🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸
📚🤔
🔴#یادمان_سرزمینم

#آشنایی_با_جشن_های_ایرانی
#جشن_وخشنکام

#جشن_وخشنکام در آبان‌روز از اسپندماه، برابر با دهم اسپند در ستایش ”آمودریا”(رود جیهون) و بیشتر در سرزمین‌های اَپاختَر خورآیی(شمال شرقی) ایرانشهر پهناور برگزار می‌شد.

⛵️⛵️ در کرانه‌ی خورآیی(شرقی) خراسان بزرگ یا سرزمین آفتاب، دو رود بزرگ روان بود که گاه به نام‌های ”سيهون” و ”جيهون” خوانده می‌شدند و سرزمین‌های آن سوی آن‌ها را "فرارود" یا "ورارود" (ماورا‌ءالنهر) می‌نامیدند. نام کهن آن‌ها ”آمودریا” و ”سيردريا” بود. ”آمودریا” در گذشته مرز ”ایران” و ”توران” بود. این رود نزد مردم و فرمانروایان ایران، ارزش و جایگاه ویژه‌ای داشت چرا که ایرانیان باستان همواره ارجدان آب و زیست‌بوم بودند.

🏖🏖 "آمودريا" با نام «آب پنج/پنج‌آب»، از کوهستان‌های "پامیر"(بلندی‌های هُکَر در اوستا) سرچشمه می‌گیرد. این رود در گذشته‌های دور به دریای "کاسپین" (دریای فراخکرت در اوستا) سرازیر می‌شد. ولی امروز به دریاچه‌ی "آرال" می‌ریزد.

🛶🛶 نام "وخشنکام" از رود "وخش" یا "سرخ‌آب" که بزرگترین شاخه‌ی آمودریاست، گرفته شده است.
”ابوریحان بیرونی”، "وخشنکام" را "فرشته‌ی جیهون" می‌دانست که در پیوند با "آناهیتا"، ایزدبانوی(الهه) آب یا شاید نمود دیگری از "آناهید"(آناهیتا) بود. از آیین‌های این جشن هیچ گواهی برای ما نمانده است. گفته می‌شود "وخشنکام" جشن سبز شدن زمین بود.

⛵️⛵️ "آمودریا"، بزرگترين، پرآب‌ترين، بلندترین و پهن‌ترين رود همه‌ی سرزمين‌های ايران و آسیای میانه بود و در گذرگاه بیش از ۲۵۰۰ گز(متر)ی خود از رودها، دریاچه‌ها، تالاب‌ها و آبشارهای بسياری برخوردار می‌شود.
رود "وخش" که از آسیای میانه و کشور تاجیکستان سرچشمه می‌گیرد، به آمودریا می‌ریخت. امروز در تاجیکستان بر آن آب‌بند زده‌اند.

🏖🏖 آمو، آموی، آمویَه، آبِهی، آب‌بِهی، بِه‌رود، وِه‌رود، وخشو، وخشاب، جیهون، مولیان و جوی مولیان نام‌های دیگر آمودریا در گذر زمان بوده‌اند. در روزگار هخامنشیان به آن ”وخاب” می‌گفتند.

⚡️⚡️ افسانه‌ی نبرد ایزد باران و دیو خشکسالی بر فراز دریای فراخکرت/فراخکرد را بخوانید:


📜📜 سروده‌ای از #رودکی با جستار آمودریا:

بوی جوی مولیان آید همی
یاد یار مهربان آید همی

ریگ آموی و درشتی راه او
زیر پایم پرنیان آید همی

آب جیهون از نشاط روی دوست
خنگ ما را تا میان آید همی

ای بخارا! شاد باش و دیر زی
میر زی تو شادمان آید همی

میر ماه است و بخارا آسمان
ماه سوی آسمان آید همی

میر سرو است و بخارا بوستان
سرو سوی بوستان آید همی

آفرین و مدح سود آید همی
گر به گنج اندر زیان آید همی!
__________________________
#اسپندگان #وخشنکام #جشن_وخشنکام

#این_جشن_بر_شما_مبارک

https://t.me/joinchat/AAAAAE5DraCayIXjcpNvyw

🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸

🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸
📚🤔
🔴#میراث_سرزمینم

🏖 آشنایی با جشن‌های ایرانی
🏝 #جشن_وخشنکام

🛶 "جشن وخشنکام" در آبان‌روز از اسپندماه، برابر با دهم اسپند در ستایش ”آمودریا”(رود جیهون) و بیشتر در سرزمین‌های اَپاختَر خورآیی(شمال شرقی) ایران پهناور برگزار می‌شد.

