ادب‌سار
12.6K subscribers
5.04K photos
125 videos
21 files
873 links
آرمان ادب‌سار
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی

instagram.com/AdabSar

گردانندگان:
بابک
مجید دُری @MajidDorri
پریسا امام‌وردیلو @New_View

فروشگاه ادبسار: @AdabSar1
Download Telegram
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

🔅آشنایی با نام‌های ایرانی

«یزدان»
💫 نام پسرانه‌ی "یزدان"، نامی کهن به چم ایزد یکتا، شایسته‌ی ستایش و خدای نیکی‌هاست که پلیدی را می‌زداید و پاکی می‌آورد. به باور ایرانیان باستان، "یزدان" در برابر اهریمن بود. اهریمن بدی می‌آورد و "یزدان" بدی‌های او را زدوده و نیکی را جایگزین می‌کند.

-نگفتم سه روز این سخن را به کس
مگر پیش "یزدان" فریادرس!

-بنالم ز تو پیش "یزدان" پاک
خروشان و بر سر پراکنده خاک!
#شاهنامه #فردوسی

💫 بر پایه‌ی دیدگاه‌های گوناگون، این نام ریشه در زبان اوستایی دارد. بر پایه‌ی این دیدگاه‌ها:

۱← در اوستا "یَزَت" که در سانسکریت به گونه‌ی "یَجَت" آمده، به چم شایسته‌ی ستایش بود. این واژه در پهلوی به "یَزت"، "یَزد"، "یزدان" و "یزتان" دگرگون شد.

۲← "یزدان" ریشه در واژه‌ی اوستایی "یَشت" دارد. یشت نام یکی از بخش‌های پنجگانه‌ی نسک اوستاست. "یزش" و "یسن"(واژه‌ی جشن نیز از یسن گرفته شده) نیز از همین ریشه و به مانی ستایش و نیایش است. این نام در پهلوی به یزت و یزتان و پس از آمدن اسلام به "یزدان" دگرگون شد. تازیان که چم آن را نمی‌دانستند آن را به "یزید" دگرگون کردند.

۳← در زبان پهلوی ساسانی "اَی‌زَد" به چم خداوند بود که به ایزد و سپس به نام‌های یزد و یزدان دگرگون شد.

۴← یَز و یاز به دو چم نیایش کردن و موسم بهار بودند که در اوستایی به یازاتا و ایزی و سپس به ایزد و یزدان دگرگون شدند.(این دیدگاه چندان ارجدار به دید نمی‌رسد)

💫 همچنین گفته می‌شود "یزد" به چم خدا و "یزدان" یزد+ان چندینگی(جمع) به چم خدایان است.

🇮🇷 شماری از نام‌های ایرانی دخترانه و پسرانه‌ی هم‌آوا:
👧🏻 ماندان، شادان، آیدان، تابان و...
👦🏻 یزداد، یزدیار، ایزدیار، سپندان، سپیدان، آزادان، رادان و...


#پریسا_امام_وردی
#نام_پسرانه_ایرانی
#یزدان
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

بدان قدر مرا، مانند من پیدا نخواهد شد
که هر کس با تو باشد غیر من، دیوانه خواهد شد

نه ترکم می‌کند عشقت، نه کاری می‌دهد دستم
جوان بیکار اگر باشد، وبال خانه خواهد شد

اگر امروز بغضم را، براند شانه‌های تو...
کسی غیر از تو فردا گریه‌ام را شانه خواهد شد

غرورم را شکستی راحت و هرگز نفهمیدی
که "برجی خسته" با پس لرزه‌ای ویرانه خواهد شد

نفهمیدی که وقتی عشق باشد، کرم خاکی هم
اگر پیله ببافد دور خود، پروانه خواهد شد

تو را من زنده خواهم داشت، زیرا عشق من روزی
برای نسلهای بعد ما افسانه خواهد شد...

#حسین_زحمتکش
@AdabSar
💫
صبح آمده برخیز که خورشید تویی
در عالم ناامیدی امید تویی

در جشن طلوع صبح، در باغ وجود
آن گل که به روی صبح خندید تویی

#نصرت_الله_صادقلو
@AdabSar
💫

خوبی و دلبری و حسن، حسابی دارد!

