پس از آنکه امپراتور روم شرقی یعنی ژوستینین، مدارس آتن را بست و علما و پزشکان یونانی مجبور به مهاجرت به ایران شدند. در غرب ایران، مدارس علمی متعددی در گندی شاپور و دیگر نواحی وجود داشت. خسرو اول انوشیروان از ورود این دانشمندان استقبال کرد و رشته هایی مانند پزشکی، علوم طبیعی و زبان شناسی در این مراکز علمی دایر و فعال شد.

از جمله مراکز  علمی میتوان از مدارس نصیبین، ریشهر،تیسفون،مرو،دافنه،الرها ،سورا و پوم بدیثا و... نام برد(1)(2)

#گندی_شاپور

دانشگاه بین المللی گندی شاپور ،
بزرگترین مرکز پزشکی جهان  پساباستان(3) و بزرگترین مرکز علمی زمان خود بود.
با تاسیس این دانشگاه , ایران, بزرگترین کانون علمی دنیا گشت و دانش پژوهان دنیا از هر قوم , دین و نژادی رهسپار ایران شدند.(4)
در این دانشگاه علاوه بر پزشکی ؛
نجوم، فلسفه ، ریاضی و ... آموزش داده میشد.
کتابخانه این دانشگاه چنان بزرگ بود که به نوشته ادوارد براون , شرق شناس معروف , نظیر این کتابخانه هیچگاه در تاریخ تمدن دنیا دیده نشده است.(5)

#ارجان
در ری شهر (ریواردشیر) ، ناحیه کوچکی از ولایت ارجان ، به وسیله دبیره گشتک  متون فلسفی و طبی نگاشته می شده است
یاقوت می‎نویسد که ناحیه ارجان در شاهپور زمان ساسانیان محل درس و تحریر و تألیف علوم بوده است. و گشته دبیران در آنجا سکونت داشتند و  از دبیره گشتک دبیره برای نبشتن کتاب های طب و نجوم  استفاده میکردند (6)


بن مایه:

(1) مقاله پژوهشی
مراکز آموزشی ایران در دوره ساسانیان،رضا حبیبی نژاد

(2)میراحمدی.مریم_تاریخ تحولات ایرانشناسی_ج ۱_تهران_طهوری _چاپ اول ۱۳۹۰

(3)The Cambridge History of Iran, Vol. 4, p. 396


(4)نخعی ،حسین ،پیشینه دانشگاه گندی شاهپور،هشتمین کنگره تحقیقات ایرانی ،فرهنگستان ادب و هنر ایران،1358: 190

(5)براون،ادوارد،طب اسلامی ،ترجه مسعود رجب نیا، 1337: 47

(6)—همایون فرخ.رکن الدین،سهم ایرانیان در پیدایش و آفرینش خط در جهان،تهران،اساطیر،۱۳۸۴

—Yasami R (Translator). [L'Iran sous les Sassanides]. Christensen AE (Author). Tehran: Negah. 2005. 
[Persian] 

—Tajadod MR (Translator). [Al Fehrest]. Ibn Nadim (Author). Tehran: Asatir. 2002. [Persian]


@khod2