پاکدینی ـ احمد کسروی
7.54K subscribers
8.66K photos
494 videos
2.29K files
1.79K links
🔔 برای پاسخ شکیبا باشید.

کتابخانه پاکدینی
@Kasravi_Ahmad

تاریخ مشروطه ایران
@Tarikhe_Mashruteye_Iran

اینستاگرام
instagram.com/ketab.pakdini

کتاب سودمند
@KetabSudmand

یوتیوب
youtube.com/@pakdini

دونیت :
https://t.me/pakdini/25890
Download Telegram
🔶 محرم (بخشی از کتاب داوری)

🔸 (تکه‌ی شش)


3ـ گذشته از آنکه گریه و ناله سَهِشها را فرونشاند و آتش غیرت را خاموش گرداند ، آنهمه روضه‌خوانیها و دسته‌بندیها که مردم را سرگرم می‌ساخت بیگفتگوست که از پرداختن بکار زندگانی بازمی‌داشت. بدبختیهایی که گریبانگیر ایرانیان شده و بدینسان درمانده و زبونشان گردانیده شُوندهای بسیار داشته و بیگمان یکی از آنها این بوده. مردم بجای آنکه از پیشامدهای جهان و از پیشرفتهایی که در دانشها و دیگر زمینه‌ها رخ داده بود آگاه باشند و یا باندیشه‌ی کشور و توده پردازند بآن نمایشهای بیهوده پرداخته‌اند. این نتیجه‌ی آن سرگرمیست که می‌بینیم از دست آزمندان اروپا مشت می‌خورند و از ستم یزید می‌نالند.

زنان ایران که از همه جا ناآگاهند (1) و کمترین دلبستگی بکشور و زندگانی توده‌ای نمی‌دارند ، و از درسخواندگان نیز هوش و فهمی در این باره دیده نمی‌شود ، شُوندش جز این نبوده که بیشتر زمان را در روضه‌خوانیها بسر برده و هوش و جُربُزه‌ی[استعداد] ‌خود را در آن راهها بکار انداخته‌اند.

4ـ این داستان گریه و زیارت با آن پاداشهایی که نوید داده شده زیان بسیار بزرگ دیگری را دربر می‌دارد ، و آن اینکه شیعیان ببدکاری گستاخ باشند.

باید دانست که مردم عامی درباره‌ی نیک و بد ، فهم و بینشی را که می‌بایست ندارند و یک چیز که بد است (مثلاً دزدی) آنان درباره‌اش تنها این را دانند که گناهست و مایه‌ی خشم خدا باشد و بدکاره (یا دزد) بدوزخ خواهد رفت ، و یگانه جلوگیرشان همان ترس دوزخ می‌باشد.

از اینکه بدیها زیان بزندگانی رساند و مایه‌ی نابسامانی آن گردد چیزیست باندیشه‌ی ایشان نرسیده. اینست چون می‌شنوند که کسی که گریه بحسین کرد و یا بزیارت بارگاه او رفت همه‌ی گناهانش آمرزیده گردد و بهشت باو بایا باشد ، از ترسی که میداشته‌اند ایمن شده به هر بدی پا می‌گزارند.

این چیزیست که از نخست آزموده بود و در این چند سال که بشُوند جنگ در ایران خواروبار کم شد و نرخها بالا رفت آزمایش دیگری بدست آمد. زیرا دیده شد که کسانی که انبارداری کردند یا پیاپی به نرخها افزودند و هزارها خاندان را از پا انداختند ، بیشتر حاجیان «مقدس» و مشهدیان «لب‌جنبان» می‌بودند. نیز دیده شد که همان پولهایی را که از راه برانداختن خاندانها بدست آورده بودند برداشتند و با پیشانی باز روانه‌ی کربلا و نجف شدند که زیارت کنند و بملایان پولهایی دهند.

این نامردان که بهانه در دست می‌دارند و بکشور و توده پروایی نمی‌نمایند و بمیهن‌پرستی ریشخند می‌کنند ، بدینسان از بدکاری نیز نمی‌پرهیزند و در سایه‌ی کیش بیپایی که می‌دارند خود را به هر «دلخواهی» آزاد می‌شمارند.

