🌐کانال پروفسور علی نیری🌐
7.77K subscribers
1.25K photos
1.1K videos
247 files
542 links
✍هدف ایجاد کانال در ترویج علم است(همچنین برای روشنگری، تفکر انتقادی و ذهنی پرسشگر )

🌐 پروفسور دکتر علی نیری 🌐
https://t.me/joinchat/AAAAAD-1bCBo-JkAawg1YA
Download Telegram
🔘 یک سیاه چاله تنها با سه پارامتر تعریف و مشخص میشه { جرم – بار الکتریکی – تکانه ی زاویه ای }

👈 امروزه اثبات شده سیاه چاله ها آنقدر هم تاریک و نامرئی نیستند.

👈 بر اساس مطالعه ای که #هاوکینگ و همکارش #پنروز در دهه هفتاد داشت اصطلاحی به نام تابش هاوکینگ در مورد سیاه چاله ها شکل گرفت.

👆 آنها نشان دادند به دلیل اثرات کوانتومی سیاه چاله ها قادرند فوتون و سایر ذرات را تابش کنند این تابش از مجاورت افق رویداد میاید نه از درون سیاه چاله

💥 تابش #هاوکینگ طیف حرارتی دارد و طبق نظریه های میدانهای کوانتومی در خلا جفتهایی از ذرات و ضد ذرات هستند که به طور پیوسته خلق و نابود میشوند اگر همچین جفتهایی در نزدیکی افق رویداد یک سیاه چاله باشند و تولید شوند آنگاه یکی از ذرات وارد افق رویداد و جفت آن میتواند از افق رویداد فرار کند و گسیل شود.

👆 این ذرات همان #تابش_هاوکینگ هستند .

💥 #تکینگی در سیاه چاله نقطه ای است که تصور میشه همه چیز در آنجا ناپدید یا نابود میشه.

👆 ما از بیرون هرگز چنین مکانی را نمیتوانیم ببینیم.

🔹🔸 آن نقطه ممکن است پلی به دنیاهای موازی یا ابعاد بالاتر داشته باشد فعلا فیزیک ما قادر به پاسخ گویی مناسب در این باره نیست.

👈 {در مطلبی مجزا مراحل زندگی ستارگان از تولد تا مرگ بررسی میشود

💥 گردآوری و ترجمه : آرش آریامنش


⚛ @dr_nayeri ✍
🔘سیاه‌چاله‌‌ کجاست❓

{قسمت سوم}

✅ در قسمت‌های پیش گفتیم اگر جرم ستاره ای 4-5 برابر خورشید باشد در این صورت رُمبش آن ستاره پس از تبدیل به ستاره #نوترونی متوقف نمی‌شود.

👆 در این حالت گرانش به کار خود ادامه خواهد داد.

👈 هیچ عاملی نیست که جلوی این رُمبش ستاره را بگیرد و نهایتا آنقدر ادامه می‌یابد که شعاع ستاره به صفر برسد.

✅ موجود حاصل را یک سیاه‌چاله گویند.

🔘 سیاه چاله‌ها در حقیقت یک تکینگی در فضا هستند.

➖ در حال رمبش ستاره مرحله ای فرا می‌رسد که سرعت فرار از سطح آن به سرعت نور و نیز بیشتر از آن می‌رسد.

👆 در این حالت نور نمی‌تواند از آن فرار کند.

⚡️ لازم به ذکر است سرعت فرار از سیاره و ستاره بستگی به جرم و شعاع آن جسم دارد؛

➖ هر چه شعاع کمتر جرم بیشتر سرعت فرار برای آن جرم بیشتر خواهد شد.

👈 مثلا سرعت فرار برای سیاره زمین 11 کیلومتر بر ثانیه است و برای سیاره مشتری 60 کیلومتر بر ثانیه و اگر بخواهیم سرعت فرار نور از سطح زمین را برابر سرعت نور در نظر بگیریم پس شعاع زمین باید به 9 میلیمتر فشرده شود و بدین ترتیب تبدیل به یک سیاه‌چاله می‌شود.

⚡️ سرعت فرار از سطح یک ستاره #نوترونی 100 هزار کیلومتر بر ثانیه است و سرعت فرار از سطح #سیاه‌چاله به دلیل چگالی بالا و گرانش بیش از حد بیشتر از نور است❗️

🔹🔸 سیاه‌چاله‌ها از آن نظر که نقطه تلاقی #گرانش_کلاسیک و #مکانیک_کوانتوم هستند، همواره مورد توجه نه تنها اختر‌فیزیک‌دان‌ها و بلکه فیزیک‌دانان نظری و ذرات و هم‌چنین علاقه‌مندان به نظریه‌ای برای همه‌چیز هست.

🌀 در مجاورات یک سیاه‌چاله انحنای فضا زمان بسیار زیاد است.

👈 طوری‌که حتی #نسبیت_عام نیز در اینجا کارایی خودش را از دست می‌دهد.

🔘 اما اگر سیاه‌چاله‌ها نامرئی هستند پس چطور به وجود آن‌ها پی میبریم❓

🔅 اگر یکی از ستاره های سیستم دوتایی به سیاه چاله تبدیل شود جاذبه قوی آن می‌تواند مواد را از ستاره مجاور به سمت خود بمکد.

👆 این ذرات در میدان گرانشی سیاه‌چاله انرژی جنبشی بالایی به دست می‌آورند و دمای آنها تا میلیون درجه بالا میرود.

👈 در این حالت ذرات #یونیزه شده و #پرتوی_ایکس تابش می‌کنند و ما می‌توانیم از زمین آن پرتوها را ببینیم.

🔅 اگر ستاره‌ای که جرم اطراف را می‌مکد یک #کوتوله_سفید باشد، بخش عمده آن‌ تابش فرابنفش و از طرفی دیگر ستاره های #نوترونی در یک منظومه دوتایی می‌توانند #پرتوی_ایکس منتشر کنند.

