Forwarded from گفت‌وشنود
فیلیپ کیچر
زندگی پس از ایمان
نقشه‌ای برای دنیای بی‌خدا
فیلیپ کیچر، فیلسوف علم انگلیسی-آمریکایی و استاد دانشگاه کلمبیا، سال‌ها پیش از آنکه به سراغ دین برود، در فلسفه علم شهرت یافته بود؛ به‌ویژه با نقد دقیق خلقت‌گرایی علمی و دفاع از روش‌شناسی داروینی. اما در دهه‌های بعد، پرسشی او را به‌سوی حوزه دیگری کشاند: اگر دین واقعا نادرست باشد، بعد از آن چه باید کرد؟
کیچر در کتاب زندگی پس از ایمان: دفاعیه‌ای برای اومانیسم سکولار (۲۰۱۴) آگاهانه از لحن جدلی همکارانش فاصله گرفت. او نوشت کتاب‌های داوکینز و هیچنز، حتی اگر در نقد منطقی موفق باشند، یک چیز کلیدی را نادیده می‌گیرند: دین فقط مجموعه‌ای از گزاره‌های نادرست نیست؛ برای میلیون‌ها نفر، منبع تسلی، اجتماع، و معناست؛ چیزی که با یک استدلال منطقی به‌تنهایی از بین نمی‌رود.
استدلال مرکزی او این بود: صرف اثبات نبودن خدا، برای کسی که در سوگ عزیزی یا در تنهایی به دنبال معناست، پاسخ کافی نیست؛ باید نشان داد که بعد از رفتن خدا، زندگی هنوز می‌تواند ارزش زیستن داشته باشد. به باور کیچر، سکولاریسم تنها زمانی می‌تواند جای دین را بگیرد که نشان دهد چگونه می‌توان بدون وعده‌ی ماوراءالطبیعه، به تسلی، اخلاق و پیوند اجتماعی رسید.
او سه کارکرد اصلی دین را برشمرد که اومانیسم سکولار باید جایگزینی برایشان بیابد: تبیین هستی، تسلی در برابر رنج و مرگ، و جامعه‌ای برای تعلق‌داشتن.
کیچر هشدار داد اگر سکولاریسم این خلاها را پر نکند، دین بازخواهد گشت، نه از سر منطق، بلکه از سر نیاز انسانی؛ و جوامعی که این نیازها را نادیده بگیرند، زمینه را برای بازگشت بنیادگرایی فراهم می‌کنند.
برخلاف رویکرد تهاجمی «ملحدان نو»، کیچر مدلی را پیشنهاد کرد که خودش «اومانیسم پالوده» نامید؛ رویکردی که هم بنیادگرایی دینی و هم بی‌تفاوتی سکولار نسبت به نیازهای معنوی انسان را نقد می‌کرد.
نگاه کیچر امروز در بحث‌های جامعه سکولار درباره مناسک، اجتماع و معنا بدون دین، همچنان کاربردی است؛ پرسشی که هر جامعه در حال گذار از دین، دیر یا زود با آن روبه‌رو می‌شود.
#فلیپ_کیچر #معنا #انسانگرایی #ایمان
#گفتگو_توانا
@Dialogue1402
زندگی پس از ایمان
نقشه‌ای برای دنیای بی‌خدا
فیلیپ کیچر، فیلسوف علم انگلیسی-آمریکایی و استاد دانشگاه کلمبیا، سال‌ها پیش از آنکه به سراغ دین برود، در فلسفه علم شهرت یافته بود؛ به‌ویژه با نقد دقیق خلقت‌گرایی علمی و دفاع از روش‌شناسی داروینی. اما در دهه‌های بعد، پرسشی او را به‌سوی حوزه دیگری کشاند: اگر دین واقعا نادرست باشد، بعد از آن چه باید کرد؟
کیچر در کتاب زندگی پس از ایمان: دفاعیه‌ای برای اومانیسم سکولار (۲۰۱۴) آگاهانه از لحن جدلی همکارانش فاصله گرفت. او نوشت کتاب‌های داوکینز و هیچنز، حتی اگر در نقد منطقی موفق باشند، یک چیز کلیدی را نادیده می‌گیرند: دین فقط مجموعه‌ای از گزاره‌های نادرست نیست؛ برای میلیون‌ها نفر، منبع تسلی، اجتماع، و معناست؛ چیزی که با یک استدلال منطقی به‌تنهایی از بین نمی‌رود.
استدلال مرکزی او این بود: صرف اثبات نبودن خدا، برای کسی که در سوگ عزیزی یا در تنهایی به دنبال معناست، پاسخ کافی نیست؛ باید نشان داد که بعد از رفتن خدا، زندگی هنوز می‌تواند ارزش زیستن داشته باشد. به باور کیچر، سکولاریسم تنها زمانی می‌تواند جای دین را بگیرد که نشان دهد چگونه می‌توان بدون وعده‌ی ماوراءالطبیعه، به تسلی، اخلاق و پیوند اجتماعی رسید.
او سه کارکرد اصلی دین را برشمرد که اومانیسم سکولار باید جایگزینی برایشان بیابد: تبیین هستی، تسلی در برابر رنج و مرگ، و جامعه‌ای برای تعلق‌داشتن.
کیچر هشدار داد اگر سکولاریسم این خلاها را پر نکند، دین بازخواهد گشت، نه از سر منطق، بلکه از سر نیاز انسانی؛ و جوامعی که این نیازها را نادیده بگیرند، زمینه را برای بازگشت بنیادگرایی فراهم می‌کنند.
برخلاف رویکرد تهاجمی «ملحدان نو»، کیچر مدلی را پیشنهاد کرد که خودش «اومانیسم پالوده» نامید؛ رویکردی که هم بنیادگرایی دینی و هم بی‌تفاوتی سکولار نسبت به نیازهای معنوی انسان را نقد می‌کرد.
نگاه کیچر امروز در بحث‌های جامعه سکولار درباره مناسک، اجتماع و معنا بدون دین، همچنان کاربردی است؛ پرسشی که هر جامعه در حال گذار از دین، دیر یا زود با آن روبه‌رو می‌شود.
#فلیپ_کیچر #معنا #انسانگرایی #ایمان
#گفتگو_توانا
@Dialogue1402
👍12👌4❤1