بی‌حساب از چه سبب این‌همه زیبا شده‌ای؟

#شهریار
@AdabSar
Forwarded from ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


طرز= (پارسیِ تازی‌شده)، ترز، شیوه، روش، روال، راه

نمونه:
به طرز فجیعی به قتل رسیدند =
به شیوه جانگدازی کشته شدند
به ترز دردناکی کشته شدند

طرز تهیه این غذا را بگویید =
ترز آماده‌شدن این خوراک را بگویید
شیوه آماده‌کردن این خوراک را بگویید

طرز کار این وسیله را بلد هستی؟ =
روش کار این ابزار را یاد داری؟
ترز کار این ابزار را یاد داری؟

#مجید_دری
#پارسی_پاک
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔻ضرب = (×)، بَس‌شُماری، زنِش، زدن
🔻ضرب در = در، بار
🔻مضرب = بَس‌شُمار، زَنِشمان، دَر اَندُوزه
🔻مضروب = بَس‌شُمرده
🔻مضروب‌فیه = بس‌شُمُر
🔻ضرب‌کردن = زدن، بَس‌شُمردن
🔻حاصل‌ضرب = زَد اَندوزه
🔻جدول ضرب = پیچازِ زَد، زیگِ زَد

نمونه:
🔺۳ ضربدر ۴ مساوی است با ۱۲ =
۳ در ۴ برابر است با ۱۲

🔺۶ را در ۶ ضرب کنید =
۶ را در ۶ بزنید

🔺حاصل‌ضرب ۸×۹ را به‌دست آورید =
زَد اَندوزه‌ی ۸×۹ را به‌دست آورید

🔺۹ مضربی از ۳ است =
۹ بَس‌شُماری از ۳ است
۹ زَنِشمانی از ۳ است

🔺با ابداع ضرب، پروسه‌ی محاسبه کوتاه شد =
با آفرینش بَس‌شُماری، فرایند شُمارش کوتاه شد

#مجید_دری
#پارسی_پاک
#ضرب
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
Forwarded from عکس نگار
🌲🌲🌲🌲
@AdabSar

🌲 دومین پاداش فرهنگی "سرو ایرانی" روز گذشته(یکشنبه) ۱۵ اسپند در دانشکده‌ی ادبسار(ادبیات) دانشگاه تهران به بانو "ژاله آموزگار" و "میلاد وندایی" پیشکش شد.

🌲 ژاله آموزگار، پژوهشگر پرکوش و کهنه‌کار در زمینه‌ی فرهنگ و زبان‌های باستانی ایران و میلاد وندایی جوان کوشنده‌ی برتر سال در پاسداری از برماند(میراث) فرهنگی شناخته شدند.

🌲 "سرو ایرانی" که روز گذشته دومین آیین خود را پشت سر گذاشت، در سال ۹۳ به دست "بهرام روشن‌ضمیر" بنیان‌گذاری شده و به کوشش انجمن‌های فرهنگی مردم‌نهاد و برای نکوداشت کنشگرانی برگزار می‌شود که در راستای والایش فرهنگ ایرانی می‌کوشند.

🌲 بریده‌ای از سخنان "ژاله آموزگار" درباره‌ی فرهنگ ایران با ویرایش ادبسار:

- شادم از اینکه از آن سرزمینی هستم که مردمانش از دیرباز بزرگ می‌اندیشیدند و هرگز به خدایان زمینی دل نبستند.

- ما فره ایرانی را با چنگ و دندان پاس می‌داریم. به آب می‌زنیم، از آتش می‌گذریم، ولی نمی‌گذاریم فره ایرانی به دست انیران بیفتد.

- من ایرانی‌ام. با گام‌های استوار روی خاک این سرزمین راه می‌روم. ما یکدیگر را داریم. ما پیشینه، زبان، فردوسی، حافظ، دماوند و شاخاب پارس هنباز(مشترک) را داریم.

@AdabSar
🌲🌲🌲🌲
🔅پرسش شما

باسلام
اسم پسرم تارخ... سرچ که کردیم عبری و نام پدر حضرت ابراهیم
اما نتونستیم به معنای دقیق و ریشه این اسم برسیم
ممنون میشم اگر راهنمائی کنید

🔅پاسخ ادبسار👇👇
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

🔅آشنایی با نام «تارخ»

❗️اندیشمندان درباره‌ی ریشه و خاستگاه نام پسرانه‌ی "تارخ" هم‌رای نیستند.

❗️در بیشتر بن‌مایه‌ها این نام را دارای ریشه‌ی اِبری دانسته‌اند. بر این پایه "تارخ" نام پدر ابراهیم پیامبر است که در نسک تورات "تارَح" در تازی "تارُخ" شده و به دو چم تنبل و دوره‌گرد است.