شما اگر زمانی بتوده‌ی عا‌می پردازید و باورهای آنان را نیک سنجید ، خواهید دید در سایه‌ی سخنانی که همیشه از ملایان و روضه‌خوانان شنیده‌اند چنین می‌پندارند که آدمی در این جهان ناچار از گناهست و چاره‌ی کار همان گریستن بامام حسین و رفتن بزیارت او و دیگران می‌باشد. اینست خدا روز «اَلَست» با امام حسین آن پیمان را بسته است.

اگر شما با یک شیعی که بکربلا میرود بسخن پرداخته بپرسید : «چرا بکربلا می‌روید؟!.» پاسخ خواهد داد : «آقا ، ما گناهکاریم باید برویم و از گناهان پاک شویم». اگر بگویید : «بهتر است گناه نکنی تا نیازمند پاک شدن نباشی» با شگفتی پاسخ خواهد داد : «مگر آدم می‌تواند گناه نکند؟!..».

در تبریز سخنی هست و بارها از زبانهاشان شنیده‌ام. می‌گویند : «سگ که ناپاکست چون به نمکزار افتاد و نمک گردید پاک شود. ما گناهکاریم و ناپاکیم و خود را به نمکزار می‌اندازیم تا پاک شویم». اگر نیک اندیشید در این باره باورهای شیعیان بیمانندگی بباورهای مسیحیان (درباره‌ی گناه و کفاره) نمی‌باشد.



پابرگی :
1ـ باآنكه از برداشتن چادر تا نوشتن این كتاب هشت سال می‌گذشته و زنان بسیاری بمیان توده درآمده بودند لیكن پیداست از ایشان تا آن هنگام شور و دلبستگی‌ای بكشور پدیدار نگردیده بوده. بیگفتگو اكنون جز از آن سالهاست. ـ ویراینده


.
🔶 «اکنون و آینده ما راست» (بخش چهارم : فلسفه و «ادبیّات»)

🔸 1ـ بِچه دانشی باید پرداخت؟.. (تکه‌ی پنج)


از اینگونه مثالها بسیار فراوانست که یکی دروغی پرداخته و دیگران کوشیده آن دروغ را بکرسی نشانیده‌اند.

مردی که از پیشوایان عرفایش می‌شمارند و کتابش بتازگی چاپ یافته در آن کتاب می‌نگارد :
«شیخ محمد کوفی رحمة‌الله در نیشابور حکایت کردی که شیخ علی مؤذن را دریافته بود که او فرمود که مرا یاد است که از عالم قرب حق بدین عالم می‌آمدم و روح مرا بر آسمانها می‌گذرانیدند بهر آسمان که رسیدم اهل آن آسمان بر من بگریستند گفتند بیچاره را از مقام قرب بعالم بعد می‌فرستند و از اعلی باسفل می‌آورند و از فراخنای حظایر قدس بتنگنای سرای دنیا می‌رسانند بر آن تأسفها می‌خوردند و بر من می‌بخشودند خطاب عزت بدیشان رسید که مپندارید که فرستادن بدان عالم از برای خواری اوست بعزت خداوندی ما که اگر در مدت عمر او در آن جهان اگر یک بار بر سر چاهی دلوی آب در سبوی پیرزنی کند او را بهتر از اینکه صدهزار سال شما در حظایر قدس بسبوحی و قدوسی مشغول باشید شما سر در زیر گلیم کل حزب بمالدیهم فرحون کشید و کار خداوندی بما بازگذارید که انی اعلم ما لاتعلمون».

گستاخی را ببینید! مردی که بیگمان یکی از ولگردان بوده مدعی است که او را از پیشگاه خدا پایین آورده‌اند و در سر راه خود بر یکایک آسمانها گذر داده‌اند و فرشتگان که او را می‌دیده‌اند دل بحالش می‌سوزانیده‌اند و بر آن کار خدا خرده می‌گرفته‌اند.

چنین سخنی که بایستی دهان گوینده‌اش را خرد کنند یکی آن را بافته و دیگری بازگفته و سومی آن را در کتابش آورده! اینست اندازه‌ی پستی خردها ! این کسانند که همیشه آنان را بروی ما می‌کشند!