👆 در این صورت چگونه پی می‌بریم که همدم نامرئی یک ستاره #نوترونی است یا #سیاه_چاله❓

✅ با مطالعه ستاره مرئی میتوان جرم آن را حساب کرد، اگر جرم بیش از سه برابر جرم خورشید ما باشد آنگاه ستاره نامرئی یک سیاه چاله هست.

👈 حال پرسش اینست که افق رویداد کجاست❓

➖ در فرایند رمبش یک ستاره مرحله ای موجود است که سرعت فرار از آن برابر سرعت نور است که اینجا را افق رویداد می‌نامند.

➖ افق رویداد یک سطح فرضی است در اطراف سیاه‌چاله‌ی در حال رمبش شکل می‌گیرد.

➖ شعاع افق رویداد متناسب با جرم سیاه چاله هست هر چی جرم آن سیاه‌چاله بیشتر شعاع این افق رویداد نیز بیشتر می‌شود.

👈 اگر قرار باشد زمین به یک سیاه‌چاله تبدیل شود افق رویدادش 9 میلیمتر خواهد شد❗️

👈 در مورد خورشید نیز به 3 کیلومتر می‌رسد.

➖ نور و ذرات به درون افق رویداد می‌توانند بروند ولی هرگز از آن نمی‌توانند باز گردند.

🔘 یک سیاه‌چاله تنها با سه پارامتر تعریف و مشخص می‌شود (جرم، بار الکتریکی، تکانه ی زاویه ای).

✅ امروزه اثبات شده که سیاه‌چاله‌ها آن‌قدر هم تاریک و نامرئی نیستند.

💥 بر اساس مطالعه ای که #هاوکینگ و همکارش #پنروز در دهه هفتاد داشت اصطلاحی به نام #تابش_هاوکینگ در مورد سیاه چاله ها شکل گرفت، آن‌ها نشان دادند به دلیل اثرات کوانتومی سیاه‌چاله‌ها قادرند #فوتون و سایر ذرات را تابش کنند این تابش از مجاورت افق رویداد می‌آید نه از درون سیاه‌چاله❗️

🔅 #تابش_هاوکینگ طیف حرارتی دارد و طبق نظریه‌های #میدانهای_کوانتومی در خلا جفت‌هایی از ذرات و ضدذرات هستند که به طور پیوسته خلق و نابود می‌شوند.

👆 اگر همچین جفت‌هایی در نزدیکی افق رویداد یک سیاه‌چاله باشند و تولید شوند آنگاه یکی از ذرات وارد افق رویداد و جفت آن می‌تواند از افق رویداد فرار کند و گسیل شود.

👆 این ذرات همان #تابش_هاوکینگ هستند.

🔘 تکینگی در سیاه چاله نقطه ای است که تصور میشود همه‌چیز در آنجا ناپدید یا نابود میشود.

➖ ما از بیرون هرگز چنین مکانی را نمی‌توانیم ببینیم.

➖ آن نقطه ممکن است پلی به دنیاهای موازی یا ابعاد بالاتر داشته باشد فعلا فیزیک ما قادر به پاسخ گویی مناسب در این باره نیست.

💥 گردآوری و ترجمه: #آرش_آریامنش

⚛ @dr_nayeri ✍
Forwarded from دستیار
‌💥 پیدایش نظریه مهبانگ

✅ در سال 1916 #البرت_انیشتین نظریه “ #نسبیت_عام ” را ارائه داد.

👆 این نظریه در مورد گرانش فقط نبود بلکه در مورد مفهوم فضا زمان نیز بود.

👈 نظریه‌ای بود که نه تنها به ما می‌گفت اجسام در فضا چگونه حرکت می‌کنند بلکه به ما کمک می‌کرد بفهمیم #گیتی خود چگونه #فرگشت یا تکامل یافته است.

🔅 در همان سال‌ها اعتقاد جامعه علمی بین‌المللی بر این بود جهان ما ایستا است و شامل تنها یک کهکشان آنهم راه شیری است❗️

➖ و در ورای آن فضای بی انتها تیره و تهی است.

⚡️ در نظریه #انیشتین مانند نظریه #گرانش_نیوتون که پیش از وی بود...

➖ #گرانش یک نیروی ربایشی محض بین همه اجسام است و این نیرو دو جانبه است و باعث بهم خوردن نیز می‌شود…

👆 خوب این موضوع با “گیتی ایستا و ثابت” تضاد داشت.

✅ اکنون هر کسی غیر از مذهبیون تند رو میداند گیتی ایستا نیست بلکه در حال انبساط است و سنش حدود 13.72 میلیارد سال است که از مهبانگی غیر قابل باور داغ و چگال به وجود آمده است؛

👈 و اکنون در کیهان قابل مشاهده ما حداقل 100 میلیارد کهکشان وجود دارد.

🔹🔸 کسی که نخستین بار ایده و واژه #مهبانگ را ارائه کرد یک کشیش و فیزیک‌دان بلژیکی به نام “ #ژرژ_لومتر ” (Georges Lemaitre) بود…

👆 وی دارای دکتری از دانشگاه MIT نیز بود و در سال 1927 معادلات #نسبیت_انیشتین را حل کرد و گفت صددرصد گیتی در حال انبساط است این موضوع به مذاق #انیشتین خوش نیامد.

👈 بهر شکل #لومتر بر ایده خود پافشاری کرد و حتی گفت کیهان از نقطه‌ای اتمی و اولین به وجود آمده است.

🔸 این وسط تنها کسی که کبکش خروس می‌خواند و جوگیر شده بود پاپ مسیحیت بود؛

👈 چرا که #ژرژ_لومتر علاوه بر دانشمند بودنش کشیش نیز بود.

💥 سریعا وی ایده #مهبانگ را به خالق ربط داد.

✍ از این باب #ژرژ_لومتر خطاب به پاپ مسیحیت آن دوران نامه زد و نوشت:

➖ تا جایی که میدانم چنین نظریه ای در بیرون از هر گونه امر #متافیزیکی و دینی نهفته است.

