🌑 پیشامد دلگداز انفجار در معدن زغال سنگ ــ16 🌑
🔸چه توانیم کرد؟
(بخش پنجم)
🖌 کوشاد تلگرام
آغاز نوشتار «چه توانیم کرد؟»
شگفت آنست که چنین داستانی در این کشور آزموده شده و هنوز فراوانند کسانی که از کردههای خود که به پیشامدهای سال 57 انجامید پشیمانی مینمایند. مگر فراموش شده سخنان و مخالفتهایی که با حکومت محمدرضاشاه در سال 57 میشد؟!. مگر نبود ایرادهایی که به «سوء مدیریت»ها و حیف و میل داراییهای کشور گرفته میشد (مثال : جشنهای تاجگزاری و 2500 ساله)؟!. ایرادهایی که به اختلاسهای آن حکومت و دربار شاه میگرفتند. اعتراضهایی که به کارهای ساواک و شکنجه در زندانها داشتند ، درخواستهایی که برای آزادی زندانیان سیاسی داشتند. ایرادهایی که به بیبرقیهای پیاپی سالهای آخر پادشاهی محمدرضاشاه میگرفتند. ایرادهایی که به بیکارگی مجلسها (نمایندگان و سناتورها) و چاکری نمودنشان به شاهنشاه گرفته میشد. ایرادی که به نواخته شدن سرود شاهنشاهی در سینماها گرفته میشد و اینکه مردم میبایست به احترام سرود به پا خیزند. ایرادهایی که به تکحزبی شدن کشور و دیکتاتوری محمدرضاشاه گرفته میشد (مثال : اینکه از زبان او (با تحریف) میگفتند : هر کسی وارد حزب رستاخیز نشود بیاید گذرنامه بگیرد برود خارج!). و ایرادهای بسیار دیگر مانند اینها.
میپرسیم : همان زمان چرا یک دسته از کوشندگان سیاسی کوششها بلکه از جان گذشتگیها میکردند تا آن حکومت برافتد؟! آیا برای آن نبود که دیکتاتور برود و یک حکومت دمکراسی بجایش بیاید؟! آیا برای آن نبود که مردم روی آزادی گفتار و نوشتار را ببینند؟! عدالت (علی) در کشور برپا شود؟! ، مجلس از نمایندگان راستین مردم برپا و قانون اساسی تازهای نوشته شود تا ایران باری در خاورمیانه جزو آبادترین کشورها گردد؟! دیگر زندانی سیاسی نباشد و اگر بود شکنجه نشود؟! ، آلودگان دولتی دستشان کوتاه شود و یک دسته مدیران پاکدست و راستکردار و دلسوز رشتهی کارها را بدست بگیرند؟! (همهی «پاکسازیهای» سالهای 58 و پس از آن ـ در ظاهر هم که شده ـ آیا جز برای چنین خواستی بود؟!)
پس از همهی اینها میپرسیم : آیا چنین آرزوهایی صورت واقعیت بخود گرفت؟! کارها بدست مدیران زبردست افتاد؟! مجلس پر شد از نمایندگانی که دیگر چاکر دیکتاتور نبودند؟! قانون اساسیای که نوشته و تصویب شد ضمانت اجرایی یافت؟! مردم در گفتن و نوشتن آزادی یافتند؟!.. پس چرا چنان نشد؟! چرا کوشندگان به خواستهای خود نرسیدند و میدان بدست دیکتاتورها و کسانی افتاد که برای جان مردم (و همچنین کارگران) کمترین ارزشی قائل نیستند؟! چرا زندانها پر شد از کوشندگان سیاسی؟! کجا رفت عدالتی که درپیاش بودند؟!. چرا ننگینکاریهایی همچون کشتارهای سال 60 و تابستان 67 روی داد؟!
میپرسیم : چه شد که همان عیبهای حکومت شاه ، پس از او به همان سان بلکه بسیار بدتر پدیدار شد ولی مردم نتوانستند کِشتی راهگم کردهی خود را به ساحل بازگردانند؟! آیا این پرسشها جای اندیشیدن و علتیابی ندارد؟! آیا نباید پرسید : «اگر تنها با خواستن میتوان به هدفهای خود رسید ، چه شد که مردم خواستند ولی نتوانستند؟!». اگر مردم همگی معنی دمکراسی را میدانستند و همان خواست مشترکشان بود ، روی آن پافشاری نشان میدادند ، خود را نگهبان آن میدانستند و در آن راه به هر کوششی آماده بودند ، آیا رفراندوم 12 فروردین 1358 جایی مییافت؟! به چیزی که نمیدانستند ماهیتش چیست (جمهوری اسلامی) رای میدادند؟! به این قانون اساسی دست و پاگیرِ پر از تناقض و ابهام رای میدادند؟!.
حیف از آن جوانهایی که خونشان در این کوششها بزمین ریخت ، حیف!. افسوس بر آن نوجوانهایی که قربانی نافهمی و جاهطلبیهای مشتی خونخوار شدند و داغ از دست رفتنشان به دل خانوادههاشان ماند. افسوس بر آن همه تلاش در راه برقراری عدالت.
اینجا بود که به گفتهی ترکها : «حساب توی خانه با حساب توی بازار نساخت». از اینجاهاست که باید دریافت نه هر آرزویی به انجام رسد و نه هر سخن خوشنمایی ارزش دنبال کردن دارد. بلکه باید راه و افزار هر کاری را شناخت و از آن راه کوشید. از اینجاست که نتیجه میشود نمیتوان مردم و اندیشهها و رفتارهاشان را در چنین موضوعی بیاثر و ناچیز شمرد و شرط تحول یافتن مردم را مهمترین شرط پیشرفت ندانست. بلکه به وارونه باید به آن اهمیت درجه یک داد. زیرا چنانکه دانستیم حکومت نیز جز از همین مردم نیست. این نیز دانسته شد که تنها خواستنِ یک چیزی ، به معنی رسیدن به آن نیست.
