📚 اخلاقی برای امروز
ریچارد رورتی
ترجمه روح‌الله محمودی

بخش اول⬇️

اخلاقی برای امروز - ریچارد رورتی (بخش اول)

#پراگماتیسم
#ریچارد_رورتی

@afternoonRM

📚 اریک امانوئل اشمیت (١٩۶٠- ) نویسنده و فیلسوف فرانسوی است که بسیاری از آثار او به فارسی ترجمه شده‌اند.

🐜 نمایشنامه فردریک یا تئاتر بولوار کرایم او درباره یکی از پندآموزترین داستان‌های کودکی ماست: مورچه کوشا و جیرجیرک خوشگذران و نتیجه اخلاقیِ«جیر جیر مستونت بود، فکر زمستونت نبود».
این نمایشنامه در دفاع از جیرجیرک‌هاست.

🔈 اجرای صوتی بسیار خوبی از این نمایشنامه را از اینجا می‌توانید تهیه کنید:

https://fidibo.com/book/95752-کتاب-صوتی-فردریک-تیاتر-بولوار

🔈 اگر دوست‌اش داشتید اجرای خوبی از نمایشنامه مشهور او نوای اسرارآمیز را نیز از اینجا می‌توانید تهیه کنید:


https://fidibo.com/book/90832-کتاب-صوتی-نمایش-نامه-نوای-اسرارآمیز



@neocritic

وصله ناجور

✍🏻«آموزش می‌دیدم وصله ناجور شوم. تصویر فیلسوف چونان مردی عاقل مرا با ظاهر نیرومند و مردانه‌اش مسحور کرده بود. در اعماق جانم می‌توانستم تنش‌های زنی را حس کنم که به کسوت مردان درآمده تا بتواند به ایده‌آل دست یابد، در جایگاه واقعی؛ فیلسوف واقعی پذیرفته شود. اما با این وجود من همچنان دیگری بودم، در سایه_ همیشه آن فیلسوفِ که زن است. کلمات وصفی مرا متفاوت/وصله ناجور می‌ساختند.
استعاره پدرانه‌ای که سنت را دربرگرفته بود پریشانم می‌کرد. حکومت دائمی پدر. باید تصویر پدرانه را به عنوان نماد اعتبار می‌پذیرفتم. آیا انتظار می‌رفت مادرانگی را انکار کنم تا خود را به صورت پدر درآورم؟ یا ترجیح می‌دادند همیشه در حاشیه بمانم، آن هم درحالیکه حاشیه‌های فلسفه همیشه جایی برای رانده‌شده‌ها، نامتناسب‌ها و یاغی‌ها تلقی می‌شد. وصله ناجور.
من زندانی کلماتشان شده بودم. چقدر طول می‌کشید تا بفهمم تصور عقل که اینطور عاشقانه در آغوش می‌فشردم شمشیری است که برای شقه کردن من طراحی شده بود. گرامی‌داشت تفکر انتزاعی بدن را گم می‌کند. وقتی ذهن در برابر بدن تعریف  شود، بدن نقص می‌شود، نه فقط خلا که مانع است. شیفته آرمانی بودم که بنا داشت مرا نابود کند. هوایی که نفس می‌کشیدم از بدنی عبور می‌کرد که جامعه آن را زن برساخته بود. من/ما سوژه آموزشی دائمی بودیم: آن زن بدن است؛ آن زن شخص است؛ آن زن میل است؛ آن زن عواطف است. چگونه مردِ عقل را در بدن زنانه خانه دهم؟ وصله ناجور.
تنها امید من/ما این است که بازگردیم. برای جستجوی تصورات پنهان و پوشیده‌ای که ما را اسیر نگاه داشته است. برای فهم مسیری نو میان واقعی و پنداری، اینگونه می‌توانیم تکثر پیوندهای آنها را ببینیم و آنهاها را از نو به هم ببافیم.»

🪷در حین کار به این قطعه‌ از نانسی تووانا در وصف رویکردهای زنانه در فلسفه برخوردم. به نظرم دل‌چسب آمد.

