⭕️ زن در نظر ابوحامد غزالی و تاثیر آن بر جریان سلفی

🔸افکار غزالی پیرامون زن را می توان در دو باب کتاب "احیا علوم الدین" تحت عنوان "کتاب النکاح" و "کتاب كسر الشهوتين" ملاحظه نمود.

🔸به گفته "عایشه موسی" غزالی اولین اندیشمند مسلمانی است که برای "شر" بر خلاف نص قرآن، وجودی مستقل قائل شد و "شر" و "زن" را به هم پیوند زد.

🔸 مستقل انگاری "شر" برگرفته از عقاید زرتشتیان ایران بود و وی با کیش باستانی ایرانیان آشنایی داشت.

🔸غزالی لشکر شیطان را در دو چیز خلاصه می کند：
"خشم" و "شهوت"

وخطرناکترین نوع شهوت را "شهوت نسبت به زنان" می داند.

🔸او شکم و غذا را اولین عامل انحراف انسان می داند و استناد به این می کند که طمع در خوردن بود که آدم و حوا از بهشت رانده شدند.

🔸در پی سیر شدن شکم، انسان به زنان متمایل می شود و پس از آن برای لذت بیشتر از خوردن و جماع و کثرت بخشیدن به طعام و نکاح، به دنبال مال و ثروت می رود و آنگاه به ریا و تفاخر و .... سایر صفات رذیله دچار می شود.

🔸از این رو در ادامه بحثش به بیان فواید جوع و گرسنگی می پردازد تا شکم گرسنه، هوس در آمیختن با زنان نکند.

🔸"شرانگاری زنان" در "احیا علوم الدین" غزالی، تاثیر بسیاری بر تفکرات سلفی حسن البنا، بنیانگذار اخوان المسلمین می گذارد.

🔸اما وی این تفکر را تحت تاثیر شعری، تلطیف می نماید و زنان را به "دُر" تشبیه می کند که جایشان در "صدف" است و همین منجر به شکل گیری نظریه معروف وی تحت عنوان "المرأة الجوهرة و العزل" می شود.

🔸حسن البنا بر جدایی زن و مرد در تمام عرصه ها به شدت تاکید می کند و بودن زن و مرد در کنار یکدیگر را در هیچ شرایطی غیر از ازدواج نمی پذیرد.

🔸هم بر خانه نشینی زنان تاکید می کند و هم در صورت حضور زن در اجتماع بر پوشش کاملی که صورت و دستها را هم بپوشاند تاکید می ورزد.

🔸آموزش زنان را منحصر به علوم دینی و دانشهایی که برای فرزند پروری مفید است می نماید و با اندک تسامحی یادگیری برخی از علوم را به جهت نیاز جامعه چون معلمی جایز می شمارد، اما سایر دانش ها همچون ریاضیات و دروس فنی و زبان های گوناگون را برای زنان ضروری نمی داند و بعضا وقت هدر دادن می انگارد.

#نفیسه_مرادی

t.me/female_Interpretation
@EveDaughters

#مقاله
بررسی تاریخ انگاره‌ای «#قانتات» در سپهر گفتمان‌های تفسیری

#نفیسه_مرادی
فاطمه علایی‌‌رحمانی
سید محمدهادی گرامی
زهرا صرفی


چکیده
مفسران مقصود از «قانت» در آیات مختلف قرآن را مطیع در برابر خدا بیان کرده‌اند؛ اما قانت بودن زنان در آیه 34 سوره نساء با سیاق روابط میان زوجین، باعث شده تا فهم ایشان از انگاره «قانتات»، به سمت اطاعت زن از مرد سوق داده شود؛ درحالی‌که چنین فهمی در آیه پنج سوره تحریم که آن هم سیاقی مبتنی بر روابط زوجین دارد، رخ نداده است. پژوهش حاضر به‌دنبال پاسخ به این پرسش است که «تاریخ انگاره «قانتات» در تفاسیر چگونه بوده و چه تحولات گفتمانی را پشت‌سر گذاشته است؟». با بررسی معنای «ق ن ت» در سه بخش ادراکی پیشاقرآنی، قرآن و تفاسیر، و کشف گفتمان‌های ذیل انگاره «قانتات» در آیات 34 سوره نساء و پنج تحریم، چنین نتیجه می‌شود که پیدایی گفتمان مستقل و منحصربه‌فرد «زنان فرمان‌بر همسر» علاوه بر گفتمان «زنان فرمان‌بر خداوند» در ذیل آیه 34 سوره نساء به دلیل همسان‌انگاری معنای «قانت» با «مطیع» است. درحالی‌‌که در ادراک پیشاقرآنی، به‌معنای تحت انقیاد کامل درآمدن و تسلیم محض بودن با هدف رسیدن به مقصود خاصی است که یقیناً چنین چیزی از زنان در برابر مردان انتظار نمی‌رود؛ اما چون در تفاسیر معنای آن به مطیع بودن تغییر یافته منجربه پیدایی گفتمان «زنان فرمان‌بر همسر» شده است.