(بخش دیگر فردا خواهد آمد)
🔸چه توانیم کرد؟
(بخش پنجم)
🖌 کوشاد تلگرام
آغاز نوشتار «چه توانیم کرد؟»
شگفت آنست که چنین داستانی در این کشور آزموده شده و هنوز فراوانند کسانی که از کردههای خود که به پیشامدهای سال 57 انجامید پشیمانی مینمایند. مگر فراموش شده سخنان و مخالفتهایی که با حکومت محمدرضاشاه در سال 57 میشد؟!. مگر نبود ایرادهایی که به «سوء مدیریت»ها و حیف و میل داراییهای کشور گرفته میشد (مثال : جشنهای تاجگزاری و 2500 ساله)؟!. ایرادهایی که به اختلاسهای آن حکومت و دربار شاه میگرفتند. اعتراضهایی که به کارهای ساواک و شکنجه در زندانها داشتند ، درخواستهایی که برای آزادی زندانیان سیاسی داشتند. ایرادهایی که به بیبرقیهای پیاپی سالهای آخر پادشاهی محمدرضاشاه میگرفتند. ایرادهایی که به بیکارگی مجلسها (نمایندگان و سناتورها) و چاکری نمودنشان به شاهنشاه گرفته میشد. ایرادی که به نواخته شدن سرود شاهنشاهی در سینماها گرفته میشد و اینکه مردم میبایست به احترام سرود به پا خیزند. ایرادهایی که به تکحزبی شدن کشور و دیکتاتوری محمدرضاشاه گرفته میشد (مثال : اینکه از زبان او (با تحریف) میگفتند : هر کسی وارد حزب رستاخیز نشود بیاید گذرنامه بگیرد برود خارج!). و ایرادهای بسیار دیگر مانند اینها.
میپرسیم : همان زمان چرا یک دسته از کوشندگان سیاسی کوششها بلکه از جان گذشتگیها میکردند تا آن حکومت برافتد؟! آیا برای آن نبود که دیکتاتور برود و یک حکومت دمکراسی بجایش بیاید؟! آیا برای آن نبود که مردم روی آزادی گفتار و نوشتار را ببینند؟! عدالت (علی) در کشور برپا شود؟! ، مجلس از نمایندگان راستین مردم برپا و قانون اساسی تازهای نوشته شود تا ایران باری در خاورمیانه جزو آبادترین کشورها گردد؟! دیگر زندانی سیاسی نباشد و اگر بود شکنجه نشود؟! ، آلودگان دولتی دستشان کوتاه شود و یک دسته مدیران پاکدست و راستکردار و دلسوز رشتهی کارها را بدست بگیرند؟! (همهی «پاکسازیهای» سالهای 58 و پس از آن ـ در ظاهر هم که شده ـ آیا جز برای چنین خواستی بود؟!)
پس از همهی اینها میپرسیم : آیا چنین آرزوهایی صورت واقعیت بخود گرفت؟! کارها بدست مدیران زبردست افتاد؟! مجلس پر شد از نمایندگانی که دیگر چاکر دیکتاتور نبودند؟! قانون اساسیای که نوشته و تصویب شد ضمانت اجرایی یافت؟! مردم در گفتن و نوشتن آزادی یافتند؟!.. پس چرا چنان نشد؟! چرا کوشندگان به خواستهای خود نرسیدند و میدان بدست دیکتاتورها و کسانی افتاد که برای جان مردم (و همچنین کارگران) کمترین ارزشی قائل نیستند؟! چرا زندانها پر شد از کوشندگان سیاسی؟! کجا رفت عدالتی که درپیاش بودند؟!. چرا ننگینکاریهایی همچون کشتارهای سال 60 و تابستان 67 روی داد؟!
میپرسیم : چه شد که همان عیبهای حکومت شاه ، پس از او به همان سان بلکه بسیار بدتر پدیدار شد ولی مردم نتوانستند کِشتی راهگم کردهی خود را به ساحل بازگردانند؟! آیا این پرسشها جای اندیشیدن و علتیابی ندارد؟! آیا نباید پرسید : «اگر تنها با خواستن میتوان به هدفهای خود رسید ، چه شد که مردم خواستند ولی نتوانستند؟!». اگر مردم همگی معنی دمکراسی را میدانستند و همان خواست مشترکشان بود ، روی آن پافشاری نشان میدادند ، خود را نگهبان آن میدانستند و در آن راه به هر کوششی آماده بودند ، آیا رفراندوم 12 فروردین 1358 جایی مییافت؟! به چیزی که نمیدانستند ماهیتش چیست (جمهوری اسلامی) رای میدادند؟! به این قانون اساسی دست و پاگیرِ پر از تناقض و ابهام رای میدادند؟!.
حیف از آن جوانهایی که خونشان در این کوششها بزمین ریخت ، حیف!. افسوس بر آن نوجوانهایی که قربانی نافهمی و جاهطلبیهای مشتی خونخوار شدند و داغ از دست رفتنشان به دل خانوادههاشان ماند. افسوس بر آن همه تلاش در راه برقراری عدالت.
اینجا بود که به گفتهی ترکها : «حساب توی خانه با حساب توی بازار نساخت». از اینجاهاست که باید دریافت نه هر آرزویی به انجام رسد و نه هر سخن خوشنمایی ارزش دنبال کردن دارد. بلکه باید راه و افزار هر کاری را شناخت و از آن راه کوشید. از اینجاست که نتیجه میشود نمیتوان مردم و اندیشهها و رفتارهاشان را در چنین موضوعی بیاثر و ناچیز شمرد و شرط تحول یافتن مردم را مهمترین شرط پیشرفت ندانست. بلکه به وارونه باید به آن اهمیت درجه یک داد. زیرا چنانکه دانستیم حکومت نیز جز از همین مردم نیست. این نیز دانسته شد که تنها خواستنِ یک چیزی ، به معنی رسیدن به آن نیست.
(بخش دیگر فردا خواهد آمد)
Telegram
پاکدینی ـ احمد کسروی
🌑 پیشامد دلگداز انفجار در معدن زغال سنگ ــ12 🌑
🔸چه توانیم کرد؟
(بخش یکم)
🖌 کوشاد تلگرام
در بخشهای گذشته از حادثهی دلگداز معدن طبس ، جان باختن 50 تن بیشتر از کارگران هممیهنمان ، استانداردهای جهانی HSE ، رد پای پولپرستی در آن حادثه ، کوتاهیهای…
🔸چه توانیم کرد؟
(بخش یکم)
🖌 کوشاد تلگرام
در بخشهای گذشته از حادثهی دلگداز معدن طبس ، جان باختن 50 تن بیشتر از کارگران هممیهنمان ، استانداردهای جهانی HSE ، رد پای پولپرستی در آن حادثه ، کوتاهیهای…
📖 حقایق زندگی
🖌 احمد کسروی
🔸44ـ خود را بشناسید (یک از یک)
یکی از یاران میگوید : دو گفتاری که در پرچم دربارهی خرد نوشتید بس نبود. انبوه مردم خرد را نمیشناسند و این را باور نمیکنند که میتوان براهنمایی خرد حقایق زندگی را دریافت و یک زندگانی آسوده و خوشی پیش گرفت ، و همینکه گفتگو میشود میگویند : «با این عقلها؟! ، با این عقلها میخواهی ما حقایق را درک کنیم؟!.» از اینگونه ایرادها بسیار میگیرند. آن دو گفتاری که شما نوشتید کسانی آن را یک «بحث علمی» میشمارند و چنان میدانند که یک گفتگوی تفننی است. اینست شما باید بارها در این زمینه گفتار بنویسید تا مردم مقصود شما را بفهمند.