❗️در برهان قاطع و فرهنگ جهانگیری نوشته‌اند: "تارُخ" نام پهلوی "آزر بت‌تراش"(پدر یا پدرخوانده‌ی ابراهیم پیامبر) است و درباره‌ی چمار(معنای) آن چیزی گفته نشده. ولی دهخدا این داوخواهی(ادعا) را نادرست می‌داند و می‌گوید که ایرانیان باستان با زبان‌های اِبری، ابراهیم پیامبر و تورات هیچ پیوندی نداشتند و از بودن آن آگاه نبودند.

📣 چنانچه شما دوستان گرامی، درباره‌ی این نام و چم آن بن‌مایه‌ای می‌شناسید که برای شناخت بیشتر نام راهگشاست، ما را آگاه کنید. در نِگر(توجه) داشته باشید که پیام شما در این باره، همراه با شناسه‌ی بن‌مایه(مشخصات منبع) باشد.

🇮🇷 شماری از نام‌های ایرانی دخترانه و پسرانه‌ی هم‌آوا:
👧🏻 ماهرخ، کیان‌رخ، مَهرخ، تارا، تارادیس و...
👦🏻 تابش، فرخ، رادفرخ، کیارخ، شَهرخ و...


#پریسا_امام_وردی
#نام_پسرانه_ایرانی
#تارخ
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

گر چه در دورترین شهر جهان محبوسم
از همین دور ولــی روی تو را می‌بوسم

گر چــه در سبزترین باغ، ولی خاموشم
گر چه در بازترین دشت، ولی محبوسم

خلوتِ ساکتِ یک جوی حقیرم بی تو
با تــو گستردگی پهنـــه‌ی اقیانوسم

ای به‌راهت لب هر پنجره یک جفت نگاه
من چــــرا اینقــدَر از آمدنت مایـــوسم؟

این غزل حامل پیغام خصوصی من است
مهـــربان باشی با قاصدک مخصوصـــم!

گـــر چــــه تکرار نبـــاید بکنـم قافیــــه را
به خصوص آن غلط فاحش نامحسوسم

بـار دیگــر مـی‌گویـــــم تا یادت نرود
مهربان باشی با قاصدک مخصوصم!


#بهروز_یاسمی
@AdabSar
💫

خواستم بعد از فروغ کتاب بخوانم

دیدم دنیا شاید خنده می‌خواهد...!


#فرنوش_حمیدی
@AdabSar
💫

با تو حس شعر در من بیشتر گل می‌کند
یاسم و باران که می‌بارد معطر می‌شوم

در لباس آبی از من بیشتر دل می‌بری
آسمان وقتی که می‌پوشی کبوتر می‌شوم

#مهدی_فرجی
@AdabSar
🔷💠🔹🔹
@AdabSar

چون تو را می‌بینم
دل من می‌گیرد

من چه دانم از دل؟!
شاید این دل تهِ این سینه‌ی خاموش و فراموش‌شده می‌میرد.

من چه دانم از دل؟!
گریه‌ام می‌گیرد.

و تو با خنده‌ی مستانه نگاه اندازی
که مرا ریپانی؛

از شبِ چشمِ تو من دانستم؛
گریه می‌خواهی تو

و به این اندیشی
همه‌ی هستی خود
و مرا می‌بازی!


پی‌نوشت:
ریپاندن ← rípándan فریب‌دادن

سروده به پارسی پاک
سراینده و فرستنده: #بلال_ریگی

@AdabSar
🔷💠🔹🔹
Forwarded from ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


سَحرگاه = سپیده‌دم، پگاهان

نمونه:
در سحرگاه سر از بالش خوابت بردار =
در پگاهان سر از بالش خوابت بردار

در سحرگاهِ اول مرداد به دنیا آمد =
در سپیده‌دمِ یکم مرداد چشم به جهان گشود

#مجید_دری
#پارسی_پاک
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔺تقسیم = بخش، بخشش
🔺تقسیم‌کردن = بخشیدن، بخش‌کردن
🔺مقسوم = بخشی، بَهرآور
🔺مقسوم‌علیه = بخشیاب، بَهرگیر
🔺قابل قسمت = بخش‌پذیر، بهره‌پذیر
🔺قابلیت قسمت = بخش‌پذیری
🔺حاصل تقسیم = بخش‌اَندوزه
🔺قسمت = بخش
🔺قسمت‌پذیر = بخش‌پذیر
🔺غیرقابل قسمت = بخش‌ناپذیر
🔺خارج قسمت = بهر