مردی که کتابهای بسیاری نوشته و یکی از دانشمندان بشمار می‌رود در جایی چنین می‌نگارد : یکی از حاجیان می‌گفت از مِنا که بازگشتیم همیان من در آنجا ماند و چون برای جستجو رفتم منا را پر از خوک و خرس و بوزینه یافتم. ترسیده و خواستم برگردم ناگهان آوازم دادند : نترس ما گناهان شما حاجیان هستیم که اینجا ریخته و رفته‌اید. سپس آقای دانشمند می‌نویسد : «پس دانسته شد ثواب و گناه در این جهان نیز بکالبد درمی‌آید (تجسم پیدا می‌کند)».

آن دروغگویی مرد حاجی و این زودباوری آقای مؤلف یکی از دیگری شگفتتر! دروغ شاخداری که بایستی بروی گوینده‌اش بزنند و زبان بنکوهش باز نمایند آن را باور کرده در کتاب خود می‌نویسد و نتیجه از آن می‌گیرد!

همین رفتار را در زمینه‌ی فلسفه نیز داشته‌اند که هر سخن گزافه‌آمیزی که کسی می‌سروده آن را باور کرده و صد آرایش بر آن می‌افزوده‌اند. من اینک مثالی را یاد می‌کنم.


.
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
آخوند مردم را به گریستن به داستان 1400‌ساله‌ی امام‌حسین و «سرگرم» شدن به چنین نمایشهایی وامی‌دارد تا دکانشان از رونق نیفتد.
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
پیامبران (ابراهیم و نوح و دیگران) نیز تا برای حسین گریه نکنند به خدا «تقرب» نخواهند جست.

هر کدام از این دغلکاران با سخنانی تازه از دستگاه امام‌حسین ، می‌خواهد بالا دست سخن دیگران را بگوید. این یکی گریبان پیامبران را نیز رها نمی‌کند.
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
بغض کردن این ملا و دغلکاریش دیدنیست.
🔶 حاج آقا !

🔸 (تکه‌ی چهار از چهار)


الف ـ بله ، خدا را مسخره کرده‌ایم.

ب ـ اینها را بیشترِ مردم همینکه بشنوند یا خواهند گفت طرف بیدین است یا خواهند گفت سنی است. متأسفانه مردم ما دین را زیارت رفتن و حاجی شدن و نذر کردن و این جور چیزها میدانند.

اینها هم بیشتر آلودگی شیعه‌هاست. سنیها کمتر به این بیراهیها دچارند. همین چیزها که ما آنها را عادی میدانیم ریشه‌ی یک مردمی را میکَند. بروز سیاهشان می‌نشاند. نابودشان میکند. این حرف شوخی نیست. مثل اینست که کسی در آتش تب می‌سوزد و گفته شود تب بالا نشانه‌ی بیماری خطرناکی است ، باید او را هرچه زودتر به اورژانس رساند. وضع ما هم همینطور است. در آتش بیدینی و نادانی می‌سوزیم و چون خودمان هم خبر نداریم ، گمان میکنیم همه چیز عادی است و خطری پیش نمی‌آید. ولی بهتر است بدانیم که اگر اوضاع خودش را خیلی وخیم نشان نمیدهد برای اینست که ثروتهای این کشور مانند نفت و گاز نمی‌گذارد ما سیه‌روزی خود را آشکار ببینیم. اگر کشور ما مانند افغانستان یا نپال بود باید میدیدید به چه حالی می‌افتادیم. ولی دیر یا زود این بیماری که بدرد خود نمی‌پردازد حالش بدتر خواهد شد و از پا خواهد افتاد.

این را یقین بدانید که گناه پاک‌کُنها ما را به این روز انداخته. باید توضیح بیشتری بدهم ولی اول یک خاطره‌ای یادم آمد آن را بگویم.

دخترم دبستان که میرفت یادم نیست کدام آموزگارش چند پرسش بنام تکلیف شب پرسیده بود که بچه‌ها پاسخ دهند. یکی از آنها این بود : برای آنکه گناهانمان پاک شود چه باید بکنیم؟ دخترم از درسهایی که خوانده بود پاسخش را پیشاپیش میدانست : باید زیارت برویم ، برای امام حسین گریه کنیم.

