دژی از دژهای باطنیان در طبس
.

آسمانی بودن امامان شیعه
.

🔶 «در پاسخ حقیقتگو» (احمد کسروی)

🔸 33ـ ایستادگی بر سر نادانیها از بزرگترین گناهانست

👈 متن گفتار را از اینجا بخوانید.


💐

🔶 «بخوانند و داوری کنند» (شیعیگری) ، احمد کسروی

🔸 گفتار یکم : شیعیگری چگونه پیدا شده؟... (تکه‌ی ده از ده)


اما رواج شیعیگری در ایران : این خود تاریخ درازی داشته که ما ناچاریم در اینجا فهرست آن را یاد کنیم :

باید دانست از روزی که عرب به ایران دست یافت انبوهی از ایرانیان چیرگی آنان را برنتافته برای رهایی بکوششهایی برمی‌خاستند ، بویژه در زمان بنی‌امیه که چون فشار ایشان بیشتر می‌بود ، دشمنی ایرانیان با عرب بیشتر شده بود ، و علویان که با بنی‌امیه می‌نبردیدند و می‌کوشیدند ، ایرانیان «لا لحب علی بل لبغض معاویه» (1) هوادار علویان می‌بودند ؛ از اینرو شیعیگری در ایران زمینه آماده می‌داشت و کسانی از علویان که گریخته باینجا درآمدند در مازندران و گیلان فرمانرواییها بنیاد گزاردند.

سپس آل‌بویه که پادشاهی بنیاد نهاده تا بغداد پیش رفتند ، اینان چه از روی باور و چه از راه سیاست ، هواداری از شیعیگری نمودند و در عراق و ایران برواج این کیش بسیار افزودند.

در زمان سلجوقیان ، چون پادشاهان آن خاندان سُنّی می‌بودند ، از رواج شیعیگری کاست. سپس در زمان مغول ، چون خاندان چنگیز به یک دین پابسته نمی‌بودند بار دیگر شیعیگری در ایران برواج افزود ، و یکی از پادشاهان بزرگ ایشان (سلطان‌محمد خدابنده) خود شیعی گردید و سکه بنام دوازده امام زد.

پس از برافتادن مغولان سربداران که در خراسان برخاستند ، و مرعشیان که در مازندران پیدا شدند ، و قره‌قویونلویان که به بخش بزرگی از ایران فرمان راندند ، کیش شیعی می‌داشتند و پیشرفت آن را در ایران بیشتر گردانیدند. سید محمد مُشَعشَع در خوزستان که دعوای مهدیگری می‌داشت شیعیگری را با باطنیگری درهم آمیخته بدآموزیهای نوی را بمیان مردم انداخت. (2)

پس از همگی ، نوبت بشاه‌اسماعیل رسید که چون برخاست بسنی‌کُشی پرداخته با زور شمشیر ، شیعیگری را بهمه جای ایران رسانیده نفرین و دشنام به ابوبکر و عمر و دیگر یاران پیغمبر را پیشه‌ی ایرانیان گردانید.

از این زمان شیعیگری کیش رسمی ایران گردید و سیاست کیش و کشور بهم آمیخت. بویژه که این رفتار اسماعیل و سنی‌کشی‌های او پادکاری[عکس‌العمل] پیدا کرده سلطان‌سلیم پادشاه عثمانی هم در کشور خود بشیعه‌کشی برخاسته چهل‌هزار تن را ، از بزرگ و کوچک و زن و مرد ، نابود گردانید. سپس از علمای سنّی «فتوا» گرفته بجنگ شاه‌اسماعیل شتافت و در چالدران او را شکسته گریزانید.

از اینجا دشمنی سختی میانه‌‌‌ی ایران و عثمانی پدید آمد و پادشاهان عثمانی هر زمان که فرصت یافتند به ایران تاختند. سپس در زمان شاه‌تهماسب (پسر اسماعیل) و سلطان‌سلیمان (پسر سلیم) نیز جنگها و خونریزیها رفت.

اسماعیل دوم (پسر تهماسب) خواست شیعیگری را از ایران براندازد و یا جلوگیری از نفرین و دشنام کند ، زمانش فرصت نداده از میان رفت.