نمونه:
🔺۹ را بر ۳ تقسیم کنید =
۹ را بر ۳ بخش کنید

🔺۶ تقسیم بر ۶ مساوی است با ۱ =
۶ بخش بر ۶ برابر است با ۱

🔺۱۰ بر ۵ قابل قسمت است =
۱۰ بر ۵ بخش‌پذیر است

🔺۱۰ بر ۳ غیر قابل قسمت نیست =
۱۰ بر ۳ بخش‌پذیر نیست
۱۰ بر ۳ بخش‌ناپذیر است

🔺تفسیم کردن ۲ بر ۲ خیلی سهل است =
بخش‌کردن ۲ بر ۲ بسیار آسان است
بخشیدن ۲ بر ۲ بسیار ساده است

🔺۴۲ مقسوم و ۷ مقسوم‌علیه آن است =
۴۲ بـَهرآور و ۷ بَهرگیر آن است

#مجید_دری
#پارسی_پاک
#تقسیم
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

ﺩﯾﺪﻣﺖ ﭼﺸﻢ ﺗﻮ ﺟﺎ ﺩﺭ ﭼﺸﻢ‌ﻫﺎﯼ ﻣﻦ ﮔﺮﻓﺖ
ﺁﺗﺸــﯽ ﯾﮏ ﻟﺤــﻈﻪ ﺁﻣﺪ ﺩﺭ ﺩﻟـــﻢ ﺩﺍﻣﻦ ﮔﺮﻓﺖ

ﺁﻧﻘﺪﺭ ﺑﯽ ﺍﺧﺘﯿـــﺎﺭ ﺍﯾﻦ ﺍﺗﻔــﺎﻕ ﺍﻓﺘﺎﺩ ﮐـــﻪ
ﺍﯾﻦ ﮔﻨﺎﻩ ﺗﺎﺯﻩ‌ﯼ ﻣﻦ ﺭﺍ ﺧﺪﺍ ﮔﺮﺩﻥ ﮔﺮﻓﺖ

ﺩﺭ ﺩﻟﻢ ﭼﯿﺰﯼ ﻓﺮﻭ ﻣﯽ‌ﺭﯾﺰﺩ، ﺁﯾﺎ ﻋﺸﻖ ﻧﯿﺴﺖ؟
ﺍﯾﻦ ﮐــــﻪ ﺩﺭ ﺍﻧﺪﺍﻡِ ﻣﻦ ﺍﻣـــﺮﻭﺯ ﺑﺎﺭﯾﺪﻥ ﮔﺮﻓﺖ!

ﻣﻦ ﮐﻪ ﻫﺴﺘﻢ؟ ﺍﻭ ﮐﻪ ﻧﺎﻣﺶ ﺭﺍ ﻧﻤﯽ‌ﺩﺍﻧﺴﺖ ﻭ ﺑﻌﺪ
ﺭﻓﺖ ﺯﯾــﺮ ﺳﺎﯾـــﻪ‌ﯼ ﯾﮏ "ﻣﺮﺩ " ﻭ ﻧـــــﺎﻡ " ﺯﻥ " ﮔﺮﻓﺖ

ﺭﻭﺯﻫﺎﯼ ﺗﯿـﺮﻩ ﻭ ﺗﺎﺭﯼ ﮐـــﻪ ﺑﺎ ﺧﻮﺩ ﺩﺍﺷﺘﻢ
ﺑﺎ ﺗﻮ ﺍﮐﻨﻮﻥ ﻣﻌﻨﯽ ﺁﯾﻨﺪﻩ‌ﺍﯼ ﺭﻭﺷﻦ ﮔﺮﻓﺖ

ﺯﻧﺪﻩ‌ﺍﻡ ﺗﺎ ﺩﺭ ﺗﻨﻢ ﻫﺮﻡ ﻧﻔﺲ‌ﻫﺎﯼ ﺗﻮ ﻫﺴﺖ
ﻣﺮﮒ ﻣﯽ‌ﺩﺍﻧﺪ ﻓﻘـﻂ ﺑﺎﯾﺪ ﺗـﻮ ﺭﺍ ﺍﺯ ﻣﻦ ﮔﺮﻓﺖ!

