🌿15 اکتبر سالروز تولد میشل فوکو؛ فیلسوف، تاریخدان، نظریه پرداز اجتماعی و منتقد ادبی فرانسوی
#Michel_Foucault
@artperception
#Michel_Foucault
@artperception
🌿به اعتقاد میشل فوکو، از قرن 15 تا پایان قرن 19 دو اصل بر نقاشی مغرب زمین حاکم بوده است:
1. کلمات و تصاویر همواره از هم تفکیک شده اند و هرگاه که هر دو با هم در نقاشی حضور داشته اند یکی از آن ها از لحاظ اهمیت هنری تابع دیگری بوده است.
2. هرگاه تصویر نقاشی شده شبیه چیزی در جهان بوده، آن تصویر معمولا توجه بیننده را به خارج از تابلو و شی موجود در جهان معطوف کرده است.
در نقاشی، کلمات تابع تصاویرند و خود تصاویر نقاشی شده هم تابع اشیا واقعی اند که آن ها را بازنمایی می کنند. فوکو استدلال می کند که ساختار تابلوی " این یک پیپ نیست" اثر ماگریت به شکلی است که با هر دوی این فرضیه تناقض دارد. این نقاشی بیانگر تصویری واقعی و ساده از پیپ است، اما جمله "این یک پیپ نیست" نیز با حروف بزرگ، درست زیر آن نوشته شده است.
فوکو متذکر می شود که در این جمله، " این " ایهام دارد زیرا می تواند هم به پیپ دلالت کند، هم به خود جمله و هم به کل تابلوی نقاشی و نتیجه می گیرد که این نقاشی اصولا ایهام دارد و در مقابل هر تفسیری مقاومت می کند.
فوکو این امکان تفسیر های گوناگون از اثر هنری را ویژگی اصلی هنر قرن 20 می داند.
@artperception
1. کلمات و تصاویر همواره از هم تفکیک شده اند و هرگاه که هر دو با هم در نقاشی حضور داشته اند یکی از آن ها از لحاظ اهمیت هنری تابع دیگری بوده است.
2. هرگاه تصویر نقاشی شده شبیه چیزی در جهان بوده، آن تصویر معمولا توجه بیننده را به خارج از تابلو و شی موجود در جهان معطوف کرده است.
در نقاشی، کلمات تابع تصاویرند و خود تصاویر نقاشی شده هم تابع اشیا واقعی اند که آن ها را بازنمایی می کنند. فوکو استدلال می کند که ساختار تابلوی " این یک پیپ نیست" اثر ماگریت به شکلی است که با هر دوی این فرضیه تناقض دارد. این نقاشی بیانگر تصویری واقعی و ساده از پیپ است، اما جمله "این یک پیپ نیست" نیز با حروف بزرگ، درست زیر آن نوشته شده است.
فوکو متذکر می شود که در این جمله، " این " ایهام دارد زیرا می تواند هم به پیپ دلالت کند، هم به خود جمله و هم به کل تابلوی نقاشی و نتیجه می گیرد که این نقاشی اصولا ایهام دارد و در مقابل هر تفسیری مقاومت می کند.
فوکو این امکان تفسیر های گوناگون از اثر هنری را ویژگی اصلی هنر قرن 20 می داند.
@artperception
🌿فهم هنر🌿
🌿«این یک پیپ نیست» 🌿اثر رنه ماگریت 1929 / بلژیک محل نگهداری: موزه هنر لس آنجلس @artperception
🌿📚کتاب «اين يک چپق نيست» نوشتهی ميشل فوکو توسط مانی حقيقي به فارسی برگردانده شده است. اين اثر به تشريح و تحليل تابلويی با همين نام از «رنه ماگريت» ميپردازد و به نوعي نگاه معناشناختی و هرمنوتيکی فوکو را با مخاطب درميان ميگذارد. ماگريت با نگاهي ساختارشکنانه و يا طنزآميز، رابطه واژه و شی، يا دال و مدلول را در آثارش به هم ريخته است. ميشل فوکو در مقدمه کتاب نوشته است: «بسياري از نقاشیهای ماگريت به يکي انگاشتن عرفانی و افلاطونی واژهها با سرشت چيزها به سختی میتازد. همانطور که واژهها در زبانشناسی سوسوری به «چيزها» اشاره نمیکنند، در سوررئاليسم ماگريت نيز تصاوير پرداختهی نقاش، به راستی با چيزی که حضور حاکمش به آن، سويه الگو يا سرچشمهای را اعطا کند، «همگون» نيستند.»