پس از وی در زمان سلطا‌ن‌محمد و شاه‌عباس و شاه‌صفی بار دیگر جنگهای بسیاری درمیانه رفت ، و این بار عثمانیان از علماشان فتوا گرفته و کشتار و تاراج هم می‌کردند ، و زنان و دختران را بَرده گرفته و با خود بُرده در بازارهای استانبول و صوفیا و بلگراد می‌فروختند.

در پایان در زمان صفویان ، چون افغانان به شُوَند [=سبب] دوتیرگی سنّی و شیعی به نافرمانی برخاسته پس از جنگهایی به اسپهان دست یافتند و شیرازه‌ی کارهای ایران از هم گسیخت ، عثمانیان باز هم فرصت یافتند و به آذربایجان و کردستان و همدان لشگر آورده چیره شدند و درمیانه خونهای بسیاری ریخته گردید.

سپس چون نادر برخاست ، این شاه غیرتمند از یکسو بسر عثمانیان تاخته ایشان را از سراسر خاک ایران بیرون راند ، و بارها لشگرهای انبوه آنان را از هم پراکند ، و از یکسو بکندن ریشه‌ی کینه و دشمنی کوشیده چنین خواست که شیعیگری را از نفرین و دشنام پیراسته و از باورهای گزافه‌آمیز پاک گردانیده آن را یک راهی از راههای «فقهی» وانماید ، و شیعیان (یا بهتر گویم : جعفریان) را با مالکیان و حنفیان و حنبلیان و شافعیان در یک رده نشانَد ، و میانه‌‌ی آنان مهر و دوستی پدید آورد ، و در این راه بکوششهای بسیاری برخاسته بارها علمای سنّی و شیعی را پهلوی هم نشانده بگفتگو واداشت و بارها به عثمانیان فرستادگان فرستاده با این شرط پیشنهاد آشتی کرد ، و در دشت مغان چون پادشاهی را می‌پذیرفت از ایرانیان در این باره پیمان گرفت. ولی این کوششها همه بیهوده درآمد و آن پادشاه غیرتمند کشته گردیده از میان رفت. شیعیگری بحال خود مانده تا باینجا رسید که امروز است. داستان آن را با مشروطه نیز همگی می‌دانیم. (3) اینست فهرستی از تاریخچه‌ی رواج شیعیگری در کشور ایران.


پابرگیها :
1ـ معنی : نه از دوستی با علی بلکه از کینه‌ی‌ معاویه ـ و
2ـ شرح اندیشه‌ها و کارهای این مرد در کتاب «تاریخ پانصدساله‌ی خوزستان» آمده است. ـ و
3ــ درین باره بنگرید به بخش دوم از کتاب «تاریخ و پندهایش» ـ و


🌸

🔶 «دردها و درمانها»

🖌 احمد کسروی



🔹 بخش پنجم

🔸 بیماریها ـ1ـ

🔸 بیماریها ـ2ـ

🔸 چهار پایه‌ی نیک و بد



🌸

🔶 «در پاسخ حقیقتگو» (احمد کسروی)

🔸 34ـ نتیجه‌های شومی که از یک پندار برخاسته

👈 متن گفتار را از اینجا بخوانید.


💐

🔶 «بخوانند و داوری کنند» (شیعیگری) ، احمد کسروی

🔸 گفتار دوم : خرده‌هایی که به شیعیگری توان گرفت (تکه‌ی یک از پانزده)


چنانکه دیدیم شیعیگری نخست یک کوشش سیاسی می‌بوده سپس کیشی گردیده. اکنون می‌خواهیم از این کیش بسخن پرداخته خرده‌های بسیاری را که بآن توان گرفت ، هر یکی را بکوتاهی یاد کنیم :

نخست : چنانکه گفتیم بنیاد شیعیگری بر آنست که خلیفه بایستی از سوی خدا برگزیده شود نه از سوی مردم. ما می‌پرسیم : دلیل این سخن چه می‌بوده؟!.. کتاب اسلام قرآن می‌بود ، آیا در کجای قرآن چنین گفته‌ای هست؟!. چگونه تواند بود که چنین چیزی باشد و در قرآن یادی از آن نباشد؟!.

از آنسوی رفتار سران اسلام که پس از مرگ پاکمرد عرب فراهم نشستند و بگفتگو پرداختند و نخست ابوبکر ، و پس از مرگ او عمر ، و پس از مرگ او عثمان ، و پس از کشته شدن او علی را بخلافت برداشتند ، این رفتار دلیل روشنی به بیپایی آن سخن می‌باشد.

