسیاری از کشورها در برابر IPV حمایت قانونی ندارند. به عنوان مثال، قانون روسیه هیچ مقرراتی به طور خاص برای خشونت شریک صمیمی ندارد. همچنین هیچ رویه ای برای اعمال محدودیت بر مردانی که شریک زندگی خود را کتک می زنند، ندارد. زنان روسی در تلاش برای جلب توجه به این واقعیت که حداقل از هر پنج زن روسی یک نفر از طرف مردانی که ادعا می کنند آنها را دوست دارند، مورد خشونت قرار می‌گیرند، عکس های سلفی از چهره و بدن کبود شده خود را منتشر کرده‌اند. این تلاش ها توجه بین المللی را به خود جلب می کند. دادگاه اروپایی در ژوئیه ۲۰۱۹ حکم داد که روسیه در محافظت از زنی که توسط شریک سابقش مورد حمله، تعقیب و سپس ربوده شدن قرار گرفته بود، کوتاهی کرده است. امید است توجه رسانه ها، روسیه را به اجرای قوانین و مجازات‌های مربوطه وادار کند.

~ دیوید باس
–طباخیان

در ایالات متحده IPV در تمام ایالت‌ها غیرقانونی است، اما آنقدر رایج است که ایالت ها اغلب به خاطر تعداد پرونده‌ها تحت فشار قرار می‌گیرند. میزان سالانه خشونت علیه زنان توسط شرکای صمیمی از ۱۴ درصد تا ۱۵ درصد متغیر است و میزان شیوع در طول عمر (درصد زنانی که در مقطعی از زندگی خود IPV را تجربه می کنند) در حدود ۳۰ درصد در ایالات متحده و ۲۷ درصد در کانادا تخمین زده می شود. این آمار به میلیون ها نفری که از IPV رنج می برند تبدیل می شود. این جنایت به قدری رایج است که مقامات فدرال برای کمک به کاهش فشار روی ایالت ها وارد عمل شدند. در سال ۱۹۹۴، قانون خشونت علیه زنان، IPV را به یک جرم فدرال تبدیل کرد.

~ دیوید باس
–طباخیان

دانشمندان علوم اجتماعی برای تبیین خشونت شریک صمیمی (IPV)، سه نظریهٔ کلی (و نظریه‌های فرعی منشعب از آن‌ها) ارائه کرده‌اند: آسیب‌شناسی، یادگیری اجتماعی و مردسالاری. برای مثال، یکی از نظریه‌های آسیب‌شناختی، ریشهٔ این خشونت را در اختلالات دلبستگی و در درجهٔ اول اختلال دلبستگی ناایمن می‌داند. مردانی که دارای سبک دلبستگی ناایمن هستند –یعنی مردانی که به‌طور خاص مضطرب، بی‌اعتماد به دیگران و دچار ترسی عمیق از ترک شدن توسط شریک عاطفی خود هستند– تمایل بیشتری به پرخاشگری علیه عزیزانشان دارند. در مقابل، نظریهٔ یادگیری اجتماعی این پدیده را نه یک آسیب‌شناسی، بلکه یک الگوی رفتاریِ آموخته‌شده تلقی می‌کند که از مشاهدهٔ الگوهایی چون پدران یا همسالانی نشئت می‌گیرد که همسران یا شرکای عاطفی خود را مورد ضرب و شتم قرار می‌دهند. بر اساس این نظریه، مشاهدهٔ اینکه پدری مادر را مورد ضرب و شتم قرار می‌دهد، این الگوی نقش را به پسر ارائه می‌دهد که مردان باید این‌گونه با زنان رفتار کنند.