⛵️ در کرانه‌ی خورآیی(شرقی) خراسان بزرگ یا سرزمین آفتاب، دو رود بزرگ روان بود که گاه به نام‌های ”سيهون” و ”جيهون” خوانده می‌شدند و سرزمین‌های آن سوی آن‌ها را "فرارود" یا "ورارود" (ماورا‌ءالنهر) می‌نامیدند. نام کهن آن‌ها ”آمودریا” و ”سيردريا” بود. ”آمودریا” در گذشته مرز ”ایران” و ”توران” بود. این رود نزد مردم و فرمانروایان ایران، ارزش و جایگاه ویژه‌ای داشت چرا که ایرانیان باستان همواره ارجدان آب و زیست‌بوم بودند.

🏖 "آمودريا" با نام «آب پنج/پنج‌آب»، از کوهستان‌های "پامیر"(بلندی‌های هُکَر در اوستا) سرچشمه می‌گیرد. این رود در گذشته‌های دور به دریای "کاسپین" (دریای فراخکرت در اوستا) سرازیر می‌شد. ولی امروز به دریاچه‌ی "آرال" می‌ریزد.

🛶 نام #وخشنکام از رود "وخش" یا "سرخ‌آب" که بزرگترین شاخه‌ی آمودریاست، گرفته شده است.
”ابوریحان بیرونی”، "وخشنکام" را "فرشته‌ی جیهون" می‌دانست که در پیوند با آناهیتا، ایزدبانوی آب یا شاید نمود دیگری از آناهید یاآناهیتا بود. از آیین‌های این جشن هیچ گواهی برای ما نمانده است. گفته می‌شود "وخشنکام" جشنی در پیوند با #اسپندگان و برای سبز و بارور شدن زمین هم بود.

⛵️ "آمودریا"، بزرگترين، پرآب‌ترين، بلندترین و پهن‌ترين رود همه‌ی سرزمين‌های ايران و آسیای میانه بود و در گذرگاه بیش از ۲۵۰۰ گز(متر)ی خود از رودها، دریاچه‌ها، تالاب‌ها و آبشارهای بسياری برخوردار می‌شود.
رود "وخش" که از آسیای میانه و کشور تاجیکستان سرچشمه می‌گیرد، به آمودریا می‌ریخت. امروز در تاجیکستان بر آن آب‌بند زده‌اند.

🏖🏖 آمو، آموی، آمویَه، آبِهی، آب‌بِهی، بِه‌رود، وِه‌رود، وخشو، وخشاب، جیهون، مولیان و جوی مولیان نام‌های دیگر آمودریا در گذر زمان بوده‌اند. در روزگار هخامنشیان به آن ”وخاب” می‌گفتند.

🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸

@Bookirancity

🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸
🌸🌿

🔴#جشن_های_اسپندگان

اَمرداد به معنی بی‌مرگی و جاودانگی است.
مرداد نیز به معنی مرگی و نیستی است.
خوشبختی از آن کسی است که از سوی او به دیگران خوشبختی و شادمانی رسد. ای آرمیتی آن فر و شکوه ایزدی را به من ارزانی دارید که پاداش زندگی سراسر نیک منشی است.
✍️ #اشوزرتشت_گات‌ها_هات۴٣بند١

اشا👈 راستی و درستی. راه راستینی. هنجار هستی.
آرمیتی(سپندارمز)👈 عشق. یکرنگی. پاکدلی. فروتنی. بردباری. آرامش.
.
.
جشن‌های اسفند ماه(اسپندگان):

