👈از تهران تا توکیو، سهم شهروندان ایرانی و ژاپنی از اقتصاد


مهدی چمران رییس پیشین شورای شهر تهران در گفت‌وگوی اخیر خود با روزنامه اعتماد گفته است: «من اصلا به دولت‌ها كاری ندارم ولی وضع اقتصادی كشور ما واقعا خراب است. نمی‌خواهم بگویم الان، این دولت یا آن دولت، یا دولت‌های قبل از آنها، ولی درآمد سرانه ملی ما از حدود ١٠، ١۶ سال پیش تا حالا خراب است. در این مدت، ما ۱/۶ رشد كرده‌ایم ولی ژاپن شش برابر رشد كرده است؛ اصلا قابل قیاس با همدیگر نیست.»

در مرکز داده‌های بانک جهانی، می‌توان با یک جست‌وجوی ساده دید، سرانه درآمد ناخالص ملی هر کشور در سال‌های مختلف چقدر بوده است. این عدد نشان می‌دهد که به طور متوسط درآمد هر شهروند، از کل تولید اقتصادی کشور در یک سال چقدر بوده است.
درآمد سرانه ملی را به نرخ دلار بین‌المللی (GDP per capita PPP) برای دو کشور ایران و ژاپن طی سال‌های ۱۹۶۰ تا ۲۰۱۶ مقایسه کردیم.
میزان درآمد سرانه ملی ژاپن از ۶۶ سال پیش تا کنون کمی بیش از ۲ برابر شده است. در سال ۱۹۶۰، درآمد سرانه ژاپنی‌ها ۱۹ هزار و ۴۵۴ دلار بوده و در سال ۲۰۱۶ این عدد ۴۱ هزار و ۴۶۹ دلار است، یا به عبارتی ۲/۱۳ برابر شده است.
در ایران اما درآمد سرانه در سال ۱۹۶۰، برابر ۶ هزار و ۵۶۸ دلار بوده و در سال ۲۰۱۵ این عدد به ۱۷ هزار و ۴۶ دلار رسیده است. یا به عبارتی ۲/۶ برابر شده است.

آمار و اطلاعات فوق تردیدی باقی نمی‌گذارد که اعداد و ارقام ارائه شده از سوی مهدی چمران کاملا نادرست است. نه درآمد سرانه ملی ایران ۱/۶ برابر شده و نه سهم ژاپنی‌ها از درآمد ناخالص ملی‌شان ۶ برابر شده است.
اگرچه این حرف در حاشیه یک مصاحبه بیان شده و در زمینه اصلی گفت‌وگوی انجام شده اهمیت چندانی ندارد، اما استفاده از آمار غیرمعتبر و نادرست برای توضیح یک پدیده قابل توجیه نیست؛ آن هم پدیده‌ای مثل اقتصاد ایران که برای بیان مشکلات آن به اندازه کافی آمارهای معتبر در دسترس وجود دارد.

درستی‌سنجی کامل به همراه لینک‌ها و داده‌های مرتبط را در سایت فکت‌نامه ببینید👇
https://factnameh.com/fact-checks/2017-09-13-iran-japan.html

✅ @FactNameh

👈مولوی عبدالحمید: چندهمسری از نظر عقلی درست است چون جمعیت زنان بیشتر از مردان است.

مولوی عبدالحمید اسماعیل زهی، امام جمعه اهل سنت زاهدان، در گفت‌گو با روزنامه شهروند گفته است: «از لحاظ عقلی هم اگر بخواهیم به این مساله [چندهمسری] نگاه کنیم، عقل هم می‌گوید که درست است. درست است که برای زنان سخت است ولی الان در جامعه ما جمعیت زنان بیشتر از مردان است. جنگ‌ها مثل جنگ ایران و عراق جمعیت مردان را کمتر کرده است. تعدد همسر از لحاظ شرعی درست است و حکمتی در حکم خداوند است ولی خداوند مشروط کرده که باید عدالت رعایت شود.»

فکت‌نامه برای بررسی این اظهار نظر، بدون توجه به نظر فقهی یا استدلال شخصی مولوی عبدالحمید، صرفا فکت مورد اشاره او را زیر ذره‌بین گذاشته و در جست‌وجوی پاسخ به این سوال برمی‌آید که آیا جمعیت زنان در ایران بیش از جمعیت مردان است؟

داده‌های سرشماری مرکز آمار ایران معتبرترین منبعی است که می‌توان به آن مراجعه کرد. بر اساس آخرین سرشماری انجام شده، نسبت جنسی (نسبت جمعیت مردان به زنان) در کشور ۱۰۳ درصد و در تمام مناطق بیش از ۱۰۰ درصد است. به این معنی که جمعیت مردان در کشور بیش از زنان است.

این جدول [ https://t.me/factnameh/74 ] نشان می‌دهد جمعیت مردان مناطق مختلف کل کشور چقدر از جمعیت زنان بیشتر است. ردیف‌هایی که متن آنها با رنگ قرمز مشخص شده، وضعیت‌هایی است که جمعیت زنان بیشتر از جمعیت مردان است.

تردیدی نیست که جمعیت مردان در ایران در همه مناطق کشور و در همه طیف‌های سنی (به جز طیف ۵۰ تا ۷۰ سال) بیشتر از جمعیت زنان است و به همین اعتبار فکت‌نامه ادعای مولوی عبدالحمید را «نادرست» ارزیابی می‌کند.

درستی‌سنجی کامل به همراه لینک‌ها و داده‌های مرتبط را در سایت فکت‌نامه ببینید👇

https://factnameh.com/fact-checks/2017-09-15-men-vs-women-population.html

✅ @FactNameh

طبق اطلاعات مرکز آمار جمعیت مردان در همه مناطق کشور و در همه طیف‌های سنی (به جز ۵۰ تا ۷۰ سال) بیشتر از زنان است.
https://factnameh.com/fact-checks/2017-09-15-men-vs-women-population.html
✅ @FactNameh

👈 حدادعادل: یادداشت‌های روزانه فروغی، بعد از هدیه من به ظریف، یک ماهه ۳ بار تجدید چاپ شد.