🎨رنه ماگريت (1967-1898) بلژيکی، ماندگارترين نقاش سوررئاليست به شمار ميآيد. آثار ماگريت دورههاي متفاوتی را نشان ميدهند؛ تلفيق عناصر و فضاهاي واقعي برای خلق و نمايش دنياي فرا واقعی، نقاشیهايی متاثر از مکتب امپرسيونيسم، سنگوارهها، نقاشیهايی از اشيای منفرد با نامگذاری متفاوت (اين دوره از آثارش بازتابي از علاقهي او به فلاسفهای مانند هگل، هايدگر، سارتر و فوکو است)، بازگشت، جزيري گنج، اسرار افق، شانزده سپتامبر، خانوادي بزرگ، فصل زيبا، هواي باز، پرنسس پاييز، جنگ بزرگ، موسيقی عشق، و پسر انسان مجموعهي آثار اوست.
@artperception
🎨رنه ماگريت (1967-1898) بلژيکی، ماندگارترين نقاش سوررئاليست به شمار ميآيد. آثار ماگريت دورههاي متفاوتی را نشان ميدهند؛ تلفيق عناصر و فضاهاي واقعي برای خلق و نمايش دنياي فرا واقعی، نقاشیهايی متاثر از مکتب امپرسيونيسم، سنگوارهها، نقاشیهايی از اشيای منفرد با نامگذاری متفاوت (اين دوره از آثارش بازتابي از علاقهي او به فلاسفهای مانند هگل، هايدگر، سارتر و فوکو است)، بازگشت، جزيري گنج، اسرار افق، شانزده سپتامبر، خانوادي بزرگ، فصل زيبا، هواي باز، پرنسس پاييز، جنگ بزرگ، موسيقی عشق، و پسر انسان مجموعهي آثار اوست.
@artperception
🌿اگر بخواهیم اندیشۀ فیلسوفان بزرگ تاریخ را تنها در یک کلمه خلاصه کنیم، مطمئناً این کلمه برای میشل فوکو «قدرت» خواهد بود. فوکو در طول سالهای متمادی، بسیار به قدرت اندیشید، تعریفهای قدیمی ما از این مفهوم را در هم شکست و شیوههای زیرکانه و بسیار پنهانِ عملکرد قدرت در جامعه را مرئی کرد. با آنکه سیسال از مرگ او میگذرد، اما این صورتبندیها امروز هم به همان اندازه تازه و کاربردیاند.
@artperception
@artperception
🌿15 اکتبر سالروز تولد فردریش نیچه؛ فیلسوف، زبان شناس، شاعر، آهنگساز و منتقد فرهنگی آلمانی
🌿«به راستی، خسته تر از آن ایم که تن به مرگ دهیم. هنوز بیداریم و زنده، اما در گورخانه ها!»
@artperception
🌿«به راستی، خسته تر از آن ایم که تن به مرگ دهیم. هنوز بیداریم و زنده، اما در گورخانه ها!»
@artperception
🌿«نیچه» یکی از نمونههای عالی خردمندی بینای دیونوسوسی (اسطوره یونانی، نماد شور زندگی و سرمستی) خود را در «حافظ» مییابد. نام حافظ ده بار در مجموعهٔ آثار وی آمده است. بیگمان، دلبستگی گوته به حافظ و ستایشی که در دیوان غربی–شرقی از حافظ و حکمت شرقیِ او کرده، در توجه نیچه به حافظ نقشی اساسی داشته است. در نوشتههای نیچه نامِ حافظ در بیشتر موارد در کنار نام گوته میآید و نیچه هر دو را به عنوان قلههای خردمندیِ ژرف میستاید. حافظ نزد او نمایندهٔ آن آزاده جانیِ شرقی است که با وجد دیونوسوسی، با نگاهی تراژیک، زندگی را با شور سرشار میستاید، به لذتهای آن روی میکند و در همان حال، به خطرها و بلاهای آن نیز پشت نمیکند.
