ادب‌سار
12.6K subscribers
5.04K photos
125 videos
21 files
873 links
آرمان ادب‌سار
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی

instagram.com/AdabSar

گردانندگان:
بابک
مجید دُری @MajidDorri
پریسا امام‌وردیلو @New_View

فروشگاه ادبسار: @AdabSar1
Download Telegram
💫

در شهر عشق رسم وفا نیست، بگذریم
یارای گفتن گله‌ها نیـست، بگذریم

دردی‌ست در دلم که دوایش نگاه توست
دردا که درد هست و دوا نیـست، بگذریم!

#سجاد_سامانی
@AdabSar
Forwarded from ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


واقعیت = فربود، بودگی، راستینه، راستینگی

نمونه:
اظهاراتش واقعیت ندارد =
گفته‌هایش راستینگی ندارد
سخنانش راستینه نیست
راست نمی‌گوید

انرژی‌درمانی واقعیت دارد؟ =
نیرودرمانی راستینگی دارد؟
نیرودرمانی بودگی دارد؟

واقعیت حیات چیست؟ =
فربود زندگی چیست؟

واقعیت جهان خارق‌العاده است =
بودگی جهان شگفت‌انگیز است
فربود جهان شگفت‌انگیز است

#مجید_دری
#پارسی_پاک
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
🌬🌧🌧🌧
@AdabSar

مردم هیچ سرزمینی به اندازه‌ی ایرانیان آب را گرامی نمی‌داشتند.
#هرودوت


افسانه‌ی نبرد ایزد تیشتر با دیو اَپوش

ایزد تیر یا تیشتر، ایزد همه‌ی آب‌ها، باران و باروری بود. داستان جنگ او با دیو خشکسالی یا دیو اپوش، خواندنی است.

دیو اپوش با هر ترفندی کوشید از بارش باران جلوگیری کند؛ ولی تیشتر به یاری ایزد باد، آب‌ها را از زمین به آسمان فرستاد و پس از ۱۰شبانه‌روز خود را همچون مرد جوان بلندبالایی درآورد که توان پرواز داشت و در آسمان‌ها جای گرفت و توانست از ابرها به سوی زمین باران بفرستد.

اين باران همچون همیشه نبود؛ هر چکه‌ی آن به بزرگی يک مرد تنومند بود.
پس از چنين بارشی، آب زمين را فرا گرفت و جانوران موتَک(موذی) را از ميان برد. اگر شماری از آن‌ها جان به‌در بردند، خود را پنهان کردند.

يک بار ديگر ايزدِ باد دست به‌کار شد و آب‌ها را به کرانه‌های زمين برد و يک دریای افسانه‌ای به نام دريای فراخکرد ساخت. همين که دیو خشکسالی دریافت که تیشتر و یارانش چه کرده‌اند، تيشتر اين‌بار خود را به سان گاوی زرين‌شاخ درآورد و ۱۰شبانه‌روز ديگر در آسمان پرواز کرد و همچنان از ابرها باران باراند.
در دهه‌ی سوم نیز همچون اسبی سپید و زيبا درآمد و این کار را دنبال کرد. در اين زمان که بسان اسب بود، به دريای فراخکرد رفت تا آنجا را از زهر جانوران زيان‌بخش پاکيزه کند. ولی ديو اپوش دست او را خوانده و او نيز خود را همچون اسبی درآورده بود که يال و گوش نداشت و سياه و ترسناک بود. در اينجا بود که نبردی رو در رو ميان آن‌ها درگرفت.

در آغاز اين جنگ، ديو اپوش نيرومندتر از تيشتر جنگید و پيروز شد. او توانست ايزد تيشتر را هزار گام از دريای فراخکرد دور و جهان را چندی دچار خشکی و تشنگی کند. تيشتر، آزرده و شکست خورده به پيشگاه خداوند رفت و گفت که ناتوانی‌اش برای این است که مردم نیایش شايسته‌ای برای او بجا نیاورده‌اند. خداوند به او نیرویی داد برابر ۱۰مرد جوان، ۱۰کوه، ۱۰رود و..
با اين پشتوانه تیشتر در نبرد دوم پيروز شد و اين‌بار او بود که ديو خشکسالی را هزار گام دور کرد و باز هم با یاری ايزدِ باد، ابرها را به هر سوی آسمان راند تا همه‌جا را سرشار از باران کنند.

