نقدآگین
12.2K subscribers
3.87K photos
3.43K videos
93 files
9.13K links
«حقیقت، خواستار نقد است؛ نه مدح»
— بررسی پدیدارهای فرهنگی با رویکردی انتقادی

🔗 نقدآگين در پلتفرم‌ها:
t.me/Naqdagin/6435

👥 دعوت به مناظره در نقدآگین:
t.me/Naqdagin/11747

📌پیشنهاد ترجمه، مقاله، مطلب:
t.me/Naqdagin/15660

⚡️توضیح ضروری:
t.me/Naqdagin/6
Download Telegram
انقلاب ۵۷ در حوزۀ #زنان، سقوط به اعقابی بود که فلسطین و عراق و عربستان و... در المپیک هم موقعیتِ آزادتری را از ما تجربه می‌کنند. هرطور بنگریم، نوعی از کوریِ فجیع را در روشنفکران، نسبت به عقاید آخوندهای متحجر و نگاه حیوان‌انگارانه‌شان به زنان را می‌بینیم. آخوندهایی که در سال ۲۰۲۴ نیز سرشان را در ماتحتِ پوزیده (معاونِ اجرایی خلیفه) می‌کنند و می‌گویند چرا در ۷۰ سالگی ازدواج نمی‌کند به سنت علی بن ابی طالب که چند روز بعد مرگ فاطمه، ازدواج کرد و سراغ زنان متعدد بعدی رفت؟

مقایسه کنید عینک این بیماران را با تصاویری که از محمدرضا پهلوی داریم، که سگ‌هایی از نژادهای مختلف در خانه‌اش داشت و خانواده‌اش، هیچ‌یک باوری به حجاب نداشتند، و خودش نیز شیک‌پوش بود و مقید به بسیاری قواعد شرعی نبود. این‌ها رگ غیرتِ آخوندِ فاشیستِ شیعه را بجوش می‌‌آورد.

زن فلسطینی اگر حماسِ اسلام‌گرا و مرگ‌پرست و فاقدِ استقلال و دوراندیشی سیاسی، این بلاها را بر سرش آوار نمی‌کرد، آزادی و رفاه و امنیتی بس بیشتر از زن ایرانی را تجربه می‌کرد؛ حتی در وسطِ میدانِ جنگ نیز آزادی او، حسرتِ نیم‌قرنۀ زن ایرانی‌ست که گویا اشغال‌گرانی بربر با او برخورد می‌کنند.
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
📺 «زن» و «آدم» در چشمِ و مغزِ آخوند

🔻ادراک و فهمِ آخوند از #زنان و #مردان:
«اگر کسی سندروم آلت بی‌قرار نداشته‌باشد، انسان نیست»

و
«و هر تحریک‌شدن باید مساوی‌ باشد با اقدام جنسی با فردِ موردِ تحریک».


🍂 بنیادِ بسیاری از «زن‌کشی‌های غیورانه و فجیع» (که به هیچ‌جای این فقهای «الله‌/قیامت‌ترس» نیست و امری بسیار طبیعی می‌دانند و ساعاتی از ماه و سال دربارۀ آن و عوامل دخیل در آن، از جمله فقه سنتی و قوانین فقه‌محورِ نرینه‌سالار نمی‌اندیشند دربارۀ آن، لااقل مثل موضوعاتی چون «حجاب» و «اقتصادِ بدون ربا»، سخنی نمی‌گویند، از بس که جان انسان و زن در اسلام محترم است!) از همین چند خط بالا می‌آید.