🌿در میان پارهنوشتههای بازمانده از نیچه، از جمله شعری خطاب به حافظ هست:
به حافظ، پرسشِ یک آب نوش
میخانهای که تو برای خویش
پیافکندهای
فراختر از هر خانهای است
جهان از سر کشیدن مِی ای
که تو در اندرون آن میاندازی،
ناتوان است.
پرندهای، که روزگاری ققنوس بود
در ضیافت توست
موشی که کوهی را بزاد
خود گویا تویی
تو همهای، تو هیچی
میخانهای، می ای
ققنوسی، کوهی و موشی،
در خود فرو میروی ابدی،
از خود میپروازی ابدی،
رخشندگی همهٔ ژرفاها،
و مستی همهٔ مستانی
- تو و شراب؟
📝ترجمه شعر: داریوش آشوری
@artperception
🌿در میان پارهنوشتههای بازمانده از نیچه، از جمله شعری خطاب به حافظ هست:
به حافظ، پرسشِ یک آب نوش
میخانهای که تو برای خویش
پیافکندهای
فراختر از هر خانهای است
جهان از سر کشیدن مِی ای
که تو در اندرون آن میاندازی،
ناتوان است.
پرندهای، که روزگاری ققنوس بود
در ضیافت توست
موشی که کوهی را بزاد
خود گویا تویی
تو همهای، تو هیچی
میخانهای، می ای
ققنوسی، کوهی و موشی،
در خود فرو میروی ابدی،
از خود میپروازی ابدی،
رخشندگی همهٔ ژرفاها،
و مستی همهٔ مستانی
- تو و شراب؟
📝ترجمه شعر: داریوش آشوری
@artperception
Forwarded from N I M A
🌿بینامتنیت کشفی بزرگ در حوزه ی مطالعات علمی به ویژه ادبی و هنری محسوب می شود. بر اساس این نظریه، متن ها هیچ گاه به طور دفعی و مستقل خلق نمی شوند بلکه همواره در شبکه ای از متن های جهان نشانه ای شکل می گیرند چنانکه هیچ متنی بدون پیش متن نیست. برای متن ها آغازی وجود ندارد بلکه همواره تقلید یا تداوم است. این روابط بینامتنی نه فقط در خلق آثار بلکه در خوانش و درک آن ها نیز حضور دارند چنانکه هیچ خوانشی صورت نمی گیرد مگر اینکه متن ها پیش خوانده شده در آن ها دخالت کنند.
بینامتنیت شاخه ای از نشانه شناسی است که چگونگی شکل گیری معنا و فرایند معنا پردازی در متن را مورد مطالعه قرار می دهد. بینامتنیت دارای پیشینه هایی است که مهمترین آنها نظریه ی گفتگومندی میخائیل باختین است. کریستوا و بارت بنیانگذاران بینامتنیت محسوب می گردند.
📚درآمدی بر بینامتنیت
🖊بهمن نامور مطلق
@artperception
بینامتنیت شاخه ای از نشانه شناسی است که چگونگی شکل گیری معنا و فرایند معنا پردازی در متن را مورد مطالعه قرار می دهد. بینامتنیت دارای پیشینه هایی است که مهمترین آنها نظریه ی گفتگومندی میخائیل باختین است. کریستوا و بارت بنیانگذاران بینامتنیت محسوب می گردند.
📚درآمدی بر بینامتنیت
🖊بهمن نامور مطلق
@artperception
🌿یکی از غم انگیزترین جنبه های یک رابطه آن است که چقدر سریع به یکدیگر عادت می کنیم. با کسی آشنا می شویم و از این آشنایی بسیار خرسندیم. بعد همان کسی که فقط تماشای مچ دست یا شانه اش می توانست ما را به هیجان بیاورد، حالا می تواند در کنار ما لمیده باشد و ما کمترین احساسی از جذابیت حس نکنیم.