در اين داستان همان‌گونه که تيشتر همکارانی داشت، دیو خشکسالی نيز از دیوهای دیگر یاری گرفته بود. یکی از آن‌ها دیو آذرخش(رعد و برق) بود. زيرا در نبرد دوم، هنگامی ايزد تيشتر گرز خود را بر آتشی که در ابرها نهفته بود، کوبید، آتش زبانه کشید و یکی از یاوران دیو خشکسالی از ترس خروشی برآورد و نابود شد؛ همين رویداد باران را فراوان‌تر کرد. تيشتر کم‌کم توانست بر خشکسالی چیره شود و ۱۰شبانه‌روز برای زمین باران بفرستد.

زهری که از جانوران موتَک بر روی زمین مانده بود، همراه با این آب‌ها به دریاها رفت و مایه‌ی شوری و تلخی آب دریاها شد. ولی آب‌های پاکیزه به کشتزارها و چراگاه‌ها راه يافت و مایه‌ی سرسبزی و تازگی شد.

اين رویداد فرخنده در سيزدهمین روز ماه، در يک زمان افسانه‌ای رخ داد و برای مردمی که از خشکسالی بیم داشتند، روز باران فرخنده بود. به‌ويژه اگر اين روز، از پی نوروز و در آغاز بهار از راه می‌رسید. پس باید برای تماشای زیبایی بهار از خانه‌ها بيرون می‌آمدند و با جشن و شادی برای داشتن سالی پر باران نيايش می‌خواندند.

با این کار، دلخوری ایزد تیشتر نیز از میان می‌رفت تا او به یاری کشت و کارشان بیاید. آن‌ها سبزه‌ها را به آب روان می‌سپردند تا به تیشتر بگویند که سرسبزی و باروری زمین در گرو آب و باران است و با اين کار نمادين از او می‌خواستند بارش را از آن‌ها دريغ نکند.
تیشتر به اندازه‌ای ارزشمند بود که نام او را بر درخشان‌ترین ستاره‌ی آسمان و گل سرسبد ستاره‌های خرس بزرگ گذاشته بودند.

#فرهنگ_ایران #نوروز #سیزده_بدر

@AdabSar
🌬🌧🌧🌧
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔻تنبیه = گوشمال، گوشمالی، کیفر، سزا، آگاه‌کردن، شکنجه، پادافره، زَنِش، توزِش، لَگ
🔻تنبیه جسمانی = پُهر
🔻تنبیه‌کردن = گوشمالی‌دادن، ادب‌کردن، بیدارکردن، بیداراندن، توزیدن، توجیدن
🔻تنبیه‌کننده = پادا‌فره‌گر

نمونه:
🔺تنبیه محصلین در مدارس ممنوع است =
زَنِشِ دانش‌آموزان در آموزشگاه‌ها نارواست

🔺به‌خاطر کار بدش تنبیه شد =
برای کار بدش کیفر دید

🔺سارق را گرفتند و خودشان تنبیهش کردند =
دزد را گرفتند و خودشان گوشمالی‌اش دادند

#مجید_دری
#پارسی_پاک
#تنبیه
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
🔅پرسش شما

سلام خانوم ببخشید مزاحمتون شدم خواهشی داشتم که اگر ممکنه درباره معنی دایان و اراکس هم توضیح بدید سپاس از شما

🔅پاسخ ادبسار👇👇

نام "دایان" گونه‌ی دیگری از دیانا یا دینا است که پیش‌تر به آن پرداختیم. بنگرید به:
Telegram.me/AdabSar/4859
و
Telegram.me/AdabSar/5359
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

🔅آشنایی با نام‌های ایرانی

«آراکس»
"آراکس" نام پسرانه و دخترانه‌ی ارمنی است. "آراکس" نام رودخانه‌ای بود که در گذشته‌های دور از کنار تخت جمشید می‌گذشت و به شاخاب پارس(خلیج فارس) می‌ریخت ولی اکنون خشکیده است.