✅ #لومتر فهمیده بود چه مِهبانگی رخ داده باشد یا نه یک مساله علمی است نه الاهی.

👈 البته بسته به گرایش هر کسی می‌توان همین مهبانگ را به تفاسیر مذهبی نیز ربط داد.

🔆 کسی که فهمید گیتی ما دارای کهکشان های دیگری هستند و که از ما در حال فاصله گرفتن هستند ستاره‌شناس آمریکایی “ #ادوین_هابل ” در سال 1929 با تلسکوپ #هوکر 100 اینچی خودش بر فراز قله #مانت_ویلسن دست پیدا کرد.

🔅 او فهمید کهکشانهای دوردست با سرعت زیادی از ما در حال دور شدن هستند.

👈 البته تحلیلها و محاسباتش در مورد سن کیهان اشتباهاتی فاحش داشت او سن کیهان را 1.5 میلیارد سال به دست آورد.

✅ در صورتیکه می‌دانیم همین زمین خودش 4 میلیارد سال سن دارد.
تقصیری نداشت.

☑️ بعد ها با استفاده از #ابرنواختر هایی که در یکصد سال یک بار در هر کهکشانی منفجر میشود توانستیم از آنها به عنوان نورسنجی استفاده کنیم و فواصل را تخمین بزنیم و محاسبه کنیم با اندازه گیری درخشندگی این #ابرنواخترها میتوان فهمید آنها و کهکشان‌شان چقدر از ما دور هستند.

✔️ آخرین #ابرنواختری که در راه شیری کهکشان خودمان منفجر شد 1604 توسط #یوهانس_کپلر دیده شد.

💥 تنها از یک مهبانگ داغ می‌توانست عناصر سبک و چنین شتابی برای انبساط کیهان به دست آید اما بقیه عناصر سنگین و حیاتی از کجا آمدند❓

➖ آنها بعدها که ستاره ها شکل گرفتند و از انفجار ستارگان پدید آمدند و در عالم پراکنده شدند.

✅ بله ما موجودات و حیات روی زمین یا هر جای دیگر حاصل این انفجارهای ستارگان هستیم ما محصول گرد و غبار مرگ ستارگانیم.

🔅 اتمهای در بدن ما نیز روزی در کارگاه مرکزی ستاره‌ها ساخته شده است.

👆 این یکی از شاعرانه ترین مفاهیم فیزیکی و واقعی در مورد کیهان و طبیعت است.

💥 خوب برای بیگ بنگ باید سند و مدرک دیگری باشد

✅ بله هست #تابش به جا مانده از انفجار اولیه که امروز آن را “ #تابش_ریز_موج_کیهانی ” یا COSMIC RADIATION و یا CMBR می‌نامیم.

👆 در واقع CMBR چیزی نیست جز کورسوی مهبانگ که به ما مستقیما اجازه می‌دهد به گذشته بنگریم و سرشت گیتی را زمانی که خیلی داغ تر از الان بوده و ساختارش را ببینیم.

⚡️ یکی از نکات عجیب در مورد #تابش_ریز_موج_کیهانی این است که دو دانشمند کاملا بی خبر این امواج رو کشف کردند آنهم در #نیوجرسی .

👆 آن‌ها ابتدا فکر کردند این سیگنالی است از سمت #بیگانگان_فضایی ولی به هر طرفی که اندازه می‌گرفتند و رصد میکردند این امواج کاملا ثابت و منظم بود…

✅ همیشه این امواج جلوی چشممان بود و بی خبر از آن بودیم.

☑️ خواستگاه این تابش سن مشخصی دارد.

💥 به یاد آورید 13.72 میلیارد سال پیش وقتی مهبانگ شکل گرفت❗️

🔹🔸 برخی می‌گویند آیا می‌شود آنقدر به گذشته کیهان نگاه کرد و خیره شد که خود مهبانگ را تماشا کنیم.

👈 اگر می‌شد که عالی بود ولی خیر نمیشود…

⚛ @dr_nayeri ✍
Forwarded from دستیار
‌✅ ما فقط گیتی جوانی را می‌توانیم ببینیم که تنها 380 هزار سال سن دارد از آن قبل‌تر مقدور نیست.

☑️ بین ما و آن دوران دور گویی دیواری است.

✔️ از نظر قوانین فیزیکی

⚡️ البته نه دیوار فیزیکی که مثل دیوار اتاقتان باشد

➖ خیر

👈 وقتی به عمق کیهان نگاه کنیم در واقع گذشته کیهان را می‌بینیم؛

👈 آن‌هم نهایتا تا جایی که 300 هزار ساله است.

💥 وقتی گیتی داغ و چگال و جوان بوده است و دمایش 3000 درجه #کلوین بود آنقدر دما زیاد بود که اتمهای هستی را می‌توانست به اجزای سازنده شان مثل #پروتون و #نوترون تبدیل کند.

✅ پیش از این زمان ماده خنثی ایی در کیهان نبود.

➖ ماده عادی در گیتی ساخته شده از #هسته‌های_اتمی و #الکترون‌ها متشکل از #پلاسمایی فشرده از ذرات #برهم_کنش‌دهنده با #تابش بود.

🔘 پلاسما میتواند تابش را کدر کند.

🔹 #ذرات_باردار در #پلاسما میتونن #فوتونها را جذب کنند و آن‌ها را گسیل کنند.

👈 به طوری که تابش در این محیط نمی‌تواند راحت گسیل کند.

👆 پس نمی‌توان این قسمت از کیهان را دید.

💥 #گیتی از این زمان تا به الان با ضریب 1000 گسترش یافت تا سرد و خنک تر شد طوری که الان دمای کیهان 3 درجه بالای صفر #کلوین است .