اگر بخواهیم درک کنیم چگونه می توانیم فرد مورد علاقه مان را ارزیابی کنیم و دوباره به او تمایل پیدا کنیم، نگاه کردن به روش هنرمندان، برای باز-دیدن چیزهای آشنا می تواند کارساز باشد. عاشق و هنرمند هر دو در مقابل یک معضل انسانی قرار دارند: گرایش ِ فراگیر عادی و یکنواخت شدن و اعلام اینکه هر چیز و هر کس که می شناسیم ارزش توجه کردن ندارد. یکی از خیره کننده ترین مشخصات برخی شاهکارهای هنری در این است که قادرند هیجان ما را نسبت به چیزهایی که عادی شده اند، برانگیزانند: آنها می توانند جذابیت نهان تجربه هایی را که به آنها بی توجه شده ایم، بیدار کنند.
📚هنر چگونه میتواند زندگی شما را دگرگون کند
✒️آلن دوباتن/جان آرمسترانگ
📝ترجمه گلی امامی
@artperception
اگر بخواهیم درک کنیم چگونه می توانیم فرد مورد علاقه مان را ارزیابی کنیم و دوباره به او تمایل پیدا کنیم، نگاه کردن به روش هنرمندان، برای باز-دیدن چیزهای آشنا می تواند کارساز باشد. عاشق و هنرمند هر دو در مقابل یک معضل انسانی قرار دارند: گرایش ِ فراگیر عادی و یکنواخت شدن و اعلام اینکه هر چیز و هر کس که می شناسیم ارزش توجه کردن ندارد. یکی از خیره کننده ترین مشخصات برخی شاهکارهای هنری در این است که قادرند هیجان ما را نسبت به چیزهایی که عادی شده اند، برانگیزانند: آنها می توانند جذابیت نهان تجربه هایی را که به آنها بی توجه شده ایم، بیدار کنند.
📚هنر چگونه میتواند زندگی شما را دگرگون کند
✒️آلن دوباتن/جان آرمسترانگ
📝ترجمه گلی امامی
@artperception
🌿تاریخچه خودنگاری یکی از دلرباترین و
پیچیده ترین تاریخچه های ژانر پرتره نگاری است. از آنجایی که خودنگاره ها، هنرمند و سوژه را در هم ادغام میکنند، افسون و گیرایی یک دفتر خاطرات شخصی را دارند که در آن، دریافت و شناخت هنرمند از شخصیت خودش را به ما ارائه میدهند. البته، تفسیر خودنگاری به عنوان شرح روشنی از شخصیت هنری، در واقع نادیده گرفتن مؤلفه های متعدد دیگری است که هنرمندان درآفرینش و تلقی از آن تأکید داشته اند. مانند همه انواع پرتره نگاری، خودنگاری نیز اهداف و دلایل مختلفی را دنبال کرده است و در ارائه ها و شکلهای مختلفی ظاهر شده اند، اما زیربنای همه ی خودنگاری ها، رمز و رازی است که نشان میدهد یک فرد چگونه خودش را میبیند و تلقی اش از خود چگونه است. یک خودنگاره در بردارنده تجسم هنرمند از بدن خود و خلق یک همزاد از وجودش میباشد. هنرمندان میتوانستند از خودنگاره به عنوان وسیله ای برای جلب توجه به فضا و فرایند تولید اثر، نشان دادن مهارت خود و تجربه کردن تکنیک یا سبک جدید استفاده کنند. همچنین، بیننده یک خودنگاره، جایگاه عجیب نگاه کردن به یک آینه استعاری را دارد که این آینه خود او را بازتاب نمیکند، بلکه هنرمندی که پرتره را تولید کرده، نشان میدهد. بنابراین، نگاه کردن به یک خودنگاره حس قرار گرفتن به جای هنرمند و دریافت احساس او را القا میکند. این ویژگیها، خودنگاره ها را جذاب و مرموز میسازد.