میگویم : راست میگویید. این یکی از شگفتیهای جهانست که خدا چنان گوهری بمردمان داده و آنان قدرش نمیدانند ، بلکه از بودنش ناآگاهند. یکی از شگفتیهای جهانست که با بودن ملیونها راهنما و پیشوا درمیان مردمان ، چنین گمراهیای نیز درمیانست. مردم نه تنها خرد را نمیشناسند از گوهر خود ناآگاهند. شما همینکه با کسی بسخن میآیید که باید این جنگ و خونریزی از میان برخیزد ، آدمی برای بدیها آفریده نشده ، سرش را بلند میکند و با یک سردی چنین میگوید : «بشر با حرص و طمعی که دارد بهتر از این نتواند بود». آنگاه شما ناگزیر هستید که از گوهر آدمی سخن رانید و داستان «جان و روان» را برای او روشن گردانید تا نشان دهید که آدمی اگر دارای آز و خودخواهیست دارای خویهای گرانبهای دیگری بنام نیکخواهی ، غمخواری ، جانبازی ، از خود گذشتگی نیز هست ، که اگر تربیت ببیند این خویهایش بر آز و خودخواهی چیرگی نموده آنها را از میان میبرد. ناگزیر هستید بیادش آورید که درمیان آدمیان کسان بسیاری هستند که اگر یکی را در خطر بینند خود را بخطر انداخته او را رها میگردانند ، کسان بسیاری هستند که داراک خود را به بینوایان داده تهیدست میمانند. پس چرا شما اینها را نمیبینید؟!
بسیاری از اینان دردشان تنها نادانستن نیست. ناآگاهی از نادانی خودشان درد دیگریست. اینان با آن بیمایگی هر یکی خود را دانا میشمارند و هیچ کمی در خود سراغ ندارند ، و اینست سخنانی را که میگوییم با یک بیپروایی تلقی میکنند ، و خود را نیازمند شنیدن و فهمیدن آنها نمیدانند. اینان بگمراهی خود گردن نخواهند گزاشت مگر هنگامی که سرشان بدیوار خورد. داستان اینان داستان آن نابیناییست که به یک کوچهی بنبستی درآمده و گام بگام پیش میرود و هنگامی بگمراهی خود پی خواهد برد که سرش بدیوار آید.
بارها دیدهام در گفتگو میکوشند که گردن بهیچ دلیلی نگزارند و شکستی بخود راه ندهند و تا در یک جایی بگیر نیفتند زبان از سخن بازنمیدارند. دو سال پیش از تبریز بازمیگشتم در اتومبیل با مردی همراه بودم که چون زمانی فقه و اصول خوانده خود را «عالم» میشمرد و دربارهی خرد چنین میگفت : «عقول مختلف است. هر کسی بطور دیگر میفهمد ...» من بخاموشی گراییدم ، چون بزنجان رسیدیم و برای خوابیدن بمهمانخانهای رفتیم و شب را بسر برده فردا خواستیم راه افتیم او با مهمانخانهدار بکشاکش پرداخت که دیشب خوابگاه من ناراحت بود و لحاف کم داشتم ، و چون راه افتادیم با من بسخن پرداخته چنین گفت :
«من نمیفهمم مگر اینها عقل ندارند. چرا نمیفهمند که اگر وسایل آسایش مسافر را بهتر آماده گردانند از مسافر نیز بیشتر پول توانند گرفت. بعلاوه آمد و شد بیشتر میگردد ...» گفتم : «پس شما میگفتید عقول مختلف است و هر کسی بطور دیگری میفهمد ... با آن گفتهتان ، چه جای این نکوهش است؟!..» گفت : «آخر اینها که از واضحاتست». گفتم : «در نظر تو از واضحاتست. چون میگویی عقول متفاوتست در نظر او واضح نبوده». از پاسخ درماند و همانا اندکی بنافهمی خود پی برد که تا تهران دیگر بجدل نپرداخت.
👇
🖌 احمد کسروی
🔸44ـ خود را بشناسید (یک از یک)
یکی از یاران میگوید : دو گفتاری که در پرچم دربارهی خرد نوشتید بس نبود. انبوه مردم خرد را نمیشناسند و این را باور نمیکنند که میتوان براهنمایی خرد حقایق زندگی را دریافت و یک زندگانی آسوده و خوشی پیش گرفت ، و همینکه گفتگو میشود میگویند : «با این عقلها؟! ، با این عقلها میخواهی ما حقایق را درک کنیم؟!.» از اینگونه ایرادها بسیار میگیرند. آن دو گفتاری که شما نوشتید کسانی آن را یک «بحث علمی» میشمارند و چنان میدانند که یک گفتگوی تفننی است. اینست شما باید بارها در این زمینه گفتار بنویسید تا مردم مقصود شما را بفهمند.
میگویم : راست میگویید. این یکی از شگفتیهای جهانست که خدا چنان گوهری بمردمان داده و آنان قدرش نمیدانند ، بلکه از بودنش ناآگاهند. یکی از شگفتیهای جهانست که با بودن ملیونها راهنما و پیشوا درمیان مردمان ، چنین گمراهیای نیز درمیانست. مردم نه تنها خرد را نمیشناسند از گوهر خود ناآگاهند. شما همینکه با کسی بسخن میآیید که باید این جنگ و خونریزی از میان برخیزد ، آدمی برای بدیها آفریده نشده ، سرش را بلند میکند و با یک سردی چنین میگوید : «بشر با حرص و طمعی که دارد بهتر از این نتواند بود». آنگاه شما ناگزیر هستید که از گوهر آدمی سخن رانید و داستان «جان و روان» را برای او روشن گردانید تا نشان دهید که آدمی اگر دارای آز و خودخواهیست دارای خویهای گرانبهای دیگری بنام نیکخواهی ، غمخواری ، جانبازی ، از خود گذشتگی نیز هست ، که اگر تربیت ببیند این خویهایش بر آز و خودخواهی چیرگی نموده آنها را از میان میبرد. ناگزیر هستید بیادش آورید که درمیان آدمیان کسان بسیاری هستند که اگر یکی را در خطر بینند خود را بخطر انداخته او را رها میگردانند ، کسان بسیاری هستند که داراک خود را به بینوایان داده تهیدست میمانند. پس چرا شما اینها را نمیبینید؟!