من بدخترم گفتم : از معلمتان بپرس : بهتر نیست ما اصلاً طوری رفتار کنیم که گناه نکنیم؟

حالا هم باید همین را گفت. اگر ما مردمی باشیم که سعی کنیم رفتارمان طوری باشد که اصلاً گناه نکنیم آن هنر است وگرنه اینکه یکی سرتاسر سال گناه کند و بعد برود سراغ گناه پاک‌کنهایی مثل زیارت یا برپا کردن تکیه و بر حسین گریه کردن یا حاجی شدن نتیجه‌اش همین می‌شود که می‌بینیم.

ببینید ما درباره‌ی اختلاس سه هزار میلیارد تومانی و اسکله‌های غیرقانونی و فسادهایی مانند اینها حرف زدیم ولی باید بدانیم که عوامل آن فسادها هم تعلیمات بظاهر دینی را یاد گرفته‌اند. ایشان هم میدانند کاری که میکنند گناه است ولی همچنان این را نیز شنیده‌اند که اگر کسی برای امام حسین اشک بریزد یا قبرش را در کربلا زیارت کند گناهانش پاک خواهد شد.

از این بابت فرقی میان آنها و فلان زنی که دل عروسش را با نیش زبان شکسته نیست. هر دو به زیارت میروند که گناهشان پاک شود.

شما فکر میکنید مردم کشورهای پیشرفته‌ی دنیا مثلاً ژاپنیها و آلمانیها که کشورهای منظم و اقتصاد قوی‌ای دارند حج میروند یا برای امامشان گریه میکنند؟!.. آنها دروغ کمتر از ما میگویند. دو رویی کمتر دارند. درستکاری هم بیشتر دارند. این را یقین بدانید.

این جمله را از زبان محمد عبده مصری میگویند : رفتم به غرب اسلام را دیدم ولی مسلمان ندیدم. آمدم به شرق مسلمان دیدم ولی اسلام ندیدم.

الف ـ (با خنده) جالب است!

ب ـ کاری ندارم که این را کی گفته. کاری ندارم که اسلام دیگر زمانش گذشته چنانکه همین داستان حج خود یک شاهد است. ولی شما چون گفتی ما مردم بدی هستیم ، خواستم نشان دهم تا این داستان گناه کردن و گناه پاک کردن هست مردم از دروغ و دغل و دزدی دست برنمی‌دارند. البته ریشه‌ی گرفتاریهای ما تنها این نیست ولی یکی از مهمهاش همین است. فرصت نیست به آن دیگرها بپردازیم. به مقصد نزدیک شدیم.
پایان


.
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🔸 قمه‌زنی

ما که از نزدیک این کیش را می‌شناسیم نیازی به دلیل بیشتر به زیانمندی آن نمی‌داریم. ولی برای یک بیگانه و آنکه از این کیش دور بوده‌ است همین نمایشهای بیخردانه و پست خود بهترین نشانه است که این کیش به تنهایی برای بدبخت گردانیدن یک توده بس است.

آیا نه آنست که درخت را از میوه‌اش توان شناخت؟!
.
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
آیا اینگونه رفتارها پستی و خواری یک توده‌ را نشان نمی‌دهد؟!
🔶 «بدبختی توده و ریشه‌ی آن»

🔸 خرده‌گیری [درباره‌ی اتحاد] و پاسخ آن (تکه‌ی یک)


آقای کسروی هرچند که نوشته‌های شما عین صدق و صواب و اشعار بعضی از شعرا پوچ و بی‌معنی است ولی متأسفیم از آنکه در این روزگار که مردم ایران از گرسنگی می‌میرند مقاله زیر عنوان داوری توده (1) منتشر نموده‌اید و جمعیت ایران را بدین وسیله بجان همدیگر انداخته تا خود را با قلم خوار و بی‌مقدار جلوه دهند و بواسطه‌ی همین مقاله نفاق بین مردم ایران ایجاد کرده‌اند در صورتی که در چنین موقع باریک و تاریک بر شما و امثال شما است که مردم را باتحاد و یگانگی دعوت نمایید ولی افسوس نتیجه‌ی معکوس بخشیده. وجداناً خودتان انصاف دهید که این قسمت روزنامه‌ی شما میان مردم ایران چه عداوت و نفاقی افکنده است.
چون گروهی هوادار شعراء و طایفه‌ی مخالف همدیگر را نکوهش و بدنام می‌نمایند همه‌ی ایرانیان چشم امید بسوی شما دارند. حال استدعای عاجزانه می‌نمایم که این قسمت از روزنامه‌ی مبارکتان را صرف اتحاد و یگانگی مردم ایران نموده تا از این راه دل هم‌وطنان خود را که جریحه‌دار و طاقت نمک پاشیدن بعوض مرهم را ندارد شاد و خرم فرمایید. در خاتمه امید می‌رود که از این نامه کدورتی فی‌مابین تولید نشود. دوستدار شما و نامه‌های شما.
خرمشهر ـ کاظم حقیقی


