آن‌سان که آن‌ها در باطل‌شان اتحاد دارند شما در حق‌تان متحد نیستید. این طنین سخن علی‌ست.

خارج از هر هاله‌ی دینی و درست و نادرست دینی یک چیز کاملن عرفی را هم پاسخ‌گوست. پاسخ‌گو به این معنا که هر امر این دنیایی را هم معنادار می‌کند.

البته تا بوده همین بوده، تاریخ پر از شِکوه‌ی عالمان درست است. پر از شکوه‌ی مردان بزرگ و کار در برابر دغل‌بازان جاعل.

تاریخ پر از شکوه است. شکوه در تاریخ تاثیری ندارد. تاریخ ضرب و زور می‌شناسد.

هیچ ‌کار درستی عاقبت به آفتاب نمی‌افتد مگر چشم صاحب زوری ببیندش.

شکوه، پذیرفتن شهادت در هجمه‌ی تارخ است.

شکوه از ضرب و زور چیزی جز شکستن در برابرش نیست.

حق نیز باید صاحب باز و زور شود ورنه آن به که به شهادت و شکوه رضایت دهد.


غرور با مغروران بزرگ‌ترین تواضع است. باز هم این طنین صدای علی است.

تنها نکته اینجاست که بر سر کار درست هم‌دلی کم است و بر سر کار نادرست یاران موافق‌ترند.

هر جوینده‌ای کم یا بیش از روشنایی خداوند بهره‌مند است و هر کوشایی چششی کم‌مایه یا پرمایه دارد؛ دانش از آن گروهی نیست تا پس از ایشان درهای جهان معنا بسته شود و مردم نتوانند آن را بگسترانند؛ بخشنده‌ی دانش که خود در کرانه‌ی روشن جهان معناست، از آشکار ساختن چیزهای نهان دریغ نمی‌کند بدترین روزگارها روزگاری‌ است که در آن ژرف‌اندیشی رخت بربندد و تکاپوی اندیشه‌ها گسسته و دروازه‌ی یافتن‌ها و راه‌های دیدار بسته شود.

سهروردی. مقدمه‌ی حکمت اشراق

بهروز بوچانی. از دیشب همه‌جا این نام پر شده، عده‌ای خیلی خوشدلانه تبریک گفته‌اند. عده‌ای پیگیر نامش بوده‌اند چون من. اما این نام و پیروزی‌اش هیچ ربطی به ما ندارد چون تمامِ دیگر نام‌هایی که بعد از عبور و فرار از دوزخ درخشیده‌اند. جالب این‌که با بوچانی ایلام صاحب دو ستاره‌ی گریخته و درخشیده شد.

این نام‌ها به‌طور خاص به ما ربطی ندارد چراکه چطور می‌شود در دل خطایی فراگیر، بیماریی فراگیر عده‌ای ادعای سلامت و برکناری کنند. ما در دل بیماریی سرطانی می‌زییم و همه در آن شراکت و سهم داریم. این نام‌های گریخته از تراخم و بیماری که بیماری خودشان را برداشته و برده‌اند تا در خاکی دیگر و جهنم دیگری چون «مانوس» درمان کنند جرات شفاخواهی و شفایابی داشته‌اند.

اگر ربطی به ما داشته باشند در ربطی عام است که به همه‌ی انسان‌ها ربط دارد به این مضمون که: در هیچ حالتی نبازید. زندگی شعبده‌های فراوانی دارد. همین.

اما در حالتی که می‌دانیم بوچانی حتا بعد از این درخشیدن هنوز در دوزخی دیگر اسیر و گرفتار است و هیچ درک و تجربه‌ای از تمام پنج سال تباه او نداریم چه چیزی را به هم تبریک می‌گوییم.