~ دیوید باس
–نظری

تاکنون، رایج‌ترین توضیح ارائه شده برای خشونت خانگی، به مردسالاری یا ایدئولوژی‌های مردسالارانه اشاره دارد. طبق این دیدگاه، نابرابری جنسیتی در جوامع پدرسالار، مقصر اصلی است. فرهنگ‌های پدرسالار این ایدئولوژی را ترویج می‌دهند که مردان شایسته قدرت هستند و زنان باید تابع آن‌ها باشند. نقش‌های جنسیتی که از کودکی آموزش داده می‌شوند و در طول نوجوانی و بزرگسالی ادامه می‌یابند، باعث می‌شوند که مردان برای حفظ قدرت خود و مطیع نگه‌داشتن زنان، به آن‌ها سیلی بزنند، مشت بزنند یا تهدید کنند. از این منظر، حل تراژدی‌های فراوان خشونت خانگی نیازمند درمان مردان از باورهای پدرسالار در کوتاه‌مدت و براندازی ساختارهای اجتماعی مردسالار در درازمدت است.

~ دیوید باس
–طباخیان

همه این نظریه های قبلی به وضوح عناصری از حقیقت را دارند. در عین حال، آن‌ها به اندازه کافی عمیق به ریشه های IPV نمی‌پردازند. من پیشنهاد می کنم که خشونت شریک صمیمی یک منطق عملکردی دارد. نظریه تضاد جنسی یک چارچوب توضیحی قدرتمند برای درک IPV و شرایط خاصی که در آن رخ می دهد ارائه می دهد. این فصل به تفصیل به این شرایط می پردازد.

~ دیوید باس
–طباخیان

توضیح من یافته‌های نظریه‌پردازان قبلی را رد نمی‌کند. دانشمندان با هر دیدگاه نظری توافق دارند که برخی از مردان برای حفظ کنترل بر زنان از خشونت استفاده می‌کنند. این یک حقیقت انکارناپذیر است. نظریه‌پردازان پدرسالار به طور قانع‌کننده‌ای استدلال می‌کنند که برخی از اشکال نهادینه شده مردسالاری، مانند قوانینی که به شوهران حق می‌دهند بدون مجازات از همسرانشان سوءاستفاده کنند، خشونت مردان علیه زنان را تقویت می‌کنند. همچنین دیدگاه نظری من یادگیری اجتماعی را انکار نمی‌کند. شکی نیست که انسان‌ها در یادگیری از دیگران مهارت دارند. ما به تاکتیک‌هایی که برای دستیابی به اهداف مورد نظر مؤثر می‌دانیم، توجه کرده و از آنها تقلید می‌کنیم. اگر پسری با مشاهده اینکه مادرش وقتی پدرش تهدید به خشونت می‌کند از خواسته‌های او پیروی می‌کند، بزرگ شود، جای تعجب نیست که پسر اثربخشی این تاکتیک را به خاطر بسپارد و از آن در روابط آینده برای کنترل زنان استفاده کند.

~ دیوید باس
–طباخیان

با این حال، یک دیدگاه تکاملی به توضیح چندین واقعیت شناخته شده در مورد IPV کمک می‌کند. بینشی در مورد اینکه چرا تنها برخی از مردان به خشونت متوسل می‌شوند در حالی که دیگران با وحشت اخلاقی از فکر آن عقب می‌نشینند، ارائه می‌دهد. این به توضیح اینکه چرا IPV در فرهنگ‌های غیر پدرسالار مانند سوئد، دانمارک، فنلاند و ایسلند نیز یافت می‌شود، کمک می‌کند. این کشورها که دارای برابری جنسیتی بالایی هستند، میزان خشونت شریک زندگی در طول عمر تقریباً ۳۰ درصدی دارند که تا حدودی بالاتر از سایر کشورهای اتحادیه اروپا (حدود ۲۲ درصد) و استرالیا (حدود ۲۵ درصد) است. یک دیدگاه تکاملی در مورد IPV روشن می‌کند که چرا خشونت مرد به زن تا این حد بر کنترل تمایلات جنسی زنان متمرکز است. و شرایط بسیار خاصی را که در این فصل به تفصیل شرح داده شده است، روشن می‌کند که در آن مردان به عنوان تاکتیکی برای به دست آوردن کنترل بر شرکای خود به خشونت متوسل می‌شوند.

