🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸
📚🤔
🔴# ‌#رودكی پدر شعر پارسي_نوين

‌بيشتر مورّخان و كرونيكلرها در اينكه رودكي پدر شعر پارسي نوين (پارسي معاصر) 25 دسامبر سال 858 ميلادي (1158 سال پیش معادل امروز) به دنيا آمده است متفق القول هستند و برخي هم با محاسبات خود، وقوع آن را در همان روز، ولي در سال 860 ميلادي نوشته اند. سالِ درگذشت وي «940» ميلادي نوشته شده است كه چند پژوهشگر،درستِ آن را سال 941 ميلادي مي دانند. رودکی شاعر مشترک همه پارسی زبانان جهان و از عوامل وحدت فرهنگی مردمی است که در قطعات منفصله ايرانزمين زندگی می کنند و نیاکان و درنتیجه خصلت ها و منش مشترک دارند.
ابوعبدالله جعفر ابن محمد (رودکي) در يك روستاي ناحیه رودَك منطقه سُغد خراسان (اينک پنجکنت تاجيکستان) به دنيا آمد و در ناحيه اي نه چندان دور از زادگاهش مدفون شده است. ميخائيل ميخائيلويچ گراسيموف باستان شناس و انسان شناس روس، گور او را يافته و از روي بقاياي استخوانهايش مجسمه اش را ساخته است.
رودکي در دوران سامانيان (در عصر احياء و رشد ادبيات، هنر و فرهنگ ايراني) ميزيست و از نزديکان و همنشينان اميرنصر ساماني بود.سامانيان در ايرانِ پس از حمله اعراب، بيش از هر دودمان ديگر براي احياء زبان فارسي و فرهنگ و تمدن ايراني كوشيدند و نمونه بارز ميهندوستي ايراني را ارائه دادند.
دولت وقت ايران سوم دي ماه سال 1337 (1958) همزمان با پارسي زبانان شوروي و مردم افغانستان زادروز رودكي را با شكوه تمام برگزار كرد، و عنوانش را يكهزار و يكصدمين زادروز رودكي گذارد و قرار شد در تهران ـ در محل ساختمان دبستان دولتي رودكي در خياباني منشعب از خيابان حافظ يك تالار هنر به نام رودكي بسازند كه ساخته شد. [پس از انقلاب 1357 نام تالار رودکي به تالار وحدت تغيير داده شده است.].در ايران ـ همان وقت، تمبر پُستي رودكي چاپ و به جريان گذارده شد. دولت شوروي نيز در سال 1958 تمبر يادبود او را چاپ و منتشر ساخت.
رودكي نه تنها شاعر بلكه#نوازنده و #خواننده هم بود.مجسمه هاي او در ميدانهاي شهرهاي كشورهاي پارسي زبان قرار داده شده است تا از زحمات و خدمات او قدرداني شده باشد.پيش از رودكي هم شاعران پارسي گو بودند، ولي رسم بر اين شده است که بگويند:
شعر پارسي با رودكي دوباره به دنيا آمده است. به نوشته برخي از مورّخان،رودکي متمايل به اسماعيليه بود و اواخر عمر که در بخارا و بويژه در دربار سامانيان مخالفت سخت با اسماعيليه شده بود مجبور به ترک اين شهر و بازگشت به زادگاهش شده بود که درگذشت او در سال بعد اتفاق افتاده بود.
وي قبل از تَرک #بخارا مورد بي مهري مقامات حکومتي قرارگرفته بود.
ميان مورخان ادبيات در اين مورد که رودکي نابيناي مادرزاد بود و يا در جواني نابينا شده بود و يا اينکه اواسط عمر؛ اختلاف نظر وجود دارد. از توصيف هايي كه در اشعار كرده و رنگهارا به درستي مشخّص ساخته است به نظر نمي آيد كه نابيناي مادرزاد بود و به احتمال زياد در مقطعي از عُمر كور شده بود. به گفته خود او، بدون آموزگار به اين مرتبه از هنر و ادب دست يافته بود كه اين اظهار نشان مي دهد از هوش و استعداد فراوان برخوردار بوده است.
از اشعار رودكي اعم از غزل، قصيده، رباعي و ... كه در بيش از صد دفتر (بالغ بر دهها هزار بيت) درج شده بودند بيش از هزار بيت (52 مورد) در دسترس نيست كه ابيات:
بوي جوي موليان آيد همی
ياد يار مهربان آيد همی