@neocritic

گفتمان فمینیسم اسلامی

«هر زنی که از اسلام و قرآن دفاع می‌کند، تنها و‌ تنها و‌ تنها از سر ناآگاهی و نخواندن و بی‌خبری است و بس. تنها حالت دیگری که ممکن است آن است که دینْ کسب و کارش باشد»

📝این توئیت را چند روز پیش بیش از هزار نفر پسندیدند و بحث‌انگیز شد. دردناک است اینطور نفی و نفرت از خود و منصف اگر باشیم قابل درک. چرا می‌گویم قابل درک؟

 🔹در دهه 1990 میلادی زنان ایرانی جزو نخستین گروه‌هایی بودند که اصطلاح «فمینسم اسلامی» را به مطالعات جنسیت در دنیا عرضه کردند. با امید و انگیزه بالا با روش‌های سنتی/ مدرن اقدام به بازخوانی قرآن و سنت و احادیث کردند.

🔹به هر کتاب معتبری در حوزه مطالعات زنان در خاورمیانه و جهان اسلام رجوع کنید ردپای مادران و خواهران ما را می‌بینید. آنها شجاعانه در مسیری قدم گذاشتند که می‌خواست از دوگانه‌های مذهبی/سکولار، غرب/شرق برگذرد و بدون نفی سنت خود از امکانات آن برای ایجاد فهم‌های جدید متناسب با زندگی در دنیای مدرن استفاده کند. آن‌ها با تکیه بر تصریح بر برابری انسانه‌ها در قرآن در جستجوی «اسلام میانه فمینیسم و مردسالاری» گفتمان «فمینسم اسلامی» یا اگر راحت‌ترید «بازخوانی زن‌مدارانه از اسلام» را تأسیس کردند. وظیفه دشوار بازخوانی متون تاریخی و سنت و احادیث را برعهده گرفتند تا سوگیری‌های جنس‌پرستانه پنهان در عمق تفاسیر و قوانین را نشان دهند و ... و موفق بودند.

🔹ولی یافته‌هایشان در  نظام مردسالار فاقد «ارزش شناختی» بود پس نه تنها تغییری در قوانین و رویکردها پدید نیاورد که باعث طرد این آدمها و این قبیل پژوهش‌ها  و حذفشان از نهادها و نظام‌های تولید معرفت و از پی‌اش منتفی شدن امید برای تجدید نظر در قوانین و فرهنگ مسلط شد. آن انرژی عظیم سرخورده و پراکنده شد تا امروز که...


@neocritc

🖊 خواندنی:

تجربه فقر تجربه

📝 «..همۀ آن اندوختۀ زبانی و ساختار قدرتی که سنت یا مدرنیته می­‌نامیمش بر سر ما آوار شده است. برای آنکه زیر آوار مدفون شده چه تفاوت دارد زیر گچ‌بری­های اسلیمی کاشان است یا اسلبِ گرانیتِ اسپانیایی؟ او محتاج روزنِ هواست، جرعه آبی و تکه نانی، و دست نوازشگری که به او بگوید "نترس، تو زنده خواهی ماند". این امید تنها اگر یک امید واقعی باشد فایده دارد. باید از زیر آوار خارج شویم و از نو شروع کنیم و این تنها امید واقعی است... »

⬇️⬇️⬇️

مدرسه مطالعات انقلاب باشگاه اندیشه و گروه جامعه‌شناسی معرفت و علم انجمن جامعه‌شناسی ایران برگزار می‌کنند:

خرد، معرفت و آگاهی زنان و زنانه در ایران معاصر

با حضور

صونا قاجار (عضو هیأت‌علمی مرکز اسناد انقلاب اسلامی): زنان، اگاهی، متن؛ بررسی رابطه متقابل آگاهی و متن زنانه پیش و پس از انقلاب اسلامی

مریم نصر اصفهانی (عضو هیأت‌علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی): معرفت‌شناسی غفلت: حضور و غیبت معرفت جنسیت‌مند در ایران امروز

اسماعیل خلیلی (پژوهشگر مستقل): خرد زنانه در تاریخ؛ مقایسه خرد زنانه در ایران پیش و پس از مواجهه با امر مدرن

سه‌شنبه ۲۳ آبان ۱۴۰۲
ساعت ۱۸:۳۰

خیابان انقلاب، خیابان وصال شیرازی، کوچه نایبی، پلاک ۲۳، شبستان اندیشه

حضور برای عموم آزاد و رایگان است
پخش از اینستاگرام لایو باشگاه اندیشه

در این نشست هر سخنران درباره یک عنوان سخنرانی خواهند کرد و هر سه سخنرانی درباره تأثیر امر مدرن و معرفت زنانه از آن مبتنی بر ادبیات و رمان است.