برای مطالعه مقاله به لینک زیر رجوع کنید:
https://quranicstudies.ihcs.ac.ir/article_9156.html

https://t.me/ensanemoannas
@EveDaughters

🌸 رادیو اردی‌بهشت 🌸

«جنس مکمل»
و
«زنانگی در اسلام»

میزبان: هدی فلاح

به همراهِ #روح‌الله_طالبی_توتی،
پژوهشگر مطالعات جنسیت و زنان

🔹دکتر #نفیسه_مرادی، مدرس و پژوهشگر مطالعات اسلامی زنان

میهمان اردی‌بهشت بود تا درباره‌ی زنانگی در اسلام و نظریه‌ی جنس مکمل گفت‌وگو کنیم.
نسبت زنانگی و مردانگی از نظر اسلام چیست؟ منظر جنسیتی الهیات اسلامی چگونه تبیین می‌شود و خوانش‌های زنانه‌نگر از اسلام، چه می‌گویند؟
این‌ پرسش‌هایی است که در این بخش‌ها از اردی‌بهشت به آن پرداخته شده‌است.

از این‌جا بشنوید 👇🏻

١) جنس مکمل
https://player.iranseda.ir/epg-player/?VALID=TRUE&e=152377583

٢) زنانگی در اسلام
https://player.iranseda.ir/epg-player/?VALID=TRUE&e=152377247

@tadaeeat
@EveDaughters

"آبان": روایتگر مواجهه مردان با زن نابغه

✍ نفیسه مرادی

🔸سریال "آبان" که به تازگی از پلتفرم "شیدا" در حال پخش است، روایتگر زن نابغه‌ای است که برای اجرای ایده‌هایش با سرمایه‌گذارش به مشکل برخورده است.

🔸"آبان" این زن جوان نابغه برای بازگرداندن پول سرمایه‌گذار و گرفتن چک‌هایش، با فرد دیگری قرار ملاقات می‌گذارد؛ اما مجبور است هم برخورد نامناسب او را تحمل کند و هم با شرط غیرمعقول رفیق ثروتمندش روبه‌رو شود.

🔸اینکه نوابغ در مسیر اجرای ایده‌ها و جذب سرمایه‌گذار با مشکلات مختلفی مواجه بوده و هستند، بر کسی پوشیده نیست؛ اما اگر این نبوغ خدادادی در یک "زن" باشد، به‌خصوص زن متاهل، باید مصائب دیگری را نیز تحمل کند و مسیر موفقیت برای او ناهموارتر از همتایان مذکر اوست که معمولا دیده نمی‌شود.

🔸در سریال "آبان" (تا قسمت سوم) سعی شده این مسئله نشان داده شود که یک زن برای رسیدن به موفقیت فقط مشکلش نبود حامی مالی نیست؛ بلکه مردانی است که در مسیر او سنگ‌اندازی می‌کنند:

👈"بابک محمودی" (با عرض پوزش) اصطلاحا با او لاس می‌زند و او را دختر "چغر" می‌نامد که وی را همراهی نمی‌کند.
اینجا ببینید

👈"فریبرز ثابت" سرمایه‌گذار جدید که برای بستن قرارداد و پرداخت پول، شرط گذاشته آبان از همسرش جدا شود.
اینجا ببینید

👈"امیر" شوهر "آبان" که با تمام عشقی که به او دارد، از وی می‌خواهد دست از بلندپروازی‌هایش بردارد و مانند همه مردم این شهر با یک زندگی عادی خوشبخت باشند.
اینجا ببنید

