عنقاء
7.37K subscribers
156 photos
79 videos
21 files
328 links
✨ عنقاء: جُستارهایی نقّادانه در دین‌پژوهی

🖋 ارتباط با مسؤول (زهیر میرکریمی)
https://t.me/zoheir_mirkarimi

💡 بازتاب‌دادن پژوهش‌های حوزه‌ی مطالعات ادیان به معنای تأیید یا رد آن‌ها نیست.
Download Telegram
🔍 قرآن و بافتار بایبلی آن: نسبت متن قرآن با متون بایبلی‌ و پسابایبلی چیست؟

✨ معرفی منابع

📌 بازمعرفیِ مجموعه‌‌یادداشت‌های ویژه‌ی ماه رمضان، برگرفته از کتاب «قرآن و بایبل: متن و تفسیر» نوشته‌ی گابرییِل سعید رِینولدز


🔻 در ماه رمضانِ سال گذشته (یعنی رمضان ۱۳۹۹ خورشیدی / ۱۴۴۱ هجری) هر روز درباره‌ی ارتباط بینامتنیِ قرآن با متون بایبلی و پسابایبلی در قالب ارائه‌ی ارجاعاتی از قرآن به زیرمتن‌های بایبلی‌اش در شبکه‌ی عنقاء یادداشت‌هایی نوشتم؛ با این امید که این بررسی تطبیقی، هرچند بسیار ساده و کوتاه، در درک ما از نحوه‌ی شکل‌گیری متن قرآن در بافتار برجامانده از فرهنگ و متون بایبلی و پسابایبلی، و شناخت بهتر ما از گفت‌وگوی قرآن با آن متون یا وام‌گیری قرآن به‌طور مستقیم یا غیرمستقیم از آن منابع مؤثر باشد.

🔻 منبع اصلی من برای آن یادداشت‌ها کتاب «قرآن و بایبل: متن و تفسیر» نوشته‌ی گابریل سعید رینولدز بود، هرچند در مواردی از منابع دیگر در همین حوزه‌ی مطالعاتی و پژوهشی نیز استفاده کردم و تحلیل‌هایی نیز بر متن افزودم.

🔅 در ماه رمضان امسال (۱۴۰۰ خورشیدی / ۱۴۴۲ هجری) آن یادداشت‌ها را در عنقاء بازنشر خواهم کرد و مطالبی نیز به آن‌ها خواهم افزود.

🔻 در سراسر این مجموعه یادداشت‌ها، ترجمه‌ی فارسی آیه‌های قرآن از محمدمهدی فولادوند است. ترجمه‌ی فارسی متون بایبلی از پیروز سیّار است که با [پ.س.] مشخص می‌شوند. اگر ترجمه‌ی پیروز سیار از آن متون منتشر نشده باشد از ترجمه‌ی فارسی کتاب مقدس موسوم به «ترجمه‌ی قدیمی» استفاده می‌کنم که با [ت.ق.] مشخص می‌شوند. در مواردی که آن متون تاکنون به فارسی ترجمه نشده باشند (که بیشترِ متون پسابایبلی چنین‌اند) ترجمه از زهیر میرکریمی است و با [ز.م.] مشخص می‌شوند.


#قرآن #بایبل #زیرمتن #فرامتن #بینامتنیت #گابرییل_سعید_رینولدز
#Quran #Bible #Hypotext #Hypertext #Intertextuality #Gabriel_Said_Reynolds


🖋 زهیر میرکریمی
@anqanotes


https://t.me/anqanest/35
🔍 در باب نسبت موعظه‌نامه‌ها و‌ سروده‌های مذهبی سریانی‌زبان با متن قرآن

✨ معرفی مجموعه سخنرانی‌هایی به مناسبت هزاروپانصدمین سال درگذشت یعقوب سروجی


🔻 سال میلادی گذشته، یعنی ۲۰۲۱ میلادی، هزاروپانصدمین سال درگذشت یعقوب سِروجی بود. یعقوب سِروجی، زاده‌ی حدوداً ۴۵۱ میلادی و درگذشته در ۲۹ نوامبر سال ۵۲۱ میلادی، از برترین اسقف‌ها، شاعران، و الهی‌دانانِ مسیحیِ سُریانی‌زبان در دوران باستان متأخر بوده است.

🔻 یعقوب سروجی ۵۰ سال پیش از ولادت پیامبر اسلام (اگر روایت‌های سنّتی اسلامی در این زمینه را بپذیریم) از دنیا رفته است. به نظر می‌آید که این قرابت زمانی و مکانی میان یعقوب و محمد، و شام و عربستان، چندان بی‌تأثیر نبوده است، به‌ویژه اگر نظر بعضی از پژوهشگران را بپذیریم که ادعا می‌کنند سبک سروده‌های مذهبی و مسجع یعقوب سروجی، و محتوای بعضی از نوشته‌های او، در سبک و قالب‌بندی و محتوای بعضی از آیه‌های قرآن بازتاب یافته‌اند. از همین رو، بررسی آثار یعقوب سروجی، و دیگر نویسندگان سُریانی‌زبان همچون اِفرِم سوری و نَرسای، برای شناخت زیرمتن‌های قرآن و نقادی منابع و مصادرِ احتمالیِ این متن اهمیت دارند.