چکیده سخنرانان را این‌جا و این‌جا بخوانید.

#مطالعات_انقلاب #خرد #آگاهی #زنان #ایران #قاجار #نصراصفهانی #خلیلی #باشگاه_اندیشه
@bashgahandishe

🔈شنیدنی

🎙️این سخنرانی دکتر مکری شکل‌گیری رفتار جنسی: از منشاء زیستی تا یادگیری اجتماعی به مطالعات مفصل معاصر حول دو رویکرد متفاوت درباره خاستگاه رفتارهای جنسی اشاره دارد.

🚺قائل شدن به هریک از این دو رویکرد (ذات‌گرایانه/ برساخت اجتماعی) تبعات و لوازم نظری متفاوتی برای نظریه‌پردازی در حوزه جنسیت و مطالعات زنان دارد.

⁉️این چالش بنیادی، همزمان که می‌تواند موثر و پیش‌برنده باشد، گیج‌کننده و عامل توقف هم هست. با این وصف، می‌توان به صرف «دشواره» بودن موضوع را پایه‌ای برای تاکید بر تجربیات و زندگی های زنان و سایر گروه‌های طرد شده به‌بهانه طبیعت دانست.
🕯برای جور دیگر دیدن و دانستن و اعتبار دادن و قضاوت کردن.

@neocritic

⬇️⬇️⬇️⬇️⬇️

🎶 پوشه شنیداری نشست علمی شکل گیری رفتار جنسی: از منشاء زیستی تا یادگیری اجتماعی

سخنران:
#دکتر_آذرخش_مکری

🗓 پنجشنبه 27 مهر 1402

💢گروه سلامت جنسی رسش💢

💢خانه اندیشمندان علوم انسانی💢

🆔 @iranianhht

📚 خواندنی

داستان سرگذشت یک خانواده تا چه حد به فهم وسیع‌تر زمان و مکان وقوع آن ربط دارد؟

و در کنار آن «جای اخلاق در روایت داستان‌هایی که افراد نمی‌خواهند بازگو شود »کجاست؟

📕 کتاب جریان‌های پنهان خانوادگی نوشته افسانه نجم‌آبادی با ترجمه محمد سروری زرگر تلاش می‌کند در مسیر روایت محققانه زندگی‌ها به این پرسش‌ها پاسخ دهد.

🖊 «خوانش چند سطحی [گذشته] نیازمند به‌کار گیری گونه‌های متعددی از اسناد است. افراد در گذشته، مانند ما در زمان حال، فقط نامه نمی‌نوشتند یا کتاب و مقاله و روزنامه، یعنی تمامی اشکال متنی معمول که بخش عمده منابع آرشیوی مورد استفاده اکثر مورخان است. این متون با کردارهای زندگی روزمره پیوند خورده‌اند و معنای خود را از آنها می‌گیرند. حتی زمانی‌که نمی‌توانیم بی‌واسطه شاهد این کردارها باشیم می‌توانیم ردشان را در اشیا، عکس‌ها، تاریخ شفاهی و غیره دنبال کنیم...»

پ.ن: از دکتر شوهانی بزرگوار که مرا از انتشار این کتاب باخبر کرد سپاسگزارم.