در پیگیری‌هایم برای پیدا کردن کمی اطلاعات از او به این سطرها رسیدم:
بهروز بوچانی (زادهٔ ۱۹۸۳، ایلام) روزنامه‌نگار و نویسنده ایرانی کرد است. شرح حال او با عنوان دوستی جز کوهستان ندارم که در اردوگاه پناهندگان مانوس نوشته شده، برنده گران‌ترین جایزه ادبی استرالیا، جایزه‌های ویکتوریا برای ادبیات و ویکتوریا برای آثار غیرداستانی ۲۰۱۹ مجموعاً به ارزش ۱۲۵٬۰۰۰ دلار استرالیا شد.[۱] او برای شرکت در مراسم جایزه اجازه نیافت از اردوگاه مانوس خارج شود.[۲] او از سال ۲۰۱۳ در مانوس گرفتار بوده‌است.[۳]

و خبرهایی دیگر از اینکه چرا گریخته، چرا نوشته، حسش چیست؟ همه‌ی این‌ها به کنار. عکس هایی که از بوچانی منتشر شده در خود حسی را منتقل می‌کنند که تو گویی مسیح است که برخاسته و رنج‌های ما را برداشته و برده و در جهنمی دیگر از کوچک‌ترین دریچه‌ی ممکن ـ واتس‌آپ- بدل به بخشوده شدن کرده است. اما با این‌همه آیا ما بخشوده می‌شویم که در ناصره مسیح را نشناختیم. نمی‌شناختیم. آیا این سنتی الهی است که هیچ پیامبری در شهر خودش یاوری نخواهد داشت.

چرا نمی‌اندیشیم به این‌که چطور ممکن است از چله‌ی این برهوت به ما تحمیل و تفهیم شده ستارگانی صعود کنند؟ یا اینجا برهوت نیست، یا آ‌ن‌ها که به زور تلاش می‌کنند اینجا را برهوت کنند و به ما هم بفهمانند این‌جا برهوت است خودِ شیطانند و هر کس که می ‌تواند از چنگال شیطان بگریزد حتا در دوزخ‌های دیگر باز می‌درخشد.

و اما سخن پایانی: تیتر «گران‌ترین جایزه‌ی ادبی» انگار آب دهان موجودات کریه‌ اعماق جهنم است که بر روی درخشش این ستاره می‌اندازند و این تنها می‌تواند از سرانگشت روزنامه‌نگارانی بیاید که برای نام و نان مدام در حال لیسیدن آلت شیاطین‌اند نه روزنامه‌نگارانی که در پی آشکار سازی حقیقت‌اند.

علی عبدالرضایی شاعری که «بلد» بود خیلی بیشتر از امکان شهرت شاعری با رفتارش برای خودش شهرت دست و پا کند.

مثل نمونه‌های دیگری که می‌شود نام برد. عبدالرضایی چه وقتی که شاعر بود و شاعر خوبی هم بود. با رفتارهایش، قصه‌هایش برای مردم ما که عاشق خاله‌زنک بازی‌اند «سوژه»ی توجه بود.

او راه‌های مدام در صحنه بودن را بلد بود وقتی که می‌نوشت: گراناز زیر من بود که شاعر شد.

بعد حاشیه‌ی ادبیات هم که حاشیه دوست بودند بیشتر حاشیه ساختند: عبدالرضایی در جلسه‌ای لیوانش را پرت کرده طرف سیمین بهبهانی، عبدالرضایی در جلسه‌ای به پگاه احمدی گفته برو و شعرت را به من تقدیم کن‌ پگاه احمدی همین که گفته این شعر تقدیم به فلانی او برخاسته به اعتراض که یعنی چه هرکس می‌خواهد اسمی درکند از فلان من آویزان می‌شود. و هی حاشیه و حاشیه.

عبدالرضایی با حاشیه‌ها باد شد. بعد رفت و در مجله‌ی هنرنویسش با میدانی که پرهام شهرجردی به او داد. شروع به نوشتن از لای پا کرد. از کیر و خایه و کس. با نام‌های مستعار و زنانه. ذهن ایرانی سرکوب شده هم که ولع جنسی داشت. او شهلا کاتبان شد فلان شد بهمان شد اما همان موقع نشان دادم نوشتن از سوراخ‌های تن قدرت و زیست دیگری می‌خواهد.
یکیش مثلن ساقی قهرمان که خیلی بهتر می‌نوشت و می‌نویسد.
بعد عبدالرضایی ناگهان حزب زد. حزب مجازی، کانالی، یویتوبی، آنارشیستی و مشتی بچه و کم‌سواد را با حرفهایش فریفت.