همچنین "آراکس" واگویش(تلفظ) ارمنی نام پارسی "اَرَس" به چم تیزرو، پاک، گوارا و رودی است که از کوه‌های پاک سرچشمه گرفته است.
"اَرَس" در آذری "آراز"، در مادی "اَرَخس"، در یونانی "آراکسِس" است.
"اَرَس" نام دودمان بزرگی در آسیا بود.


🎨درباره‌ی این نام چند دیدگاه داریم:

← "اَرَس"(آراکس) نامی آمیخته از را "اَر+راس/رس" به مانی "سر ایران" است. "اَرْس" نیز در پهلوی به چم اشک چشم بود.

← "آراکس" یا "آراک" آمیخته از "آ+راک" به مانی کوهستان است.

← "آراکس" ریشه ارمنی دارد و از نام "آراست" نوه‌ی بزرگ خاندان افسانه‌ای ارمنی "هایک" برآمده است.

← در برخی بن‌مایه‌های آذری گفته شده که "آراکس" آمیخته از واژگان آذری "آرا+که‌سه‌ن" به چم دو نیم کننده است و به رود ارس گفته می‌شد که سرزمین آذربادگان را به دو نیم کرده است.(این دیدگاه سست و بی‌پایه به دید می‌رسد و درباره درستی آن نمی‌توان داوری کرد.)

برای آشنایی با نام "آراز" بنگرید به:
Telegram.me/AdabSar/5082

🇮🇷 شماری از نام‌های ایرانی دخترانه و پسرانه‌ی هم‌آوا:
👧🏻 آرام، آرشین، آرشیدا، آرنوش، آریانا و...
👦🏻 آراد، آراز، آریا، آرش، آرشان، آرشاک و...


#پریسا_امام_وردی
#نام_پسرانه_ایرانی
#نام_دخترانه_ایرانی
#آراکس
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
💫

بانوی من قبول کن، این داستان توست
حرفی بزن که هستی من در دهان توست

سهم من از جهانِ پر از "بی" فقط تو بود
در چشم‌هام تکه‌ای از آسمان توست

#محمد_سعید_میرزایی
@AdabSar
💫

انگار همیشه جای یک تن خالی‌ست
این بار کسی نیست نه!اصلن خالی‌ست

یک نیمکت نشسته دارم در خود
جای دو نفر همیشه در من خالی‌ست

#جلیل_صفر_بیگی
@AdabSar
💫

انتهای شک اگر انکار باشد بهتر است
هر خطای فاحشی یک‌بار باشد بهتر است

مِهر کس را بی‌گدار از قلب خود بیرون نکن
قبل هر اخراج اگر اخطار باشد بهتر است

#اصغر_عظیمی_مهر
@AdabSar
Forwarded from ادب‌سار
🌂🌂🌂🌂
@AdabSar
وقتی برای عشق
جراتی نبود
و دل‌ها
یخ زده‌ی هجوم تلخ تباهی؛
زن
هنوز ایستاده بود
با موهایی رها
در تاریخ کشف و اجبار حجاب!

وقتی برای عشق جراتی نبود،
زن
هنوز آنجا ایستاده بود!

#نوشین_جمشیدی
@AdabSar
👸☕️💎💖
1
Forwarded from ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


عدم واقعیت = ناراستی، نادرستی

نمونه:
عدم واقعیتِ بعضی از اظهاراتش معلوم شد =
نادرستی برخی از گفته‌هایش روشن شد
ناراستی برخی از سخنانش آشکار شد

#مجید_دری
#پارسی_پاک
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

بی عشق هیچ فلسفه‌ای در جهان نبود
احساس در “الهه‌ی نـــاز ِ بنان” نبـود

بی‌شک اگر که خلق نمی‌شد “گناهِ عشق”
دیگر خدا بـه فکـر ِ “شبِ امتحان” نبود

بنشین رفیق تا که کمی درد دل کنیم
اندازه‌ی تو هیـــچ کسی مهربان نبود

اینجا تمــــام ِ حنـــجره‌ها لاف می‌زنند
هرگز کسی هر آنچه که می‌گفت،آن نبود!