بسیاری از اینان دردشان تنها نادانستن نیست. ناآگاهی از نادانی خودشان درد دیگریست. اینان با آن بیمایگی هر یکی خود را دانا میشمارند و هیچ کمی در خود سراغ ندارند ، و اینست سخنانی را که میگوییم با یک بیپروایی تلقی میکنند ، و خود را نیازمند شنیدن و فهمیدن آنها نمیدانند. اینان بگمراهی خود گردن نخواهند گزاشت مگر هنگامی که سرشان بدیوار خورد. داستان اینان داستان آن نابیناییست که به یک کوچهی بنبستی درآمده و گام بگام پیش میرود و هنگامی بگمراهی خود پی خواهد برد که سرش بدیوار آید.
بارها دیدهام در گفتگو میکوشند که گردن بهیچ دلیلی نگزارند و شکستی بخود راه ندهند و تا در یک جایی بگیر نیفتند زبان از سخن بازنمیدارند. دو سال پیش از تبریز بازمیگشتم در اتومبیل با مردی همراه بودم که چون زمانی فقه و اصول خوانده خود را «عالم» میشمرد و دربارهی خرد چنین میگفت : «عقول مختلف است. هر کسی بطور دیگر میفهمد ...» من بخاموشی گراییدم ، چون بزنجان رسیدیم و برای خوابیدن بمهمانخانهای رفتیم و شب را بسر برده فردا خواستیم راه افتیم او با مهمانخانهدار بکشاکش پرداخت که دیشب خوابگاه من ناراحت بود و لحاف کم داشتم ، و چون راه افتادیم با من بسخن پرداخته چنین گفت :
«من نمیفهمم مگر اینها عقل ندارند. چرا نمیفهمند که اگر وسایل آسایش مسافر را بهتر آماده گردانند از مسافر نیز بیشتر پول توانند گرفت. بعلاوه آمد و شد بیشتر میگردد ...» گفتم : «پس شما میگفتید عقول مختلف است و هر کسی بطور دیگری میفهمد ... با آن گفتهتان ، چه جای این نکوهش است؟!..» گفت : «آخر اینها که از واضحاتست». گفتم : «در نظر تو از واضحاتست. چون میگویی عقول متفاوتست در نظر او واضح نبوده». از پاسخ درماند و همانا اندکی بنافهمی خود پی برد که تا تهران دیگر بجدل نپرداخت.
👇
چند سال پیش روزی به یکی از دادگاهها رفتم. یکی از قضات که شنیدهام از هواخواهان خاص سعدیست مرا چون دید چنین گفت : «شما چرا از شعرا بد میگویید؟!. شما شعر را دوست نمیدارید من دوست میدارم. در سر سفره ، شما فلان خوراک را نمیخواهید من میخواهم ...» گفتم : مَثَل خوراک و سفره پرتست. موضوع خوراک چیز دیگریست. اما اینکه شما شعر را دوست میدارید و من نمیدارم باید خرد درمیان ما داور باشد. گفت «تازه عقل هم کاری نمیتواند ، عقل شما یک جور میفهمد عقل من یک جور میفهمد» .. گفتم : پس اینکه در عدلیه دزدها را میآورند و محاکمه میکنند برای چیست؟!.. اگر در جهان نیک و بدی نیست و کسی نباید بدیگری ایراد گیرد پس برای چه شما دزدها را دنبال میکنید؟!.. اگر یک دزدی همان سخنان شما را برختان کشیده بگوید : «برای چه مرا دنبال میکنید؟!. شما اگر از دزدی بدتان میآید من خوشم میآید؟!» .. شما چه پاسخی باو خواهید داد؟!.. خواهید گفت : قانون چنین دستور داد[ه]. خواهد گفت : قانون شما دزدی را بد میداند ولی قانون ما دزدان خوب میداند. ما حق خود میدانیم که دارایی توانگران را بدزدیم ـ آیا بآن چه خواهید گفت؟!. از پاسخ درماند و بخاموشی گرایید.
(پرچم روزانه شمارهی 232)
🌸
(پرچم روزانه شمارهی 232)
🌸
📖 کتاب «بدبختیهای توده و ریشهی آن»
🖌 احمد کسروی
🔸 44ـ پاسخ دیگری به پیام بهائیان (یک از یک)
آقای کسروی
پیام بهائیان در شمارهی 214 پرچم توجه مرا جلب نمود. میخواهم بدین وسیله پاسخ دیگری برای آن بنویسم ـ من قبل از اینکه براه پاکدینی بگروم بهائی متعصب بودم و نیک میدانید در سه سال پیش که نزد شما آمدم با بودن آقایان واعظپور و واهبزاده و دیگران با چه حرارت و التهابی از بهائیگری دفاع مینمودم ولی پس از اینکه ایراد شما را شنیدم و کتاب «راه رستگاری» و مهنامهی پیمان را مطالعه کردم معنی حقیقی دین برای من روشن گردید و باشتباه خود متوجه شدم و به نارسایی کیش بهائی در مقابل حقایق پیمان اعتراف نمودم بدینجهت خلاف انسانیت و عقل دانستم که گفتهها و نوشتههای خردپذیر شما را نپذیرم و پشتیبانی نکنم و بترویجش نکوشم. از همان موقع در مجالس و محافل بهائی بگفتگو پرداختم و آنان را بخواندن پیمان و دیگر کتابهای شما دعوت نمودم و ایرادهای عقلی و علمی که از شما شنیده و در پیمان خوانده بودم بمیان آورده پاسخ خواستم. آقایان بجای پاسخ مانند ملایان به هیاهو برخاسته و سخنان عجیب بزبان آوردند که فلانی ناقض شده ، ازلی شده ، به تفرقهی یاران ، و تزلزل جوانان ، و ایجاد رخنه در ایمان آنان ، مشغول است و بانهدام امرالله میکوشد ، با ناقضین رفت و آمد میکند ، و با صبحی [1] معاشرت مینماید ، مفتشین و جاسوسین باطرافم گماردند عرصه را باندازهای برایم تنگ گردانیدند که ناگزیر شده از ادارهی خرید جنس ارتش که رئیس آن آقای علائی (از بهائیان بنام) میبود و بمن اذیت و آزار میرسانید استعفا داده بدادگستری رفتم.