پابرگی :
1ـ داوری توده نام یکی از ستونهای روزنامه‌ی پرچم است که برای گفتارهای مردم در زمینه‌ی «ادبیات» آزاد گزارده شد. چگونگی آنکه به ادعای روزنامه‌ای کسروی به سعدی و حافظ توهین کرده و اینست خواستار «محاکمه‌ی ملی» او شده بود. کسروی آن «محاکمه» را با خشنودی پذیرفته خود پیش افتاد و آن ستون را بروی خوانندگان باز گزارد که درباره‌ی شعر و شاعری و «ادبیات» گفتار بنویسند. بیشتر خوانندگان بهواداری از گفتارهای پرچم نوشتار نوشته فرستادند که در آن ستون چاپ می‌شد.


.
🔶 محرم (بخشی از کتاب داوری)

🔸 (تکه‌ی هفت از هفت)


این نکته را می‌توان با زبان دیگری نیز بازنمود. چنانکه می‌دانیم آدمی دارای دو گوهر است : یکی گوهر جان که خواهای[همیشه خواهنده] بدیهاست ، و دیگری گوهر روان که خواهای نیکیهاست. در بسیاری از مردم گوهر جان بسیار چیره باشد و اینست ایشان خودداری از بدیها نتوانند. لیکن در همان حال روانشان بیکار نمانده آنان را نکوهش کند و فَرجادشان[وجدان] همیشه ناآسوده باشد. (1) چنین کسانی همانکه بشنوند اگر کسی بامام‌حسین گریست یا بزیارت رفت گناهانش آمرزیده شود ، همچون تشنه‌ای که بآب رسد با خشنودی و شادمانی پذیرند ، و این را یک پاسخی بنکوهشهای فرجاد گرفته خود را آسوده گردانند. بگفته‌ی عامیان : «کور از خدا چه خواهد؟! دو چشم!». یک آدمکش ، یک انباردار[=محتکر] ، یک دزد ، یک زن بدکاره ، یک آخوند فریبکار ، به چه نیازمند است؟.. یک دستگاه آنچنانی که بی‌رنج و کوشش گناهان خود را بیامرزاند.

از همینجاست که شما می‌بینید تیمورلنگ با آن خونخواری و تیره‌دلی که در اسپهان در یک روز هفتادهزار آدم کشت و در بغداد از سرهای کشتگان مناره‌ها افراشت ، همیشه در جستجوی پیران صوفی می‌بوده و چون یکی را می‌یافته دست بدامنش می‌یازیده. می‌بینید صمدخان بآن پلیدیش که افزار سیاست نکولا گردید و کسان بسیاری از آزادیخواهان غیرتمند را کشت ، روضه می‌خوانانیده و هر ساله چهارصد تومان پول شمع بکربلا می‌فرستاده. اینها رازش همانست که بازنمودیم.


پابرگی :
1ـ برای آگاهی کامل از داستان جان و روان کتاب «در پیرامون روان» دیده شود. ـ ویراینده


.
🔶 «اکنون و آینده ما راست» (بخش چهارم : فلسفه و «ادبیّات»)

🔸 1ـ بِچه دانشی باید پرداخت؟.. (تکه‌ی شش)


پلوتینوس نامی از فیلسوفان روم چون گفته‌های افلاطون و ارسطو را درباره‌ی آفرینش و آفریدگار نااستوار می‌شمرد خود او چنین می‌گفت : «ما همه از خداییم و ازو جدا گشته‌ایم سپس هم سوی او بازخواهیم گشت و بدو بازخواهیم پیوست». همو می‌گفت : «روان آدمی از آن جهان آزادی و بی‌آلایش فرود آمده و در این جهان گرفتار مادّه گردیده و آلودگیها پیدا کرده. لیکن هر کس که بخواهشهای تنی نپردازد و بپرورش روان برخیزد آلایش او کمتر خواهد بود و کسانی که بخواهند از این دامگاه بازرهند و بجایگاه پیشین بازگردند باید از خوشیهای این جهان روگردان باشند و پارسایی نمایند».