لیلا فقط به‌خاطر ِ مجنون ستاره شد
زیرا شنیده‌ایـم چنین و چنان نبود

حتا پرنده از بغل ِ ما نمی‌گذشت
اغراق ِ شاعرانه اگـر بارِمان نبود

گشتم، نبود، نیست… تو هم بیشتر نگرد!
غیر از خودت که با غزلـــم همزبان نبود

دیشب دوباره -از تو چه پنهان- دلم گرفت
با اینکه پای هیـــچ زنـــــی در میان نبود!

#امید_صباغ_نو
@AdabSar
💫

فردا اگر بدون تو باید به سر شود

فرقی نمی‌کند شب من کی سحر شود

#فاضل_نظری
@AdabSar
💫

دل در پی عشق دلبران است هنـوز
وز عمرِ گذشته در گمان است هنوز

گفتیم که ما و او به هم پیر شویم
ما پیر شدیم و دل جوان است هنـوز!

#عبید_زاکانی
@AdabSar
1
Forwarded from ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


فهرست = (پارسی تازی شده) پهرست، سیاهه

نمونه:
فهرست اجناس را دارید؟ =
پهرست کالاها را دارید؟
سیاهه‌ی کالاها را دارید؟

فهرستی از اسامی دخترانه ایرانی =
پهرستی از نام‌های دخترانه ایرانی

چو گشت این سه فهرست پرداخته
سخن‌های با یکدگر ساخته (نظامی) =
چو گشت این سه پهرست پرداخته
سخن‌های با یکدگر ساخته

#مجید_دری
#پارسی_پاک
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
👥👥👥👥
🔅پرسش شما

با درود. نخست برای پخش و جایگزینی واژه های پارسی بر تازی سپاس. در زبان پارسی به صبحانه. نهار و شام چه واژه ای برابر است؟
ناهار همان نهار به عربی ظهر و شام به معنی شب نیست؟


🔅پاسخ ادبسار

"ناهار" و "شام" واژه هایی پارسی هستند.
"نهار" واژه ای تازی، به چمار(معنی) "روز" است.
برای واژه ی "صبحانه" بنگرید به t.me/AdabSar/3637

📜📜📜📜
@AdabSar

بگو چرا بنویسم به دفتری که ندارم
هنوز هم غزل از حال بهتری که ندارم

غم آنچنان نفسم را گرفته است که اینک
امید بسته‌ام اما به ساغری که ندارم

دلم هوای تو دارد ولی چگونه ببندم
هزار نامه به پای کبوتری که ندارم؟

به رغم آن که نبودی همیشه پای تو ماندم
که سخت مومنم اما به باوری که ندارم

اگرچه بافتنی نیست راه تا تو رسیدن
به جز خیال ولی کار دیگری که ندارم

شبیه ابر بهاری دلم عجیب گرفته
کجاست شانه‌ی امن برادری که ندارم؟!

#سجاد_رشیدی_پور
@AdabSar
💫

چه کسی می‌داند
عشق با این همه زیبایی
چه رنگی دارد؟
من فقط می‌دانم
عشق رنگی است
که به هرکس نمی‌آید!

#امیر_وجود
@AdabSar
🔅پرسش شما

درود وسپاس فراوان ..🌹🌹اطلاعاتی در مورد اسم آریا ..واسمهاییی ک با آریا همراه هستن مثل آریا مهر آریا راد ...میخواستم..و یک سوال ..آیا این اسم ها ک با آریا همراه هستن رو معنی آریا تاثیری دارن؟؟؟؟

و

درود بر شمٱ.
معنی اسم اریا مهر را میخاستم.
ایا چنین اسمی در ثبت احوال هست؟
باسپاس فراوان.

🔅پاسخ ادبسار👇👇
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

🔅آشنایی با نام‌های ایرانی

«آریا» و «آریامهر» / بخش نخست
"آریا" یکی از کهن‌ترین واژگان و نامی تبارمند است که امروز بر پسران گذاشته می‌شود و نام "ایران" نیز از آن گرفته شده است. "آریا" به چم آزاده، والاتبار، دوست، هم‌پیمان و گروهی از سپیدپوستان است که در ایران، هند و اروپا ماندگار شدند.