حالا در کانال «بی‌گاه» سعید اسکندری خواندم که به دلیل تبلیغ و ترویج پدوفیلی تحت تعقیب قرار گرفته است. نخواستم بخوانم که چیست و چطور است. سال‌هاست که نمی‌خوانمش که خواندنی نیست.

خبر بهانه‌ای بود برای یک تکه از تاریخ ادبیات ایران که بدانیم شارلاتانیسم چگونه در آن رشد کرده است و می‌کند.

امسال تنگ‌فرصت بودم. رفتنم به ولایت کم و کمتر بود. هربار که رفتم شتابی بود که بازم می‌داشت و می‌گرداند. دوستانم را ندیدم. رفتم و بازگشتم و دل‌تنگ‌تر شدم.
هر بار قول دادم بدقول شدم.
این چهارشنبه شنب رفتم و پنج‌شنبه بودم و جمعه راه دیگری زده شد. اما در این میان رسول و محمد عزیزم یادگار نخستین سال معلمی من که حالا هر کدام جوانی برازنده‌اند خودشان را صبح جمعه قبل از رفتنم به من رساندند با این هدیه‌ی ناب. گران‌قیمت. عزیز و یگانه.
قصه دارد این درویش. چند وقت پیش امیر همکلاسی‌ این رفیقان در همان سال‌ها خبر داد مشغول منبت است در گروه تلگرامی کارها را گذاشت. من ذوق کردم. قلبم رفت برایش. امیر بسیار با استعداد و زلال بود. دوستش داشتم. شاگردی که همان سال‌ها آرزوی شکفتنش را داشتم. روزگار بر او سخت گرفت اما حالا راهش را به سختی بازکرده و شکفته است. هنرش نمایان شده بعد من ذوق کرده‌ام و رسول و محمد بی که به امیر بگویند این کارش را برایم من گرفته‌اند.
خوشبخت‌تر از من کسی نیست با این ثروتی که دارم.
ثروت روییدن و قد کشیدن دانه‌هایی که کاشته‌ام. دانه‌های مهر و دوستی که حالا در میان جنگلی عظیم می‌زیم.
رویشان را می‌بوسم.
آقامعلم

عیسی گفت: از علمای دین برحذر باشید که دوست دارند در قبای بلند راه بروند و مردم در کوچه و بازار آنها را سلام گویند و در کنیسه‌ها بهترین جای را داشته باشند و در ضیافت‌ها بر صدر مجلس نشینند. از سویی خانه‌های بیوه‌زنان را غارت می‌کنند و از دیگر سو، برای تظاهر، دعای خود را طول می‌دهند. مکافات اینان بسی سخت‌تر خواهد بود.


متن از انجیل

نقاشی: وای بر شما فریسیان
جیمز تیسوت
موزه‌ی بروکلین

در این خاک بلاهت هر روز به خرد می‌خندد.

چرا و چطورش به گمانم باید برای آن‌که سرنوشت خرد برایش مهم است روشن باشد.

ابزارهای تحمیق دینی که انسان‌ها را مسخ می‌کنند و در همان جهان مسخ‌شده رتبه‌بندی‌شان می‌کنند.

مسخ‌شده‌ها می‌دوند که از پای منبر به جمع خصوصی صاحب منبر برسند و اگر شد در آینده بر منبر شوند.

اندیشه کجاست؟ در همین حد که می‌بینید: رسیدن به سوار و سوارشدن.

طرف دیگر سکه، سرگرمی است. تفریح و هنری که با آن مردم ما خوشند: شاخ‌های مقنعه‌پوش اینستاگرام، جوانان هرزه‌گو، دختران هرزه‌رو.

تمام ادبیات و هنر ایران یک نویسنده و هنرمند ندارد که چهار میلیون هواخواهش باشند.