پس از چند روزی هم برگهای ماشین شده بنام «اخبار امری» از طرف محفل روحانی باین مضمون انتشار دادند : احبا از رحیمی دوری کنند و مذاکره ننمایند زیرا متزلزل شده آنها را از جادهی مستقیم امرالله منحرف میسازد (نمونهای از آن برگها در نزد من موجود است). زیانهای دیگری نیز بمن رسانیدهاند فعلاً از افشاء و ابراز آنها خودداری میکنم با وصف این گذشته گذشته اکنون که آقایان پیام فرستاده و حاضر شدهاند بنشینید و گفتگو نمایند من با کمال میل و رغبت حاضر هستم هر کس را انتخاب نمایند و هر کجا را تعیین فرمایند بروم و برادرانه بگفتگو پردازم بشرط آنکه کتابهایشان را بمیان گزارند و خرد را داور سازند و از آوردن حدیث و شعر احتراز جویند و از راه دلیل و منطق پیش آیند و گفتگو را نیز روی کاغذ آورند که هیچ گونه جای تردید و انکار باقی نماند. در این ضمن این را هم روشن گردانم آقایان وقتی که در برابر یک ایرادی درمیمانند بهانه آورده میگویند چون این موضوع مربوط به سیاست است جمال مبارک (بهاءالله) فرموده بسیاست مداخله نکنید [2] و بدین عنوان از پاسخ طفره میزنند و ای بسا بگفتگو و جلسه نیز خاتمه داده پراکنده میگردند. چون این قضیه یک نوع پناهگاه و گریزگاهی است باید مواظبت فرمایند باین رویهی نامطلوب نیز متمسک نشوند.
تهران ـ محمدباقر رحیمی
(پرچم روزانه شمارهی 216)
پانوشتها :
1ـ فضلالله مهتدی شناخته به صبحی از مبلغان بهائی بود که از بهائیگری بازگشت و کتابی در نکوهش آنان نوشت.
2ـ یکی از آشنایان به درستی میگفت : اینکه به بهائیان دستور داده شده بسیاست مداخله نکنند ، خود یک دستور سیاسیست!
🌸
🖌 احمد کسروی
🔸 44ـ پاسخ دیگری به پیام بهائیان (یک از یک)
آقای کسروی
پیام بهائیان در شمارهی 214 پرچم توجه مرا جلب نمود. میخواهم بدین وسیله پاسخ دیگری برای آن بنویسم ـ من قبل از اینکه براه پاکدینی بگروم بهائی متعصب بودم و نیک میدانید در سه سال پیش که نزد شما آمدم با بودن آقایان واعظپور و واهبزاده و دیگران با چه حرارت و التهابی از بهائیگری دفاع مینمودم ولی پس از اینکه ایراد شما را شنیدم و کتاب «راه رستگاری» و مهنامهی پیمان را مطالعه کردم معنی حقیقی دین برای من روشن گردید و باشتباه خود متوجه شدم و به نارسایی کیش بهائی در مقابل حقایق پیمان اعتراف نمودم بدینجهت خلاف انسانیت و عقل دانستم که گفتهها و نوشتههای خردپذیر شما را نپذیرم و پشتیبانی نکنم و بترویجش نکوشم. از همان موقع در مجالس و محافل بهائی بگفتگو پرداختم و آنان را بخواندن پیمان و دیگر کتابهای شما دعوت نمودم و ایرادهای عقلی و علمی که از شما شنیده و در پیمان خوانده بودم بمیان آورده پاسخ خواستم. آقایان بجای پاسخ مانند ملایان به هیاهو برخاسته و سخنان عجیب بزبان آوردند که فلانی ناقض شده ، ازلی شده ، به تفرقهی یاران ، و تزلزل جوانان ، و ایجاد رخنه در ایمان آنان ، مشغول است و بانهدام امرالله میکوشد ، با ناقضین رفت و آمد میکند ، و با صبحی [1] معاشرت مینماید ، مفتشین و جاسوسین باطرافم گماردند عرصه را باندازهای برایم تنگ گردانیدند که ناگزیر شده از ادارهی خرید جنس ارتش که رئیس آن آقای علائی (از بهائیان بنام) میبود و بمن اذیت و آزار میرسانید استعفا داده بدادگستری رفتم.
پس از چند روزی هم برگهای ماشین شده بنام «اخبار امری» از طرف محفل روحانی باین مضمون انتشار دادند : احبا از رحیمی دوری کنند و مذاکره ننمایند زیرا متزلزل شده آنها را از جادهی مستقیم امرالله منحرف میسازد (نمونهای از آن برگها در نزد من موجود است). زیانهای دیگری نیز بمن رسانیدهاند فعلاً از افشاء و ابراز آنها خودداری میکنم با وصف این گذشته گذشته اکنون که آقایان پیام فرستاده و حاضر شدهاند بنشینید و گفتگو نمایند من با کمال میل و رغبت حاضر هستم هر کس را انتخاب نمایند و هر کجا را تعیین فرمایند بروم و برادرانه بگفتگو پردازم بشرط آنکه کتابهایشان را بمیان گزارند و خرد را داور سازند و از آوردن حدیث و شعر احتراز جویند و از راه دلیل و منطق پیش آیند و گفتگو را نیز روی کاغذ آورند که هیچ گونه جای تردید و انکار باقی نماند. در این ضمن این را هم روشن گردانم آقایان وقتی که در برابر یک ایرادی درمیمانند بهانه آورده میگویند چون این موضوع مربوط به سیاست است جمال مبارک (بهاءالله) فرموده بسیاست مداخله نکنید [2] و بدین عنوان از پاسخ طفره میزنند و ای بسا بگفتگو و جلسه نیز خاتمه داده پراکنده میگردند. چون این قضیه یک نوع پناهگاه و گریزگاهی است باید مواظبت فرمایند باین رویهی نامطلوب نیز متمسک نشوند.
تهران ـ محمدباقر رحیمی
(پرچم روزانه شمارهی 216)
پانوشتها :
1ـ فضلالله مهتدی شناخته به صبحی از مبلغان بهائی بود که از بهائیگری بازگشت و کتابی در نکوهش آنان نوشت.
2ـ یکی از آشنایان به درستی میگفت : اینکه به بهائیان دستور داده شده بسیاست مداخله نکنند ، خود یک دستور سیاسیست!