🔸 اگر بتوانیم عکسی از آخرین رویه ی پراکندگی در کیهان بگیریم یعنی زمانی که #گیتی نوزاد 300 هزار ساله بود میتونیم همه ساختارهایی رو ببینیم که بعدها تبدیل به ستاره ها و کهکشانها شد


منبع: کتاب #گیتی_از_هیچ


💥 گردآوری و ترجمه : #آرش_آریامنش


⚛ @dr_nayeri ✍
💥 مهبانگ53


✅ برنامه پنجاه‌وسوم “ مِهبانگ ” با موضوع #سیاه‌چاله‌ها و “ #تابش_هاوكينگ ”، تقدیم به شما خردورزان و دانش‌دوستان عزیز.

⚡️ در بخش ابتدایی برنامه سه فیلم مهم علمی که بخشی از زندگی دو نابغه بزرگ خواهد بود، معرفی خواهند شد و در ادامه تولد تا سرانجام یک سیاه‌چاله‌ مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

✔️ همینطور پرسش‌ شنوندگان عزیز در بخش پرسش و پاسخ عبارت خواهند بود از:

➖ آیا علم‌گرایی و خداناباوری باعث پوچ‌گرایی خواهد شد❓

➖ چرا ماه را هر شب به شکل دیگری می‌بینیم❓

➖ آیا در ماه‌های قمری پیش‌بینی حالت هر شب ماه ممکن است❓

➖ طلوع و غروب ماه چیست❓

➖ آیا اشتعال خورشید نیاز به اکسیژن دارد❓

➖ آیا می‌توان در زمین خورشید کوچکی ساخت❓

➖ ایران چقدر به ساخت بمب اتم نزدیک است❓

➖ آیا مثلث برمودا واقعیت دارد❓

➖ آیا در کهکشان‌ها به غیر از سیاه‌چاله‌ی مرکزی سیاه‌چاله‌های دیگری وجود دارد❓

➖ آیا در مرکز هستی سیاه‌چاله مرکزی وجود دارد❓

➖ در چندگیتایی، چند عالم می‌تواند وجود داشته باشد❓

➖ کهکشان اندرومدا و کاشف ایرانی در قرن چهارم هجری

➖ آیا پیش‌بینی ناسا در مورد تاریکی چندساعته‌ی زمین درست است❓

➖ طول عمر زمین بدون وجود خورشید چقدر خواهد بود❓


⚛ @dr_nayeri ✍
Forwarded from دستیار
‌💥 مهبانگ در اندیشه 14


✅ در این برنامه #دکتر_علی_نیری به شرح و چگونگی کشف “ #امواج گرانشی ” و توضیح داده‌هائی از ابتدای عالم خواهند پرداخت؛

🔹🔸 مباحثی که در این برنامه مورد بررسی قرار خواهند گرفت عبارتند از:

➖ شناخت عناصر تشکیل دهنده‌ی عالم

➖ از #نیوتن تا #انیشتین (از ماده تا هندسه‌ی عالم)

➖ بررسی انبساط یا انقباض عالم

➖ نقطه آغازین (مِهبانگ) چیست و کجاست❓

➖ تابش زمینه‌ی کیهانی چیست❓

➖ نظریه تورم کیهانی و شرح مِهبانگ از دید این نظریه

➖ امواج گرانشی و چگونگی قطبش (پلوریزاسیون) ذرات آن

⚡️ به دو ترتیب می‌شود امواج گرانشی یا ثقلی را به وجود آورد:

1⃣➖ از طریق تغییراتی که در میزان ثقل یا موج گرانشی یک جسم انجام می‌شود.

👈 هر جسمی که جرم داشته باشد می‌تواند #موج_گرانشی را به وجود بیاورد.

2⃣➖ #امواج_گرانشی که درست بعد از ابتدای عالم یا #بیگ_بنگ بجا مانده است و اثرات خودشان را در نور باقی گذاشته و به این نور اصطلاحأ #تابش_زمینه_کیهانی می‌گویند.

💫 تمام عالم از این تابش پر شده است و حتی در اتاق هم وجود دارد و دمای بسیار بسیار کمی (نزدیک به صفر مطلق است تقریبأ 3 درجه بالاتر از صفر مطلق) هم دارد.

➖ #تابش_زمینه_کیهانی با این دمای بسیار کم اثر خودش را گذاشته است.

❌ در اصل کیهان شناختی، عالم و جایگاه ما در عالم به هیچ وجه جایگاه ممتازی نیست و در مقیاس کلان فضایی، عالم اصطلاحأ #همگن و #همسانگرد است.

➖ #همگن بودن به این معنی که به هر نقطه از عالم که برویم چگالی یا تراکم مواد در عالم یکسان است.

➖ #همسانگرد هم به این معنی است که شما به هر سمتی از عالم نگاه کنید یکسان به نظر می‌رسد.

👈 به عبارت ساده‌تر همه جای عالم یکسان است و به این ترتیب جایگاه ما به هیچ وجه جایگاه مرجّهی نیست.

✨ عالمی که کیهان شناسان می‌شناسند از یک سری سیارات و ستاره‌ها و اجرام دیگر کوچک سماوی مثل دنباله دارها و سیارک‌ها و شهاب سنگ‌ها و کهکشان‌ها درست شده اند.

➖ کهشکان‌ها در ابر خوشه‌های کهکشانی قرار دارند و ابر خوشه‌های کهکشانی بزرگ‌ترین ساختاری هستند که عالم را تشکیل می‌دهند.

✅ چقدر ماده در عالم داریم❓

➖ اگر بر اصل هم ارزی ماده و انرژی #انیشتین تکیه کنیم حدود 4 تا 5 درصد کل عالم از ماده معمولی، نزدیک 25 تا 26 درصد کل عالم از ماده تاریک و مقدار بزرگ‌تر عالم را که حدود 70 درصد است، انرژی تاریک تشکیل داده است.

➖ با اینکه به وجود ماده و انرژی تاریک پی برده ایم ولی هنوز به ماهیت رفتاری آن‌ها پی نبرده ایم.

➖ البته در مورد #ماده_تاریک به دلیل اینکه خیلی زودتر از #انرژی_تاریک کشف شده است اطلاعات بیشتری داریم.