کسانی که در آن هنگامِ ناتوانیِ اسلام پاکدلانه بآن گرویده ، و در راه پیشرفت آن گزندها دیده و جنگها کرده بودند ، چه باور کردنیست که همانكه پاکمرد عرب مُرد همه چیز را کنار گزارند و بدلخواه و هوس یکی را خلیفه گردانند؟!.

شیعیان می‌گویند : «همگی از دین بازگشتند مگر سه تن». (1) ولی آیا این سخن باور کردنیست؟!. چه بوده که همگی بیکبار از دین بازگردند؟!. گرفتم که ابوبکر و عمر خلافت می‌خواستند و بآن هوس از دین رو گردانیده‌اند ، دیگران را چه سودی درمیان می‌بوده؟!. این شیوه‌ی شیعیانست که در راه پیشرفتِ سخن خود از دروغ بازنایستند.

آنگاه ما نامه‌ی امام علی‌بن‌ابیطالب را که بمعاویه نوشته است آوردیم. در آنجا می‌گوید : «مردم بمن دست دادند بدانسان که به ابوبکر و عمر و عثمان دست داده بودند». بخلافت خود دلیل این را می‌آورد و هیچ نمی‌نویسد : «خدا مرا برگزیده بود» یا «پیغمبر آگاهی داده بود». در آن نامه آشکاره می‌گوید : «برگزیدنِ خلیفه مهاجران و انصار راست که هر که را برگزیدند و امام نامیدند خشنودی خدا در آن خواهد بود». نمی‌دانم این گفته‌ی آن امام کجا و آن سخن شیعیان کجاست؟!.

ملایان دلیل آورده می‌گویند : «خلیفه بایستی گناه نکرده باشد ، دلیرترین و داناترین و برترین مردمان باشد ، و چنین کسی جز با برگزیدن خدا نتواند بود». می‌گویم : «شما این را از كجا می‌گویید؟!. اگر این سخن راست بودی بایستی بنیادگزار اسلام گوید ، نه اینكه شما بدلخواه ببافندگی پردازید».

از دلیلهایی که در این باره یاد می‌کنند ، یکی داستان غدیر خم و دیگری داستان کاغذ و خامه خواستن پیغمبر اسلام در دم مرگش می‌باشد ، و چون مرا در این باره داستانی هست و گفتگویی رفته بهتر می‌دانم همان را در اینجا بازگویم :

در دیماه سال ١٣٢١ برای دیدار یاران قزوین ، با آقای واعظپور سفری بآن شهر کردیم. در یکی از نشستها در خانه‌ی آقای نصری ، آقای پاکروان چنین آغاز سخن کردند :

«کسانی از علما و دیگران چون شنیده بودند شما خواهید آمد ، با من می‌گفتند با او مباحثه‌هایی داریم. من پاسخ دادم آقای کسروی مباحثه نمی‌کند ولی اگر چیزهایی پرسیدند پاسخ دهد. گفتند پس خواهشمندیم این پرسشهای ما را برسانید و پاسخ خواهید. ایشان که از سُنّی‌ها هواداری می‌کنند آیا بداستان غدیر خم چه پاسخ می‌دهند؟ در آن روز پیغمبر علی را بخلافت برگزیده گفت : «مَنْ كُنْتُ مَوْلاهُ فَهذا عَلَيٌّ مَوْلاهُ». همچنین بداستان خامه و کاغذ خواستن پیغمبر و جلوگیری کردن عمر چه می‌گویند؟. پیغمبر در بستر مرگ خواست امام علی‌بن‌ابیطالب را بخلافت برگزیند که جایی برای کشاکش دیگران بازنماند. اینبود گفت : «ائْتُونِيْ بِقَلَمٍ وَ قِرْطَاس أَكْتُبْ لَكُمْ كِتَابًا لَنْ تَضِلُّوا بَعْدَهُ أَبَدًا» (1) عمر چون داستان را فهمید نگزاشت و چنین گفت : «إِنَّ الرَّجُلَ لَيَهْجُر حَسْبُنَا كِتَابُ اللهِ» (2) . به پیغمبر نسبت هذیان‌گویی داد. من نیک می‌دانم که شما اینها را از دین نمی‌شمارید و راستی هم دین اینگونه گفتگوها نیست. ولی چون اینها در دلهای مردم جا گرفته و هر زمانی که نام دین بمیان می‌آید بیدرنگ بیاد این سخنان می‌افتند و می‌پرسند ، و ما تا باینها پاسخی ندهیم دست‌بردار نخواهند بود ، از اینرو من پرسشهای آنان را رسانیدم که شما پاسخهایی بدهید».