~ دیوید باس
–طباخیان

برخی از قسمت‌های خشونت خانگی دوطرفه هستند، درگیری‌هایی که در آن زنان و مردان در یک درگیری فیزیکی مورد آزار و اذیت قرار می‌گیرند. در برخی از این موارد، اگرچه نه همه، زنان از خود در برابر مردانی که سوء استفاده را آغاز می‌کنند دفاع می‌کنند. با این حال، هر چه سوء استفاده جدی تر باشد، نابرابری جنسیتی بیشتر می شود. بیشتر قربانیان IPV که در بیمارستان بستری می شوند زن هستند. خشونت مردان معمولاً آسیب قابل توجه بیشتری به همراه دارد. هر شهر بزرگی دارای پناهگاه‌هایی برای زنان کتک خورده است. در مقابل، یکی از تنها پناهگاه‌های کشور برای مردان کتک خورده در سال ۲۰۱۷ در دالاس افتتاح شد. زنان بدون شک با مردان بدرفتاری می‌کنند، اما عموماً آسیب کمتری وارد می‌کنند.

~ دیوید باس
–طباخیان

البته برخی از مردانی که مورد ضرب و شتم قرار می‌گیرند، برای درخواست کمک و پناه گرفتن اکراه دارند یا بیش از حد شرمگین هستند و به همین دلیل، آمار واقعی خشونت زنان علیه مردان احتمالاً کمتر از حد واقعی گزارش می‌شود. هنگامی هم که چنین مواردی گزارش می‌شود، پلیس ممکن است در اقدام کردن تعلل ورزد. من خود از موردی اطلاع دارم که در آن، مردی پس از آنکه توسط همسرش به شدت مورد ضرب و شتم قرار گرفت و سرش بر اثر ضربه با ماهیتابه خونریزی شدیدی داشت، با پلیس تماس گرفت. پلیس پس از حضور در محل، علی‌رغم جراحات آشکار مرد، او را از شکایت منصرف کرد و گفت: «اگر حتی یک ناخن او آسیب ببیند، به احتمال زیاد تو را دستگیر می‌کنند، نه او را.» آن مرد نیز از طرح اتهام صرف‌نظر کرد. مطالعات نیز تأیید می‌کنند که پلیس اغلب خشونت علیه مردان از سوی شریک زندگی‌شان را کم‌اهمیت جلوه می‌دهد. خشونت زنان علیه مردان را نمی‌توان نادیده گرفت. با این وجود، به دلیل «عدم تقارن جنسیتی شدید در ابعاد آسیب» ناشی از این نوع خشونت‌ها، بحث ما عمدتاً بر استفادهٔ مردان از خشونت برای کنترل و تحت سلطه درآوردن زنانی متمرکز خواهد بود که ادعای عشق به آن‌ها را دارند.

~ دیوید باس
–نظری

از منظر تکاملی، زنان و مردان منابع تولید مثلی فوق‌العاده ارزشمندی برای یکدیگر هستند. در جهان بی‌اخلاق انتخاب طبیعی و جنسی، بدن زنان و دسترسی جنسی به بدن آن‌ها دارایی‌های ضروری برای مردان است. از دست دادن این دسترسی، به طور تاریخی می‌توانست مرد را به سوی یک بن‌بست تکاملی سوق دهد، به‌ویژه اگر شریک ازدست‌رفته قابل جایگزینی با دیگری نبود. در عین حال، سرمایه‌گذاری مردان بر روی زنان و فرزندانشان و همچنین محافظتی که مردان از آن‌ها در برابر سوءاستفاده دیگران ارائه می‌دهند، منابع حیاتی برای زنان است. از دست دادن آن به طور تاریخی می‌تواند یک زن و فرزندانش را به خطر بیندازد و آن‌ها را در تنگناهای خطرناکی قرار دهد. در نتیجه، هر دو جنس تلاش زیادی برای حفظ تعهد جفت‌هایی که در جذب آن‌ها موفق بوده‌اند، انجام می‌دهند.