💥 اگر به نزدیکی‌های زمان آغازین برویم این مقادیر فرق دارند به نظر می‌آید که ما #انرژی_تاریک نداشتیم و عمده‌ی ماده عالم را #ماده‌ی_تاریک تشکیل می‌داده که نزدیک 63% بود و 12% عالم را ماده معمولی تشکیل می‌داده و 15% آن را نور تشکیل می‌داده و 10% بقیه را ذرات فراری به نام #نوترینه‌ها.

🔅 بیشترین عنصری که در این 4 تا 5 درصد کل عالم وجود دارد #هیدروژن (ستاره‌ها از گازهای هیدروژنی تشکیل یافته اند) است.

👈 ولی عناصر سنگینی مانند #اورانیوم فقط 03% موجود است.

⚛ تا قبل از #نیوتن اعتقاد عمومی بر این بود که فیزیک زمینی جدای از فیزیکی است که در آسمان‌ها حکم می‌کند ولی #نیوتن بین این دو وحدتی برقرار کرد که هر دو فیزیک فرقی با هم ندارند و فقط یک فیزیک در کل جهان حکم فرماست.

👈 اما #انیشتین طور دیگری به نظریه #ثقل یا #گرانش نگاه کرد.

➖ او گفت که نیروی #ثقل یا #گرانش عملأ وجود ندارد و آن چیزی که باعث نیروی #ثقل یا #گرانش می‌شود انحنایی است که در فضا و زمان به وجود می‌آید.

🌀 اگر فضا را به صورت پارچه دارای تار و پود در نظر بگیریم با قرار دادن جسم سنگینی در این فضا و بین این تار و پودها خمیدگی‌ها یا انحناهایی را به وجود می‌آورد.

➖ هر چقدر جرم بیشتر باشد این انحنا بیشتر خواهد بود.

✔️ چرا ما در درون کهکشان‌ها انبساط نداریم❓

👈 چون انبساط عالم در مقیاس‌های کلان عمل می‌کند.

🍪 به عنوان مثال یک کیک اسفنجی را در نظر بگیرید و با فاصله های مشخص زرشک‌هایی را قرار دهید با پخته شدن این کیک بزرگتر شده و فواصل بین این زرشک‌ها هم بیشتر می‌شوند ولی خود زرشک‌ها تغییر عمده ای نخواهند کرد.

➖ به نظر می‌آید که ما یک نقطه آغازینی داشتیم و بعد از آن عالم شروع به خنک شدن (تقریبأ 3 درجه بالای صفر مطلق کلوین) کرد.

➖ اول اتم‌ها شکل گرفتند.

➖ بعد کهکشان‌ها و ستاره‌ها به وجود آمدند و بعدها سیاره ای به وجود آمده که توانسته حیات را در خودش تشکیل بدهد.


⚛ @dr_nayeri

ادامه دارد..
🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰
Forwarded from دستیار
‌🍀 ما چهار نیروی بنیادی در طبیعت داریم.

1⃣➖ نیروی #ثقل یا #گرانش.

➖ #نیوتن آن را فرمول بندی کرده بود و ضعیف‌ترین نیرو در طبیعت است.

➖ هر چیزی که جرم داشته باشد قاعدتأ یک جرم دیگر را باید به خودش جذب کند و طبیعتأ هر چقدر جرم بیشتر باشد این نیرو بزرگ‌تر خواهد بود.

➖ #انیشتین تعبیر هندسی از این نیرو ارائه داد.

2⃣➖ نیروی #الکترومغناطیسی.

➖ از دوره کهن آن را می‌شناسیم و می‌دانستیم که دو نوع بار الکتریکی #مثبت و #منفی وجود دارد.

➖ بارهای همنام همدیگر را دفع می‌کنند و بارهای غیرهمنام همدیگر را می‌ربایند.

👆 این نیرو میلیاردها میلیاردها برابر بزرگ‌تر از #گرانش است.

3⃣➖ نیروی #ضعیف_هسته_ای.

4⃣➖ نیروی #قوی_هسته_ای.

👆 که این دو نیروی آخری ماحصل فیزیک مدرن و قوانین فیزیک کوانتومی هستند و اتفاقاتی است که در درون هسته اتم می‌افتد.

⚛ قوانین فیزیک کوانتوم را که سه نیروی #الکترو_مغناطیسی و نیروی #ضعیف و نیروی #قوی هسته ای را کنترل می‌کند (هنوز نیروی #گرانش به زیر بارفیزیک کوانتوم در نیامده است).

💥 در ابتدای عالم احتمالأ غلیانی از انرژی ‌بوده و درست بعد از #مهبانگ این غلیان انرژی و افت و خیزهای ناشی از خلاء کوانتومی می‌بایست اثری بر روی #فوتون‌ها داشته باشد.

➖ این #فوتون‌ها 370 هزار سال بعد از #مهبانگ تا به الان (نزدیک 14 میلیارد سال) تقریبأ بدون اینکه در سر راهشان چیز خاصی قرار بگیرد دارند به ما می‌رسند و این همان چیزی است که ما به آن #تابش_زمینه_کیهانی.

➖ اطلاعات بسیاری در تابش زمینه کیهانی وجود دارد.

✅ به نظر می‌آید که عالم دوره ای به نام #تورم_کیهانی را طی کرده است و آن هنگام کیهان متورم شده بود.

➖ آن دوره بسیار بسیار کوچک شاید در حد چندین ثانیه بوده است و به نظر می‌آید که عالم به ناگهان یک رشد نمایی بسیار بزرگی را داشته و از آن به بعد در عرض این 14 میلیارد سال گسترش پیدا کرده و به اندازه ای رسیده که هم اکنون هست.


⚛ @dr_nayeri ✍
Forwarded from دستیار
‌💥 مهبانگ در اندیشه 15


✅ برنامه پانزدهم “مِهبانگ” در اندیشه تقدیم به شما خردورزان و دانش‌دوستان عزیز.

🔹🔸 موضوع این برنامه:
“ #کیهان‌شناخت_ریسمانی ” #بخش_اول.