🔸اشکال امیر این است که با تمام عشق و تعهد و شناختی که نسبت به همسرش دارد وقتی متوجه می‌شود "فریبرز ثابت" بخشی از بدهی همسرش را پرداخت کرده، بلافاصله انگشت اتهام به سمت همسرش می‌گیرد که حتما در باغ سبزی به آن مرد بیگانه نشان داده که حاضر شده دو میلیارد تومان بدهی او را بپردازد و متاسفانه در چنین شرایطی زنان همیشه متهم هستند بدون اینکه حیله‌گری مردان ناسالم دیده شود.
اینجا ببینید

👈تنها حامی بدون حاشیه "آبان" دوست و وکیلش "بهار" است که سعی می‌کند همه‌جوره او را حمایت کند.

🔸این فیلم مرا یاد سخن آقایی منصب‌دار در حوزه زنان انداخت که خدمات "مریم میرزاخانی" به علم ریاضی را دارای ارزش نمی‌دانست و می‌گفت اگر او فرزندان بیشتری به دنیا آورده بود، برایش فضیلت و ارزش محسوب می‌شد.

🔸یقینا نبوغ و هوش بسیار از سوی خداوند به اندک افرادی اعطا شده است و امری عمومی نیست. اینکه مردان نابغه بتوانند آن را به فعلیت برسانند و زنان را از به فعلیت رساندن آن محروم کنیم، آیا ناشکری نعمت الهی محسوب نمی‌شود؟

🔸فرزندآوری را هر زنی می‌تواند انجام دهد، نبوغ و استعداد خاص داشتن در هر انسانی به‌راحتی یافت نمی‌شود. پس به جرم "زن" بودن نمی‌توان مانع رشد استعدادهای خدادادی ایشان شد.

🔸مردان رشدنیافته دارای مغز چهارچوب‌دار، قبل از ديدن هوش و استعداد، زن بودن شخص را می‌بینند؛ لذا این مسئولیت بر گُرده نهاد حاکمیت است که مسیر رشد و بالندگی افراد نابغه، به‌خصوص زنان را فراهم کند و چه بسا به‌دلیل فراهم نشدن چنین بستری، سرمایه‌گذاران خارجی (مالی - علمی) آنان را جذب کنند.

دکتر #نفیسه_مرادی

https://t.me/ensanemoannas
@EveDaughters

💢مردان نگه‌دارنده زندگی

✍ #نفیسه_مرادی

🔸اگر سری به کتابفروشی‌ها بزنید یا صفحات و کانال‌های مختلف در فضای مجازی را ببینید یا حتی به سخنرانی‌های مذهبی گوش دهید، متوجه می‌شوید (شده‌اید) که برای حفظ و بالندگی خانواده، تمرکز تمام محتواها بر آموزش زنان است. به‌طوری‌که دانشگاه‌‌ها، پژوهشکده‌ها و حتی معاونت ریاست جمهوری نامشان "زنان و خانواده" است و سخنی از مردان نیست.

🔸برخی از زاویه دینی، برخی روانشناسی و حتی برخی آموزش‌های ز‌رد، دائم به زنان می‌گویند تو باید اینگونه باشی تا شوهرت جذب تو بماند و کانون زندگی‌تان گرم باشد، تو باید در خانه شوهرت را سیر کنی تا چشمش در کوچه و خیابان هرز نرود، تو باید اینگونه از همسرت پذیرایی کنی، آنگونه به همسرت محبت کنی تا شوهرت و زندگیت باقی بماند. حتی به زنان آموزش داده می‌شود که حقوق شما چیست و چگونه آن را مطالبه کنید. (منکر این آموزش‌ها نبستم، کمی صبور باشید و تا انتهای فرسته را مطالعه کنید)

🔸اما تحقیقات گسترده دکتر جان گاتمن و همسرش دکتر شوارتز گاتمن در لابراتور عشق بر روی زوج‌های بسیار زیادی نشان داده، برخلاف تصور رایج این رفتار مردهاست که در کامیابی یا ناکامی روابط میان زوجین خیلی تاثیر دارد.

گاتمن معتقد است تمرکز جامعه بر آموزش زنان و نوشتن کناب‌های بی‌شمار برای آنان به‌جهت حفظ روابط و نادیده گرفتن و بی‌توجهی به آموزش مردان، مانند انجام عمل قلب باز بر روی بیمار اشتباهی است؛ به‌همین‌ اندازه خطرناک و غیرمفید.