ريگ آموي و درشتي هاي او (آن)
زير پايم پرنيان آيد همي

آب جيحون (رود آمودریا) از نشاط روي دوست
خِنگ (اسب سپید) مارا تا ميان آيد همي

اي بخارا شاد باش و شاد زي
مير (امير) زي تو شادمان (ميهمان) آيد همي

از آن جمله اند كه گويند اميرنصر ساماني با شنيدن اين ابيات به اقامت طولاني خود در شهر هرات پايان داد و همان دم روانه شهر بخارا (حکومت نشين ـ پایتخت) شد.
اشعار باقي مانده از رودكي تسلط گسترده او را بر زبان و واژگان پارسي ثابت مي كند. وي يكي از 27 شاعر پارسي گوي دوران سامانيان بود، ولي برتر از همه. گويند رودكي در صدد به نظم در آوردن كليله و دِمنه هم بود. اين اندرز هميشه زنده و وِرد زبان مورخان را رودکي برپايه همان کتاب سروده است:
هرکه نامخت (نياموخت) از گذشت روزگار (تاريخ)
نيز ناموزد ز هيچ آموزگار
آمد بر من, که؟ یار, کی؟ وقت سحر
ترسنده ز که؟ ز خصم, خصمش که؟ پدر
دادمش دو بوسه, بر کجا؟ بر لب تر
لب بد؟ نه, چه بد؟ عقیق, چون بد

مرور بر اشعار رودكي نشان مي دهد كه پارسي امروز با زبان هزار و صد سال پيش تفاوت زياد ندارد و اين استواري منحصر به فرد زبان پارسي را در ميان زبانهاي ديگر، بايد مرهون شعراي پارسي گويي چون رودكي، #فردوسی #حافظ و ... بود و عميقا قدردانشان باشيم. زبان پارسي به خاطر اشعار آنان بوده که اين چنين استوار باقي مانده است [که در قرن 21، پیام های سلفونی و ایمیلی با کلمات شکسته و خودمانی دارد آن را تخریب می کند.].
رودكي در باب اندرز هم اشعار متعدد گفته از جمله:
زمانه پندي آزاده وار داد مرا
زمانه را چو نكو بنگري همه پند است

به روز نيك كسان غم مخور، زنهار
بسا كسا كه به ر وز تو آرزومند است

همچنين:
اندر بلاي سخت پديد آيد؛ فضل و بزرگمردي و سالاري

و نيز:
مِهتران جهان، همه مُردند
مرگ را سر فرو همي كردند

زير ِ خاك اندرون شدند آنان
كه، همه كوشك ها بر آوردند

از هزاران هزار نعمت و ناز
نه به آخر، به جز كفن بُردند

سروده فوق العاده #زیبا و #غمگین #افـضـل_شـاه، #آواز_خوان میهن دوست و با احساس تاجیک؛ که درد از دست رفتن #سمرقند و #بخارا، دو شهر بزرگ تـاجیکـان را همیشه می نالد!

من سمرقندی
بی میخانه ام
آن سمرقند گشته است
غمخانه ام
در سمرقند و بخارای شریف،
چندی کثیف
مکتب تاجیکی را
در بسته اند
مخزن تاجیک را
دزدیده اند
سینه تاجیک را
ببریده اند
در سمرقند ثمرمند از غرور
تاجیکی ترسیده اند
در سمرقند و بخارای شریف
بر تاجیکان داده
بس اسنادهای زورکی

بر جگرگاه نموی آریان
زخم ها زد
کاردهای زورکی
ای دل و جانم #سمرقند
ای دل و جانم #بخــــارا
تاجیکستانم سمرقند
تاجیکستانم بخارا

#عشق_گم_شده_چون_شعر_رودکی
#شهزاده_سمرقندی

#افضل‌_شاه، هم شهری رودکی، شاعر کلاسیک فارسی‌گو و #لایق_شیر_علی شاعر زنده یاد #تاجیک است

افضل شاه از ناحیه #سغد ولایت #پنجکت است و خودرا #سمرقندی می‌داند چون این مناطق سرزمین سمرقند قدیم و زادگاه #رودکی محسوب می‌شد که بعد از 1000 سال شاعر ملی تاجیک #لایق_شیر‌علی در آن به دنیا آمد.
افضل‌شاه بیشتر ترانه‌های خودرا بر اساسی شعر‌های لایق سروده است. لایق را استاد خود می‌داند و می‌گویند که لایق اورا هم چون فرزند خود دوست می‌داشت و برای تربیت او بسیار تلاش کرده است.

#لایق-شیرعلی شاعر محبوب تاجیک

ما تاجیکان #درد و حزنی داریم که نه در #مردم_افغان و نه در #مردم&ایرانی این را ندیدم.
یک #حزن_خاص است که تنها تاجیکان دارند و باید آنرا با منطق #تاجیکانه درک کرد. من آنرا درک می‌کنم چون خود آن‌را دارم و بر این باورم که هیچ وقت از من نخواهد رفت. نه #افسردگی‌ست نه #ناخوشبینی و نه #بیماری.
بلکه #حزن_شیرینی‌ است آمیخته با #آرمان_تاریخی و این تنها نکته مشترک روشنفکران تاجیک است. این نکته را شما در شعرهای لایق بسیار می‌بینید و افضل شاه آنرا به درستی سروده است.