♻️ در ادامه برنامه پیشین “مِهبانگ” در اندیشه و مبحث “ #امواج_گرانشی ” #دکتر_علی_نیری در این برنامه نظریه‌ی “ #ریسمان‌ها ” (نظریه مشترک از #دکتر_علی_نیری ، #دکتر_برندربرگر ، #دکتر_کامران_وفا) و تعریف این نظریه از این کشف بزرگ را مورد بررسی قرار خواهند داد.

🌀 نظریه‌ی “ #ریسمان‌ها ” نظریه‌ی جایگزین #تورم_کیهانی است و بر اساس اطلاعات بدست آمده از
“ #امواج_گرانشی ” تا بحال بیشترین همسویی و تطابق را با این کشف بزرگ داشته است.

💠 گزیده‌ها :

💥 اگر نوار عالم را به گذشته برگردانیم به نقطه آغازین #مهبانگ یا Big Bang می‌رسیم و اثرات باقی مانده از تابش زمینه کیهانی cosmic microwave background radiation تابشی را که امروز به ما رسیده را می‌توانیم ببینیم.

➖ در تابش زمینه کیهانی می‌توانیم کسر کوچکی از زمان پس از #مهبانگ را که احتمالأ بر اثر انفجار بزرگی بوده را ببینیم.

⚡️ منبع #امواج_گرانشی می‌تواند دو چیز باشد: یا #فروریزش یا #رمبش یک ستاره باشد.

🔅 نور مرئی که در امواج #الکترومغناطیسی وجود دارد بعد از برخورد به اجسام #پولاریزه یا #قطبیده می‌شود.

😎 عینک‌های آفتابی به دلیل تفاوت #قطبیده گی‌شان موجب می‌شوند که نور کمتری به چشمان ما برسد تا آسیب نبینند.

👆 درواقع کاری که #قطبیده شدن یا #پولاریزه شدن نور انجام می‌دهد این است که اجازه نمی‌دهد که امواج در همه جهات ارتعاش داشته باشند

➖ بلکه فقط در یک جهت خاصی می‌توانند ارتعاش کنند.

👈 مثلأ نوری که به سطح خیابان یا جلو داشبورد برخورد می‌کند و به سمت چشمان شما می‌آید کافی است که عینکی را داشته باشید که #پولاریزه بودن آن عینک عمودی باشد.

➖ #پولاریزه بودن عمودی به این معناست که فقط نوری که به طور عمودی #قطبیده شده باشد اجازه عبور را دارد و به نوری که افقی #قطبیده شده باشد اجازه عبور نمی‌دهد.

➖ برای همین است که فضای تاریکی را پشت آن عینک آفتابی یاpolarizer #قطبنده را مشاهده می‌کنیم که می‌تواند تا حد زیادی هم از شدت نور بکاهد.

👆 شبیه همین اتفاق برای #امواج_گرانشی یا #ثقلی هم می‌افتد.

✅ همانطور که بارها گفته شده چهار نیروی بنیادی در طبیعت وجود دارند:

1⃣➖ #گرانش یا #ثقل.

⚡️ #نیروی_جذب اجسام است.

👆 این نیرو فقط از نوع #ربایش و #جذب است.

👈 بنابراین ماه و زمین همواره همدیگر را #جذب می‌کنند و از آنجایی که جرم زمین بیشتر از جرم ماه است شتابی که ماه می‌گیرد بسیار بیشتر از شتاب زمین است و به این دلیل ماه به دور زمین می‌چرخد.

🍏 درواقع این اتفاق بین سیب و زمین هم می‌افتد.

➖ زمین سیب را به سمت خودش #جذب می‌کند و عین نور، سیب زمین را به سمت خودش #جذب می‌کند اما از آنجایی که جرم زمین میلیون‌ها برابر جرم سیب است شتابی که سیب می‌گیرد از زمین بیشتر است و شتاب زمین بسیار بسیار کند است و تقریبأ می‌شود گفت قابل صرف نظر کردن است.

⚡️ #نیروی_گرانش ضعیف‌ترین نیرو در طبیعت است ولی در عین حال می‌توان گفت مهم‌ترین نیرو در مقیاس کلان کیهانی است.

2⃣➖ #نیروی_الکترومغناطیس.

🔹🔸 اگر ما دو ذره باردار الکتریکی همنام داشته باشیم همدیگر را می‌رانند و اگر غیرهمنام باشند، شبیه نیروی #جاذبه ای یا #گرانشی و #ثقلی، همدیگر را می‌ربایند.

👆 این نیرو بسیار بسیار قوی‌تر از نیروی گرانشی است.

3⃣➖ #نیروی_ضعیف_هسته_ای.

4⃣➖ #نیروی_قوی_هسته_ای.

👈 127 برابر قوی‌تر از نیروی #الکترومغناطیسی است.

🔘 در #خلاء_کوانتومی ملغمه ای از 1 و 1- که مجموع اش صفر است قرار دارد و با اینکه مجموع صفر است ولی غلیان یا افت و خیزهای انرژی در آن وجود دارد.

⚫️ برعکس در #خلاء_کلاسیک صفر مطلق است و خالی از هر چیزی.

➖ این افت و خیزها باعث یک نوع #قطبیدگی یا #پولاریزاسیون در نور شده اند که بین 300هزار سال تا 380هزار سال پس از #مهبانگ اتفاق افتاده است.

⚛ بعد از 380هزار سال اتم‌ها شکل می‌گیرند و فضای خالی ایجاد می‌شود که #فوتون‌ها جریان آزاد و دست نخورده ای را به سمت ما پیدا و آن را طی کردند و بعد از حدود 14 میلیارد سال به چشمان ما رسیدند.

❇️ هندسه عالم به چه شکلی است❓

➖ این یکی از سؤالاتی است که از بررسی در #تابش_زمینه_کیهانی به دست بیاورید.

🔅 #تابش_زمینه_کیهانی اکنون در طول موج #ماکرو_ویو هست.