🌸
🌑 پیشامد دلگداز انفجار در معدن زغال سنگ ــ17 🌑
🔸چه توانیم کرد؟
(بخش ششم)
🖌 کوشاد تلگرام
آغاز نوشتار «چه توانیم کرد؟»
دوم ، علت دیگر مخالفت ما با چنان اندیشهای اینست که باور داریم : این مردم ناتوان و بیمارند و تا درستی روان و نیرومندی خرد را بازنیابند هر کاری کنند نتیجهی درستی در دست نخواهند داشت. باید نیک و توانا گردند ـ توانا به راه بردن خویش. توانایی نیز بیش از همه به نیک بودن بستگی دارد. این نکته از جُستار سرمایهی اجتماعی بدست میآید.
اگر بخواهیم سخنِ کوتاه را کوتاهتر گردانیم باید بگوییم که علت بدبختیها و درماندگیهامان در ناچیز بودن سرمایهی اجتماعی ایرانیان است. پس باید بکوشیم این سرمایه فزونی یابد. پرسشی که پیش خواهد آمد آنست که «سرمایهی اجتماعی» چیست و چرا ایرانیان سرمایهی اجتماعیشان کم و ناچیز است؟!. ما به این جستار (مبحث) درآمده و دفتری در آن باره بنام «سرمایهی اجتماعی ایرانیان ، شایندگی در چیست؟» فراهم آوردهایم.
در آنجا سرمایهی اجتماعی را شرح داده و اجزای آن را نشان دادهایم. سپس سخنانی از احمد کسروی آورده و نشان دادهایم که آنها چارهی سرمایهی اجتماعی ناچیز ایرانیان است و اگر بر آن پایه کار شود ، ایرانیان نیز میتوانند همچون مردم کشورهای پیشرفته با نیرو و کوششهای خود از این بدبختیها رهایی یابند. اینجا بر سر گفتگوی خود میرویم.
میگوییم : چنانکه نشان دادیم حکومت ملایان از سال 57 چندین سازمان و «ستاد» و «نهادِ» انگلی بنیاد گزارده که کارشان جز مفتخوری از درآمدهای کشور نبوده. نهایت باید آنها را مُبلغان شیعیگری دانست. چون دمکراسی در این کشور فرمانروا نبوده ، حکومت خودسرانه چنان دستگاههایی را بنیاد گزارده. از آنسو ، حکومت چشم خود را بر سودجویی و شیادی یک دسته بسته و آنها را در تاراج منابع کشور آزاد گزارده. بلکه باید گفت در تاراج کشور شریکشان گردانیده. کسان ناشایستهای را به راهبری وزارتخانهها ، سازمانها ، ستادها و کارخانهها گماشته که سود خود را جلوتر از سود توده و کشور دانسته و اینست از هیچ گونه قانونشکنی و دزدی باک نداشتهاند. ردیفهای بودجهای تعیین کرده که به شکل رسمی از سفرهی مردم بردارند.
اینها را با مثالهایی خودمان نشان دادیم. با همهی اینها میپرسیم : مردم را از این سخنان بیش از آگاه شدن از وخامت اوضاع چه سود دیگری هست؟! به فرض که مردم ایران همهی اینها را دانستند ، آیا با حال کنونی ، آن اختیار و نیرو را دارند که دست چنان کسانی را از سفرهی مردم کوتاه کنند؟!.. پاسخ روشنست : ندارند. آنگاه گیریم که این حکومت را برانداختند و حکومت دیگری را جانشینش گردانیدند ، مگر این پایان کارست؟! مگر رستگاری یک توده تنها در اینست که حکومت ناشاینده (نالایق) و ستمگرشان برافتد و یک حکومت دیگری ـ هرچه باشد ـ جانشینش گردد؟! آیا نه آنست که باید «راهی» نیز بشناسند تا مردم و حکومت هر دو در آن راه باشند و به اینسو و آنسو نپیچند تا بتوانند پیشرفت کنند؟! آیا چنان راهی هست؟! اگر هست کدامست؟! اگر کار ، تنها حکومت را برانداختن است ، مگر این آزموده نشده؟! اگر کاری که باید بشود اینست ، آیا جز اینست که تاریخ تکرار شده و نقطهی آغازش بهمن سال 57 خواهد بود؟!. مگر آن زمان توانستند کاری کنند تا زندگیشان بهتر از پیش شود؟! از همینجا باید دانست که تنها گرفتاری ما این حکومت یا آن حکومت نیست.
این را باید پذیرفت که تا وضعمان بدینسان است ، حالمان بهتر نخواهد بود. باید در راه نیکی و توانایی تغییر کنیم. اگر خواسته میشود که رفتار حکومتی تغییر کند ، باید نخست مردم متحول شوند. چندان نیک گردند که پس از آنکه حکومتی را (یا رفتارش را) دیگر کردند نگزارند به راه خودکامگی رود که وضع بدتر و پشیمانیها تازه گردد. باید چندان شاینده شوند که بتوانند کارکرد حکومت را با نیروی مردمی بهبود دهند (چه با برانداختن و چه با ناچار گردانیدن).
(بخش دیگر فردا خواهد آمد)
🔸چه توانیم کرد؟
(بخش ششم)
🖌 کوشاد تلگرام
آغاز نوشتار «چه توانیم کرد؟»
دوم ، علت دیگر مخالفت ما با چنان اندیشهای اینست که باور داریم : این مردم ناتوان و بیمارند و تا درستی روان و نیرومندی خرد را بازنیابند هر کاری کنند نتیجهی درستی در دست نخواهند داشت. باید نیک و توانا گردند ـ توانا به راه بردن خویش. توانایی نیز بیش از همه به نیک بودن بستگی دارد. این نکته از جُستار سرمایهی اجتماعی بدست میآید.
اگر بخواهیم سخنِ کوتاه را کوتاهتر گردانیم باید بگوییم که علت بدبختیها و درماندگیهامان در ناچیز بودن سرمایهی اجتماعی ایرانیان است. پس باید بکوشیم این سرمایه فزونی یابد. پرسشی که پیش خواهد آمد آنست که «سرمایهی اجتماعی» چیست و چرا ایرانیان سرمایهی اجتماعیشان کم و ناچیز است؟!. ما به این جستار (مبحث) درآمده و دفتری در آن باره بنام «سرمایهی اجتماعی ایرانیان ، شایندگی در چیست؟» فراهم آوردهایم.