خود پلوتینوس مرد پاکدل و نیکوکاری بوده و گفته‌های او درباره‌ی پاکی و بی‌آلایشی چندان بیجا نیست. ولی آن دیباچه‌ای که برای سخنان خود پرداخته و آدمیان را با خدا یکی پنداشته جز گزافه نمی‌باشد زیرا دلیلی برای آن در دست نیست. موضوعی باین بزرگی آیا نباید دلیلی برای آن یاد کرد؟!..

اگر مقصود اینست ما در هستی با خدا اَنباز[=شریک] می‌باشیم ـ او هست ما نیز هستیم ـ بر این معنی ایرادی نتوان گرفت ولی با آن منظور پلوتینوس سازش ندارد و هرگاه مقصود آنست که ما و خدا همگی یک چیز می‌باشیم یا بعبارت دیگر همان خداست که بر ما بخش یافته چنین سخنی را جز با دلیلهای روشن نتوان پذیرفت و فیلسوف رومی هرگز دلیل برایش ندارد.

از اینسوی ما چون درست می‌اندیشیم نادرستی آن پندار پیداست زیرا اگر آدمیان همه از یک چیزند اینهمه نیکی و بدی از کجاست؟! وانگاه اگر همه از خدایند و این پابندْ مادّه است که از خدا جداشان گردانیده پس چون بمیرند و از بند مادّه رها گردند خواه ناخواه بخدا خواهند پیوست. در اینحال چه نیازی بپارسایی و روگردانی از خوشیهای اینجهان می‌باشد و از این کوششها چه سودی بدست می‌آید؟!..
اگر کسانی با خود پلوتینوس بچون و چرا برمی‌خاستند از پاسخ فرومی‌ماند و چه‌بسا که از آن سخن برمی‌گشت ولی چون کسی ببازپرس برنخاسته چنان پندار بی‌بنیادی شهرت یافته و چنانکه می‌نویسند در روم آن را پیروانی بوده.

سپس چون پای آن بشرق افتاده در اینجاست [که] صد بال و پر برو افزوده شده. سخنی که پندار شاعرانه‌اش بایستی بخوانند همینکه پراکنده شد تو گویی کسی از جهان ناپیدا رسیده و از پس پرده خبر آورده بی‌آنکه دلیلی بخواهند صدها کسانش پذیرفتند. شور بر سرها افتاد. مغزها پر باد گردید خرد فرسنگها بدور ماند. مردان بزرگ دست از کار و زندگی برداشته دنبال این پندار را گرفتند. کار بدیوانگی کشید. مالیخولیا در سرها پدید آمد : «پس ما خدا بوده‌ایم و ندانسته‌ایم؟!...» سر کلافه گم گردید. بهانه بدست بلهوسان افتاد. سبکمغزانی بدعوی خدایی برخاستند و بخود بالیدند. ولگردان بازار بغداد دم از«سبحانی ما اعظم شأنی» زدند. کسی نگفت اگر ما همه خداییم دیگر چه جای دعوای خداییست و چه جای بخود بالیدنست؟!.

زاده‌ی منصور که هزار تازیانه‌اش زدند و دست و پایش را بریدند و گردنش را زدند و تنش را سوختند یکی از قربانیهای این نادانی بود. بیچاره را از شنیدن پنداری هوا برداشت و بدعواهای بسیار مفتی برخاست و بر سر آن شکنجه‌ها دید و جان خود را باخت.


.
✴️ آیا آدمی نیکی‌پذیر نیست؟!

