اینترنت طبقاتی؛ از تبعیض ساختاری تا عادی‌سازی «ابتذال شر»
در حالی که قطع یا محدودسازی اینترنت بین‌الملل، زندگی و معیشت میلیون‌ها شهروند را تحت تأثیر قرار داده، طرح‌هایی نظیر «اینترنت پرو» بیش از پیش بحث تبعیض در دسترسی به اطلاعات را برجسته کرده‌اند؛ تبعیضی که نه‌تنها حقوق بنیادین شهروندان را نقض می‌کند، بلکه در سطحی عمیق‌تر، به عادی‌سازی نابرابری در جامعه دامن می‌زند.
رضا اسلامی، حقوقدان، در یادداشتی با تأکید بر حق همگانی دسترسی به اینترنت، می‌نویسد:
«حق دسترسی به کلیه فناوری‌های دیجیتال از جمله اینترنت بین‌الملل از مولفه‌های آزادی دسترسی به اطلاعات و آزادی بیان است... هیچ تبعیضی در این خصوص بین اقشار و طبقات مختلف جامعه روا نیست.»
او همچنین اعطای دسترسی ویژه به برخی گروه‌ها را «ناروا» دانسته و تأکید می‌کند که حتی در صورت اعمال محدودیت، این محدودیت باید به‌طور برابر برای همه اعمال شود. اسلامی با اشاره به نمونه‌هایی چون «سیم‌کارت سفید» این نوع سیاست‌ها را مصداق «تبعیضی سیاه» توصیف کرده و از گروه‌هایی که مشمول دسترسی ویژه شده‌اند می‌خواهد در همبستگی با سایر شهروندان، این امتیاز را نپذیرند.
در همین حال، کیوان حسینی، روزنامه‌نگار، نیز در شبکه اجتماعی ایکس با روایتی متفاوت، به بُعد اجتماعی و اخلاقی این پدیده پرداخته است. او می‌نویسد:
«یک آدم عادی را تصور کنید... اینترنت برای همه قطع شده، اما او از مسیر شرکتی که تاسیس کرده یا کارفرمایش یک مجوز “قانونی” برای دسترسی می‌گیرد... نه اعتراضی می‌کند... در ذهنش هم توجیه ساده‌ای دارد: “من که طرفدار حکومت نیستم، فقط دارم کارم را می‌کنم.”»
حسینی این وضعیت را مصداقی از مفهوم «ابتذال شر» می‌داند؛ مفهومی که هانا آرنت، فیلسوف و نظریه‌پرداز سیاسی، مطرح کرده است. به‌زعم او، شر لزوماً از نیت‌های شیطانی ناشی نمی‌شود، بلکه می‌تواند حاصل کنش‌های روزمره و بی‌تأمل افرادی باشد که بدون در نظر گرفتن مسئولیت اخلاقی، در چارچوب یک ساختار ناعادلانه عمل می‌کنند.
در این چارچوب، مسئله صرفاً ایجاد یا اعمال تبعیض نیست، بلکه پذیرش و عادی‌سازی آن نیز به همان اندازه اهمیت دارد. فردی که از اینترنت طبقاتی بهره‌مند می‌شود، حتی اگر نقشی در طراحی این سیاست نداشته باشد، با پذیرش آن به تداوم نابرابری کمک می‌کند.
این دو نگاه، از دو زاویه متفاوت، حقوقی و اخلاقی، به یک نقطه مشترک می‌رسند:
اینترنت طبقاتی نه‌تنها یک سیاست تبعیض‌آمیز، بلکه روندی است که می‌تواند به تدریج حساسیت جامعه نسبت به نابرابری را کاهش دهد و آن را به «امر عادی» بدل کند؛ امری که پیامدهای آن فراتر از دسترسی به اینترنت، به بنیان‌های عدالت اجتماعی و مسئولیت‌پذیری فردی نیز گره می‌خورد.