به تازگی غلامعلی حداد عادل در گفت‌و‌گو با برنامه تلویزیونی «دستخط» مدعی شد، هدیه او به محمدجواد ظریف در مجلس موجب شد تا کتاب یادداشت‌های روزانه محمدعلی فروغی در کمتر از یک ماه سه بار تجدید چاپ شود.
۲۸ روز بعد خبرگزاری تسنیم با انتشار گزارشی مدعی شد این اقدام حداد عادل موجب شده استقبال از این کتاب چنان زیاد شود که کتاب در انتشار چاپ دوم قرار بگیرد.
این خبر نشان می‌دهد به فاصله تقریبی یک ماه بعد از این کار، کتاب هنوز یک بار تجدید چاپ نشده است.
بر اساس آنچه از اخبار و اطلاعات برمی‌آید، این کتاب تا اسفند ۱۳۹۴، ۵ بار تجدید چاپ شده است.
بنا بر اعلام حساب کاربری اختصاصی که برای این کتاب در فیسبوک راه‌اندازی شده، این کتاب «به علت فروش کم‌نظیر برای هدیه نوروزی» طی دو هفته منتهی به روزهای پایانی اسفند دو بار تجدید چاپ شد.

این صفحه با توجه به کارکرد تبلیغاتی آن و همین طور به اعتبار اطلاعات اختصاصی، از جمله عکس‌هایی که به دلایل مختلف در کتاب چاپ نشده‌اند- منبع معتبری است که توسط ناشر اداره می‌شده است. با توجه به اطلاعات موجود در این صفحه، این کتاب در نیمه نخست اسفند ۱۳۹۴ برای نوبت چهارم تجدید چاپ شده است. پیش از آن در اول آبان ماه چاپ سوم کتاب از تنور چاپخانه درآمده بود. خبر چاپ دوم کتاب نیز ۱۶ مرداد ماه، در همین صفحه منتشر شده بود.

اطلاعات موجود در شبکه جامع کتاب گیسوم، که برگرفته از اطلاعات موجود در صفحه شناسنامه کتاب است، اگرچه تاریخ دقیق تجدید چاپ را به ماه ندارد اما نشان می‌دهد این کتاب ۵ بار در سال ۱۳۹۴ تجدید چاپ شده. بار اول در تیراژ ۲۲۰۰ نسخه منتشر شده و دفعات بعدی هر بار ۱۱۰۰ نسخه از کتاب چاپ و روانه بازار شده است.

بررسی‌های ما نشان می‌دهد،
۱- کتاب یادداشت‌های فروغی پنج بار در طول یک سال تجدید چاپ شده، اما تجدید چاپ سه‌باره در یک ماه به هیچ عنوان صحت ندارد. این ادعا حتی فراتر از اغراق‌های معمول است. تجدید چاپ سه‌باره یک کتاب در عرض یک ماه، اتفاق عجیب و غریبی است که فراتر از سیر معمول تجدید چاپ کتاب‌های پرفروش است. اینکه کتاب طی حدود ۱۰ ماه، ۵ بار تجدید چاپ شود (دو بار در اسفند ماه و در آستانه عید) روندی طبیعی است، اما ۳ بار تجدید چاپ طی ۳۰ روز بعد از معرفی کتاب توسط آقای حدادعادل، برای کتابی که تیراژ اولیه‌اش ۲۲۰۰ نسخه بوده عجیب و غریب به نظر می‌رسد. این مساله حتی تعجب مجری را برمی‌انگیزد تا دوباره از او بپرسد. جواب سوال دوباره هم تاکید بر ادعای مطرح شده است.

۲- کتاب یادداشت‌های روزانه محمدعلی فروغی، کتاب پراهمیتی است که مورد توجه بسیاری از روشنفکران قرار داشته. اقدام حدادعادل در هدیه دادن این کتاب به وزیر خارجه اگرچه بی‌تاثیر نبوده، اما نمی‌تواند تنها دلیل فروش نسبتا خوب کتاب باشد. اقدام آقای حدادعادل حتما سهمی در پرفروش شدن کتاب دارد که این سهم قابل اندازه‌گیری نیست، اما آنچه قطعا مشخص است، نه آقای حدادعادل و نه سایر کسانی که در معرفی کتاب نقشی داشته‌اند، نمی‌توانند، اعتبار چاپ چند باره کتاب را برای خود حساب کنند.

درستی‌سنجی کامل به همراه لینک‌ها و داده‌های مرتبط را در سایت فکت‌نامه ببینید👇
https://factnameh.com/fact-checks/2017-09-18-hadadadel-zarif.html
✅ @FactNameh

👈 روحانی: سال گذشته ایران به بالاترین نرخ رشد اقتصادی در جهان دست یافته است.

حسن روحانی رییس‌جمهوری ایران برای پنجمین بار در مجمع عمومی سازمان ملل متحد شرکت کرد. او در سخنرانی خود در این مجمع مدعی شد: «دستیابی به بالاترین نرخ رشد جهانی در سال گذشته نشان داد که اقتصاد ایران می‌تواند با ظرفیت رشد یک تریلیون دلاری در بیست سال آینده، امیدبخش‌ترین اقتصاد نوظهور جهان شود».

باید توجه داشت نرخ رشد اقتصادی لزوما به معنای وضعیت خوب اقتصادی کشورها نیست، بلکه در بسیاری از موارد نرخ بالای رشد به دلیل ناپایداری‌های اقتصادی به دست می‌آید. چنانکه در رده‌بندی نرخ رشد، بیشتر از کشورهای توسعه‌یافته یا در حال توسعه، اقتصادهای ناپایدار در رده‌های بالا قرار دارند. با توجه به اوضاع بحرانی اقتصادی کشور در سال‌های ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۴، دستیابی به رشد اقتصادی بالا در سال ۱۳۹۵ (اولین سال پس از لغو تحریم‌های هسته‌ای) امری طبیعی است. باید توجه داشت افزایش تولید ناخالص ملی ایران تحت تاثیر افزایش چشمگیر صادرات نفت و گاز و فراورده‌های نفتی و همین‌طور سرمایه‌گذاری‌های خارجی در درازمدت و پس از تثبیت وضعیت اقتصادی ایران نمی‌تواند نرخ رشد اقتصادی را در مرز ۱۰ درصدی بالا نگه دارد.