🌍🌏 با برجسته‌ترین دیدگاه‌های ایران‌شناسان درباره‌ی این نام آشنا شویم:

1⃣ واژه‌ی «آریا» در زبان‌ اوستایی «اَیریَه» (airya)، در پارسی باستان «اَریَه» (āriya) و در سنسکریت «آریَه» (arya) است. در زبان پهلوی و پارسی دَری به «ایر» (ēr) دگرگون شده است. «ایر» در واژه به چم «آزاده» و چندینه(جمع) آن «ایران» به‌چم «آزادگان» است. این نام در زبان اوستایی به مانی سرزمین و مردم ایران بود.
ایرانیان در نوشته‌های پهلوی ساسانی، خود را به این نام و میهن خود را «ایران» (ērān) نامیدند. (فریدون جنیدی)

2⃣ "آریا" آمیخته از آری+ا است. "آری" به مانی فراوانی و فرگشت(تکامل) است. (دهخدا)

3⃣ "آریا" در اوستایی "اَیریه"، در پارسی باستان "آریَه" یا "اَریَه" و در سنسکریت "اَریا" بود. در اوستا به گونه‌ی "اَئیرینه" و "اَئیرین" است. (پورداود)

همچنین گفته می‌شود که "آریا" نام آمیخته از "آ" پیشوند نایی(منفی)+ری(ریا) و به چم پاک و بی‌ریا است. درباره‌ی درستی این دیدگاه نمی‌توان داوری کرد.
پیشینه‌شناسی واژه‌ی "آریا" چندین دیدگاه دیگر نیز دارد که در نیپیک‌ها، نوشتارها و تارنماهای ایران‌شناسی می‌توانید بخوانید.

واژه‌ی "آریا" در سنگ‌نبشته‌های باستانی برای نخستین‌بار در سنگ‌نبشته‌ی بیستون و در زمان داریوش یکم هخامنشی به‌کار رفته است.(...من داریوش شاه بزرگ، […]، پسر یک پارسی، یک آریایی، از نیای آریایی...)
واژه‌ی "آریا" در سنگ‌نبشته‌های نخش رستم پارس، کاخ آپادانای شوش و پرسپولیس به چم دودمان آریایی به‌کار رفته و در سنگ‌نبشته‌ی ایلامی بیستون در ستایش اهورامزدا، خدای مردم آریایی آمده است.

📡📡 "آریا" در دیگر زبان‌ها:
← سانسکریت: والا، کیا، خواستنی، ارزشمند، خردمند، آزاده، فروتن، ادبمند، نیک‌نهاد، جان‌سپار، دوست و هم‌پیمان
← در ایرلندی: بزرگ‌منش، سرشناس
← در کشورهای اسکاندیناوی: بزرگمرد

"ایریان"(ایریه+ان) یا "ایریا" نامی است که مردم این سرزمین خود را به این نام می‌نامیدند و نام "ایران" به چم سرزمین آریایی‌ها از آن مانده است. در اینجا "ان" نشان چندینه(جمع) است. واژه‌ی "ایران" از زمان ساسانیان بر کشور نهاده شد.
بخش نخست نام‌‌های "ایرلند" و "ایرج" ریشه در این واژه دارند.

⌛️ نام آریا با گذر زمان با واژگان دیگری درآمیخت و نام‌های زیبایی پدید آمدند. چم این نام‌ها وابسته به نام آریاست. برای نمونه:
آریابد: بزرگ دودمان آریا
آریارمن: نام نیای داریوش هخامنشی
آریافر: شکوه آریایی
آریادخت: دختر آریایی
آریاراد: جوانمرد آریایی، آریایی جوانمرد
آریاگیو: سخنور آریایی
آریانا: سرزمین بزرگی از افغانستان کنونی
آریانوش: شادی آریایی‌ها
آریابان: نگهبان آریایی‌ها
آریاچهر: از نژاد آریایی
آریاناز: سربلندی آریایی، آریایی سربلند
و...


#پریسا_امام_وردی
#نام_پسرانه_ایرانی
#آریا #آریامهر
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