✒فائزه حسن شاهی
📚خودنگاری
فصلنامه ی کیمیای هُنر
@artperception
پیچیده ترین تاریخچه های ژانر پرتره نگاری است. از آنجایی که خودنگاره ها، هنرمند و سوژه را در هم ادغام میکنند، افسون و گیرایی یک دفتر خاطرات شخصی را دارند که در آن، دریافت و شناخت هنرمند از شخصیت خودش را به ما ارائه میدهند. البته، تفسیر خودنگاری به عنوان شرح روشنی از شخصیت هنری، در واقع نادیده گرفتن مؤلفه های متعدد دیگری است که هنرمندان درآفرینش و تلقی از آن تأکید داشته اند. مانند همه انواع پرتره نگاری، خودنگاری نیز اهداف و دلایل مختلفی را دنبال کرده است و در ارائه ها و شکلهای مختلفی ظاهر شده اند، اما زیربنای همه ی خودنگاری ها، رمز و رازی است که نشان میدهد یک فرد چگونه خودش را میبیند و تلقی اش از خود چگونه است. یک خودنگاره در بردارنده تجسم هنرمند از بدن خود و خلق یک همزاد از وجودش میباشد. هنرمندان میتوانستند از خودنگاره به عنوان وسیله ای برای جلب توجه به فضا و فرایند تولید اثر، نشان دادن مهارت خود و تجربه کردن تکنیک یا سبک جدید استفاده کنند. همچنین، بیننده یک خودنگاره، جایگاه عجیب نگاه کردن به یک آینه استعاری را دارد که این آینه خود او را بازتاب نمیکند، بلکه هنرمندی که پرتره را تولید کرده، نشان میدهد. بنابراین، نگاه کردن به یک خودنگاره حس قرار گرفتن به جای هنرمند و دریافت احساس او را القا میکند. این ویژگیها، خودنگاره ها را جذاب و مرموز میسازد.
✒فائزه حسن شاهی
📚خودنگاری
فصلنامه ی کیمیای هُنر
@artperception
🌿ماهی_و_جفتش
مرد به ماهیها نگاه میكرد. ماهیها پشت شیشه آرام و آویزان بودند. پشت شیشه برایشان از تخته سنگها آبگیری ساخته بودند كه بزرگ بود و دیوارهاش دور میشد و دوریش در نیمه تاریكی میرفت. دیوارهی روبروی مرد از شیشه بود. در نیم تاریكی راهرو غار مانند در هر دوسو از این دیوارهها بود كه هر كدام آبگیری بودند نمایشگاه ماهیهای جور بهجور و رنگارنگ. هر آبگیر را نوری از بالا روشن میكرد. نور دیده نمیشد، اما اثرش روشنایی آبگیر بود. و مرد اكنون نشسته بود و به ماهیها در روشنایی سرد و تاریك نگاه میكرد. ماهیها پشت شیشه آرام و آویزان بودند. انگار پرنده بودند، بیپر زدن، انگار در هوا بودند. اگر گاهی حبابی بالا نمیرفت، آب بودن فضایشان حس نمیشد. حباب، و هم چنین حركت كم و كند پرههایشان. مرد درته دور روبرو، دوماهی را دید كه با هم بودند.
دو ماهی بزرگ نبودند، با هم بودند. اكنون سرهایشان كنار هم بود و دمهایشان از هم جدا. دور بودند، ناگهان جنبیدند و رو به بالا رفتند و میان راه چرخیدند و دوباره سرازیر شدند و باز كنار هم ماندند. انگار میخواستند یكدیگر را ببوسند، اما باز با هم از هم جدا شدند و لولیدند و رفتند و آمدند.
مرد نشست. اندیشید هرگز این همه یكدمی ندیده بوده است. هر ماهی برای خویش شنا میكند و گشت وگذار ساده خود را دارد. در آبگیرهای دیگر، و بیرون از آبگیرها در دنیا، در بیشه، در كوچه ماهی و مرغ و آدم را دیده بود و در آسمان ستارهها را دیده بود كه میگشتند، میرفتند اما هرگز نه این همه هماهنگ. در پاییز برگها با هم نمیریزند و سبزههای نوروزی روی كوزهها با هم نرستند و چشمك ستارهها این همه با هم نبود. اما باران. شاید باران. شاید رشتههای ریزان با هم باریدند و شاید بخار از روی دریا به یك نفس برخاست؛ اما او ندیده بود. هرگز ندیده بود.