~ دیوید باس
–طباخیان

تو ایران آزاد یدونه موسسه میزنم به اسم «مردان و زنان آنتروپی» فقط کسانی حق عضویت دارند که مخالف فرزندآوری باشند. 😁

حفظ موفقیت‌آمیز جفت مستلزم تأثیرگذاری بر مکانیسم‌های روانی اساسی شریک زندگی است. در کلی‌ترین سطح، دو استراتژی برای تأثیرگذاری بر این مکانیسم‌ها وجود دارد: اعطای مزایا و تحمیل هزینه‌ها. در یک دنیای ایده‌آل، همه به جفت‌های خود سود می‌رسانند. وقتی عمیق‌ترین خواسته‌هایشان برآورده می‌شود، عاشقان انگیزه زیادی برای ماندن دارند. متأسفانه، برآورده کردن خواسته‌ها با اعطای مزایا همیشه امکان‌پذیر نیست. یک مرد ممکن است فاقد شخصیت، حس شوخ‌طبعی، مهارت‌های جنسی یا منابعی باشد که یک زن آرزویش را دارد. میل جنسی پایین زن ممکن است باعث شود او انگیزه کمتری برای برآوردن نیازهای جنسی شریک زندگی خود داشته باشد. برای هر دو جنس، گاهی اوقات افراد دیگر می‌توانند وسوسه‌انگیز باشند. جذابیت آسیب زدن به عنوان یک تاکتیک حفظ جفت زمانی افزایش می‌یابد که فرد مزایای کافی برای ارائه نداشته باشد.

~ دیوید باس
–طباخیان

البته، ارائه این فرضیه که خشونت شریک صمیمی کارکردهای سازگارانه دارد، به این معنا نیست که این رفتار همواره بروز می‌کند. همچنین به این معنا نیست که خشونت خانگی باید مورد تأیید، بخشش یا به هر شکلی توجیه شود. در واقع، شناخت کارکردهای آن، شرایط دقیقی را که در آن رخ می‌دهد، روشن می‌کند و از این رو اطلاعات مفیدی برای مداخلات جهت کاهش وقوع آن فراهم می‌کند.

~ دیوید باس
–طباخیان

خشونت خانگی همچنین تاکتیک اصلی حفظ شریک زندگی نیست. خشونت اغلب آخرین تلاش برای وادار کردن یک زن به ماندن است، دقیقاً زمانی که او بیشترین انگیزه را برای ترک دارد. علاوه بر این، استفاده از خشونت می‌تواند برای فرد متجاوز بسیار پرهزینه باشد. او در معرض خطر انتقام از سوی قربانی یا خویشاوندان او است. او در معرض خطر آسیب رساندن به شهرت اجتماعی خود است. و در اکثر کشورهای مدرن غربی، او در معرض خطر حکم منع و سابقه کیفری است. برخی از ایالت‌ها اکنون از پلیس می‌خواهند که در صورت وجود شواهدی مبنی بر خشونت خانگی، حتی اگر قربانی از شکایت خودداری کند، مرد را دستگیر کنند.

یک مطالعه مهم توسط A. J. Figueredo و همکارانش نشان داد که در میان سونورا مکزیک، مردانی که فاقد منابع اقتصادی هستند، بیشتر به خشونت متوسل می‌شوند - دقیقاً همانطور که بر اساس آنچه در مورد ترجیحات همسر زنان می‌دانیم پیش‌بینی می‌شود. هنگامی که اختلاف ارزش جفتی افزایش می‌یابد، زنان در بازار جفت‌یابی وسوسه می‌شوند که معامله کنند. این از دیدگاه نظریه تعارض جنسی یک طوفان کامل ایجاد می‌کند. عملی که به بهترین وجه به نفع زن است – ترک یک مرد با کیفیت پایین‌تر برای یک مرد با کیفیت بالاتر – با آنچه به نفع جفت اصلی اوست، در تضاد است. مردی که منابع لازم برای برآوردن خواسته‌های او را ندارد، ممکن است در آخرین تلاش ناامیدانه برای ماندن او به خشونت، تهدید به خشونت یا هر دو متوسل شود. این شرایط لزوماً منجر به خشونت نمی‌شود، اینها به سادگی احتمال آن را افزایش می دهند.