طرف بی هیچ سواد و زحمتی با مالیدن دستش به آلتش بر سرها سوار است.

شاید بگویید هنرمند اصیل پر هواخواه: شجریان!

اما این بی‌انصافی است. عمر و زحمتی که شجریان صرف کرده کجا و تازه قدری که دیده کجا؟

وضعیت چاپ و نشر به سیصد و دویست و صد نسخه رسیده است فدای سرتان!

بروید ببینید «ول‌کن‌تان» کجا چسبیده؟

جالب‌تر از همه ما شاعرانیم سر بی‌کلاهی از اثر در اطراف و قمپوز ناتمام.

سکوی این طرف هم اینستاگرام است. فضایی به وسعت لایک‌ها و کامنت‌ها و استوری‌ها. فضای عیان بلاهت.

حالا بدو که شاخ شوی. صاحب k شوی.

جهان نو با ابزارش اگر تکیه بر خرد استوار نداشته باشد. خوکدانی‌‌یی می‌سازد که تولیدش بلاهت و کثافت محض است.

می‌دانم نهایتش چندصد نفر اینجا و در تلگرام این مطلب را خواهند دید، چقدر بخوانند نمی‌دانم.

ولی باید باور کنیم: ما کم شماریم و بلاهت در این خاک هر روز به خرد می‌خندد.

طرف گفت: آقای ناصری از هر کتابت چند میلیون درمی‌آوری؟ خندیدم.
گفت بیکاری؟

هولدن سرکش کلاس من

گفتارِحسن

گشته زمی عارضِ تولاله زار
احمَرَرَ یحمرِرُ احمِرار

ازمنِ دیوانه مکن ای پری
انفرَرَ ینفَررُ انفرار

ازهمه خوبانِ جهان کردَمت
اختیَرَ یختیِرُ اختیار

دل به غلامیّ سگت می کند
افتخَرَ یفتخِرُ افتخار

شیشهء دل یافت زسنگِ صفا
انکَسَرَ ینکَسِرُ انکِسار

دیدهء من دررهِ تو منتظِر
انتظَر ینتظِرُ انتظار

یافت حسن ازغمِ تو درجهان
اشتهَر یشتهِرُ اشتهار

یحتمل از حسنِ دهلوی باشد .


بخوانید و کیفور شوید و ما را دعا کنید.

مخاطبان محترم نشر حکمت کلمه

از این پس می توانید کتاب‌های ما را مستقیم و از طریق نشانی تلگرام نشر سفارش بدهید.
روال سفارش:
واریز مبلغ پشت جلد به علاوه ی شش هزارتومان هزینه ی پست ارسال تصویر فیش واریز همراه با آدرس دقیق پستی

نهایت تا بیست و چهار ساعت کتاب برای تان ارسال می شود.
نشانی تلگرام نشر:
@Hekmatkalameh
شماره کارت جهت واریز مبلغ
6037997362713043
بانک ملی به نام ناصر ناصری روشن

به زودی یک پوشه ی مفصل از مطالب نوشته شده راجع به این رمان اینجا می گذارم.
ارادت
@andaromidvari

هر روز به چهره ی این زن نگاه می کنم. به دستانش که قلاب بندها شده اند. اورکت و شلوارش.
اما بیش از هر چیز سیر نگاه و چشمانش، چشمان خسته اش مرا مجذوب کرده است.
خشم و خستگی اش اما او را به نشستن و ناسزا گفتن نکشانده بلکه بلندش کرده است تا پیش رو ببیند و راهش را بپاید.

او پاسدار راه خویش است و آموزگار من.

به او سلام می کنم در این زمانه که از راه افتادگان زیادند و بر راه روندگان کم. «آن چه زخمی ات می کند شفایت خواهدداد
آن چه برده ات سازد آزادت خواهد کرد
آن چه می کشد برای تو زندگانی ست»
مرثیه بر مرگی سهمناک
کلود استبان
علیرضا بهنام
#نشر_حکمت_کلمه

شرح من از من:

درود بر تو
عالم اوراد (حاشا)، عالمی دیگر بود، عالم سربازها هم.
قبل از سربازها من دوری دهانی را تمرین کرده بودم که رفته تر بود برای همین پخته تر بود؛
چون پیش از منش رفتگان زیاد داشت دیگر نرفتمش.
راه من تازه در سرزدن افتاده است به خودم.