فکت‌نامه، درستی ادعای مطرح شده از سوی رییس‌جمهور ایران را با در نظر گرفتن دو نکته زیر چنین ارزیابی می‌کند:

🔹اول، در صورتی که داده‌های داخلی (آمارهای بانک مرکزی و مرکز آمار ایران) را مبنای ادعای مطرح شده بدانیم، رشد اقتصادی ایران در سال گذشته بیش از ۱۱درصد بوده که در رنکینگ بین‌المللی در صدر کشورهای جهان قرار دارد.

🔹دوم، داده‌های داخلی ایران هنوز مورد تایید سازمان‌های معتبر بین‌المللی قرار نگرفته‌اند و ممکن است آمارهای قطعی متفاوت از آنچه باشد که نهادهای داخلی اعلام کرده‌اند. در حال حاضر و بر اساس برآوردها و پیش‌بینی‌های کارشناسان بانک جهانی و صندوق بین‌المللی پول نرخ رشد اقتصادی ایران در سال گذشته میلادی کمتر از برآوردهای داخلی است. تا قطعی شدن کار محاسبات این سازمان‌ها مشخص نیست که نرخ رشد اقتصادی ایران در سال گذشته میلادی چقدر بوده و وضعیت قطعی کشورها در رنکینگ جهانی چیست.


در نتیجه فکت‌نامه به این ادعای حسن روحانی نشان «نیمه‌درست» می‌دهد. وضعیتی که در آن گفته یا آمار، واقعیت دارد اما توضیح یا اطلاعات بیشتری نیاز است و در برخی موارد ممکن است جزئیاتی مهم، ذکر نشده است. ادعای حسن روحانی به اعتبار آمارهای داخلی درست است، اما هنور مشخص نیست سازمان‌های بین‌المللی این آمار را تایید کنند یا نه.

درستی‌سنجی کامل به همراه لینک‌ها و داده‌های مرتبط را در سایت فکت‌نامه ببینید👇
https://factnameh.com/fact-checks/2017-09-21-economic-growth-rouhani-unga.html
✅ @FactNameh

👈روحانی: در سال گذشته ۵۰۰ نفر از ایرانیان تحصیل‌کرده از اروپا و آمریکا به ایران برگشته‌اند

حسن روحانی، رییس‌جمهوری ایران که برای شرکت در مجمع عمومی سازمان ملل به نیویورک رفته بود، در جمع ایرانیان مقیم آمریکا گفته: «آمارها نشان می‌دهد که در یک سال گذشته بیش از ۵۰۰ نفر از تحصیل‌کردگان ایران در ۱۰۰ دانشگاه برتر دنیا به ایران بازگشته‌اند که بخش عمده این رقم از آمریکا بوده است.»

برای تعیین وضعیت این ادعا باید داده‌های معتبری در دست باشند که بتوان اظهار نظر رییس‌جمهوری را بر اساس آن ارزیابی کرد.

در حال حاضر سامانه‌ای برای بازگشت دانشمندان ایرانی وجود دارد که می‌تواند مبنای دقیق آماری باشد، اما تا به الان هیچ گزارش رسمی از سوی این سامانه منتشر نشده که به طور دقیق و جزئی سیر بازگشت نخبگان به کشور را توضیح داده باشد.

از سوی دیگر از جست‌وجو در لابه‌لای اخبار هم آمار و ارقام قابل اعتمادی به دست نمی‌آید. آنچه تا به امروز در مورد بازگشت نخبگان گزارش شده، عمدتا کلی، مبهم و بعضا متناقض بوده است.

درستی‌سنجی کامل به همراه لینک‌ها و داده‌های مرتبط را در سایت فکت‌نامه ببینید👇
https://factnameh.com/fact-checks/2017-09-22-rouhani-unga.html

✅ @FactNameh

شایعات و خبرهای عجیبی را که در فضای مجازی می‌بینید برای ما بفرستید تا بررسی و #درستی‌سنجی کنیم.
ارتباط مستقیم با ادمین: @FactNamehAdmin

✅ @FactNameh

این خبر صحت ندارد! برنده جایزه صلح نوبل ۲۰۱۷ هنوز اعلام نشده است و طبق قوانین، اسامی نامزد‌های جایزه صلح تا ۵۰سال محرمانه باقی می‌مانند.
https://factnameh.com/fact-checks/2017-10-06-nobel-peace.html

هم‌زمان با اعلام برنده جایزه نوبل ادبیات، برخی از شبکه‌های مجازی به ویژه در تلگرام از اهدای جایزه صلح نوبل به نادیه موراد، زن جوان ایزدی و فعال حقوق بشر که موفق شده بود از اسارت داعش بگریزد تعلق گرفته است. تعداد زیادی از کاربران نمونه‌هایی از این خبر را برای ما فرستادند تا بررسی کنیم.

https://t.me/factnameh/81

این خبر صحت ندارد! نشان به آن نشان که برنده جایزه صلح نوبل سال ۲۰۱۷ هنوز (در زمان نوشتن این مطلب) اعلام نشده است. همچنین برخلاف آن‌چه در یکی از این مطالب نادرست آمده، جایزه صلح نوبل ماه‌ها پس از اعلام برنده و در اسلو نروژ اهدا می‌شود.

سرگذشت دردناک نادیه مورادی که در نوزده سالگی به اسارت و بردگی داعش درآمده بود، به تفصیل در رسانه‌های جهان بازگو شده است. او هم‌اکنون سفیر حسن‌نیت سازمان ملل متحد در زمینه قاچاق انسان است و سال گذشته از سوی دولت عراق به عنوان نامزد جایزه صلح نوبل به کمیته نوبل پیشنهاد شده بود.