~ دیوید باس
–طباخیان

آزارگری از چند طریق روان زن را به تسخیر خود درمی‌آورد. نخست، عزت‌نفس قربانی را از بین می‌برد. این جمله را در نظر بگیرید: «او با به کار بردن الفاظی توهین‌آمیز [نظیر فاحشه، هرزه] شما را تحقیر می‌کند تا احساس بی‌ارزشی کنید.» در مطالعه‌ای که بر روی ۸،۳۸۵ زندگی مشترک (ازدواج رسمی یا زندگی با هم) انجام شد، رابطه‌ای تنگاتنگ میان خشونت شریک صمیمی (IPV) و این نوع از تخریب شخصیت مشاهده گردید. در میان زنانی که هیچ‌گونه خشونت فیزیکی از سوی شریک زندگی خود گزارش نکرده بودند، تنها ۳ درصد اظهار داشتند که شریکشان از این طریق عزت‌نفس آن‌ها را تضعیف کرده است، این آمار در میان زنانی که خشونت خفیف را گزارش کرده بودند به ۲۲ درصد می‌رسید، و در میان زنانی که به شدت مورد ضرب و شتم قرار گرفته بودند، این رقم به عدد حیرت‌انگیز ۴۸ درصد افزایش می‌یافت. همان‌طور که یکی از زنان قربانی آزار می‌گوید: «هیچ اعتماد به نفسی نداشتم و عزت‌نفسم به صفر رسیده بود. آزارگرم به من القا کرده بود که همه از من متنفرند. شرمگین و سرافکنده بودم و می‌ترسیدم کسی حرفم را باور نکند، به همین خاطر، بسیار بیشتر از آنچه باید، در آن رابطه ماندم.»

~ دیوید باس
–نظری

خشونت فیزیکی اغلب آثار فیزیکی مانند کبودی، زخم و گاهی شکستگی استخوان‌ها را به جا می‌گذارد. از آنجایی که ظاهر فیزیکی جزء کلیدی ارزش جفتی زن است، این آسیب‌ها به معنای واقعی کلمه مطلوبیت زن را برای مردان دیگر کاهش می‌دهد. حداقل به طور موقت، و اگر تکرار شود، پایدارتر می‌شود. آزار و اذیت اثر مخربی بر تغییر درک زن از اینکه چگونه ممکن است در بازار جفت‌گیری عمل کند، دارد. گاهی اوقات زن به این باور می‌رسد که خوش شانسی است که شوهرش را دارد، حتی اگر او بدرفتار باشد، او آنقدر احساس بدبختی می‌کند که خود را لایق هیچ مرد دیگری نمی‌داند.