زن بودن یا دیده شدن، انحراف تاریخی و فکری
 
زن بودن یا دیده شدن، انحراف تاریخی و فکری
( یک یادداشت در دو بخش)

فریاد ناصری
-
۱) میل شدید به ابژه کردن زن

آنچه این روزها، در ظاهر امری نو و مترقی به‌نظر می‌آید در عمیق‌ترین لایه‌های خود، پیوندهای محکمی با نقاط تاریک ِ سطه و نظم‌ ِوضع موجود دارد وَ آن چیزی نیست جز بخش‌های مختلف سایت‌ها و مجله‌های گوناگون با عناوین مختلف‌ درباره‌ی زنان، این بخش‌ها درمیان بخش‌ها و فصل‌های دیگر یک نشریه، قرار دادن‌ ِ زن در میان دیگر موضوعاتی‌ست که باید بررسی شود، شناخته شود وَ مثل یک جسد بر میز تشریح کسان قرار گیرد، نه تنها زن را به سمت آن جایگاه اصلی خود نمی‌برد و آن را نشان نمی‌دهد، بلکه در یک رفتار حق به‌جانب کماکان آن را مثل هزار چیز دیگر، هزار بحث دیگر، چیزی قابل شناخت و بررسی می‌داند.
مشکل من نه در شناخت و بررسی است که انسان هر روز و هر روز بیشتر از پیش نیاز به بررسی خود و موقعیت خود دارد تا از این رهگذر بیشتر خود را بشناسد، مشکل از آنجا آغاز می‌شود که زن نه در مقام زن- انسان، که با این حرکت‌ها در مقامی دیگر به مثابه‌ی هر چیزی جز انسان، نشان داده می‌شود و این همان باز تولید نگاه مسلط مردانه است به زن، وَ گذاشتن وقت و فضایی این چنین به مثابه‌ی لطف و نشان توجهی‌ست که قدرت مردانه را بر مسند فرزانگی می‌نشاند.
سوال این است که آیا مرد در مقام یک امر و مفهوم کلی وَ مردان در مقام نمونه‌ای از جمعیت انسانی، آنقدر شناخته شده‌ هستند که نیاز به چیز رفتاری در مورد آنها نباشد، آیا هیچ نقطه‌ی تاریکی در امر مردانه دیده نمی‌شود که تمام این نشانه‌های فرهنگی(مجله‌ها، سایت‌ها، فیلم‌ها...) در فکر شناختن امر زنانه و اندیشیدن به آن هستند؟
همین به سکوت برگزار کردن ‌ِ امر مردانه یعنی پذیرفتن تسلط آن، در مقام ناظر و نظربازی که می تواند نظرمند باشد و منظورش را در صحنه‌ی نمایش و میز تشریح ِ تئوری‌ها و ویترین خلاقیت‌های‌اش به تماشا گذاشته و با قواعد و منطق برساخته‌ی خودش به تعریف آن بنشیند.