این سخنانی بود که پاکروان گفتند. چون در نشست جز از یاران کسان دیگری نیز می‌بودند بپاسخ پرداخته گفتم بسیار راستست كه این گفتگوها از دین نیست. در هزاروسیصد سال پیش از این ، کشاکشهایی درباره‌ی خلافت رخ داده و هرچه بوده پایان یافته و گذشته ، امروز از گفتگوهای آنان چه سودی تواند بود؟!.

اینها نه تنها دین نیست ، خود بی‌دینیست. راستی‌را دین برای آنست که مردمان چندین بیخرد و نافهم نگردند که زندگانی خود را رها کنند و بداستانهای هزاروسیصد سال پیش پردازند و درمیان مردگان کشاکش اندازند. کسانی که اینها را از دین می‌شمارند معنی دین را ندانسته‌اند.


👇

دین شناختن معنی جهان و زندگانی و زیستن بآیین خرد است. دین آنست که امروز ایرانیان بدانند که این سرزمینی که خدا بایشان داده چگونه آباد گردانند و از آن سود جویند و همگی باهم آسوده زیند و خاندانهایی به بینوایی نیفتند و کسانی گرسنه نمانند و دیهی (4) ویرانه نماند و زمینی بی‌بهره نباشد. دین آنست که امروز توانگران ایران سرمایه‌های خود را در راه کشیدن جویها و پدید آوردن چشمه‌ها و آباد گردانیدن دیه‌ها بکار اندازند که هم این ویرانیها از میان برخیزد و هم هزاران و صدهزاران خاندانهای گرسنه و بینوا از بدبختی رها گردند. دین اینست. از اینست که خدا خشنود خواهد بود. گفتگو از کشاکش علی و ابوبکر چیست که خدا آن را خوش دارد و بکسی باین نام مزدی دهد؟!. اینها را می‌گویم تا این آقایان نیز بدانند و معنی درست دین را دریابند.


پابرگیها :
1ـ ارتد الناس الا ثلث. [گفته شده که آن سه تن سلمان و اباذر و مقداد بوده‌اند.]
2ـ خامه و کاغذی بیاورید تا برایتان نوشته‌ای نویسم که هیچگاه گمراه نگردید.
3ـ این مرد در حال سرسام است. کتاب خدا ما را بس است.
4ـ دیه (dih) = روستا ، ده (ده سبك شده‌ی دیه است). ـ و


🌸

همبسته با پست بالا

(همبسته با گفتار بالا)
.

🔶 «تاریخ و پندهایش» (احمد کسروی)

🖌 احمد کسروی


🔸 بخش ششم : توشه برای آینده

👈 1ـ6) گذشته چراغ راه آینده

👈 2ـ6) «نساختن» و «ناسازگاری» ـ آموزش یا هدر دادن جربزه‌ها؟

👈 3ـ6) باید از گذشته آنچه نیک است برداشت و آنچه بد است بازگزاشت

👈 4ـ6) یک مردمی ‌باید خود نیک باشند تا بتوانند پیش روند

👈 5ـ6) چرا بدآموزیهای زمان مغول را رواج می‌دهند



🌹

🔶 «در پاسخ حقیقتگو» (احمد کسروی)

🔸 35ـ یک بهانه‌جویی شگفت

👈 متن گفتار را از اینجا بخوانید.


💐

🔶 «بخوانند و داوری کنند» (شیعیگری) ، احمد کسروی

🔸 گفتار دوم : خرده‌هایی که به شیعیگری توان گرفت (تکه‌ی دو از پانزده)


از آنسوی این نیز راستست که این سخنان در دلهای ایرانیان جا گرفته و ما تا در پیرامون آنها سخن نرانیم از دلهاشان بیرون نخواهند کرد. اینست من نیز به پرسشهای آنها پاسخ می‌گویم :

اما داستان «غدیر خم» ، بسیار شگفت است که ملایان معنی این جمله را نمی‌دانند. مگر آنان کتابهای فقه را نمی‌خوانند که «ولاء» خود یک «بابی» از بابهای فقه می‌باشد؟!. این یک وصیت خاندانیست. پیغمبر را با کسانی رشته‌ی «ولاء» درمیان می‌بوده و اینست می‌گوید : «من با کسانی که «ولاء» می‌داشتم علی در این زمینه جانشین من خواهد بود». آخر در کجا «مولا» بمعنی خلیفه است؟!.