#ﻧﺠﻤﻪ_ﺯﺍﺭﻉ
@AdabSar
💫

و شک ‌نکن که تو روزی تقاص خواهی ‌داد

تو آبروی دلم را، غزل غزل بردی...


#مرتضی_درویشی
@AdabSar
💫

ز تو با تو راز گویم، به زبان بی‌زبانی
به تو از تو راه جویم، به نشان بی‌نشانی

چه شوی ز دیده پنهان؟که چو روز می‌نماید
رخ همچو آفتابت، ز نقاب آسمانی

#خواجوی_کرمانی
@AdabSar
Forwarded from ادب‌سار
🏳🏴🏳🏴
@AdabSar

پرچمی در ماه مارس بر گلوگاه شهر متروکه نصب شده است
و نغمه‌های خفیف آزادی از زبان زنان به گوش می‌رسد...

درود بر آزادی
درود بر عشق
درود بر برابری
درود بر زن!

من از سرزمین زنان زنده به‌گور
و شهر مرده‌ای می‌آیم
که دخترانش در گودال‌های عقیم
ناله سر می‌دهند

و زیباییشان را چهار دیواری‌های وحشی به تاراج برده‌اند

من از تقویم مردانه‌ای می‌آیم
که سال‌هاست فکر می‌کنند
جای من خالی است
اما از ترسشان هیچ زنی در آن بدون چادر نمی‌خوابد

من از سرزمین زنانی می‌آیم که از آغاز مرده‌اند
زنانی که هرگز ازدواج نکرده‌اند
اما تمام عمر خود را زاییدند

من از فرمانروایی بزرگ مردسالاری می‌آیم
از سرزمین الاکلنگ‌های به زمین چسبیده

حالا دیگر حتا نمی‌توانم بیایم
از هیچ سرزمینی که تو باورش نداری
ازهیچ‌کجای جهان در شناسنامه‌ات طلوع نمی‌کنم
از هیچ گودال سنگساری که نمی‌شناسی بیرون نمی‌آیم

من در نیمه‌ی خانه‌‌ای
در نیمه‌ی بشقابی
در نیمه‌ی پیراهنی
در نیمه‌ی این دنیا دو نیم شده‌ام

و سال‌هاست به دنبال نیمی دیگر
جهانی را کشف کرده‌ام!

#نسیبه_فتحی_زاده (سراینده افغان)
#شعر_جهان
@AdabSar
🏳🏴🏳🏴
1
Forwarded from ادب‌سار
❤️⛔️💋👠⛔️
@AdabSar
اگر به خانه‌‌ی من آمدی
برایم مداد بیاور
مدادی سیاه

می‌خواهم
روی چهره‌ام خط بکشم
تا به جرم زیبایی
در قفس نیفتم

یک مداد پاک کن هم
برای محو لب‌ها

نمی‌خواهم کسی
به هوای سرخیشان
سیاهم کند

و یک بیلچه
تا تمام غرایز زنانه را
از ریشه درآورم

بدون این‌ها گویا
راحت‌تر به بهشت می‌روم

و یک تیغ
که موهایم را از ته بتراشم
تا سرم هوایی بخورد

و بی‌واسطه‌ی روسری
کمی بیندیشم!

و نخ و سوزن برای زبانم
تا بدوزمش به سق

این گونه فریادم
بی‌سدا(صدا)تر است

راستی قیچی یادت نرود
می‌خواهم هر روز
اندیشه‌‌هایم را سانسور کنم

پودر رختشویی هم
لازم دارم
برای شست‌وشوی مغزم!

مغزم را که شستم
پهن کنم روی بند
تا آرمان‌هایم را
باد با خود ببرد...

به آن‌جایی که عرب نی انداخت!
می‌دانی که؟
باید واقع‌بین بود!

سدا خفه‌کن هم
اگر گیر آوردی بگیر

می‌خواهم
وقتی به جرم عشق
برچسب فاحشه می‌زنندم
بغضم را در گلو خفه کنم

یک کپی هم
از هویتم می‌خواهم

برای وقتی که
خواهران و برادران دینی
به قصد ارشاد
تحقیرم می‌کنند
به یاد بیاورم که کیستم!

و سر آخر هم
اگر پولی برایت ماند
برایم یک پلاکارد بخر
به شکل گردن‌بند!

بیاویزم به گردنم
و رویش با حروف درشت
بنویسم:
"من یک انسانم..."

#زنی_در_میان_دوات
سروده‌ی #غاده_السمان
@AdabSar
💄💅⛔️💃
👍1