👈 میکرو در لغت به معنانی یک میلیونیوم است.

➖ طول موج امواج زمینه کیهانی به یک میلیونیوم متر رسیده است.

👈 این طول موج در مقایسه با امواج پرتوهای #ایکس و #گاما طول موج بسیار بزرگی است.


⚛ @dr_nayeri ✍

ادامه دارد ....

🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰
Forwarded from دستیار
‌👈 بنابراین طول موجی است که به علت گسترش و انبساط عالم دچار یک نوع کشیدگی شده اند (مانند خطی که روی بادکنکی بکشیم و با باد کردن بادکنک به علت انبساط و گسترش، این خط هم طولش بیشتر می‌شود).

👆 شبیه همین برای نور هم اتفاق افتاده است و طول موج نور در طول مسیرش به دلیل انبساط عالم دچار انبساط شده است و به طول موج ماکرو ویو رسیده است.

👆 به این می گویند) CMBR (cosmic microwave background radiation یا #تابش_میکرو_موجی زمینه‌ی کیهانی.

❄️ #الکترون در جایی قرار دارد که به نسبت بقیه جاها سردتر است.

💥 در نقاطی از عالم که خیلی خیلی داغ بودند نمی‌توانستید #الکترون آزاد را ببینید.

✅ شانس اینکه #الکترون آزاد در منطقه سردتر باشد بیشتر است.

👈 بنابراین #فوتون‌ها یا #نور از مناطق گرم‌تر به سمت مناطق سردتر عالم که در آنجا #الکترون آزاد وجود داشت حرکت می‌کردند و بعد از پراکندگی از آن‌ها دچار #قطبیدگی یا #پولاریزاسیون می‌شدند که ما امروز باید آن نوع #پولاریزاسیون را بررسی بکنیم تا بتوانیم قطبش را ببینیم.

🔅 نوع #پولاریزاسیون می‌تواند منطقه گرم و سرد را مشخص بکند.

☑️ تفاوت #قطبیدگی بسته به این دارد که در منطقه گرم قرار دارید یا سرد.

⚡️ امواج #گرانشی یا #ثقلی درست مانند امواج #الکترومغناطیسی دو نوع #قطبیدگی خطی و بیضوی یا حلقوی دارند.

➖ #پولاریزاسیون خطی و بیضوی در مناطق سردتر کشیده‌تر و در مناطق گرم‌تر به هم نزدیک هستند.

➖ عدم تقارنی که در جهات مختلف به وجود می‌آید تأثیر خود را در #تابش_زمینه_کیهانی می‌تواند به عنوان تغییرات دمایی نشان دهد.

🔅 مناطق گرم به نور نزدیک‌تر و مناطق سرد از نور دورتر می‌شوند و این نوعی #پولاریزاسیون یا #قطبشی را ایجاد می‌کند.

⚛ زمانی بود که فکر می‌کردیم کوچکترین اجزای طبیعت #اتم‌ها هستند.

🔹🔸 درون #هسته_اتم را #پروتون‌ها و #نوترون‌ها و #کوارک‌ها تشکیل داده اند.

👈 #کواراک‌ها از #ریسمان‌ها تشکیل شده اند.

➖ #ریسمان ماهیت فیزیکی خارجی ندارد بلکه تجمعی از تمرکز انرژی است که به شکل نخ دیده می‌شود.

➖ #ریسمان‌ها می‌توانند هم آزاد باشند یعنی از یک سمت عالم به سمت دیگر عالم کشیده شده باشند یا می‌توانند به صورت حلقوی باشند.

➖ #ریسمان‌های_حلقوی می‌توانند امواج #ثقلی یا #گرانشی را تولید کنند.

➖ #ریسمان‌ها خاصیت پیچش دارند و می‌توانند چندین بار به دور فضا بپیچند و مانع از گسترش و انبساط عالم بشوند.

🌀 همین خاصیت پیچش باعث می‌شود که تقارنی بین کوچک و بزرگ ایجاد بشود.

👈 یعنی، در #نظریه_ریسمان‌ها تفاوتی در کوچک و بزرگ وجود ندارد و وقتی که این را در کل عالم به کار می‌برید به نظر می‌آید که عالم بسیار کوچک شبیه عالم بسیار بزرگ رفتار می‌کند.

👈 البته منظور از این مقیاس‌های بسیار بزرگ و کوچک در مقیاس‌های #زیر_اتمی است.

🔘 عالم ما از یک نقطه عالم آغاز نشده بلکه یک عالمی هم پیش از نقطه آغازین بوده که به آن #عالم_دوگان می‌گویند.

➖ یک عالم در حال انبساط است و عالم دیگر در حال انقباض و کوچک شدن است.

➖ به نظر می‌آید که ما در عالم انبساط قرار گرفته ایم.

💥 نقطه اتصال این دو عالم انقباض و انبساط شبیه #مهبانگ یا Big Bang عمل کرده است.

✅ اگر نام کل عالم را #کیهان بگذاریم #کیهانستان جایی است که #ریسمان‌ها در حال نوسان و ارتعاش هستند ومی‌توانند انرژی‌های متفاوتی را داشته باشند.

🔹 اگر به درون #کیهانستان مراجعه کنیم #کیهانک خواهیم داشت و درواقع #کیهان ما از #کیهانک درست شده است و این #کیهانک‌ها جاهایی هستند که این #ریسمان‌ها به شدت ارتعاش دارند.


⚛ @dr_nayeri ✍
Forwarded from دستیار
‌⚛ بعدها با پیشرفت علم متوجه شدیم که خود #اتم که معروف به #نشکن و کوچکترین خشت و بنای #طبیعت بود اکنون در درون #هسته خودش اعضای کوچکتری #الکترون و #پروتون و #نوترون را دارد.

⚛ بعدها با شکافت #هسته_اتم متوجه شدند که در درون #هسته_اتم #پروتون‌ها قرار دارند و #نوترون‌ها نزدیک به 2000 برابر سنگین‌تر از #الکترون‌ها هستند.

