‌
کارل پوپر:
کسانی که وعده‌ی بهشت بر زمین دادند، جز جهنم نساختند

تاریخ نشان داده است هر نظامی که ادعای ساختن بهشت بر زمین داشته، در عمل زندگی مردم را به جهنم بدل کرده است. شوروی استالینی با وعده‌ی «جامعه‌ی بی‌طبقه» میلیون‌ها قربانی و اردوگاه‌های کار اجباری بر جای گذاشت، نازیسم با رؤیای «بهشت نژاد برتر» جنگ جهانی و هولوکاست را رقم زد و انقلاب‌های مذهبی نیز بارها با شعار «حکومت خدا بر زمین» به سانسور، تبعیض و خشونت انجامیده‌اند.

جمهوری اسلامی نیز از آغاز وعده داد: «ما هم دین شما را آباد می‌کنیم و هم دنیای شما را.» اما چهار دهه پس از آن، جامعه ایران نه دینی آباد دارد و نه دنیایی شکوفا. شاخص‌های اقتصادی و اجتماعی نشان می‌دهند فقر و بیکاری گسترده است، بیش از نیمی از جوانان امکان تشکیل خانواده ندارند و بسیاری به دلیل محدودیت‌های آموزشی و اقتصادی کشور را ترک می‌کنند. حقوق زنان، اقلیت‌ها و منتقدان سیاسی محدود یا نقض شده و آزادی بیان و رسانه‌ها تقریباً غیرقابل دسترس است.

به جای عدالت، فساد ساختاری و رانت گسترده شده است؛ به جای معنویت، ریا و اجبار دینی گسترش یافته؛ و به جای آزادی، زندان، اعدام و سرکوب روزمره حکمفرماست. این بحران از همان جایی آغاز شد که نظام خود را مالک حقیقت مطلق دانست. در چنین حکومتی، برای رسیدن به «بهشت وعده داده‌شده»، خشونت و سرکوب مشروع جلوه داده می‌شود.

کارل پوپر معتقد است جامعه‌ی باز تنها زمانی شکوفا می‌شود که حقیقت نسبی و قابل نقد باشد، قدرت محدود و پاسخ‌گو باشد و آزادی فردی محفوظ بماند. در چنین جامعه‌ای، مردم می‌توانند بدون ترس عقاید خود را بیان کنند، نهادها پاسخگو باشند و تصمیم‌ها بر پایه‌ی گفت‌وگو و انتخاب آزاد شکل گیرد. تجربه تاریخی و امروز ایران نشان می‌دهد هر جا حکومت خود را مالک حقیقت بداند و بخواهد به زور بهشت بر زمین بسازد، در عمل زندگی مردم به جهنم بدل می‌شود.

درس مهم این است که سعادت و معنویت را نمی‌توان با زور تحمیل کرد؛ جامعه‌ی انسانی و شکوفا تنها با آزادی اندیشه، رعایت حقوق بشر، عدالت اجتماعی و کاهش رنج‌های واقعی مردم ساخته می‌شود و تنها در چنین فضایی است که ایران می‌تواند دینی اخلاقی و دنیایی شکوفا داشته باشد.

#بهشت #جهنم #فساد #فقر #حکومت_ایدئولوژیک #جمهوری_اسلامی #گفتگو_توانا

@Dialogue1402