جان من از ناتوانی
پای بر غربت منه
رو به وحدت کن که آن
بخت تمام ملت است

#افضل_شاه خواننده اشعار لایق شیرعلی است

افضل شاه از آن نسل هنرمندان است که هنر آوازخوانی را دور از ادبیات و دنیا شعر نمی‌توانند تصور کنند. و دقیقا برای همین است که مردم ادب‌دوست تاجیک اورا دیوانه‌وار دوست دارند. او بسیاری از خصلت‌های لایق شیر‌‌‌علی را در خود تربیت کرده و آموخته و از همنشینی‌های بسیاری که با این شاعر معروف و محبوب تاجیک داشته است به کسی مبدل شده که می‌بینیم.
گاهی بسیار لایق‌وار رفتار می کند و بسیار از او یاد می‌کند و گاهی در دنیای خود بی لایق تنها و گم است.
#عشق_گم_شده_چون_شعر_رودکی
#شهزاده_سمرقندی


https://t.me/joinchat/AAAAAE5DraCayIXjcpNvyw


🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸

🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸
📚🤔
🔴#یادمان
🍀 ۲۷ فروردین‌ماه ۱۳۸۷ 🍀

به بهانه‌ی سالگرد درگذشت
#پروین_دولت‌آبادی_مادر_شعر_کودکان

پروین دولت‌آبادی در۲۱ بهمن‌ماه سال ۱۳۰۳ در خانواده‌ای اهل فرهنگ و در محله‌ی احمدآباد ِ اصفهان به دنیا آمد. در خانواده‌ی او شعر جای‌گاه ویژه‌ای داشت. پروین به مدرسه‌ی ناموس رفت. مدیر این مدرسه مادر ِ خود پروین، فخر گیتی بود پدرش، حسام‌الدین دولت‌آبادی، رئیس اوقاف اصفهان بود او هم‌چنین نمایندگی اصفهان در ادوار چهاردهم و هجدهم مجلس شورای ملی و همین‌طور شهرداری تهران از سال ۱۳۲۶ تا ۱۳۲۸ را بر عهده داشت پروین، سال‌های آغازین دبیرستان را در مدرسه‌ی «نور و صداقت» سپری کرد که آموزگاران انگلیسی داشت و پس از آن نیز در مدرسه‌ی آمریکایی نوربخش به تحصیل پرداخت. پس از اتمام دبیرستان، در دانش‌کده‌ی هنرهای زیبا، رشته‌ی نقاشی و مجسمه‌سازی را انتخاب کرد و چندین بار در کلاس نیز شرکت کرد اما اتفاقی مسیر زندگی پروین را دگرگون ساخت

او هنگام بازدید از یک پرورش‌گاه تصمیم گرفت که به کار سرپرستی و تربیت کودکان ِ پرورش‌گاه همت بگمارد حاصل تماس او با کودکان، مجموعه سروده‌‌هایی است که دولت‌آبادی برای کودکان سروده است.او در سال ۱۳۲۹ و با هم‌کاری پرویز ناتل خانلری، زهرا خانلری و هم‌سرش اسماعیل سالمی، شرکت انتشارات سخن را تاسیس کرد. پروین دولت‌آبادی از ابتدای انتشار نشریه‌ی «پیک» با این نشریه به هم‌کاری پرداخت. پروین دولت‌آبادی دکترای آموزش پیش‌دبستانی خود را از کشور آمریکا اخذ کرد.

پروین دولت‌آبادی را به درستی از پیش‌گامان شعر کودک به شمار می‌آورند او در زمینه‌ی شعر کودکان و برای کودکان بیش از ۵۰ اثر ماندگار آفرید که از آن جمله می‌توان به «حروف الفبای زبان فارسی با نقش حیوانات»، «خانه‌ی مقوایی»، «گل را بشناس کودک من»، «مرغ سرخ پاکوتاه»، «گل بادام»، «بر قایق ابرها»، «هلال نقره‌ای» و اشعار دیگر اشاره کرد. کتاب شعر «گل بادام» او در سال ۱۳۶۶، جایزه‌ی برتر شورای کتاب کودک را از آن ِ خود کرد.بیش‌تر اشعار دولت‌آبادی، پیش از انقلاب سروده شده است و پس از انقلاب، در زمینه‌ی شعر کودک کم‌تر شعر سرود او برای بزرگ‌سالان نیز کتاب نوشته و شعر سروده است که از آن جمله می‌توان به «شهر سنگی»، «شعر نو» و «آتش و آب» اشاره کرد. برخی از اشعار آخر دولت‌آبادی در مجله‌ی #بخارا منتشر شده است.