طبق اطلاعات سایت رسمی جایزه نوبل، امسال ۳۱۸ نامزد دریافت جایزه صلح وجود دارد که شامل ۲۱۵ فرد حقیقی و ۱۰۳ سازمان می‌شود. طبق قوانین نوبل، اسامی و اطلاعات نامزد‌های نهایی جایزه صلح تا ۵۰سال محرمانه باقی می‌مانند.

اطلاعات بیشتر و لینک‌های مرتبط در لینک زیر👇
https://factnameh.com/fact-checks/2017-10-06-nobel-peace.html

✅ @FactNameh

👈بودجه نهاد ریاست جمهوری در سال ۹۵ کمتر از سال ۹۱؟


پایگاه اطلاع‌رسانی دولت اخیرا مدعی شده «بودجه مصرفی نهاد از رقم ۳۸۵ میلیارد تومان در سال ۱۳۹۱ به ۳۷۰ میلیارد تومان در سال ۱۳۹۵ تقلیل داده شد و این در حالی است که براساس روال متعارف، باید به ۶۸۲ میلیارد تومان افزایش می‌یافت».
این گزارش مدعی است «با اعمال نگاه پیشگیرانه در هرزروی منابع و تاکید بر استفاده بهینه از آن و اصلاح روند بودجه مصرفی نهاد، طی دولت یازدهم، سالیانه ۳۱۲ میلیارد تومان صرفه‌جویی شده است.»‌ همچنین در جای دیگری از این گزارش به «تعدیل حدود ۱۴۰۰ نفر نیروی انسانی مازاد» اشاره شده است.

مقایسه ارقام ذکر شده در این گزارش یا اطلاعات موجود یا کلیات و جزئیات قوانین بودجه سالیانه، نشان می‌دهد که آن چه به عنوان کاهش بودجه مصرفی نهاد ریاست ذکر شده درست نیست.

ممکن است میزان مخارج این نهاد در برخی بخش‌ها کمتر شده باشد، اما آن چه مسلم و قطعی به نظرمی‌رسد، کلیت بودجه و هزینه‌های نهاد ریاست جمهوری ۴۷ درصد (حدود ۱۸۰ میلیارد تومان) و بودجه زیرمجموعه نهاد ۴۹درصد افزایش داشته است. این البته کمتر از نرخ تورم است که بر اساس داده‌های محاسبه‌گر هوشمند تورم بانک مرکزی، طی چهار سال ۹۰ درصد بوده است.

با این همه گزارش خبری منتشر شده از گزارش عملکرد معاونت پشتیبانی نهاد ریاست جمهوری، هیچ اشاره‌ای به نرخ تورم ندارد و به صورت صریح و با ذکر اعداد و ارقام از کاهش بودجه مصرفی این نهاد خبر داده است و بدون اشاره به جزییاتِ روشن صرفا ارقامی را ذکر کرده که بدون توضیح فاقد اعتبارند.

بعید نیست اصل گزارش عملکرد متفاوت از آن چیزی باشد که در خبر منتشر شده و آنچه ذکر شده اشتباه رسانه‌ای در فرایند خلاصه‌سازی گزارش باشد. اما فکت‌نامه صرف نظر از اصل گزارش عملکرد که به طور عمومی منتشر نشده، خبر پایگاه اطلاع‌رسانی دولت را به دلیل مغایرت با اسناد معتبر بودجه سالانه دستگاه‌های دولتی، «نادرست» ارزیابی می‌کند.

درستی‌سنجی کامل به همراه لینک‌ها و داده‌های مرتبط را در سایت فکت‌نامه ببینید👇
https://factnameh.com/fact-checks/2017-10-10-gov-budget.html

👈 شهردار تهران: چهاردهم مهر ۱۲۸۶ روزی است که تهران برای نخستین‌بار به صورت قانونی پایتخت ایران شد.

چهاردهم مهر ۱۳۹۶، محمدعلی نجفی، شهردار تهران در حساب کاربری خود در اینستاگرام نوشت: امروز درست صد و ده سال از روزی [می‌گذرد] که در اولین دوره مجلس، از «تهران» به عنوان دارالخلافه نام برده شد و برای نخستین بار شهر تهران به صورت قانونی به عنوان پایتخت معرفی شد…

اگرچه تاریخ پایتختی تهران به آغاز سلطنت آقامحمدخان قاجار (به روایتی فروردین ۱۱۶۵هجری شمسی) برمی‌گردد و قدمتی بیش از ۲۰۰ سال دارد، اما بازخوانی اسناد تاریخی نشان می‌دهد ۱۱۰ سال پیش در چهاردهم مهر ماه سال ۱۲۸۶، برای نخستین بار پایتختی تهران با درج در اصل چهارم متمم قانون اساسی، رسمیت قانونی پیدا کرد.

این اتفاق نه در مجلس شورای ملی، بلکه در قصر سلطنتی تهران اتفاق افتاد. نمایندگان نخستین دوره مجلس شورای ملی حداقل از ابتدای سال ۱۲۸۶ در گیر و دار تصویب متمم بودند و قطعا چند هفته‌ای پیش از امضای شاه قاجار کار تصویب را از سرگذرانده بودند. در متن مصوب و معتبر متمم قانون هیچگاه از لفظ دارالخلافه استفاده نشده، اما پیش از ۲۹ شعبان ۱۳۲۵ قمری در مذاکرات مجلس و مکاتبات رسمی و قانونی از جمله قانون اساسی ۵۱ ماده‌ای امضا شده توسط مظفرالدین شاه بارها از لفظ دارالخلافه و طهران استفاده شده بود تا بالاخره به اعتبار امضای محمدعلی شاه قاجار، پایتختی تهران از ۱۴ مهر ۱۲۸۶ اعتبار کامل قانونی به خود می‌گیرد.