از این گذشته اگر خواست پیغمبر برگماردن «خلیفه» بودی ، بایستی نخست در این زمینه سخن راند که باید برگزیدن و گماردن خلیفه از سوی خدا باشد نه از سوی مردم ، پس از آنکه این زمینه را روشن گردانید با یک زبان آشکاری بگوید : «اینک نخستین خلیفه‌ی من علیست که خدا او را برگزیده». داستانی بآن بزرگی را چه معنی می‌داشت که با یک جمله‌ی ناروشن و کوتاهی برساند ، و آن جمله را بگوید و بگذرد و بچیزهای دیگری پردازد.

از اینها هم گذشته ، مگر یاران پیغمبر که سالها با وی بسر برده و در راه او جانبازیها کرده بودند ، زبان او را نمی‌فهمیدند؟!. یا دلبستگی آنان به پیغمبر و دستورهای او کمتر از شیعیان قزوین می‌بوده؟!. این چه باور کردنیست که پیغمبر علی را خلیفه گرداند و یارانش آن را ناشنیده گیرند و به گرد سر ابوبکر درآیند؟!. پس چرا با دیگر دستورهای پیغمبر این کار را نکردند؟!.

اما داستان مرگ پیغمبر و جلوگیری عمر : من نمی‌دانم این داستان تا چه اندازه راست است و آیا رخ داده یا نه ، در این باره جستجویی نکرده‌ام. لیکن اگر راستست رفتار عمر بسیار بجا بوده. این دلیل است که عمر معنی اسلام را بهتر از دیگران می‌دانسته. دلیلست كه آن مرد یك باور بسیار استوار بخدا و اسلام می‌داشته. اینکه ایراد می‌گیرند که به پیغمبر «نسبت‌ هذیان» داده راست نیست. گفته است : «إِنَّ الرجلَ ليَهْجُر». «هجر» بمعنی سرسام است ، نه بمعنی هذیان. هذیان از کمیِ خرد برخیزد ولی سرسام نتیجه‌ی بیماری باشد. عمر گفته : این مرد سرسام می‌گوید ، و این گفته به پیغمبر برنخواهد خورد. زیرا یک پیغمبری چنانکه بیمار گردد ، لاغر شود ، رنگش زردی گیرد ، همچنان سرسام گوید. سرسام دنباله‌ی بیماری باشد و بکسی نخواهد برخورد. اگر برانگیختگان از این چیزها برکنار بودندی بایستی پیش از همه از بیماری برکنار باشند و هیچگاه بیمار نگردند. یک پیغمبری که بیمار شده سرسام نیز تواند گفت و جای شگفتی نیست.

از آنسوی شما می‌گویید : پیغمبر بیسواد می‌بود و نوشتن و خواندن نمی‌توانست ، پس چگونه خامه و کاغذ می‌خواسته که چیزی نویسد؟! از این گذشته چگونه در بیست‌وسه سال زمان پیغمبری خود درباره‌ی جانشین گفتنی را نگفته بوده که می‌خواسته در بستر مرگ بگوید؟! چگونه داستان باین بزرگی را با بی‌پروایی گذرانیده بوده؟!. از این هم می‌گذریم : مگر شما جدایی میانه‌ی سخنان راهنمایانه و پیغمبرانه‌ی یک برانگیخته با دیگر سخنانش نمی‌گزارید؟!. مگر پیغمبر اسلام هرچه گفتی و هر زمان که گفتی «فرَه» (وحی) بودی؟!. شما می‌بینید که پیغمبر اسلام خود جدایی میانه‌ی سخنانش می‌گزارده و آنچه را که بنام فره می‌بوده از قرآن می‌گردانیده. در این باره نیز اگر سخنی از راه فره داشتی ، بایستی از قرآن باشد نه آنکه در بستر مرگ یک سخنانی گوید.