دولت‌آبادی در زمینه‌ی #ادبیات دارای پژوهش‌هایی نیز است که از آن جمله می‌توان به «منظور خردمند» که در مورد اشعار حافظ است اشاره کرد

از فعالیت‌های دیگر او برای کودکان می‌توان به گردآوری گنجینه‌ی ادبیات کودکان اشاره کرد که با هم‌کاری لیلی ایمن‌آهی فراهم شد. فعالیت در بخش سوادآموزی کارگران شرکت نفت از دیگر کارهای ارزش‌مند دولت‌آبادی است پروین دولت‌آبادی هم‌چنین مدرسه‌ای ابتدایی دایر کرد که نام آن را «شیوا» گذاشت. او پس از یک دوره‌ی پنج‌ساله، بار دیگر به شرکت نفت بازگشت و تا سن بازنشستگی به کار ادامه داد.

پروین دولت‌آبادی ۲۷ فروردین‌ماه ۱۳۸۷ و در سن ۸۴ سالگی بر اثر سکته‌ی قلبی در تهران درگذشت و در قطعه‌ی هنرمندان ِ بهشت‌زهرا به خاک سپرده شد.

برف آمده شبانه
رو پشت‌بام خانه

برف آمده رو گل‌ها
رو حوض و باغچه‌ی ما

زمین سفید هوا سرد
ببین که برف چها کرد

رو جاده‌ها نشسته
رو مسجد و گلدسته

برف قاصد بهاره
زمستان‌ها می‌باره

سلام سلام سپیدی!
دیشب ز راه رسیدی؟


#روحشون_شاد

#یادشون_گرامی


https://t.me/joinchat/AAAAAE5DraCayIXjcpNvyw

🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸

🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸
🌸🌿
🔴#بخارا

بخارا پنجمین شهر بزرگ ازبکستان و مرکز ولایت بخارا است.
بخارا همراه با سمرقند یکی از دو شهر بزرگ تاجیک‎نشین و فارسی‌زبان است.
در زمانی که جاده ی ابریشم به وجود آمد، باعث شد تا کم کم بخارا تبدیل به یکی از مراکز اصلی تمدن و فلسفه ی اسلامی تبدیل شود.
در این شهر بسیاری از دانشمندان ایرانی همچون: خورازمی، ابوریحان بیرونی، ابوعلی سینا و فارابی به دنیا آمده و زندگی و تحصیل کرده اند.
بخارایی ها و در کل ازبکستانی ها، مردم ایران را دوست دارند و خود را با مردم ایران برادر می دانند.
بخارا شهر و سرزمین موزه‌ها و در واقع موزه‌ای است در فضای باز که آن را مرواریدی بر تارک آسیای مرکزی نامیده‌اند.

🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸

🌸🍂🌸@Bookirancity

🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸

🌸🌿

🔴#معماری

▪️عنوان: #آرامگاه_اسماعیل_سامانی
▪️مکان: #بخارا
▪️دیرینگی: #سامانیان(قرن چهارم)


آرامگاه اسماعیل سامانی واقع در شهر بخارا در ازبکستان یکی از مهم‌ترین بناهای باستانی آسیای میانه و کهن‌ترین آرامگاه ایرانی تاریخ‌دار است.
ساخت این بنا که از ۲۷۱ تا ۳۲۲ خورشیدی به طول انجامیده تا چند دهه اخیر در زیر خاک قرار داشته و از این روی در گذشت زمان آسیب چندانی بخود ندیده‌است.
در ساخت این آرامگاه از معماری شیوه رازی الگوبرداری شده و آجرکاری آن پیچیدگی بسیار زیبایی دارد. بنا یک چهارگوش ۱۰ در ۱۰ متر است و دارای گنبد نیم‌کره‌ای که در چهار بخش آن چهار بنای کوچک ساخته شده‌است. گنبد بر فراز اتاق چهار گوشی به کمک کنج استوار شده که قابل مقایسه با شیوه گنبدسازی در دوره اشکانی و ساسانی است و سبک آن شباهت زیادی به آتشکده‌های ساسانی دارد.
مزار قائد، آرامگاه محمد علی جناح بنیانگذار پاکستان و آرامگاه کشته‌شدگان واقعه لهاک‌خان در بجنورد از این آرامگاه الگوبرداری شده‌است.
آجرچینی این بنا زیبایی چشمگیری دارد.

🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸

🌸🍂🌸@Bookirancity