با این اوصاف فکت‌نامه، اظهارات مطرح شده از سوی شهردار تهران و عضو سابق شورای شهر را درباره سابقه تاریخی و قانونی پایتختی تهران «درست» ارزیابی می‌کند.

درستی‌سنجی کامل به همراه تصاویر اسناد،لینک‌ها و داده‌های مرتبط را در سایت فکت‌نامه ببینید👇
https://factnameh.com/fact-checks/2017-10-11-tehran-capital.html

تعداد زیادی از کاربران از ما خواستند ماجرای «اتهام جاسوسی دختر رییس قوه قضاییه» را بررسی کنیم. مقاله مفصل زیر حاصل تحقیقات ما از گفته‌ها و ادعاهای دوطرف ماجراست...
http://telegra.ph/larijani-10-14
✅ @FactNameh

⁉️ سوال‌های متداول درباره #حصر!

میرحسین #موسوی، مهدی #کروبی و زهرا #رهنورد از بهمن ماه سال ۸۹ تاکنون در حصر خانگی به سر می‌برند. در نزدیک به هفت سال گذشته سوال‌های مختلفی درباره حصر، زمان آغاز آن و نهادی که این دستور را صادر کرده، مطرح شده است. با وجود موضع‌گیری‌های مسئولان مختلف کشور درباره حصر، تاکنون کمتر سند رسمی درباره حصر منتشر شده است و مجموعه دانسته‌ها از حصر به سخنانی باز می‌گردد که مسئولان به بهانه‌های مختلف بیان کرده‌اند.

👈 حصر چطور مطرح شد؟
👈 حصر از چه زمانی آغاز شد؟
👈 چه مقامی دستور حصر را داد؟
👈 شورای عالی امنیت ملی چه وظایفی دارد؟
👈 شورای عالی امنیت ملی چه نقشی در حصر دارد؟
👈 موضع #روحانی درباره حصر چیست؟
👈 اختیارات رییس‌جمهوری برای رفع حصر چقدر است؟

در مقاله‌ی زیر تلاش کرده‌ایم به بخشی از سوال‌هاو ابهام‌ها، مختصر و ساده پاسخ دهیم. برای خواندن مقاله به لینک زیر بروید👇
https://factnameh.com/articles/2017-10-19-house-arrest-faq.html
✅ @FactNameh

👈بررسی صحت یک نقل‌قول منتسب به سیدمرتضی آوینی - به همراه توضیحاتی از حسین معززی‌نیا در پاسخ به فکت‌نامه
بیشتر بخوانید:
https://factnameh.com/fact-checks/2017-10-23-avini.html
✅ @FactNameh

👈منصور غلامی (وزیر علوم): «در دوره ریاست من دانشجویی بخاطر فعالیت سیاسی تنبیه انضباطی نشده است»

آنچه مشخص است این است که
۱- منصور غلامی، یکی از مدیران اصلاح‌طلب دانشگاهی است که از یک سو حمایت دانشگاهیان سرشناس اصلاح‌طلب را به همراه دارد.

۲- چنانکه از اخبار منتشر شده از سوی رسانه‌های مختلف (با گرایش‌های گوناگون) برمی‌آید، طی این سال‌ها سر و کار دانشجویان این دانشگاه با کمیته‌های انضباطی، حراست دانشگاه و نهادهای قضایی استان همدان چندان کم نبوده است. به عنوان نمونه می‌توان به این گزارش خبرگزاری فارس اشاره کرد که در حاشیه گزارش تحصن صنفی دانشجویان دانشگاه بوعلی به احضارها اشاره می‌کند. یا گزارش سایت کلمه که مدعی است طی یک سال یازده دانشجوی دانشگاه‌های بوعلی سینا، علوم پزشکی و صنعتی همدان با پرونده‌های قضایی و اتهامات سیاسی-امنیتی مواجه شده‌اند. یا گزارش هفته‌نامه دولت و ملت که در ۲۴ بهمن ۱۳۹۴ منتشر شده، به وضعیت دانشگاه بوعلی پرداخته و می‌نویسد: «فعالان سیاسی دانشگاه مراسم ۱۶ آذر سال ۹۳ دانشگاه را به رسمیت نشناخته و مراسمی مستقل در حیاط دانشگاه برگزار کردند که با حضور چشمگیر دانشجویان به اعتراضی همه‌جانبه به ریاست دانشگاه بدل شد. واکنش مسئولان دانشگاه به این اعتراضات، احضار چهار تن از دانشجویان به کمیته انضباطی و صدور حکم انضباطی برای آنان و اخراج دو تن از اعضای شورای صنفی بود.»

۳- تحقیقات ما نشان می‌دهد بر اساس شواهد و قرائن ادعای غلامی که در دوره مدیریت او «هیچ دانشجویی به خاطر فعالیت سیاسی تنبیه انضباطی نشده است» با شواهد و قرائن موجود مطابقت ندارد. بنابراین منصور غلامی -وزیر علوم- در اولین حضورش در فکت‌نامه نشان نادرست می‌گیرد.

درستی‌سنجی کامل به همراه تصاویر اسناد،لینک‌ها و داده‌های مرتبط را در سایت فکت‌نامه ببینید👇
https://factnameh.com/fact-checks/2017-10-30-646.html
✅ @FactNameh

👈استناد شورای نگهبان به سخنرانی آیت‌الله خمینی برای حذف اقلیت‌های دینی از شوراها

محمد یزدی، عضو فقهای شورای نگهبان در خصوص منع عضویت اقلیت‌های دینی در شهرهای با اکثریت مسلمان: «مستند این کار نیز مبنای سخن حضرت امام (آیت‌الله خمینی) است که در سخنرانی خود به صراحت مطرح کرده‌اند که ما در آن بیانیه این مستندات را هم ذکر کردیم.»
این گفته محمد یزدی که در شماره چهارشنبه دهم آبان ۹۶ روزنامه صبح نو به چاپ رسیده اشاره به ابلاغیه‌ای است که احمد جنتی دبیر شورای نگهبان ۲۶ فروردین ۹۶ آن را در روزنامه رسمی و رسانه‌ها منتشر کرد و خواستار جلوگیری از تایید صلاحیت کاندیداهای اقلیت‌های دینی در انتخابات شوراهای شهر و روستا شد. ابلاغیه‌ای که در هفته‌های اخیر به «تعلیق عضویت» سپنتا نیکنام عضو زرتشتی شورای شهر یزد از عضویت در این شورا منجر شده و به یکی از مباحث مورد مناقشه میان مجلس، دولت و شورای نگهبان تبدیل شده است.