آقای مدیر محترم نامه‌ی گرامی پرچم
از بدو انتشار پرچم تاكنون همه‌ی آنها را خوانده و چون حقیقت بوده همه‌ی آنها را پذیرفته و بكار بسته‌ام كوتاه سخن آنكه خود و خدا و حقایق زندگی را (تا آنجایی كه در این مدت نوشته‌اند) شناخته‌ام و اینك با 10 ماه پیش خود فرق زیادی نموده‌ام در اینصورت من هم یكی از هزاران افراد طرفدار حزب آزادگان بوده و چون این حزب خواهان حقیقت است من هم همه چیز خود را مرهون زحمات آن نویسنده‌ی دانشمند بوده و بدینوسیله با خامه‌ی شكسته‌ی خود می‌خواهم از زحمات طاقت‌فرسایی كه آن مدیر محترم در این راه تحمل فرموده‌اند سپاسگزاری نمایم.

اینك گفتگویی كه بین من و چند نفر از خراباتیان واقع شده ذیلاً بعرض می‌رسد.

چند روز پیش با یكی از دوستان یكرنگ از در خرابات عبور می‌كردیم باصرار ایشان وارد و چند نفر نیز از آنها نشسته بودند از هر دری سخنی پیش آمد تا سخن به فلسفه‌ی تشكیل آزادگان و مرام و عملیات آنها از بدو تأسیس تاكنون رسید. یكی از آنها اظهار نمود این زحمات بیهوده‌ایست كه آقای كسروی متحمل شده‌اند زیرا بشر نیكی‌پذیر نیست و خداوند از ازل ما را نیك و بد خلق كرده بنابراین خوبی و بدی ما طبیعی است. چگونه می‌توان آدمی را كه جبلاً بد خلق شده با نصیحت و پند و یا زجر و بند خوب نمود؟ گفتم آیا گفتارهای نویسنده‌ی پرچم را راجع به جان و روان خوانده در اطراف آنها فكر كرده‌اید؟ جواب داد بلی.

گفتم جواب اینها را چه می‌دهی گفت خوب و بد لازم و ملزوم همند.
خطا بود ز خطازاده گر خطا نكند ـ برنیاید این دو كار از هیچ فرد ـ مردی از نامرد ، نامردی ز مرد.

ترا بخدا ملاحظه كنید این مردم چه باورهایی دارند آقای كسروی این مردم از دو حال خارج نیستند :

1ـ یا نادان هستند و دائماً عقل آنها از درك حقایق قاصر است در این صورت چندان باید برای آنها خواند تا هدایت شوند و به حقیقت بگروند.

2ـ و یا گفته‌های خردپذیر شما را می‌فهمند ولی تعمداً گردن نمی‌گزارند در این صورت نیز باید آنها را در وادی ضلالت و گمراهی بحال خود سرگردان گزاشت تا در چاه بیفتند و سزای خویش را ببینند.

آقای كسروی شما پیش بروید و از هیچ چیز بیم نداشته باشید زیرا خدا و مردمان پاكدل پشتیبان شما هستند.
آبادان ـ خسرو سلیمانیان

پرچم : یكی از بدآموزیهایی كه درمیان جوانان درسخوانده ریشه دوانیده همینست كه بگویند : آدمی نیكی‌پذیر نیست ، بدی در طبیعت آدمی گزارده شده ، این مردم نیك نمی‌شوند ، برای كسانی كه می‌خواهند دست از هوسبازیهای خود برندارند دستاویز خوبی پیدا شده ، و پیداست كه اینان تا بتوانند گفته‌های ما را نخواهند پذیرفت و اینگونه پاسخها را خواهند داد.

ولی تا كی خواهند توانست این نبرد با حقایق را پیش برند؟. تا كی خواهند توانست با این اندیشه‌ی پوچ و بیپا زندگی بسر برند؟ بیاری خدا نزدیك است آنروزی كه اینان بپای حساب خوانده شوند.
(پرچم روزانه ش 214)
شادروان نصری از پشتیبانان پیمان

دفتر پرچم در ماهنامه‌ی یکم آذر درباره‌ی او چنین می‌نویسد :

آقای نصری از یاران قزوینست. ما را در قزوین یاران بافهم و دانایی هست و این یکی از ایشانست.

آقای نصری چنانکه خود گفتاری نوشته و ما در پرچم بچاپ رسانیدیم ،‌ نخست خواهای شعر و شاعری می‌بوده و خود شعرها می‌سروده. با اینحال چون بنوشته‌های پیمان و پرچم برخورده فهم و خردش او را بپذیرفتن آمیغها واداشته و در این راه کوشش را بخود بایا شمارده است.