🔻 سیدنی گریفیث، قرآن‌پژوه برجسته، در آغازِ فصل پنجم از کتاب «قرآن در بافتار تاریخیِ آن» با عنوان «معارف مسیحی و قرآن عربی: اصحاب کهف در سوره‌ی کهف و در سنت مسیحی سریانی»، درباره‌ی اهمیتِ توجه به آثار نویسندگان مسیحیِ سُریانی‌زبان برای شناخت بهتر متن قرآن چنین می‌نویسد (ترجمه از نگارنده‌ی این خطوط است):

📖 تَفَوُّه به این مطلب در میان محقّقانِ زبانِ سُریانی توضیحِ واضحات است که هرچه فرد عمیق‌تر با آثار نویسندگانِ بزرگِ دوره‌ی کلاسیکِ زبانِ سُریانی آشنا باشد —به‌ویژه با مؤلفانِ متونِ واعظانه‌ای که از لحاظِ نیایشی قابلِ توجه بوده‌اند، همچون متونِ اِفرِمِ سوری (حدود ۳۰۶−۳۷۳م)، نَرسایْ اهلِ اِدِسا و نُصَیْبین (حدود ۳۹۹−۵۰۲م)، یا یعقوب سِروجی (حدود ۴۵۱−۵۲۱م)— آنگاه آن فرد طنین‌هایِ بیشتری را از بسیاری از درون‌مایه‌های رایج و عبارت‌پردازی‌های خاص آن متون در نقاط گوناگون از مقالِ قرآنِ عربی خواهد شنید.

🔻«عبداله الیاس زیدان»، اسقف کاتولیکِ لس‌آنجلس، به مناسبت هزاروپانصدمین سال درگذشت یعقوب سروجی، در سال ۲۰۲۱ میلادی هر ماه یک سخنرانی (در مجموع ۱۲ سخنرانی) درباره‌ی آثار و اندیشه‌های یعقوب سروجی برگزار کرده است. فهرست عنوان سخنرانی‌ها و سخنرانان را در ادامه می‌آورم، و البته پیوندهایی به سخنرانی‌های ضبط‌شده ارائه کرده‌ام. همچنین، فهرست‌های ارزشمندی از منابع مرتبط با آثار یعقوب سروجی نیز در این پیوندها در دسترس‌اند.


🔅 سخنرانی یکم | سِباستییَن بروک
چرا ما باید یعقوبِ سِروجی را گرامی بداریم؟

🔅 سخنرانی دوم | فیلیپ فُرنِس
واسطه‌ای میان سنت‌های تفسیری: یعقوب سروجی و نامه‌هایش درباره‌ی تفسیرهای بایبلی

🔅 سخنرانی سوم | جِفری ویکس
قدّیس‌های زنده در میمریِ یعقوب (میمری = مواعظ موزون)

🔅 سخنرانی چهارم | مورییِل دبیه
یعقوب سروجی در زمانه‌اش: واعظی در میان‌رودان در دوران باستان متأخر

🔅 سخنرانی پنجم | مَنُلیس پاپُتْساکیس
از یعقوب سروجی تا رومانُسِ ملودی‌ساز

🔅 سخنرانی ششم | اِرِن گَلگی والش
مجرّب در درد: روایت‌های بایبلی از شفا در شعرِ یعقوب سروجی

🔅 سخنرانی هفتم | راجِر (یوسف) أخرَس
رسولان و پیامبرانِ بی‌رحم: نقد صالحان در موعظه‌ی یعقوبِ سروجی در باب «تذکر»

🔅 سخنرانی هشتم | کِلی گیبسُن
دوستِ عیسی: نسخه‌ی یعقوبِ سروجی از افسانه‌ی أبجَر

🔅 سخنرانی نُهم | آرِن باتز
نگاهی نو به ضدیّتِ یعقوبِ سروجی با یهودیّت

🔅 سخنرانی دهُم | تامِس کُلامْپارامْپیل
تعالیمِ مذهبیِ معنویِ یعقوب سروجی

🔅 سخنرانی یازدهم | خلیل عَلوان
آیا یعقوب سروجی، دیونیسیوسِ جعلیِ اهلِ آرئوپاژ، و استفان ابن صودیلی از منبع الهیاتیِ یکسانی استفاده کرده‌اند؟

🔅 سخنرانی دوازدهم | سوزان اَشبُروک هاروی
خلقت، نظم، زیبایی: یعقوب سروجی در بابِ زیبایی‌شناسیِ نیایشی


#یعقوب_سروجی #سریانی #مسیحیت #اسلام #قرآن #زیرمتن #فرامتن #نقادی_منابع #نقادی_مصادر
#Jacob_of_Serugh #Syriac #Christianity #Islam #Quran #Hypotext #Hypertext #Source_Criticism


🖋 زهیر میرکریمی
@anqanotes
👍1
🔍 قرآن و زیرمتن‌های آن

✨ گزارشِ نشست


🔻 در شب‌های ۲۶ و ۲۷ رمضان امسال (۱۴۴۳ قمری)، برابر با ۸ و ۹ اردیبهشت ۱۴۰۱ خورشیدی، به دعوت خانه‌ی فرهنگی غدیر درباره‌ی زیرمتن‌های قرآن سخن گفتم. عنوان سخنرانی «قرآن و زیرمتن‌های آن» بود.