۱- گفته‌های آیت‌الله خمینی، به عنوان رهبر سابق- ممکن است دارای اهمیت سیاسی یا تاریخی باشد، اما اعتبار یک سند حقوقی را ندارد. حتی با فرض قبول ادعای برخی مبنی بر اختیارات فراقانونی ولایت مطلقه فقیه:
اول صحبت از یک گفته است و نه یک حکم حکومتی. دوم، اختیارات قانونی آیت‌الله خمینی تا پیش از بازنگری قانون اساسی نه بر مبنای ولایت مطلقه فقیه، بلکه اختیارات قانونی رهبری بوده است. قاعدتا نسخه بازنگری شده قانون اساسی عطف به ماسبق نمی‌شود.
۲- گفته‌های او توصیه‌ای خطاب به رای‌دهندگان است و خطاب به نهادهای اجرایی و نظارتی نیست.
۳- قانون شوراهای محلی در زمان آیت‌الله خمینی تصویب شده است. رهبر وقت جمهوری اسلامی که سابقه مخالفت با قوانین را در کارنامه دارد، آن زمان مخالفتی با این ماده از قانون نکرده که صراحت بر این دارد: «انتخابات شوراها قطع نظر از ویژگی‌های مذهبی، نژادی، و زبانی انجام می‌شود و تمام ساکنان محل حق دارند در آن شرکت کنند.»
۴- تبصره یک ماده ۲۶ قانون شوراها مبنای قانونی دفاع از عضویت اقلیت‌های مذهبی در شوراهای شهر است. این تبصره پیش‌تر به تصویب شورای نگهبان رسیده و اعضای شورای نگهبان تا پاییز ۱۳۹۶ مغایرتی با شرع در آن ندیده‌ بودند.
۵- موارد زیادی از تضاد میان سخنان آیت‌الله خمینی با قوانین وجود دارد، مثل گفته‌ای که مجلس را فاقد صلاحیت قانون‌گذاری می‌داند. در صورت پذیرش استدلال شورای نگهبان، باید اختیار قانون‌گذاری از مجلس شورای اسلامی پس گرفته شود.
۶- در سوابق سیاسی آقایان یزدی و جنتی، مخالفت با گفته صریحی از آیت‌الله خمینی وجود دارد. (ماجرای نخست‌وزیری میرحسین موسوی در سال ۱۳۶۴)
با استناد به این دلایل به این نتیجه می‌رسیم که «استناد سخنرانی آیت‌الله خمینی برای لغو عضویت منتخب قانونی شورای شهر یزد» توجیه منطقی نداشته و نادرست است.

درستی‌سنجی کامل به همراه تصاویر اسناد،لینک‌ها و داده‌های مرتبط را در سایت فکت‌نامه ببینید👇

https://factnameh.com/fact-checks/2017-11-05-sepanta-niknam.html

👈شمخانی: کسی در حصر نیست

علی شمخانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، روز سه‌شنبه در جریان بازدید از نمایشگاه مطبوعات، گفت: “واژه حصر واژه درستی نیست و این آقایان مد نظر شما در حصر نیستند… آنها هر کس را که اراده کنند می‌توانند ببینند، کما این‌که اخیرا آقای کروبی درخواست کردند آقای دوستی را ببینند و این انجام شد”.

این اولین بار است که پس از بهمن ماه سال ۸۹ یکی از مسئولان جمهوری اسلامی منکر “حصر” می‌شود. مقام‌های مختلفی – از جمله صادق آملی لاریجانی رییس قوه‌ قضاییه، غلام‌حسین محسنی‌اژه‌ای سخن‌گوی قوه قضاییه، محمدباقر نوبخت سخن‌گوی دولت روحانی و سعید جلیلی دبیر شورای عالی امنیت ملی در زمان تصویب حصر – از “حصر” سخن گفته‌اند. از جمله در آخرین نمونه از این دست سخن‌گوی قوه‌قضاییه گفته بود: “در جلسه اخیر شورای عالی امنیت ملی موضوع حصر مطرح می‌شود، تصمیم جدیدى گرفته نمیشود و حصرکماکان بقوت خودباقى است”.

بحث محدود کردن امکان ملاقات یا تماس میرحسین موسوی، مهدی کروبی و زهرا رهنورد به دلیل حصر، مساله جدیدی نیست. این امری است که مسئولان مختلفی به آن اذعان دارند. احمد جنتی – دبیر شورای نگهبان – چهار روز پس از برگزاری راه‌پیمایی ۲۵ بهمن ۸۹ گفته بود: “کاری که قوه قضاییه می‌تواند انجام دهد و من فکر می‌کنم که در اندیشه است که انجام بدهد، این است که ارتباط اینها را به کلی از مردم قطع کند. در خانه آنها باید بسته شود، رفت و آمدهایشان محدود شود، نتوانند پیام بدهند و پیام بگیرند و تلفن و اینترنت آن‌ها باید قطع شود و در خانه خود باید زندانی شوند”.

بخش دیگر سخنان شمخانی به امکان ملاقات برای موسوی، کروبی و رهنورد اشاره داشت. به گفته او این سه نفر “هر کس را که اراده کنند می‌توانند ببینند، کما این‌که اخیرا آقای کروبی درخواست کردند آقای دوستی را ببینند و این انجام شد”.