🔸بنابراین او و همسرش یافته‌های پژوهشی خود را خطاب به مردان در کتابی با عنوان "راهنمای مردان برای شناخت زنان" به‌چاپ رسانده‌اند تا به بهبود و ارتقا کیفی روابط زوجین کمک کنند.

🔸به‌عنوان یک‌پژوهشگر در حوزه مطالعات اسلامی زنان که متمرکز بر قرآن تحقیق می‌کنم، سال‌ها این نکته در گوشه ذهنم است که اغلب خطاب‌های قرآن درباره مسائل خانوادگی متوجه مردان است، نه زنان. گویا قرآن در حال آموزش دادن مردان است که چگونه زندگی مشترک با همسرشان را سامان دهند. در تعدادی محدودی از آیات خطاب‌ها یا مشترک به زن و مرد است یا فقط خطاب به زنان است.

🔹 در آیه ۱۹ سوره نسا از مردان خواسته شده با زنی که خوشایندشان نیست، به‌خاطر اموالش ازدواج نکنند که در این‌صورت ارث‌بری از زن برایشان حلال نیست هم‌چنین زنان را برای بخشیدن مهریه تحت فشار قرار ندهند و ایشان را آزار ندهند و با زنان به‌طور شایسته و پسندیده رفتار کنند.

🔹در آبه ۲۰ همین سوره تأکید می‌کند اگر خواستید همسرتان را طلاق دهید یا تجدید فراش کنید، مبادا مهریه همسر قبلی را هر چند که خیلی زیاد باشد، از وی پس بگیرید و در آیه بعد چنین مردانی سرزنش می‌شوند که چگونه مهریه زنان را از وی می‌گيرند در‌حالی که از یکدیگر کام گرفته‌‌اند.

🔹در آیه ۲۵ نسا تأکید می‌کند که اگر مردی تنگدست و فقیر است و توانایی برآورده کردن حقوق مالی همسر را ندارد، یا با کنیز ازدواج کند یا صبر کند تا وضع مالیش روبه‌راه شود که دومی را بهتر دانسته‌ است.

🔸در آیات مختلفی پرداخت حقوق زن و برخورد حسنه با وی برعهده مرد است و عواقب کوتاهی از آن‌ها نیز متوجه او می‌باشد.

🔸حتی برای طلاق هم آدابی بیان کرده من‌جمله آزارندادن زن، جدا شدن به‌نیکویی، نگه‌داشتن زن مطلقه در خانه تا پایان دوران عده و تامین نفقه زن مطلقه در ایام شیردهی فرزند (اینجا را ببینید)

🔹وقتی به مسائل جنسی می‌رسد می‌گوید هر دو شما لباس یکدیگر هستید و باید نیاز یکدیگر را رفع کنید (بقره/۱۸۷)، در مورد فرزند می‌گوید مادر و پدر نباید اذیت شوند و برای از شیر گرفتن فرزند پیش از دوسالگی با هم مشورت کنند(بقره/۲۳۳).

🔸مجموع این آیات نشان می‌دهد که "الرجال قوامون علی النساء" (نسا/۳۴) یعنی مرد مسئول تمام امور زنان است و می‌بایست نسبت به آن پاسخگو باشد و این به جهت حفظ کرامت زن است.

🔸#کرامت_زن زمانی تأمین می‌شود که به‌فرموده قرآن با وی پسندیده رفتار شود (عاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ؛نسا/۱۹) و حقوقش بدون تحقیر و آزار و اذیت پرداخت شود (نسا/۲۰-۲۱).

🔸به‌قول گاتمن به‌جای جراحی قلب بیمار اشتباه که همان تمرکز بر زنان جامعه است؛ باید مردان را موردتوجه قرار داد و آنان را در شناخت بهتر زنان، یاری رساند و به‌ ایشان آموخت که چگونه رفتار کریمانه‌ای با زنان داشته باشند و حقوقشان را پایمال نکنند.

امام علی علیه السلام فرمود:

إنهنّ امانة الله عندکم فلا تضارّوهنّ و لا تعضلوهنّ

زنان امانت‌هاى خدا هستند، آزارشان نرسانید و بر آن‌ها سخت نگیرید.

نهج البلاغه/خطبه۱۹۳

@ensanemoannas
@EveDaughters