گذشته از همه‌ی اینها از کجا که خواست پیغمبر نوشتن چیزی درباره‌ی جانشین می‌بوده؟!. وآنگاه از کجا که می‌خواسته علی را بجانشینی برگزیند؟!. باینها چه دلیل هست؟!.

پس از همه‌ی اینها باز می‌گویم : چه شد که دلبستگی شیعیان قزوین باسلام و دستورهای پیغمبر اسلام بیشتر از دلبستگی یاران پیغمبر گردید؟!. آن مردانی که در راه پیغمبر و دین او از جان گذشته و آنهمه گزندها دیده بودند ، چه شد که باندازه‌ی ملایان شکم‌پرست ایران بدستورهای پیغمبر ارج نمی‌گزاردند؟!.

چه شد که عمر بگفته‌ی شما آن توهین را به پیغمبر کرد و کسی باو ایراد نگرفت؟!.

فردا که آقای پاکروان اینها را گفته بودند یکی چنین پاسخ داده بوده : «راستست که پیغمبر بیسواد می‌بوده ولی می‌خواست خامه و کاغذ بیاورند که او بگوید و دیگری بنویسد».

شب دیگر که باز گفتگو می‌رفت و آقای پاکروان این پاسخ را یاد کردند ، گفتم پیغمبر اسلام بهاءالله نمی‌بود که عربی نداند و در دست آن زبان درمانَد. پیغمبر توانستی هر خواستی را که داشتی بآسانی بزبان آورد. اگر خواستش این بودی که دیگران نویسند ، گفتی : «ائتونی بقلم و قرطاس أملی علیکم ...» و نگفتی : «اکتب لکم». این دو تا از هم جداست.


👇

شگفتتر آن بود که یکی در همان نشست سخن آغاز کرد و چنین گفت : «پیغمبر چون می‌دانست که اگر در زمان زندگانی خود خلافت امیرالمؤمنین را آشکار گرداند کسانی نخواهند پذیرفت و درمیانه دوسخنی[=اختلاف] و پراکندگی پدید خواهد آمد ، از اینرو آن را نگه می‌داشت که در آخرین ساعت زندگانی ...»

یکی از باشَندگان[=حاضران] سخن او را بریده و خودش آن را بدینسان بپایان رسانید : «دوسخنی را بمیان اندازد و در برود».

از این گفته همگی خندیدیم و دیگر به پاسخی نیاز نیامد.

تا اینجاست داستان. شگفتتر آنکه برخی از ملایان این داستان را که در مهنامه‌ی پرچم نوشته بودیم خوانده‌اند ، و بجای آنکه بخود آیند و بدانند تا چه اندازه گمراه و نادانند آخرین تیر خود را بکمان گزارده چنین می‌گویند : «پس چرا امیرالمؤمنین همیشه از غصب حق خود شکایت می‌کرد؟!.» می‌گویم : آنچه ما می‌دانیم امام علی‌بن‌ابیطالب بچنان کاری برنخاسته است. این تواند بود که او خود را شاینده‌تر از ابوبکر و عمر می‌دانسته و در دل خود گله‌مند می‌بوده (و خطبه‌ی شِقشِقیّه نیز اگر از آن امام بوده بیش از این اندازه را نمی‌رساند) ، ولی اینکه آن دو خلیفه را «غاصب» بداند و با آنان دشمنی کند یا در برابر ایستد ، هرگز نبوده است و نتوانستی بود. با اینحال اگر دلیلی بدست آید و دانسته شود که او بدانسان که گفته‌ی شیعیانست خود را برگزیده‌ی خدا برای خلافت می‌دانسته و بکارهایی می‌کوشیده ، ما او را نیز همچون دیگران گمراه شمارده بزرگش نخواهیم گرفت. ما او را دوست می‌داریم نه برای اینکه نامش علی می‌بوده یا دامادی پیغمبر را می‌داشته ، بلکه برای اینکه مردی سراپا پاکی می‌بوده و گردن بخواهشهای تنی نمی‌گزارده است.

این یک گستاخی بزرگی از شیعیانست که برای پیشرفت سیاست خود چنین کارهایی را از آن امام پاک بازگفته‌اند. گستاخی بزرگی از ایشانست که بچنین دروغهایی برخاسته‌اند.



🌸