🍂 مردی که ازدواج (علی‌رغم انواعِ شاخه‌ها و پیچیدگی‌های این رابطه) را صرفا برای اطفای میلِ جنسی‌ بداند، و رابطۀ جنسی را نیز بنا به‌صرفِ سن بلوغ جنسیِ خود و دختر، یا تحریک‌شدنِ صرف بنا بگذارد، و ناتوان باشد از ایجادِ وقفه و عمل به روش‌های کنترلِ میل، جهتِ اکتسابِ شرایط دیگرِ بلوغِ روانی-عقلی، استقلالِ اقتصادی - عاطفی، و یا مردی که «خودارضایی» را در موقعیت‌های متعدد، امری ضروری، و به‌اصطلاح اهل شرع: «مستحب» و بلکه «واجب» نداند، بلکه عملی گناه‌آلود تا سرحدِ گناهی کبیره که غَضَبِ خدا و ملائکه و معصومین را سبب می‌شود، تصور کند، در موقعیتی که ظنِّ پشت‌کردن زن و نوعی از خیانت به خود را بکند، با چنان بحرانِ روحی‌ نامعقولی روبرو می‌شود که واقع‌بینانه‌ترین توصیفِ آن «آشکار شدنِ عورت در قبیله و از بین رفتنِ هیبتِ اجتماعی‌ِ مردانه‌اش» است. او زن را عضو جنسی خود و دنبالۀ آن می‌بیند، نه یک انسانِ مستقلِ آزاد مثلِ خودش، که هر آن، می‌تواند به هزار دلیل و علت، در طی زمان از او بیگانه شود و روی برگرداند، و بنابرین، باید به روش‌های عقلانیِ مواجهه با این موضوعِ طبیعی و بس محتمل، در همان گامِ نخستِ «قرارداد ازدواج» اندیشید و بدون خودسانسوری دربارۀ آن گفتگو کرد، مثل هر معاملۀ دیگری، تا به اقداماتِ خشونت‌بارِ خشم‌محور و بلاهت‌وار و ناگهانی که طرفینِ معامله و خانواده‌ها را با انواع مصیبت‌های ناضرور روبرو می‌کند، گرفتار نشد.

🍂 ازدواج و رابطۀ جنسی آزاد در نزد «انسان متمدن»، این است و ازدواج در نزدِ قبایلِ خارج از تمدن، که چیزی بعنوان «قرارداد» و «توانایی و مهارتِ سرکوب و کنترل امیال» خود (اعم از خشم شدید یا شهوت شدید) برای زیست متمدانانه را نیاموخته‌اند، همانی‌ست که این آخوند و امثال مطهری‌ها از آن در سر دارند. عملی که در آن، زن «کالایی‌ست مورد مبادلۀ» والدینش با شوهر، نه «طرفِ برابر قراردادی مشخص» که «حق فسخ» در هر زمان، از بدیهیاتِ آن قرارداد است، و برای «خیانت به آن قرارداد» نیز، باید «مجازات معین متناسب»ی پیش‌بینی کرد، نه «خشونت فیزیکی و قتل» یا «اجرا کردن مهریه‌های میلیاردیِ» و به زندان انداختن طرف مقابلِ برای بخش بزرگی از عمر!


#آخوندیسم #نقد_فرهنگ #زیست‌روان


🌾 @Naqdagin
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 چرا #آمریکا هیروشیما و ناگازاکی را بمباران اتمی کرد؟ (+)
— قسمت اول

02:11 امپراتوری ژاپن و ایدۀ آسیای بزرگ
10:07 عملیات سقوط

🍂 #در_چنین_روزی دوشنبه، ششم آگوست ۱۹۴۵، شهر هیروشیما داره تابستون داغی رو تجربه می‌کنه. یه روز خوب با آسمون آبی و خورشید در وسط اون.

🍂 ساعت ۸ صبح مردمی که مثل هر روز دارن به دفاتر کارشون می‌رن و بچه‌ها از توی مدرسه‌ها، تعدادی هواپیمای بوئینگ B-29 امریکایی رو توی آسمون می‌بینن.

🍂 ساعت ۸:۱۵ صبح چیزی از هواپیما پایین می‌افته. از اون فاصله برای کسی قابل تشخیص نیست که اون چیه! حتی کسی توی بدترین خیالاتش هم نمی‌تونست تصور کنه که این یه بمب اتمیه!

