روز جهانی دموکراسی
۲۴ شهریور (۱۵ سپتامبر)

نگاهی به جایگاه ایران
نظارت استصوابی، سرکوب رسانه، فساد نهادی

سازمان ملل این روز را از سال ۲۰۰۷ برای بازبینی وضعیت دموکراسی در جهان تعیین کرده است. اهداف اعلامی آن عبارت‌اند از: تقویت حکمرانی مشارکتی، حمایت از حاکمیت قانون و تفکیک قوا، تضمین انتخابات آزاد و رقابتی، آزادی رسانه و بیان، و پاسخگویی نهادهای قدرت در برابر شهروندان.

جایگاه جمهوری اسلامی در شاخص‌های بین‌المللی

بر اساس شاخص دموکراسی ۲۰۲۴ واحد اطلاعات اکونومیست، ایران در رتبه ۱۵۴ از ۱۶۷ کشور قرار دارد و در گروه رژیم‌های اقتدارگرا طبقه‌بندی می‌شود. این شاخص، کیفیت انتخابات، عملکرد دولت، مشارکت سیاسی، فرهنگ سیاسی و آزادی‌های مدنی را می‌سنجد؛ ایران در مؤلفه انتخابات و کثرت‌گرایی سیاسی نمره صفر از ده گرفته است.


این عقب‌ماندگی در شاخص‌های مرتبط دیگر نیز تکرار می‌شود:
• در شاخص جهانی آزادی مطبوعات ۲۰۲۵، ایران رتبه ۱۷۶ از ۱۸۰ کشور را دارد.
• در شاخص ادراک فساد ۲۰۲۵ (ترانسپرنسی اینترنشنال)، ایران رتبه ۱۵۳ از ۱۸۲ کشور را دارد.
• در شاخص صلح جهانی ۲۰۲۵، ایران رتبه ۱۴۲ از ۱۶۳ کشور را دارد.
• در شاخص آزادی اینترنت ۲۰۲۵، ایران رتبه ۷۰ از ۷۲ کشور را دارد.

این تجمیع رتبه‌ها نشان می‌دهد مسئله صرفا «کیفیت» دموکراسی نیست، بلکه فقدان سازوکارهای بنیادین آن است: نظارت استصوابی شورای نگهبان که رقابت واقعی در انتخابات ریاست‌جمهوری و مجلس را از میان می‌برد؛ نبود تفکیک قوا در برابر جایگاه فراقانونی ولی‌فقیه؛ سرکوب رسانه‌های مستقل و فیلترینگ گسترده اینترنت؛ و برخورد امنیتی با اعتراضات مدنی (نظیر جنبش «زن، زندگی، آزادی» در ۱۴۰۱ و خیزش اعتراضی دیماه۱۴۰۴).

هم‌زمانی رتبه فساد، آزادی رسانه و دموکراسی در قعر جدول نشان می‌دهد این سه معضل به هم گره خورده‌اند: نبود پاسخگویی انتخاباتی، زمینه فساد نهادی را تقویت می‌کند و سرکوب رسانه، امکان افشاگری و اصلاح را از بین می‌برد. جمهوری اسلامی خود را «مردم‌سالاری دینی» می‌نامد، اما شکاف میان این ادعا و داده‌های مستقل بین‌المللی، یکی از پایدارترین تناقض‌های نظام سیاسی آن است.

#دموکراسی #روز _جهانی_دموکراسی

@Tavaana_TavaanaTech

‌
کسی که از فرط سنگدلی، روی وزارت اطلاعات و سپاه را سفید کرد

پیام همراهان

یادم هست که مأموران اطلاعاتی به ما می‌گفتند: «شانس آوردید ما به سراغتان آمدیم؛ اگر به‌جای ما پلیس امنیت آمده بود، استخوان‌هایتان خرد شده بود.» تصور می‌کردم این ادعایی بیهوده برای بازی روانی است، اما هنگامی که بعدها به بند عمومی منتقل شدم، با روایات و مشاهداتی روبه‌رو گشتم که به درستی حرف اطلاعاتی‌ها پی بردم!
اکثر بازداشتی‌های پلیس امنیت یک یا چند مورد از این آثار را داشتند:
بدن‌هایی سیاه از کبودی، دنده‌های شکسته، ناخن‌های کنده‌شده، چشم‌هایی با لکه‌های خون‌مردگی و تا دلتان بخواهد ساق پاهای گلوله‌خورده؛ افرادی که هیچ توجیهی برای گلوله‌خوردنشان وجود نداشت، چون نه فرار کرده بودند و نه مقاومت مسلحانه.
گویا به دستور شخص رادان، نباید هیچ معترضی با تن سالم راهی زندان می‌شد.
از چندین نفر شنیدم که برخی مأموران فراجا مکرراً جملاتی با این مضمون می‌گفتند: «دستور داریم ناقصتان کنیم تا بفهمید اغتشاش‌کردن چه قیمتی دارد!»
اما شکنجه جسمی همه ماجرا نیست. در ادامه به روایاتی از موارد تحقیر و آزار جنسی و روانی می‌پردازم.
فردی که مردی میانسال بود، تعریف می‌کرد که مأموران پلیس امنیت تلاش کرده بودند دسته تی را به سوراخ مقعدش فرو کنند.
جوان دیگری می‌گفت مأموران به‌صورت بازداشتی‌ها تف و ادرار می‌کردند و می‌خندیدند و چپ و راست از شوکر الکتریکی برای آزار استفاده می‌نمودند.
یا پس از یک روز تشنگی و گرسنگی، هنگامی که درخواست آب کرده بودند، آلت خود را به بازداشتی‌ها نشان داده و گفته بودند: «بفرمایید!»
این وضعیت حتی برای افراد مذهبی و میانسالی که سابقه جبهه و جانبازی در سپاه پاسداران را داشتند نیز رخ داده بود. یکی از آن‌ها روایت می‌کرد که وقتی مأموران را به مقدسات قسم می‌داد که نزنندش، مأموران رکیک‌ترین فحش‌ها را به مقدسات می‌دادند و می‌گفتند: «ما این چیزها را نمی‌شناسیم.» وقتی هم به سوابق رزمندگی و جانبازی‌اش اشاره کرده بود، با الفاظ رکیک و سیلی روبه‌رو شده بود.
اما در همه روایت‌هایی که شنیدم، یک چیز مشترک بود: «اگر هر چیزی را که آن‌ها می‌خواستند، به‌عنوان اقرار با قید در صحت و سلامت! امضا نمی‌کردیم، با چنان شدتی کتک می‌خوردیم که دیگران تصور خودداری از امضا و اثر انگشت به سرشان نزند.»
تصور نمی‌کردم روزی برسد که در جمهوری اسلامی، کسی یا نهادی بتواند اطلاعات و اطلاعات سپاه را روسفید و تطهیر کند؛ اما به لطف کارنامه درخشان رادان، این معجزه هم حاصل شد!
الف. ن.

#پلیس_امنیت #شکنجه #خشونت

@Tavaana_TavaanaTech