۲) زن‌- برگ کدام برگ از زن است؟

از طرف دیگر سوالاتی‌ست که می تواند به نوعی روند و راه‌ ِ پیش روی زن-‌ برگ را روشن‌تر کند، که قرار است در زن‌- برگ از زن حرف بزنیم، یا حرف‌های زنانه و زنانه حرف زدن باشد و اندیشیدن به آنها، یا نه قرار است پی‌گیر اندیشه‌ی زنان باشیم یا که پی‌گیر زنان در گیر ِ اندیشه، وَ سوالات بی‌شمار دیگری که در ذهن دیگران می‌تواند شکل بگیرد و به این سوالات اضافه شود. سوالی از این دست که اصلن، چرا باید از زن‌ها حرف بزنیم؟ حرف زدن از زن‌ها آیا نگه‌داشتن‌شان در سطح حرف نیست؟ تازه آن ابزاری که می‌خواهیم با آن درباره‌ی زنان بیندیشیم و بگوییم، آیا سنخیتی با موضوع‌اش دارد. زبان ابزار برساخته‌ی فرهنگ و تفکر مردانه آیا در ذات خود نقض کننده و نادیده گیرنده‌ی زن و امر زنانه نیست؟
وَ دوباره اصلن، با کدام زبان باید از زن‌ها حرف بزنیم؟ شاید اگر زن‌ در ساختن دستور و منطق زبان به اندازه‌ی مردان سهیم بود، مشکل اینقدرها هم حاد و پیچیده نبود!
امیدوارم که اینجا، چون ملانقطی‌ها در مقام نکته‌گیری برنیایید که همین نقش و سهم را مردان در ساختن زبان، زبان در مقام برسازنده‌ی جهان، از زن‌ها سلب کرده‌اند و فلان و فلان، که بحث به تسلسل می‌افتد.
اگر در تمام این سال‌ها به جای تکرار ِ این دور بیهوده ، زنان تلاش‌شان مصروف برساختن خود و دخالت در زبان بود، تا نمایش خود به عنوان موجودی نادیده گرفته شده که حالا باید دیده شود و حق‌اش داده شود. فرهنگ مردانه این مجال را نمی‌یافت که دوباره از این وضعیت به‌وجود آمده به نفع نادیده گرفتن زن، به نفع میل و خواست و دانش خود استفاده کند.
منفعت طلبی در هر موجود زنده و هر نهادی وجود دارد، اما نادیده گرفتن منفعت خود و اشتباه گرفتن آن، دیگر بر عهده‌ی هیچ‌کس نیست. زنان خواست اصلی خود را که شراکت در ساختن زبان و جهان بود، در یک انحراف فکری و تاریخی اشتباه گرفتند و آن را در عرصه‌ی دانش و فرهنگ مردانه به دیده شدن تقلیل دادند، از همین رو دوباره به چیزی مجهول که باید شناخته شود، که باید در موردش حرف زد، که باید به آن لطف کرد و عرصه داد تبدیل شدند. وَ در این برگشتن از اصل به چیزی بدل مبدل شدند.

زن تبدیل شد به برگ، برگی در میان برگ‌ها، چیزی که فرهنگ مردانه آن را هر وقت که بخواهد، رو می کند. بدون آنکه دستش خوانده شود!

طبیعی، ضروری و پیامد

فریاد ناصری

 

فیلسوف در مقام موجودی که تاکنون بیش از همه بر روی زمین گول خورده است حق دارد... بدگمان باشد. (نیچه، فراسوی نیک و بد: 75)

 

هر چیزی ممکن است اما هر ممکنی ضروری نیست انسان‌ها از دل زیست و تجربه‌هایشان قواعدی کشف می‌کنند و بعد آن قواعد را به تمام دوران‌ها بسط می‌دهند به‌طورمثال ممکن است از دل یک نگاه شهوتناک ناگهان خردمندی روشنی سر برآورد (اشاره به قطعه ۲ فراسوی نیک و بد نیچه) اما به‌ضرورت برای رسیدن به خردمندی روشن نباید زندگی را وقت شهوت کرد یا ممکن است که نابسامانی خانواده و والدین منجر به ناهنجاری و بزهکاری فرزند خانواده شود اما هیچ انسانی نباید آزادانه بزه کند و بعد همه چیز را حواله دهد به این‌که زندگی خانوادگی من سامان نداشت و من چنین شدم این را روانشناسان هم می‌گویند.