#اینترنت_طبقاتی #اینترنت_پرو
@Tavaana_TavaanaTech
در حالی که قطع یا محدودسازی اینترنت بین‌الملل، زندگی و معیشت میلیون‌ها شهروند را تحت تأثیر قرار داده، طرح‌هایی نظیر «اینترنت پرو» بیش از پیش بحث تبعیض در دسترسی به اطلاعات را برجسته کرده‌اند؛ تبعیضی که نه‌تنها حقوق بنیادین شهروندان را نقض می‌کند، بلکه در سطحی عمیق‌تر، به عادی‌سازی نابرابری در جامعه دامن می‌زند.
رضا اسلامی، حقوقدان، در یادداشتی با تأکید بر حق همگانی دسترسی به اینترنت، می‌نویسد:
«حق دسترسی به کلیه فناوری‌های دیجیتال از جمله اینترنت بین‌الملل از مولفه‌های آزادی دسترسی به اطلاعات و آزادی بیان است... هیچ تبعیضی در این خصوص بین اقشار و طبقات مختلف جامعه روا نیست.»
او همچنین اعطای دسترسی ویژه به برخی گروه‌ها را «ناروا» دانسته و تأکید می‌کند که حتی در صورت اعمال محدودیت، این محدودیت باید به‌طور برابر برای همه اعمال شود. اسلامی با اشاره به نمونه‌هایی چون «سیم‌کارت سفید» این نوع سیاست‌ها را مصداق «تبعیضی سیاه» توصیف کرده و از گروه‌هایی که مشمول دسترسی ویژه شده‌اند می‌خواهد در همبستگی با سایر شهروندان، این امتیاز را نپذیرند.
در همین حال، کیوان حسینی، روزنامه‌نگار، نیز در شبکه اجتماعی ایکس با روایتی متفاوت، به بُعد اجتماعی و اخلاقی این پدیده پرداخته است. او می‌نویسد:
«یک آدم عادی را تصور کنید... اینترنت برای همه قطع شده، اما او از مسیر شرکتی که تاسیس کرده یا کارفرمایش یک مجوز “قانونی” برای دسترسی می‌گیرد... نه اعتراضی می‌کند... در ذهنش هم توجیه ساده‌ای دارد: “من که طرفدار حکومت نیستم، فقط دارم کارم را می‌کنم.”»
حسینی این وضعیت را مصداقی از مفهوم «ابتذال شر» می‌داند؛ مفهومی که هانا آرنت، فیلسوف و نظریه‌پرداز سیاسی، مطرح کرده است. به‌زعم او، شر لزوماً از نیت‌های شیطانی ناشی نمی‌شود، بلکه می‌تواند حاصل کنش‌های روزمره و بی‌تأمل افرادی باشد که بدون در نظر گرفتن مسئولیت اخلاقی، در چارچوب یک ساختار ناعادلانه عمل می‌کنند.
در این چارچوب، مسئله صرفاً ایجاد یا اعمال تبعیض نیست، بلکه پذیرش و عادی‌سازی آن نیز به همان اندازه اهمیت دارد. فردی که از اینترنت طبقاتی بهره‌مند می‌شود، حتی اگر نقشی در طراحی این سیاست نداشته باشد، با پذیرش آن به تداوم نابرابری کمک می‌کند.
این دو نگاه، از دو زاویه متفاوت، حقوقی و اخلاقی، به یک نقطه مشترک می‌رسند:
اینترنت طبقاتی نه‌تنها یک سیاست تبعیض‌آمیز، بلکه روندی است که می‌تواند به تدریج حساسیت جامعه نسبت به نابرابری را کاهش دهد و آن را به «امر عادی» بدل کند؛ امری که پیامدهای آن فراتر از دسترسی به اینترنت، به بنیان‌های عدالت اجتماعی و مسئولیت‌پذیری فردی نیز گره می‌خورد.
#اینترنت_طبقاتی #اینترنت_پرو
@Tavaana_TavaanaTech
❤3