در آنجا سرمایهی اجتماعی را شرح داده و اجزای آن را نشان دادهایم. سپس سخنانی از احمد کسروی آورده و نشان دادهایم که آنها چارهی سرمایهی اجتماعی ناچیز ایرانیان است و اگر بر آن پایه کار شود ، ایرانیان نیز میتوانند همچون مردم کشورهای پیشرفته با نیرو و کوششهای خود از این بدبختیها رهایی یابند. اینجا بر سر گفتگوی خود میرویم.
میگوییم : چنانکه نشان دادیم حکومت ملایان از سال 57 چندین سازمان و «ستاد» و «نهادِ» انگلی بنیاد گزارده که کارشان جز مفتخوری از درآمدهای کشور نبوده. نهایت باید آنها را مُبلغان شیعیگری دانست. چون دمکراسی در این کشور فرمانروا نبوده ، حکومت خودسرانه چنان دستگاههایی را بنیاد گزارده. از آنسو ، حکومت چشم خود را بر سودجویی و شیادی یک دسته بسته و آنها را در تاراج منابع کشور آزاد گزارده. بلکه باید گفت در تاراج کشور شریکشان گردانیده. کسان ناشایستهای را به راهبری وزارتخانهها ، سازمانها ، ستادها و کارخانهها گماشته که سود خود را جلوتر از سود توده و کشور دانسته و اینست از هیچ گونه قانونشکنی و دزدی باک نداشتهاند. ردیفهای بودجهای تعیین کرده که به شکل رسمی از سفرهی مردم بردارند.
اینها را با مثالهایی خودمان نشان دادیم. با همهی اینها میپرسیم : مردم را از این سخنان بیش از آگاه شدن از وخامت اوضاع چه سود دیگری هست؟! به فرض که مردم ایران همهی اینها را دانستند ، آیا با حال کنونی ، آن اختیار و نیرو را دارند که دست چنان کسانی را از سفرهی مردم کوتاه کنند؟!.. پاسخ روشنست : ندارند. آنگاه گیریم که این حکومت را برانداختند و حکومت دیگری را جانشینش گردانیدند ، مگر این پایان کارست؟! مگر رستگاری یک توده تنها در اینست که حکومت ناشاینده (نالایق) و ستمگرشان برافتد و یک حکومت دیگری ـ هرچه باشد ـ جانشینش گردد؟! آیا نه آنست که باید «راهی» نیز بشناسند تا مردم و حکومت هر دو در آن راه باشند و به اینسو و آنسو نپیچند تا بتوانند پیشرفت کنند؟! آیا چنان راهی هست؟! اگر هست کدامست؟! اگر کار ، تنها حکومت را برانداختن است ، مگر این آزموده نشده؟! اگر کاری که باید بشود اینست ، آیا جز اینست که تاریخ تکرار شده و نقطهی آغازش بهمن سال 57 خواهد بود؟!. مگر آن زمان توانستند کاری کنند تا زندگیشان بهتر از پیش شود؟! از همینجا باید دانست که تنها گرفتاری ما این حکومت یا آن حکومت نیست.
این را باید پذیرفت که تا وضعمان بدینسان است ، حالمان بهتر نخواهد بود. باید در راه نیکی و توانایی تغییر کنیم. اگر خواسته میشود که رفتار حکومتی تغییر کند ، باید نخست مردم متحول شوند. چندان نیک گردند که پس از آنکه حکومتی را (یا رفتارش را) دیگر کردند نگزارند به راه خودکامگی رود که وضع بدتر و پشیمانیها تازه گردد. باید چندان شاینده شوند که بتوانند کارکرد حکومت را با نیروی مردمی بهبود دهند (چه با برانداختن و چه با ناچار گردانیدن).
(بخش دیگر فردا خواهد آمد)
Telegram
پاکدینی ـ احمد کسروی
🌑 پیشامد دلگداز انفجار در معدن زغال سنگ ــ12 🌑
🔸چه توانیم کرد؟
(بخش یکم)
🖌 کوشاد تلگرام
در بخشهای گذشته از حادثهی دلگداز معدن طبس ، جان باختن 50 تن بیشتر از کارگران هممیهنمان ، استانداردهای جهانی HSE ، رد پای پولپرستی در آن حادثه ، کوتاهیهای…
🔸چه توانیم کرد؟
(بخش یکم)
🖌 کوشاد تلگرام
در بخشهای گذشته از حادثهی دلگداز معدن طبس ، جان باختن 50 تن بیشتر از کارگران هممیهنمان ، استانداردهای جهانی HSE ، رد پای پولپرستی در آن حادثه ، کوتاهیهای…
📖 حقایق زندگی
🖌 احمد کسروی
🔸45ـ چرا بکار از راهش نمیآیید؟!. (یک از سه)
یک رفتار بدی که ما از ایرانیان میبینیم آنست که پیاپی میخواهند بنالند و گله کنند و فریاد برآورند ، چارهی دردها را تنها در این میدانند. هر روزی که پست میرسد یک دسته از این گلهها و نالهها برای ما ارمغان میآورد.
شگفت داستانیست : ما داد میزنیم بیایید همدست شویم و بهمهی این دردها از راهش چاره کنیم کمتر گوش میدهند ، لیکن پیاپی این گلهها و نالهها را برای ما میفرستند. ما نمیدانیم باینان چه گوییم؟!. نمیدانیم باین نافهمی چه نامی دهیم؟!.
آخر ای بیچارگان شما اگر خرد دارید بیندیشید تا بدانید چارهی دردها ناله و فریاد نیست. ناله و فریاد کار بچگان است ، کار درماندگانست ، اگر خود نمیتوانید فهمید چشم باز کنید و بدیگران نگاه کنید : روسها چه کار کردهاند؟!.. ترکها چگونه اداره میشوند؟!. آمریکاییها چه سان میزیند؟! اینها را ببینید تا بدانید که در هر کشوری غیرتمندان و بخردان دست یکی گردانیده جمعیتی پدید آوردهاند و از روی فهم و بینش کشور خود را راه میبرند و در سختترین گرفتاریها بناله و گله نمیپردازند.
در این دو هفته چند نامه از کارکنان ادارهها از شهرستانها رسیده و همگی گله و ناله دارند که با این گرانی خواربار تکلیف ما چیست ، و از ما خواهش مینمایند که نوشتههای ایشان را بچاپ رسانیم ، تو گویی دولت از حال آنان آگاه خواهد گردید و بچاره خواهد برخاست.