🔸 #پروتون‌ها و #نوترون‌ها هم ذرات تشکیل شده از #کوآرک‌ها هستند.

⚡️ در نظریه #ریسمان‌ها مشخص شد که خود #کوآرک‌ها همگی از #ارتعاشات_کوانتومی مختلف این #ریسمان‌ها به وجود آمده اند.

👈 #ریسمان‌ها می‌توانند به صورت بسته ای یا حلقوی و یا باز باشند.

☢ سه نیروی #الکترو_مغناطیس، قوی هسته ای و ضعیف هسته ای را با #کوانتیزه کردن توانسته بودند وحدتی بین‌شان به وجود بیاورند.

➖ به نظر می‌آید که در #ریسمان‌های حلقوی باعث و بانی #نیروی_گرانشی و #ثقل هستند.

👈 اگر فرض کنیم که عالم ما شبیه کاغذ و دارای فضای دو بعدی است

➖ اگر ما و تمام #کهکشان‌ها که در درون آن قرار دارند و همه در این غشای دو بعدی زندگی می‌کنند #ریسمان‌های باز حتمأ باید انتها‌هایشان به عالم ما وصل باشد.

👈 اما #ریسمان‌های حلقوی که در توده‌ی عالم ما قرار می‌گیرند می‌توانند به راحتی بین آن غشا و آن فضای توده حرکت کنند.

👈 بنابراین اگر ابعاد اضافی هم در عالم وجود داشته باشد ظاهرأ آن #ریسمان‌های حلقوی که حامل #نیروی_گرانشی هستند می‌توانند در این فضا حرکت کنند.

♨️ اگر #انرژی را به شکل یک طناب یا نخ در نظر بگیریم می‌تواند به دور فضا بپیچد که اصطلاحأ به آن #عدد_کوانتومی_پیچشی می‌گویند.

👈 بنابراین طناب یا #ریسمان این خاصیت را دارد که می‌تواند چندین بار حتی هزاران بار دور فضا بچرخد یا بپیچد.

👆 این پیچش تا زمانی که وجود داشته باشد به نظر می‌آید که جلوی انبساط و گسترش فضا را گرفته و محدودیت ایجاد ‌کند.

➖ اگر این طناب شل‌تر شود و به خاطر افت و خیزهایی که در #کوانتوم اتفاق می‌افتد این #ریسمان بازتر شده کم کم امکان دارد که فضا گسترش پیدا کند.

🌀 اگر خاصیت پیچیدن #ریسمان به دور فضا، را به خواص #طبیعت اضافه بکنیم، اصطلاحأ به آن درجه #آزادی می‌گویند،

➖ باعث می‌شود یک نوع دوگانگی که ارتباط تنگاتنگ دارند بین کوچک و بزرگ به وجود بیاید.

👈 دوگانگی کوچک و بزرگ T-Duality یعنی #طبیعت تفاوتی را بین دنیای کوچک و بزرگ قائل نیست.

✨ عالم بزرگ را #کیهانستانی تصور کنیم که متشکل از #کیهانک‌های متفاوتی است و در ابتدای عالم هیچ چیزی وجود نداشته، حتی #نور و فقط غلیان #انرژی بوده که باعث شده که در هر یک از #کیهانک‌ها #ریسمان‌ها (تجمع و تمرکز انرژی) به شدت نوسان و ارتعاش داشته باشند.

👈 اگر این ارتعاشات گرمایی را نگاه بکنیم همان #تابش_زمینه_کیهانی است.

➖ نوری است که از انفجار #انرژی یا #مهبانگ یا نقطه اتصال بین دو عالم باقی مانده است.

🔅 هر نوری که از منبع اش تولید بشود غیر #پلاریزه است ولی به محض اینکه با جسمی برخورد بکند و باز تابیده بشود آن نور #پلاریزه می‌شود.

👈 بنابراین اگر فکر کنیم که نوری وجود داشته که از فضای #پلازمای حدود 300 هزار سال پیش باید حرکت می‌کرده و 80 هزار سال هم این نور در فضای #پلازمایی سرگردان بوده بعد از آن توانسته تقریبأ بدون پراکندگی و برخورد با #ذرات_باردار_الکتریکی به سمت ما برسد آن نور باید دچار #قطبیدگی یا #پولاریزاسیون شده باشد.

🔹🔸 گروه Bicep توانسته اند که نوع #پلاریزاسیون این نور را ببینند و براساس نوع #پلاریزاسیون متوجه شده اند که می‌تواند #امواج_گرانشی یا #ثقلی در آن وجود داشته باشد.

🔭 این گروه با #تلسکوپی که در قطب جنوب قرار داد توانستند نوع #پلاریزاسیون را اندازه گیری کنند.

👈 به این ترتیب برای اولین بار #امواج_گرانشی یا #ثقلی که درست بعد از پیدایش عالم بوده توسط این گروه و #تلسکوپی که در قطب جنوب قرار داشته به دست آمده است.



⚛ @dr_nayeri ✍
‍ 💥 مهبانگ در اندیشه46


✅ برنامه چهل‌وششم “مِهبانگ” با مبحث “ #دنیای_کوانتمی ” تقدیم به شما دوستداران دانش و خردورزی.

➖ #نظریه‌_گرانش_کوانتمی

➖ تقابل تفکر #هندسی و #جبری

➖ معادلات #انیشتین و تلفیق #هندسه و #طبیعت

➖ #فیریدمن و انبساط عالم

➖ اولین مشاهدات تلسکوپ #هابل
‏
➖ تولد عالم در نقطه آغازین
‏
➖ #مهبانگ_داغ و #تابش_کیهانی
‏
➖ شکار #ذرات_بنیادین

➖ سه دقیقه بعد از #مهبانگ

➖ تاریخ تولد ستاره‌ها و کهکشان‌ها

➖ صفحه‌ی آخرین پراکندگی نور

➖ #انرژی_خلاء و #تورم_کیهانی


⚛ @dr_nayeri ✍