 

جمله آخرین فرد دقیقن اشاره به این دارد که او ممکن‌هایی را که انسان‌ها از دل تجربه‌هایشان احتمال داده‌اند برای خود ضروری کرده است. در دوره‌ای بیشینه‌ی روشنفکران ادبی و هنری ایران فرض را بر این گذاشته بودند که ممکن‌های تحقق‌یافته‌ی چهره‌های برین عالم هنر گذشته ضرورت زندگی آن‌هاست و بیشتر الگوهایشان غربیان بودند. اگر ساد جنون تن را عرصه‌ی حقیقت یافته بود پس اینان نیز باید در این جنون غرق شوند تا آن حقیقت را دریابند در حالی که چنین چیزی به سخره گرفتن ضرورت امکان‌هاست این‌جاست که باید پرسید پس چه چیزی ضروری است؟ ضروری این است که هر کس حقیقت را از نو در امکان‌های پیش روی خودش دریابد و هر چیزی به جز این مضحکه‌ای بیش نیست و از دست دادن زندگی است اما این راهم باید پرسید که ضرورت چیست؟ چیست که باید است؟ منطق‌های گذشته می‌گویند آنچه باید می‌شود در سلسله علت‌هایش ضروری می شود.

 

علم نو نیز این ایده را تقویت کرد چون این و آن بیاید پس به‌ضرورت نتیجه خاصی حاصل می‌شود و همین ایده‌های عمومی شده بود که انسان‌ها را فریفت و آزادیشان را از آن‌ها ربود. حقوق انسانی که به معجز توان آزادی‌اش می‌توانست از دام این و آن برهد و ضرورت را خط بزند پیشاپیش به‌خاطر تصور ضروری بودن ممکن‌های دیگران اسیر آن ضرورت‌ها شده بود.

 

نکته دیگری که باید به آن اشاره شود تفاوت دو مفهوم طبیعی و ضروری است طبیعی است که با کنار هم‌آیی عوامل آتش، آتش برپا شود اما ضروری نیست. طبیعی امریست که در هستی مادی جریان دارد و ذهن انسان آن را درک کرده است اما ضروری مفهومی ساخته ذهن بشر است و در ساختن این مفهوم منطق و علم بیشترین سهم را داشته‌اند کم‌کم تحریف و تقلبی رخ داده است آن‌ها برای جاانداختن مفهوم ضروری از امور طبیعی مثال آورده‌اند و آن‌گاه هر چیز طبیعی را ضروری نامیدند پس طبیعی ضروری نیست و ضروری بودن هم طبیعی نیست.

 

در پایان این پاره از سخن بهتر است این جمله نیچه را با هم بخوانیم:«رفته‌رفته بر من روشن شده است که هر فلسفه‌ی بزرگ تاکنون چه بوده است: چیزی نبوده است جز اعترافات شخصی مؤلفش و نوعی خاطره‌نویسی ناخواسته و نادانسته» ( همان: 23)

 

و اما پیامد و قانون علت و معلول: در امور طبیعی ما با پیامدها مواجهیم اما ذهن انسان به یاری علم روز چیزهایی ساخته است و با جعل آنها به جای امور طبیعی علت و معلول را آورده است در علت و معلول ضرورت ذهنی وجود دارد یعنی معلول همیشه به‌ضرورت پس از علت خواهد بود اما پیامد ضروری نیست خود چیزیست در کنار چیز طبیعیِ دیگری، ما باید به جای علت و معلول دوباره به سراغ پیامد برویم.

 

پیامد مفهومی است طبیعی برخاسته از دل طبیعی چیزها آن‌گاه بی آن‌که تن به مفهوم اضافی‌ای چون ضرورت بدهیم خواهیم دانست چیزها و امور پیامدهایی دارند: پیامدویرانیِ طبیعت از دست رفتن زندگی است.

 

سمعته (اباسليمان السجستاني) يقول نزلت الحكمة على رؤس الروم و السن العرب و قلوب الفرس و ايدي الصين

المقابسات || ابوحيان التوحيدي

از ابوسليمان شنيدم که گفت حکمت نازل شده بر سرهای یونانیان و قلب های ایرانیان و زبان اعراب و دست های چینی ها!

پوست انداختن
کارلوس فوئنتس
عبدالله کوثری

مقاله‌ی فریاد ناصری‌. منتشر شده در جهان کتاب