داشتن علائم فیزیکی خشونت بار روانی دیگری را به همراه دارد - احساس شرم. راه دوم سوءاستفاده که روان زنان را می‌رباید، زنان کتک خورده از ظاهر شدن در جمع، دیدن دوستان یا ملاقات با خانواده عمیقاً خجالت می‌کشند. بسیاری از زنان مورد آزار و اذیت آنقدر شرمنده هستند که سوء استفاده را پنهان می‌کنند. آنها کبودی‌های خود را با آرایش سنگین می‌پوشانند، آنها عینک آفتابی و یقه آخوندی می‌پوشند، شرم قربانی او را بیشتر منزوی می‌کند و تعادل قدرت را بیشتر به سمت سوء استفاده کننده سوق می‌دهد. و اگر دوستان بفهمند که واقعاً پشت آرایش و ماسک چیست، قربانیان سوء استفاده اغلب بهانه می‌آورند و خود را سرزنش می‌کنند: "تقصیر من بود، من نباید او را تحریک می‌کردم." به طور خلاصه، سوءاستفاده باعث شرم در قربانی می‌شود، شرم منجر به انزوای خود می‌شود، و انزوا قربانیان را از حمایت اجتماعی که برای کوتاه کردن چرخه سوء استفاده و ترک سوء استفاده کننده به شدت نیاز دارند، محروم می‌کند. اگر چه زنان گاهی اوقات به خاطر پنهان کردن سوءاستفاده مورد انتقاد قرار می‌گیرند، دکتر دانیل اسنایدر و همکارانش پیشنهاد می‌کنند که شرم برای حل یک مشکل انطباقی حیاتی تکامل یافته است - برای جلوگیری از کاهش ارزش توسط دیگران در گروه. زمانی که یک زن در نظر دیگران کم‌ارزش و ناتوان در دفاع از منافع خود دیده شود، دیگران در گروه نیز به رفاه او اهمیت کمتری خواهند داد. بنابراین، شرم ممکن است زنان آسیب‌دیده را به پنهان کردن آزار خود ترغیب کند، این یک دلیل مهم برای سازگاری با شرایط است تا از بی‌ارزش شدن در نظر دیگران جلوگیری کنند. آموزش درباره منطق تطبیقی شرم ممکن است به زنان آسیب‌دیده کمک کند تا از چرخه معیوب سرزنش خود رها شوند و همچنین به دیگران کمک می‌کند تا از سرزنش زنانی که به شدت تلاش می‌کنند رویدادهایی را که ممکن است باعث بی‌ارزش شدن آن‌ها در گروه شود، پنهان کنند، دست بردارند.

~ دیوید باس
–طباخیان

راه چهارمی که سوء استفاده روان زنان را در پی دارد، متمرکز بر قطع دسترسی قربانی به منابع توسط سوء استفاده کننده است. مردان کنترل‌گر گاهی اوقات زنان را مجبور می‌کنند که شغل خود را ترک کنند، مانع از بازگشت آنها به مدرسه برای کسب تحصیلاتی می‌شوند که آنها را واجد شرایط شغل‌های خوب می‌کند، و آنقدر به آنها پول کم می‌دهند که برخی از زنان به سختی می‌توانند برای فرزندانشان غذا بخرند. یک مطالعه بر روی 8385 زن نشان داد که زنان کتک خورده پنج برابر بیشتر از زنان غیر کتک خورده با این جمله موافق بودند که "او شما را از دانستن یا دسترسی به درآمد خانواده، حتی اگر بپرسید، منع می‌کند". هر چه تعداد قسمت های خشونت آمیز که یک زن گزارش می‌دهد بیشتر باشد، احتمال اینکه مرد دسترسی او به منابع مالی را قطع کند بیشتر است. کنترل منابع، توانایی یک زن برای ترک یک فرد بدرفتار محدود می‌کند. سه سال طول کشید تا یک زن مخفیانه سکه و اسکناس جمع کند تا اینکه به اندازه کافی جمع کرد تا خودش و چهار فرزندش را به سلامت برهاند. این زن شجاع پس از رفتن، از تهدیدهای شوهر سابقش وحشت کرد، او مخفی شد، اما شوهر سابقش او را ردیابی کرد، او به خانه امن او شلیک کرد، هرچند خوشبختانه به کسی اصابت نکرد. او عمداً زن و فرزندانشان را از نظر مالی قطع کرد و از پرداخت هزینه‌های قانونی حمایت از فرزند خودداری کرد تا آنها گرسنگی بکشند تا برگردند. زن در برابر این دستکاری مقاومت کرد، و او یک درس کلیدی به دخترش داد: «حرفه خود را توسعه بده و همیشه منبع درآمد مستقلی داشته باش. هرگز برای پول به یک مرد تکیه نکن.» آن دختر درس را به دل گرفت و اکنون یک استاد بسیار موفق در یک دانشگاه معتبر است. واقعیت اقتصادی ساده‌ای وجود دارد که توضیح می‌دهد چرا زنانی که درآمد مستقل دارند، بیشتر احتمال دارد مردان آزارگر را ترک کنند. متأسفانه، همین فقدان منابع اقتصادی توضیح می‌دهد که چرا بعضی از زنان در پناهگاه‌های امن قربانیان خشونت، پس از مدتی پیش آزارگران خود برمی‌گردند – آنها باید شکم فرزندانشان را سیر کنند.