دو ماهی شاید از بس با هم بودند، همسان بودند؛ یا شاید چون همسان بودند، همدم بودند. گردش هماهنگ از همدمی بود، یا همدمی از گردش هماهنگ زاده بود؟ یا شاید همزاد بودند. آیا ماهی همزادی دارد؟
مرد آهنگی نمیشنید، اما پسندید بیاندیشد كه ماهی نوایی دارد، یا گوش شنوایی، كه آهنگ یگانگی میپذیرد. اما چرا نه ماهیان دیگر؟
دو ماهی آشنا بودند. دو ماهی زندگی در آبگیر تنگ را با رقص موزونی مزین كرده بودند. اما چگونه همچنان خواهند رقصید؟ از اینجا تا كجا خواهند رقصید؟
یك پیرزن كه دست كودكی را گرفته بود،آمد و پیش آبگیر به تماشا ایستاد و پیش دید مرد را گرفت.
زن با انگشت ماهیها را به كودك نشان میداد. مرد برخاست و سوی آبگیر رفت، ماهیها زیبا بودند و رفتارشان آزاد و نرم بود و آبگیر خوش روشنایی بود و همه چیز سكون سبكی داشت. زن با انگشت ماهیها را به كودك نشان میداد، بعد خواست كودك را بلند كند، تا او بهتر ببیند. زورش نرسید. مرد زیر بغل كودك را گرفت و او را بلند كرد. پیرزن گفت: "ممنون. آقا."
اندكی كه گذشت، مرد به كودك گفت: "ببین اون دو تا چه قشنگ با همن."
دو ماهی اكنون سینه به سینهی هم داشتند و پركهایشان نرم و مواج و با هم میجنبید. نور نرم انتهای آبگیر، مثل خواب صبحهای زود بود. هر دو تخته سنگ را مثل یك حباب مینمود، پاك و صاف و راحت و سبك.
دو ماهی اكنون با هم از هم دور شدند، تا با هم، به هم نزدیك شوند و كنار هم سر بخورند. مرد به كودك گفت: "ببین اون دو تا چه قشنگ با همن."
كودك اندكی بعد پرسید:"كدوم دو تا؟"
مرد گفت: "اون دو تا. اون دو تا را میگم. اون دو تا را ببین." و با انگشت به دیوارهی شیشهای آبگیر زد. روی شیشه كسی با سوزن یا میخ یادگاری نوشته بود. كودك اندكی بعد گفت: "دوتا نیستن."
مرد گفت: "اون، آآ، اون، اون دو تا."
كودك گفت: "همونا. دو تا نیستن. یكیش عكسه كه توی شیشه اونوری افتاده."
مرد اندكی بعد كودك را به زمین گذاشت؛ آنگاه رفت به تماشای آبگیرهای دیگر.
✒ابراهیم_گلستان
@artperception
مرد به ماهیها نگاه میكرد. ماهیها پشت شیشه آرام و آویزان بودند. پشت شیشه برایشان از تخته سنگها آبگیری ساخته بودند كه بزرگ بود و دیوارهاش دور میشد و دوریش در نیمه تاریكی میرفت. دیوارهی روبروی مرد از شیشه بود. در نیم تاریكی راهرو غار مانند در هر دوسو از این دیوارهها بود كه هر كدام آبگیری بودند نمایشگاه ماهیهای جور بهجور و رنگارنگ. هر آبگیر را نوری از بالا روشن میكرد. نور دیده نمیشد، اما اثرش روشنایی آبگیر بود. و مرد اكنون نشسته بود و به ماهیها در روشنایی سرد و تاریك نگاه میكرد. ماهیها پشت شیشه آرام و آویزان بودند. انگار پرنده بودند، بیپر زدن، انگار در هوا بودند. اگر گاهی حبابی بالا نمیرفت، آب بودن فضایشان حس نمیشد. حباب، و هم چنین حركت كم و كند پرههایشان. مرد درته دور روبرو، دوماهی را دید كه با هم بودند.