🔻 در نشست یکم درباره‌ی مقدمه‌های نظریه‌ی بینامتنیّت (Inter-textuality) و نمونه‌های آن در متون ادبی و دینی صحبت کردم، سطوح ارتباط‌های بینامتنی را نشان دادم، و لایه‌های آشکار و پنهان روابط بینامتنی را ترسیم کردم. همچنین، جریان‌های اصلی و مؤثر در فضای فرهنگی عربستان که معاصر ظهور متن قرآن بوده‌اند را معرفی کردم، و بعضی از زیرمتن‌های بایبلی و پسابایبلی متن قرآن را نام بردم.

🔻 در نشست دوم با موردکاوی به ذکر چند نمونه از پژوهش‌ها و مطالعات مرتبط با زیرمتن‌های بایبلی و پسابایبلیِ قرآن پرداختم، از جمله نسبت بعضی از آیات فقهی قرآن، آیاتی از سوره‌ی مریم مرتبط با روایت ولادت عیسی و روایت فرار خانواده‌ی عیسی به مصر و عبارت مشکل‌برانگیز «اخت هارون»، عدد عمر نوح، و آیة الکرسی را با زیرمتن‌های احتمالی‌شان نشان دادم.

🔻 نما و آوای نشست‌های «قرآن و زیرمتن‌های آن» در آشیانه‌ی عنقاء در تلگرام، آپاراتِ عنقاء، و یوتیوبِ عنقاء در دسترس‌اند.

🎞 نشست یکم در
آشیانه‌ی عنقاء
آپارات عنقاء
یوتیوب عنقاء

🎞 نشست دوم در
آشیانه‌ی عنقاء
آپارات عنقاء
یوتیوب عنقاء


#قرآن #قرآن‌پژوهی #بینامتنیت #متن #زیرمتن #زیرمتن #بایبل #بایبلی #پسابایبلی
#Quran #Quranic_Studies #Intertextuality #Text #Hypotext #Hypertext #Subtext #Bible #Biblical #Post_Biblical

🖋 زهیر میرکریمی
@ghadircharity
@anqanotes
Forwarded from عنقاء
🔍 قرآن و زیرمتن‌های آن

✨ گزارشِ نشست


🔻 در شب‌های ۲۶ و ۲۷ رمضان امسال (۱۴۴۳ قمری)، برابر با ۸ و ۹ اردیبهشت ۱۴۰۱ خورشیدی، به دعوت خانه‌ی فرهنگی غدیر درباره‌ی زیرمتن‌های قرآن سخن گفتم. عنوان سخنرانی «قرآن و زیرمتن‌های آن» بود.

🔻 در نشست یکم درباره‌ی مقدمه‌های نظریه‌ی بینامتنیّت (Inter-textuality) و نمونه‌های آن در متون ادبی و دینی صحبت کردم، سطوح ارتباط‌های بینامتنی را نشان دادم، و لایه‌های آشکار و پنهان روابط بینامتنی را ترسیم کردم. همچنین، جریان‌های اصلی و مؤثر در فضای فرهنگی عربستان که معاصر ظهور متن قرآن بوده‌اند را معرفی کردم، و بعضی از زیرمتن‌های بایبلی و پسابایبلی متن قرآن را نام بردم.

🔻 در نشست دوم با موردکاوی به ذکر چند نمونه از پژوهش‌ها و مطالعات مرتبط با زیرمتن‌های بایبلی و پسابایبلیِ قرآن پرداختم، از جمله نسبت بعضی از آیات فقهی قرآن، آیاتی از سوره‌ی مریم مرتبط با روایت ولادت عیسی و روایت فرار خانواده‌ی عیسی به مصر و عبارت مشکل‌برانگیز «اخت هارون»، عدد عمر نوح، و آیة الکرسی را با زیرمتن‌های احتمالی‌شان نشان دادم.

🔻 نما و آوای نشست‌های «قرآن و زیرمتن‌های آن» در آشیانه‌ی عنقاء در تلگرام، آپاراتِ عنقاء، و یوتیوبِ عنقاء در دسترس‌اند.

🎞 نشست یکم در
آشیانه‌ی عنقاء
آپارات عنقاء
یوتیوب عنقاء

🎞 نشست دوم در
آشیانه‌ی عنقاء
آپارات عنقاء
یوتیوب عنقاء


#قرآن #قرآن‌پژوهی #بینامتنیت #متن #زیرمتن #زیرمتن #بایبل #بایبلی #پسابایبلی
#Quran #Quranic_Studies #Intertextuality #Text #Hypotext #Hypertext #Subtext #Bible #Biblical #Post_Biblical

🖋 زهیر میرکریمی
@ghadircharity
@anqanotes