~ دیوید باس
–طباخیان

میخواستم برم رو منبر پام لیز خورد.
مسئله پیچیده ای هست و نمیشه به همه توصیه خاصی کرد، بخصوص من که بیکارم بیام به بقیه بگم برید سرکار 😂😂
با توجه به فرهنگ خودمون. اینکه دستتون تو جیب خودتون باشه خیلی خوبه. و نکته دیگر خانواده درست و حسابی و حامی داشتنه. وقتی خانواده مثل کوه پشتت باشه بهتر میتونی از شر مشکلات خلاص بشی.

–نظری

راه پنجم سوءاستفاده‌کنندگان برای کنترل روان قربانی، "گس لایتینگ" (Gaslighting) است. این اصطلاح از فیلم "گس لایت" محصول ۱۹۴۴ با بازی اینگرید برگمن در نقش پائولا گرفته شده است. پائولا، زنی جوان است که با مردی مسن‌تر ازدواج کرده و شوهرش نقشه‌ای موذیانه برای کنترل او دارد. او باعث می‌شود چراغ‌های خانه که با گاز کار می‌کردند، در زمان‌های نامنظم سوسو بزنند. وقتی پائولا به این موضوع اشاره می‌کند، شوهرش اصرار دارد که چراغ‌ها به طور ثابت روشن هستند. به مرور زمان، او به تضعیف درک پائولا از واقعیت ادامه می‌دهد، و در نهایت او را به این باور می‌رساند که نمی‌تواند به چشمان خود اعتماد کند و حتماً دیوانه شده است. عاملان گس لایتینگ معمولاً اطلاعات نادرست، متناقض یا مبهم به قربانیان ارائه می‌دهند و باعث سردرگمی و اضطراب آنها می‌شوند. نمونه‌های عینی گس لایتینگ، پس از ارائه اطلاعات گیج‌کننده یا گمراه‌کننده، شامل این جملات می‌شود: "چرا از خودت حرف در می‌آوری؟"، "همه این‌ها توهم توست"؛ و "تو داری خیال‌پردازی میکنی." قربانیان شروع به بی‌اعتمادی به برداشت‌ها و قضاوت‌های خود می‌کنند و به طور فزاینده‌ای کنترل درک خود از واقعیت را به دست عامل گس لایتینگ می‌سپارند. گس لایتینگ نوعی سوءاستفاده بسیار بد است زیرا تشخیص آن می‌تواند به طرز شیطانی دشوار باشد. برخلاف سوءاستفاده فیزیکی، که به راحتی قابل تشخیص است و اغلب کبودی و زخم به عنوان مدرک بر جای می‌گذارد، گس لایتینگ نوعی سوءاستفاده عاطفی است که اغلب نادیده گرفته می‌شود، معمولاً کم کم شروع می‌شود و به تدریج افزایش می‌یابد. یک زن ممکن است نشانه‌های ظریفی را مبنی بر خیانت شوهرش تشخیص دهد، اما او زن را متقاعد می‌کند که همه این‌ها را از خودش در می‌آورد. هدف نهایی فرد گس لایتینگ کننده این است که کنترل را به دست بگیرد و به ذهن قربانی نفوذ کند تا او برای درک واقعیت به سوءاستفاده‌گر خود وابسته شود. فرد گس لایتینگ کننده به دنبال زامبی کردن ذهن قربانی است.

~ دیوید باس
–طباخیان