ما ناگزیریم یک بار دیگر باین کسان یادآوری کنیم که این گرفتاریهای ایران یک کار «اتفاقی» نیست و چارهی آن نیز باین سادگی نتواند بود. این گرفتاری نتیجهی آلودگیهای ایرانست و به هر حال راه چاره پدید آمدن یک باهَماد (جمعیت) بزرگیست که خردمندان و غیرتمندان در آن شرکت کنند و از روی فهم و اندیشه به یکایک گرفتاریها چاره اندیشند. اکنون جهان سراسر گرفتاریست. در چنین هنگامی یک تودهی پاشیده و پراکنده سرنوشتی جز نابودی نتواند داشت. امروز ایران در سر راه دولتهای جنگنده افتاده و ناگزیریست که آنان مقاصدی در اینجا دارند.
باید همهی گوشه و کنار کارها را بدیده گرفت و با دوراندیشی راهی برای زیست این توده برگزید. چه دربارهی خواروبار و چه در دیگر بارهها ، با همدستی همهی بخردان ، چارههایی پیش گرفت ، و ما باین کار برخاستهایم و از یک سال باز در این راه میکوشیم و رنج و زیان بخود هموار میگردانیم. هر کس هم که براستی علاقه بتوده و کشور دارد باید با ما همدست گردد.
اینست راهی که به یک نتیجهای خواهد رسید. این ترتیب که خود را کنار گیرید و بیپروایی نمایید و اگر جایش افتاد ریشخند نمایید ، و چون به نتیجهی نادانیهای خود گرفتار آمدید آنگاه بناله و گله پردازید بسیار بیخردانه است ، بسیار بیهوده است.
شگفتی آنست که در بیشتر این گله و نالهها مرا که دارندهی پرچمم «دانشمند و پیشوا» مینامند و «یگانه غمخوار و دلسوز توده» میستایند. میگویم اگر اینها راستست و شما براستی مرا دارای دانش میشمارید و غمخوار توده میدانید باید بسخنانم گوش دهید. من بارها گفتهام و بار دیگر میگویم : این ترتیبی که شما پیش گرفتهاید هیچ سودی ندارد. میگویم : این راهی که ما آغاز کردهایم راه رستگاری شماست. این را از من بپذیرید و باور کنید و از دور و نزدیک با ما همدست و همراه گردید و مطمئن باشید که بهمهی بدبختیها چاره خواهیم کرد.
🌸
🖌 احمد کسروی
🔸45ـ چرا بکار از راهش نمیآیید؟!. (یک از سه)
یک رفتار بدی که ما از ایرانیان میبینیم آنست که پیاپی میخواهند بنالند و گله کنند و فریاد برآورند ، چارهی دردها را تنها در این میدانند. هر روزی که پست میرسد یک دسته از این گلهها و نالهها برای ما ارمغان میآورد.
شگفت داستانیست : ما داد میزنیم بیایید همدست شویم و بهمهی این دردها از راهش چاره کنیم کمتر گوش میدهند ، لیکن پیاپی این گلهها و نالهها را برای ما میفرستند. ما نمیدانیم باینان چه گوییم؟!. نمیدانیم باین نافهمی چه نامی دهیم؟!.
آخر ای بیچارگان شما اگر خرد دارید بیندیشید تا بدانید چارهی دردها ناله و فریاد نیست. ناله و فریاد کار بچگان است ، کار درماندگانست ، اگر خود نمیتوانید فهمید چشم باز کنید و بدیگران نگاه کنید : روسها چه کار کردهاند؟!.. ترکها چگونه اداره میشوند؟!. آمریکاییها چه سان میزیند؟! اینها را ببینید تا بدانید که در هر کشوری غیرتمندان و بخردان دست یکی گردانیده جمعیتی پدید آوردهاند و از روی فهم و بینش کشور خود را راه میبرند و در سختترین گرفتاریها بناله و گله نمیپردازند.
در این دو هفته چند نامه از کارکنان ادارهها از شهرستانها رسیده و همگی گله و ناله دارند که با این گرانی خواربار تکلیف ما چیست ، و از ما خواهش مینمایند که نوشتههای ایشان را بچاپ رسانیم ، تو گویی دولت از حال آنان آگاه خواهد گردید و بچاره خواهد برخاست.
ما ناگزیریم یک بار دیگر باین کسان یادآوری کنیم که این گرفتاریهای ایران یک کار «اتفاقی» نیست و چارهی آن نیز باین سادگی نتواند بود. این گرفتاری نتیجهی آلودگیهای ایرانست و به هر حال راه چاره پدید آمدن یک باهَماد (جمعیت) بزرگیست که خردمندان و غیرتمندان در آن شرکت کنند و از روی فهم و اندیشه به یکایک گرفتاریها چاره اندیشند. اکنون جهان سراسر گرفتاریست. در چنین هنگامی یک تودهی پاشیده و پراکنده سرنوشتی جز نابودی نتواند داشت. امروز ایران در سر راه دولتهای جنگنده افتاده و ناگزیریست که آنان مقاصدی در اینجا دارند.
باید همهی گوشه و کنار کارها را بدیده گرفت و با دوراندیشی راهی برای زیست این توده برگزید. چه دربارهی خواروبار و چه در دیگر بارهها ، با همدستی همهی بخردان ، چارههایی پیش گرفت ، و ما باین کار برخاستهایم و از یک سال باز در این راه میکوشیم و رنج و زیان بخود هموار میگردانیم. هر کس هم که براستی علاقه بتوده و کشور دارد باید با ما همدست گردد.
اینست راهی که به یک نتیجهای خواهد رسید. این ترتیب که خود را کنار گیرید و بیپروایی نمایید و اگر جایش افتاد ریشخند نمایید ، و چون به نتیجهی نادانیهای خود گرفتار آمدید آنگاه بناله و گله پردازید بسیار بیخردانه است ، بسیار بیهوده است.
شگفتی آنست که در بیشتر این گله و نالهها مرا که دارندهی پرچمم «دانشمند و پیشوا» مینامند و «یگانه غمخوار و دلسوز توده» میستایند. میگویم اگر اینها راستست و شما براستی مرا دارای دانش میشمارید و غمخوار توده میدانید باید بسخنانم گوش دهید. من بارها گفتهام و بار دیگر میگویم : این ترتیبی که شما پیش گرفتهاید هیچ سودی ندارد. میگویم : این راهی که ما آغاز کردهایم راه رستگاری شماست. این را از من بپذیرید و باور کنید و از دور و نزدیک با ما همدست و همراه گردید و مطمئن باشید که بهمهی بدبختیها چاره خواهیم کرد.
🌸