دو ماهی بزرگ نبودند، با هم بودند. اكنون سرهایشان كنار هم بود و دمهایشان از هم جدا. دور بودند، ناگهان جنبیدند و رو به بالا رفتند و میان راه چرخیدند و دوباره سرازیر شدند و باز كنار هم ماندند. انگار میخواستند یكدیگر را ببوسند، اما باز با هم از هم جدا شدند و لولیدند و رفتند و آمدند.
مرد نشست. اندیشید هرگز این همه یكدمی ندیده بوده است. هر ماهی برای خویش شنا میكند و گشت وگذار ساده خود را دارد. در آبگیرهای دیگر، و بیرون از آبگیرها در دنیا، در بیشه، در كوچه ماهی و مرغ و آدم را دیده بود و در آسمان ستارهها را دیده بود كه میگشتند، میرفتند اما هرگز نه این همه هماهنگ. در پاییز برگها با هم نمیریزند و سبزههای نوروزی روی كوزهها با هم نرستند و چشمك ستارهها این همه با هم نبود. اما باران. شاید باران. شاید رشتههای ریزان با هم باریدند و شاید بخار از روی دریا به یك نفس برخاست؛ اما او ندیده بود. هرگز ندیده بود.
دو ماهی شاید از بس با هم بودند، همسان بودند؛ یا شاید چون همسان بودند، همدم بودند. گردش هماهنگ از همدمی بود، یا همدمی از گردش هماهنگ زاده بود؟ یا شاید همزاد بودند. آیا ماهی همزادی دارد؟
مرد آهنگی نمیشنید، اما پسندید بیاندیشد كه ماهی نوایی دارد، یا گوش شنوایی، كه آهنگ یگانگی میپذیرد. اما چرا نه ماهیان دیگر؟
دو ماهی آشنا بودند. دو ماهی زندگی در آبگیر تنگ را با رقص موزونی مزین كرده بودند. اما چگونه همچنان خواهند رقصید؟ از اینجا تا كجا خواهند رقصید؟
یك پیرزن كه دست كودكی را گرفته بود،آمد و پیش آبگیر به تماشا ایستاد و پیش دید مرد را گرفت.
زن با انگشت ماهیها را به كودك نشان میداد. مرد برخاست و سوی آبگیر رفت، ماهیها زیبا بودند و رفتارشان آزاد و نرم بود و آبگیر خوش روشنایی بود و همه چیز سكون سبكی داشت. زن با انگشت ماهیها را به كودك نشان میداد، بعد خواست كودك را بلند كند، تا او بهتر ببیند. زورش نرسید. مرد زیر بغل كودك را گرفت و او را بلند كرد. پیرزن گفت: "ممنون. آقا."
اندكی كه گذشت، مرد به كودك گفت: "ببین اون دو تا چه قشنگ با همن."
دو ماهی اكنون سینه به سینهی هم داشتند و پركهایشان نرم و مواج و با هم میجنبید. نور نرم انتهای آبگیر، مثل خواب صبحهای زود بود. هر دو تخته سنگ را مثل یك حباب مینمود، پاك و صاف و راحت و سبك.
دو ماهی اكنون با هم از هم دور شدند، تا با هم، به هم نزدیك شوند و كنار هم سر بخورند. مرد به كودك گفت: "ببین اون دو تا چه قشنگ با همن."
كودك اندكی بعد پرسید:"كدوم دو تا؟"
مرد گفت: "اون دو تا. اون دو تا را میگم. اون دو تا را ببین." و با انگشت به دیوارهی شیشهای آبگیر زد. روی شیشه كسی با سوزن یا میخ یادگاری نوشته بود. كودك اندكی بعد گفت: "دوتا نیستن."
مرد گفت: "اون، آآ، اون، اون دو تا."
كودك گفت: "همونا. دو تا نیستن. یكیش عكسه كه توی شیشه اونوری افتاده."
