✳️ ویراستاری؛ لذت کار و رنج ممیزی
🔻
اکنون قریب به ۳۰ سال است که کار و حرفهٔ عمدهٔ من ویراستاری بوده است. صدها کتاب از ناشران و مؤلفان متعدد را در این مدت ویرایش کرده‌ام.
🔻
گاهی با خود اندیشیده‌ام که چه چیزی سبب می‌شود که من از هر کار دیگری دل‌زده می‌شوم ولی از ویراستاری نه، با این که به نظر می‌رسد کاری خسته‌کننده باشد. می‌بینم که لذتی در این کار نهفته است، این که اثری را به لحاظ صوری و فنی ارتقا می‌دهی و با کیفیت بهتری آمادهٔ چاپ می‌سازی.
لذت مهم دیگر این که به این وسیله من کتاب می‌خوانم، کاری که از کودکی برایم بهترین تفریح و بهترین مایهٔ آرامش روحی بوده است.
🔻
البته کار سختی‌های خودش را هم دارد. کاری است که دقت و جدیت می‌طلبد، درآمدش بسیار نیست و در عین حال به صورت مداوم و ثابت، ساعت‌ها باید پای کار باشی. من گاهی روزانه ده ساعت یا بیشتر ویراستاری می‌کنم و عمدهٔ معیشتم هم از همین رهگذر است. (حالا این که بعضی‌ها تصور می‌کنند ما چپ و راست از این سمت و آن سمت مواجب می‌گیریم مربوط به تصورات خودشان است.)
🔻
ولی برای من یک قسمت سخت و رنجبار این است که ناگزیر باشم به دلیل اصلاحات ممیزی و یا امثال آن، در محتوای اثر دست ببرم. در حالی که خودم نویسنده و شاعر هستم و می‌دانم که تصرف شخصی دیگر در اثر من، به خصوص اگر اثر ادبی باشد، چقدر ناخوشایند است. حالا شاید بدانید که چرا در آن استوری که مربوط به ممیزی یک کتاب بود، نوشتم که «من بدبخت هم ویراستار این کتاب بودم.» چون اینجا باید کاری را بکنم که در دل به آن راضی و خرسند نیستم.
🔻
طبیعتاً می‌توانم احساس کنم کسانی که شغلشان همین ممیزی کتاب است، چقدر از این بابت در رنج هستند. من دیده‌ام که گاهی دوستانی که مدتی مشغول در این امر بودند، در نهایت انصراف و استعفا دادند چون با روحیه‌شان سازگار نبود. البته شاید کسانی هم باشند که از این کار لذت ببرند، از این که یک قدرت قاهره دارند که بگویند «این باشد و آن نباشد». همین هم بالاخره کسانی را از نظر روحی اقناع می‌کند. روحیه‌ها متفاوت است. ولی من همیشه خوشحال بوده‌ام که در جای خودم نشسته‌ام، در جایی کنار مؤلف و ناشر، کسانی که ارزش کارشان را درک می‌کنم و آن‌ها هم همواره قدردان ویراستاری‌ها بوده‌اند.

* تصویر: نمونه‌ای از ویراستاری‌های من.
https://telegra.ph/file/32bad7870af6589f925e1.png
#ویراستاری
#ممیزی
#محمدکاظم_کاظمی
@asarkazemi