یکم اسفند/ اورمزد روز:
جشن اسفندی و هدیه به زنان در نیاسرِ کاشان، شهر محلات، شهر اقلید و پختن آش اسفندی.
آغاز سال نو در تقویم محلی نطنز، ساوه و کاشان.
در فراهان معروف به #آفتو_به_حوت(آفتاب در برج ماهی). همچنین جشن #آبسالان/بهارجشن/جشن روباه به مناسبت روان شدن جویبارها و پدیدار شدن بهار. خجستگی دیدار روباه.
واژه آبسالان با آبشار و فشار آب‌ها در پیوند است. در متون کهن، هنگامِ این جشن به‌گونه‌های مختلفی آمده است که مانند بسیاری از دیگر دگرگونی‌ها ناشی از محاسبه زمان با تقویم‌های گوناگون و کبیسه‌گیری‌های متنوع بوده است.
همچنین روز جشنی بنام #کوسه‌سواری(کوسه برنشین). مراسم نمایشی خنده‌آور که توسط مردی کوسه‌رو که بر دراز‌گوشی سوار بوده برگزار می‌شده است. کوسه خـود را باد می‌زده و مردم به او آب می‌پاشیده‌اند.
.
پنجم اسفند/ سپندارمز روز:
در بیست‌وپنجمین روز پس از جشن سده. #جشن_اسفندگان، جشنی در ستایش و گرامیداشت اسفند(سپندارمز). در اوستایی #سپته_آرمیتی، در پهلوی #سپندارمز به معنای فروتنی پاک و ورجاوند و بعدها یکی از اَمشاسپَندان. نگهبان و ایزدبانوی زمینِ سرسبز. جشن #سپندارمزگان(اسپندگان) روز گرامیداشت زنان در ایران باستان بوده و این روز به‌نام #مرد‌گیران که هدیه گرفتن زنان از مردان است. بجز این به‌نام روز جشن #برزگران(برزیگران به مناسبت سبزکنندگان زمین و سبز شدن زمین نیز خوانده شده است.
.
دهم اسفند/ آبان روز:
جشن #وخشنکام در گرامیداشت رود #آمودریا(جیحون) بزرگ‌ترین رود سرزمین‌های ایرانی. این نام از بزرگترین شاخه آمودریا به‌نام رود #وخش برگرفته شده است. ابوریحان بیرونی #وخشنکام را فرشته جیحون می‌داند و می‌بایست با اناهیته(آناهید) این‌همانی داشته باشد.
.
نوزدهم اسفند/ فروردین روز:
جشن #نوروز رودها، گرامیداشت، لایروبی و پاکسازی رودها، کاریزها و چشمه‌ها همراه با پاشیدن عطر و گلاب بر آنها.
.
بیستم اسفند/ بهرام روز:
جشن #گلدان یا #اینجه، روز آماده‌سازی و کاشت گل‌ها و گیاهان در گلدان‌ها و نیز جشن #درخت‌کاری.
.
بیست‌وششم اسفند/ اشتاد روز:
جشن #فروردگان، جشنی در یاد‌کرد و بزرگداشت روان و فُروهر(فَروَهَر) درگذشتگان در این روز و تا پایان سال. این نام به‌گونه‌های #فرورگان(فرودگان) نیز آمده است.
بیست‌ونهم یا سی‌ام اسفند/ مانتره سپند روز یا انارام روز (آخرین روز سال)
جشن پایان فصل زمستان و زمان #گاهنباری بنام #همسپت_مدم در اوستایی #همسپث_مئیدیه به معنای «برابری شب و روز / برابری سرما و گرما». همچنین هنگام جشن #اوشیدر در #سیستان به آرزوی فرا آمدن #سوشیانت. در این روز مردمان دختری را بر شتری آذین شده می‌نشانند و همراه با شادی و سرود او را برای آب‌تنی به آب‌های دریاچه هامون می‌برند. (سیزده‌بدر). گرامیداشت درگذشتگان در سُغد و امروزه نیز در بسیاری نواحی گوناگون. جشن #علفه در خمین، همراه با بردن علف‌های بیابانی به خانه و روشن‌کردن چراغی در همه اتاق‌ها.
زادروز زرتشت به روایت متن پهلوی گزیده‌های زاداسپرم (بخش سی‌ام و سی و یکم).
شامگاه آخرین روز سال در بسیاری از نواحی ایران بر بام‌ها آتش می‌افروزند.

آخرین چهارشنبه اسفند ماه که آخرين چهارشنبه سال نیز هست، جشن #چهارشنبه_سوری برگزار می‌گردد. جشن آتش و آتش افروزی.

🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸

🌸🍂🌸@Bookirancity