مرد اندكی بعد كودك را به زمین گذاشت؛ آنگاه رفت به تماشای آبگیرهای دیگر.
✒ابراهیم_گلستان
@artperception
🌿فهم هنر🌿
🌿ماهی_و_جفتش مرد به ماهیها نگاه میكرد. ماهیها پشت شیشه آرام و آویزان بودند. پشت شیشه برایشان از تخته سنگها آبگیری ساخته بودند كه بزرگ بود و دیوارهاش دور میشد و دوریش در نیمه تاریكی میرفت. دیوارهی روبروی مرد از شیشه بود. در نیم تاریكی راهرو غار مانند…
🌿۲۶ مهرماه، زادروز ابراهیم گلستان
@artperception
@artperception
🌿سید ابراهیم تقوی شیرازی مشهور به ابراهیم گلستان، متولد ۲۶ مهر ۱۳۰۱ در شیراز)، کارگردان،داستاننویس، مترجم، روزنامهنگار، و عکاس ایرانیاست. او تحصیل در دانشکدهٔ حقوق دانشگاه تهران را نیمهکاره رها کرد. گلستان اولین کارگردان ایرانیست که برندهٔ یک جایزهٔ بینالمللی برای فیلمی مستند شده است.
ابراهیم گلستان در سال ۱۳۴۰ برای فیلم یک آتش موفق به دریافت مدال برنز از جشنواره ونیز شد.
آثار مکتوب وی دارای سبکی خاص است و بسیاری سبک نویسندگی وی را تأثیر پذیرفته از داستانهای کوتاه ارنست. همینگوی میدانند گرچه او تاثیرپذیری از هیچ نویسندهای را نمیپذیرد . همچنین وی از زمرهٔ نخستین نویسندگان معاصر ایرانی معرفی میشود که برای زبان داستانی و استفاده از نثر آهنگین در قالبهای داستانی نوین، اهمیت قائل شد و به آن پرداخت. از این جهت نقش او در سیر پیشرفت داستان معاصر فارسی قابل توجهاست . از دیگر ویژگیهای داستاننویسی گلستان، خلق مجموعه داستانهای به هم مرتبط است. در حالی که چنین سبکی در غرب سابقه طولانیتری دارد، این نوع داستاننویسی در ایران با گلستان آغاز میشود اما نکته مهم در این نوع آثار گلستان، خلق نوعی جدید از داستاننویسی است که در ادبیات کلاسیک ایران، مانند منطق الطیر، ریشه دارد. این نوع داستانها نه براساس درونمایه یا شخصیتهای داستانی، بلکه براساس ساختارهای مشابه به یکدیگر مرتبط میشوند.
@artperception
ابراهیم گلستان در سال ۱۳۴۰ برای فیلم یک آتش موفق به دریافت مدال برنز از جشنواره ونیز شد.
آثار مکتوب وی دارای سبکی خاص است و بسیاری سبک نویسندگی وی را تأثیر پذیرفته از داستانهای کوتاه ارنست. همینگوی میدانند گرچه او تاثیرپذیری از هیچ نویسندهای را نمیپذیرد . همچنین وی از زمرهٔ نخستین نویسندگان معاصر ایرانی معرفی میشود که برای زبان داستانی و استفاده از نثر آهنگین در قالبهای داستانی نوین، اهمیت قائل شد و به آن پرداخت. از این جهت نقش او در سیر پیشرفت داستان معاصر فارسی قابل توجهاست . از دیگر ویژگیهای داستاننویسی گلستان، خلق مجموعه داستانهای به هم مرتبط است. در حالی که چنین سبکی در غرب سابقه طولانیتری دارد، این نوع داستاننویسی در ایران با گلستان آغاز میشود اما نکته مهم در این نوع آثار گلستان، خلق نوعی جدید از داستاننویسی است که در ادبیات کلاسیک ایران، مانند منطق الطیر، ریشه دارد. این نوع داستانها نه براساس درونمایه یا شخصیتهای داستانی، بلکه براساس ساختارهای مشابه به یکدیگر مرتبط میشوند.
@artperception