این ادعا البته اولین بار نیست که مطرح می‌شود. در سال‌های اخیر برخی نیروهای نزدیک به اصول‌گرایان گفته‌اند که موسوی، کروبی و رهنورد شرایط عادی دارند، از امکانات رفاهی برخوردارند و امکان ملاقات با افراد مختلف نیز برای آن‌ها وجود دارد. برای نمونه مهر ماه سال ۹۶ محمداسماعیل کوثری، نماینده پیشین مجلس و جانشین قرارگاه ثارالله سپاه پاسداران، درباره شرایط حصر گفته بود: “اینها به‌راحتی رفت‌وآمد می‌کنند با نزدیکان و اقوام خود دیدار دارند؛ مسافرت می‌روند و زندگی عادی دارند. منتهی برای دیدار یا جلسه‌ای که امکان توطئه علیه امنیت مردم باشد محدودیت دارند و هر فعالیت ضد امنیتی که ممکن است علیه مردم باشد برای اینها محدود شده است و این محدودیت هم مصوبه شورای عالی امنیت ملی است. این‌طور نیست که برخی فکر می‌کنند اینها در یک اتاق حصر مطلق خانگی هستند، اصلا و ابدا این‌طور نیست”.

با این حال سخنان شمخانی با واکنش نزدیکان موسوی و کروبی مواجه شد. نرگس موسوی، یکی از سه دختر موسوی و رهنورد در حساب کاربری توییتر نوشت: “زهرا رهنورد و میرحسین موسوی همچنان در حصر خانگی هستند و از دیدن اقوام و دوستان خود کما فی السابق محروم هستند”.

حسین کروبی، فرزند مهدی کروبی، از دیگر کسانی بود که به سخنان شمخانی و دوستی واکنش نشان داد. او گفت: “نیروهای امنیتی فرد ملاقات کننده را انتخاب کردند که پیش حاج آقا برود و همچنین در مورد اشخاص دیگر نیز به همین ترتیب است و خود آقای کروبی نگفته‌اند چه کسی به ملاقاتشان برود”.


برای بررسی امکان ملاقات آزادانه با موسوی، کروبی و رهنورد اما می‌توان به سخنان علی مطهری، نماینده مجلس، استناد کرد. او زمستان سال ۹۵ گفته بود برای “ملاقات با محصوران” به دنبال “مجوز” است تا “از برنامه آن‌ها برای بعد از آزادی مطلع شویم و نتیجه را به مراجع مربوط اعلام کنیم”. همان زمان محمدتقی کروبی، فرزند مهدی کروبی، خبر داده بود که “از چندین ماه قبل آقای مطهری درخواست چنین ملاقاتی داشته و مقام های مربوط قضایی چنین امکانی را برای آقای مطهری یا شخصیت سیاسی دیگری فراهم نکرده‌اند”.

محمدرضا باهنر، از چهره‌های سیاسی اصول‌گرا و دبیرکل جبهه پیروان خط امام و رهبری نیز پس از انتشار و تکذیب اخباری درباره ملاقات یا ارسال پیام از سوی او برای میرحسین موسوی، گفته بود در زمان حصر ملاقاتی با موسوی نداشته و “اگر هم ضرورتی برای چنین ملاقاتی وجود داشته باشد “کسانی که تصمیم به حصر گرفته‌اند، اجازه نمی‌دهند”.

با توجه به مجموعه پاسخ‌ها و اظهارنظرهایی که پیرامون این مساله انجام شده و توضیح و توصیف‌های پیش از این درباره شرایط حصر، به نظر می‌رسد سخنان علی شمخانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، درباره حصر و شرایط میرحسین موسوی، مهدی کروبی و زهرا رهنورد نادرست است.

درستی‌سنجی کامل را در سایت فکت‌نامه ببینید👇

https://factnameh.com/fact-checks/2017-11-07-shamkhani.html
✅ @FactNameh

👈تیراژ واقعی روزنامه کیهان چقدر است؟

«تیراژ کیهان در زمان شمس‌الواعظین ۳۰۰ هزار بود، دوره شریعتمداری به ۷ هزار رسید. اولی از فعالیت مطبوعاتی محروم و دومی رییس مادام‌العمر موسسه شد!؟» این متن توییتی است که مصطفی تاجزاده نهم آبان ماه در حساب کاربری‌اش در توییتر منتشر کرد.
برای اطلاع از منبع این گفته با آقای تاجزاده تماس گرفتیم و درباره منبع اعداد و ارقام ارائه شده پرسیدیم. او در پاسخ به ما گفت که این اطلاعات نقل از گفته‌های ماشاالله شمس‌الواعظین در نمایشگاه مطبوعات تهران است؛ جایی که سردبیر سابق روزنامه کیهان در میزگرد دوهفته‌نامه روبه‌رو، ضمن انتقاد از وضعیت مطبوعات گفته بود: «تیراژ سال ٧٩ [روزنامه‌ها] بیشتر از ۴میلیون بود؛حالا یک میلیون نمی‌شود… امروز شنیدم تیراژ کیهان که دوره من ٣٠٠هزار [نسخه] بود به ٧هزار رسیده است».


۱- بررسی‌های ما نشان می‌دهد، به جز برخی گفته‌های پراکنده هیچ آمار دقیق و معتبری درباره تیراژ دقیق روزنامه کیهان -چه در دوره‌های گذشته و چه در دوره فعلی- وجود ندارد. اکثر روزنامه‌ها و نشریات ایرانی -از جمله روزنامه کیهان- از درج تیراژ دقیق در شناسنامه نشریه خودداری می‌کنند، معاونت مطبوعاتی وزارت ارشاد هم که مرجع اعلام نظر در این‌باره است، تا کنون اقدامی برای شفاف‌سازی تیراژ روزنامه‌ها اطلاع‌رسانی نکرده است.

۲- در مورد تیراژ روزنامه کیهان در گذشته مطالب مختلفی بیان می‌شود. تیراژ یک میلیون نسخه‌ای در زمان انقلاب یا تیراژ ۳۰۰ هزارنسخه‌ای در زمان سردبیری آقای شمس‌الواعظین (در سال ۱۳۶۸) یا تیراژ ۲۴۰هزار نسخه‌ای در زمان عضویت محمد مهاجری در شورای سردبیری این روزنامه (پیش از سال ۱۳۸۸). فکت‌نامه در مقام تایید مستقل هیچ کدام از این اعداد و ارقام نیست.