📹مختصر درباره

فلسفه‌های فمینیستی 📚
در
روز جهانی فلسفه ☕️

🔗https://www.instagram.com/reel/CztxrBbNvTH/?igshid=MzRlODBiNWFlZA==

@neocritic

📚 اخلاقی برای امروز - ریچارد رورتی

📒 بخش دوم

#پراگماتیسم
#ریچارد_رورتی

@afternoonRM
https://t.me/afternoonRM/86

🎦فمینیسم چیست؟‌ ‏‌

‏💡ویدئو از BBC Ideas
‏
🖊 ترجمه و تنظیم: نشر نی

🔗 https://x.com/nashreney/status/1727392679884128713?s=46

@neocritic

🕊️ امروز در همایش «زنان و صلح اجتماعی» از گفتمان قدرتی گفتم که به تصویر زنان و نسبت آنان با جنگ شکل می‌دهد و آن را مطابق نیاز خودش (باز)می‌سازد. خودِ زنان خاموشند. عشق و رنج آن‌ها درشمار نیامده است. خارج از کادر تصاویرِ ازپیش‌معین اصلا وجود ندارند.
از این فیلم یاد کردم و به نظرم رسید اغلب ندیده‌اند. خیلی چیزها در این صدثانیه خلاصه شده است.

@neocritic

🪴 زبان جنس‌گرا به چه معناست؟

📕فرهنگ لغت کمبریج زبان جنس‌زده /جنسگرا/ جنس‌پرست (Sexist language) را این‌طور تعریف می‌کند: زبانی که یکی از جنس‌ها (زن/مرد) را حذف می‌کند یا یکی را برتر از دیگری می‌داند. مثالش هم استفاده از ضمیر مذکر برای اشاره به هر دو جنس است. فرهنگ لغت می‌گوید امروزه مردمان استفاده این‌چنینی از زبان را تبعیض‌آمیز می‌دانند و پیشنهاد می‌دهد برای پرهیز از رنجاندن مردم بهتر است از زبان جنسگرا بپرهیزیم.

❇️ در زبان فارسی گرچه ضمایر مذکر و مونث نداریم و در مدرسه آموخته‌ایم اگر روی دیوار ورزشگاه مدرسه دخترانه نوشته «ز نیرو بود مرد را راستی» در واقع مرد  نماینده همه آدمیان است؛ ولی بعدتر که با اشعار و نوشته‌های بیشتری آشنا شدیم متوجه شدیم مسئله این نیست که مرد نماینده همه آدمیان است. ماجرا این است که مرد مساوی آدم است. برای همین هم هست که اگر بخواهند مردی را نکوهش کنند به او می‌گویند «ای کمتر از زن» و اگر بخواهند زنی را بستایند می‌گویند «زن مگو! مردآفرین روزگار».

❇️ جنس‌گرایی در زبان لایه‌های کمتر آشکاری هم دارد که خود را در خوشایندگویی نشان می‌دهد. مثل اینکه به جای کلمه «زن» از کلمه «بانو» استفاده کنیم. انگار که وقتی بگوییم بانو یعنی «نیت‌مان خیر است». انگار در زن بودن نقص و ابتذالی هست که در بانو بودن نیست و اگر به جای «زنِ خانه‌دار» گفتیم «کدبانو» گام بزرگی در تکریم زنان و اصلاح شرایط ناعادلانه کارِ بی‌دستمزد خانگی برداشته‌ایم.

❇️ در ادامه دو نمونه متن با زبان جنسگرا ببینیم. دو مقدمه که مردان محقق بر کتاب زنانِ مولف نوشته‌اند:
یکی از مقدمه محمود عنایت بر کتاب اولین ریدِ انسانشناس با نام تکامل زن؛ از قبیله مادرسالار تا خانواده پدرسالار (که مترجم ‘انسان در عصر توحش’ نام‌گذاشته) و دیگری مقدمه بیژن عبدالکریمی بر ‌کتاب آنچه باید نوشته می‌شد اثر میرا قائمی‌.

@neocritic

(۱)مفاهیم فلسفی 🦏

🎬در این ویدئوی کوتاه که پیش‌تر و هم‌زمان با انتشار کتاب #انسان_و_خانه در نشرکرگدن منتشر شده ، درباره نسل اول زنان فیلسوف و تجربه زن بودن در فلسفه حرف زده‌ام.

🎙️شنیدنی

درسگفتاری درباره جنسیت در انقلاب مشروطه

❇️ مرور دکتر فاطمه علمدار بر جایگاه جنس و جنسیت در جریان انقلاب مشروطه

@neocritic

⬇️