پاکدینی ـ احمد کسروی

خرده‌هايی که به کيش شيعيگری توان گرفت

دیروز و پریروز داستان گفتگوی ملایان قزوین با کسروی را آوردیم و خوانندگان خرده‌های استوار او را به ادعاهای ملایان دیدند.

از گمراهی بیرون آمدن یک لذت ناستودنی دارد. افزون بر آن ، اینکه مردمان گمراه از حقایق آگاه و از نادانیها و بیدینیها رها گردند یک لذت فزونتری در آدمی پدید می‌آورد.

ولی صد افسوس ، دیده می‌شود بجای آنکه این سخنان ملایان را به تکان وادارد و از اینکه این حقایق ایشان را از تاریک‌اندیشیها رهانیده شادمان گردند ، بجای آنکه خشنود گردند که اکنون میتوانند از منجلاب گمراهی بیرون آیند و وجدان آسوده دارند که دیگر مایه‌ی گمراهی مردمان نخواهند بود ، بجای همه‌ی اینها به کینه‌ها می‌افزایند و تنها پاسخی که دارند اینست : «به ائمه‌ی اطهار و دینمان جسارت کرده».

براستی جای افسوس بسیار دارد. در هر حال آنچه ارج دارد اندیشه‌های پاکنهادان و خردمندانست که خردهاشان کوتاهی نیافته و اینها را خوانده نیک می‌فهمند که خواست نویسنده دشمنی کردن نیست. درمی‌یابند که تنها خواست او بیرون آمدن توده‌ی مردم از درماندگیها و بیخردیهاست.

این گفتگو از گفتار دوم کتاب داوری برداشته شده و عنوانش «خرده‌هایی که به کیش شیعیگری توان گرفت» می‌باشد.

بار دیگر یادآور می‌شویم که نویسنده چنانکه در جاهایی از جمله در دیباچه‌ی کتاب صوفیگری نوشته آرمانش آنست که ایرانیان این کیشهای سراسر زیان و بازمانده‌های دوره‌های بیخردی را که همچون افیونی مردم را از تکان و جنبش و پیشرفت بازداشته است براندازند و بیکبار از زیان آنها رها گردند.

گفتار نخست کتاب داوری که ما نیاوردیم از تاریخچه‌ی شیعیگری سخن میراند. آغاز گفتار دوم چنین است :

((چنانکه ديديم شيعيگري نخست يک کوشش سياسی ميبوده سپس کيشی گرديده. اکنون ميخواهيم از اين کيش به سخن پرداخته خرده‌های بسياری را که به آن توان گرفت ، هر يکی را به کوتاهی ياد کنيم :

نخست : چنانکه گفتيم بنياد شيعيگری بر آن است که خليفه بايستی از سوي خدا برگزيده شود نه از سوی مردم. ما ميپرسيم : «دليل اين سخن چه ميبوده ، کتاب اسلام قرآن ميبود ، آيا کجای قرآن چنين گفته‌ای هست؟!. چگونه تواند بود که چنين چيزي باشد و در قرآن يادی از آن نباشد؟!.

از آنسوي رفتار سران اسلام که پس از مرگ پاکمرد عرب فراهم نشستند و به گفتگو پرداختند و نخست ابوبکر ، و پس از مرگ او عمر ، و پس از مرگ او عثمان ، و پس از کشته شدن او علی را بخلافت برداشتند ، اين رفتار دليل روشنی به بيپائی آن سخن ميباشد.

کسانی که در آن هنگام ناتوانی اسلام پاکدلانه به آن گرويده ، و در راه پيشرفت آن گزندها ديده و جنگها کرده بودند ، چه باور کردنيست که همانكه پاکمرد عرب مُرد همه چيز را کنار گزارند و به دلخواه و هوس يکی را خليفه گردانند؟!.

شيعيان ميگويند : «همگی از دين بازگشتند مگر سه تن»[۱] ولی آيا اين سخن باور کردنيست؟!. چه بوده که همگی از دين بازگردند؟!. گرفتم که ابوبکر و عمر خلافت ميخواستند و به آن هوس از دين رو گردانيده‌اند ، ديگران را چه سودی در ميان ميبوده؟!. اين شيوه‌ی شيعيانست که در راه پيشرفت سخن خود از دروغ بازنايستند.

آنگاه ما نامه‌ی امام علی‌بن‌ابيطالب را که به معاويه نوشته است آورديم. در آنجا ميگويد :

«مردم به من دست دادند بدانسان که به ابوبکر و عمر و عثمان دست داده بودند». به خلافت خود دليل اين را می‌آورد و هيچ نمی‌نويسد : «خدا مرا برگزيده بود» يا «پيغمبر آگاهی داده بود». در آن نامه آشکاره ميگويد : «برگزيدن خليفه مهاجران و انصار راست که هر که را برگزيدند و امام ناميدند خشنودی خدا در آن خواهد بود». نميدانم اين گفته‌ی آن امام کجا و آن سخن شيعيان کجاست؟!.

ملايان دليل آورده ميگويند : «خليفه بايستی گناه نکرده باشد ، دليرترين و داناترين و برترين مردمان باشد ، و چنين کسی جز با برگزيدن خدا نتواند بود». ميگويم : «شما اين را از كجا ميگوييد؟!. اگر اين سخن راست بودی بايستي بنيادگزار اسلام گويد ، نه اينكه شما بدلخواه ببافندگی پردازيد».

از دليلهايی که در اين باره ياد ميکنند ، يکی داستان غدير خم و ديگری داستان کاغذ و خامه خواستن پيغمبر اسلام در دم مرگش می‌باشد)).

[۱] : ارتد الناس الا ثلث

45 views07:19