۳- برآوردهای فکت‌نامه اگرچه برای برآورد تیراژ روزنامه کافی نیستند، اما به طور قطع نشان می‌دهند که تعداد نسخه‌های چاپ شده کیهان در طول یک روز حتما بیش از ۷ هزار در کمترین حالت چیزی حدود ۱۴‌هزار نسخه است. حتی بررسی‌های واقع‌گرایانه‌تر نشان می‌دهد با توجه به ماهیت تضمینی توزیع روزنامه به نهادهای عمومی، میزان توزیع خالص (کل تیراژ منهای برگشتی) بیش از ۷ هزار نسخه در روز است.

محاسبه دست‌پایین تعداد مراکز توزیع روزنامه در سراسر کشور، کتابخانه‌ها و مشترکان دولتی و عمومی روزنامه کیهان و همین‌طور توزیع‌های تضمینی شرکت‌های هوایی و قطارهای مسافری و… نشان می‌دهند که تیراژ روزنامه بیش از آن چیزی است که از سوی ماشاالله شمس‌الواعظین گفته و از سوی برخی فعالان سیاسی تکرار شده است.

با این حساب اعداد و ارقام مطرح شده درخصوص تیراژ ۷ هزار نسخه‌ای روزنامه کیهان از سوی فکت‌نامه نشان نادرست می‌گیرد.

درستی‌سنجی کامل به همراه تصاویر اسناد،لینک‌ها و داده‌های مرتبط را در سایت فکت‌نامه ببینید👇
https://factnameh.com/fact-checks/2017-11-08-keyhan.html
✅ @FactNameh

آسیب‌دیدگان زمین‌لرزه را با کمک‌های کالایی و اهدای خون یاری کنیم... ❤️

#زلزله #زلزله_کرمانشاه
@Aslnoozdah

🔹شبکه های اجتماعی: سگی به نام «تیدا» در مناطق زلزله زده ۶ نفر را از زیر آوار نجات داد (نادرست)

این خبر در روزهای ۲۴ و ۲۵ آبان در شبکه‌های اجتماعی و کانال‌های تلگرامی منتشر شد که سگی به نام تیدا در جریان امداد و نجات زلزله‌زدگان به عنوان «سگ زنده یاب» شش تن را از زیر آوار نجات داده است.
اسماعیل اسکندری رییس مرکز سگ‌های زنده‌یاب هلال احمر اما به طور رسمی این خبر را تکذیب کرد و گفت: «خبرهای منتشر شده در مورد کشف ۶ زلزله زده در زیر آوار توسط یک سگ به نام "تیدا" کذب محض است و این سگ اصلا زنده یاب نیست.» رییس مرکز سگ‌های زنده‌یاب هلال احمر همچنین گفت که «تیم های آنست (زنده یاب) هلال احمر با ۳۱ قلاده سگ زنده یاب به مناطق زلزله زده استان کرمانشاه اعزام و از همان ابتدا شروع به جستجو در میان آوارها کردند و در ۴۸ ساعت گذشته سگ های سازمان امداد و نجات هلال احمر موفق شدند ۶ نفر را که زنده زیر آوار بودند شناسایی و آنها را نجات دهند.»
به گفته رییس مرکز سگ‌های زنده‌یاب هلال احمر در حال حاضر ۷۳ قلاده سگ زنده یاب در سراسر ایران وجود دارد که همه آنها آموزش‌دیده هستند و این امکان را دارند تا بتوانند برای زنده‌یابی مورد استفاده قرار بگیرند. این سگ‌ها به ترتیب در هر استان دو قلاده و در تهران هشت قلاده سگ زنده یاب نگهداری می‌شوند.
پیشتر در جریان آتش سوزی و فروریختن ساختمان پلاسکو هم خبر مشابهی درباره این سگ منتشر شده و آن را «سگ زنده یاب پلیس» معرفی کرده بودند.
برخلاف بعضی خبرها که وجود سگی به نام «تیدا» را انکار می‌کند این سگ وجود عینی دارد و مربی به نام «میرمسعود رضوی» از آن نگهداری می‌کند اما نه در صفحه اختصاصی «تیدا» در اینستاگرام که ۱۰۲ هزار فالوئر دارد و نه در کانال تلگرامی آن ادعایی درباره نجات شش تن از زلزله زدگان توسط تیدا منتشر نشده است.
ماجرای حضور این سگ در مناطق زلزله زده از این قرار است که مربی «تیدا» در ابتدای زلزله کرمانشاه تماسی با آتشنشانی کرمانشاه داشته و در آن سگ خود را «زنده یاب» معرفی می‌کند اما این تماس به نتیجه‌ای منجر نمی‌شود. پس از آن از صدور مجوز حضورش در کرمانشاه با موافقت «سردار حسین رحیمی» رییس پلیس تهران خبر داده است. بعد از این مربی «تیدا» ویدیویی از منزل یکی از آشنایان خود در کرمانشاه منتشر کرده که در آن شماره حسابی برای کمک به زلزله‌زدگان اعلام کرده و مشغول کمک برای تامین بخشی از اقلام مورد نیاز زلزله‌زدگان است اما نشانه‌ای از حضور این سگ در عملیات «نجات» زلزله‌زدگان از زیر آوار وجود ندارد.
علاوه براین عکسی از این سگ در فرودگاه مهرآباد منتشر شده که نشان می‌دهد زمان حضور این سگ در فرودگاه، خبرنجات شش تن توسط سگ های زنده یاب هلال احمر منتشر شده بود.
بخشی از مطلب «چهار خبر نادرست درباره زلزله کرمانشاه»👇
https://factnameh.com/articles/2017-11-19-earthquake-kermanshah.html
✅ @FactNameh