🍂 ۴۳ ثانیه! دقیقا ۴۳ ثانیه در حال سقوط آزاده و توی یه چشم به هم زدن، همه چی تموم میشه. چند ده هزار نفر در آخرین ثانیه‌های زندگی‌شون، نور کورکننده‌ای رو می‌بینن و گلوله‌ی آتشینی ظاهر میشه که انگار خورشید با زمین برخورد کرده. دما به ۴۰۰۰ درجه سانتیگراد می‌رسه، و در آن واحد، ۸۰ هزار نفر کشته میشن. سوال اینجاست! چرا بمب اتم؟


🗄پست مرتبط
📻
چرا بین ایران و اسرائیل جنگ نخواهد شد؟

#آینه_تاریخ


🌾 @Naqdagin
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 چرا #آمریکا هیروشیما و ناگازاکی را بمباران اتمی کرد؟ (+)
— قسمت دوم

00:42 پسر کوچولوی امریکایی!
06:08 نوبت مرد چاق است!

🍂 ۱۲ آوریل ۱۹۴۵، فرانکلین روزولت که در طول جنگ جهانی دوم رهبری امریکا رو به‌عهده داشته، چشم از دنیا می‌بنده و طبق قانون، معاون رییس جمهور یعنی هری ترومن جانشین اون میشه. حالا دیگه مسئولیت پیدا کردن یه راه‌حل در قبال ژاپنی‌ها با اونه. پس ترومن درحالیکه دنبال مذاکره با هیرو هیتوئه، گزینه‌های مختلفی رو در نظر می‌گیره؛ چرا که امپراتور ژاپن جواب نهایی رو داده و گفته که مذاکره‌ای در کار نیست و نبرد رو تا پای مرگ ادامه می‌ده.


🗄پست مرتبط
📻
چرا بین ایران و اسرائیل جنگ نخواهد شد؟

#آینه_تاریخ


🌾 @Naqdagin
🎧 پاسخِ هم‌وزن
— تحلیل و بررسیِ «پاسخ متناسب و بازدارنده»

✖️سنجشِ پاسخ‌های سابق (از جمله «وعدۀ صادق» و «عین‌الاسد») و اثرات‌شان


پست مرتبط
📻
چرا بین ایران و اسرائیل جنگ نخواهد شد؟
📻 جنگ احتمالی حزب‌الله لبنان و اسرائیل

#نظامی #سیاست


🌾 @Naqdagin | mili_podcast
ماجرای مشروطه ۳
@Naqdagin
🎧ماجرای مشروطه
— قسمت سوم: بها و ازل

🎙 #امیر_خادم

🍂 در این قسمت، ادامۀ «جنبش بابیه» را مورد بررسی قرار می‌دهیم و دربارۀ انشقاق و دگردیسی‌های نسل‌های بعد بابیه تا مشروطه حرف می‌زنیم. 


🔻منابعِ نقل قول‌های مستقیم این قسمت:

— خاطرات بهاءالله از خواندن غزوه بنی‌قریظه از کتاب «مائده آسمانی» جلد 7 اثر عبدالحمید اشراق خاوری
— نامۀ خطاب به ناصرالدین شاه از کتاب «لوح مبارک سلطان ایران» اثر بهاءالله
— دیدگاه‌های سیاسی عبدالبها از کتاب «رساله مدنیه» از آقای عبدالبها
— مقالۀ عصمت خانم طائره از روزنامه «ایران نو». با تشکر از خانم مرضیه رسولی.


🔻منابع برای مطالعه بیشتر:

Modernity and Millennium: Genesis of Bahai Faith by Juan Cole
Materials for the Study of Babi Religion by Edward Browne
The Babi an Bahai Religions: From Messianic Shi'ism to a World Religion by Peter Smith
—"Memory and Amnesia in the Historiography of the Constitutional Revolution" by Abbas Amanat
قبله عالم از عباس امانت
از طهران تا عکا: بابیان و بهاییان در اسناد دوره قاجار از عباس امانت و فریدون وهمن


#آینه_تاریخ #نقد_ادیان


🌾 @Naqdagin
اهمیت بستر فرهنگی ۲
@Naqdagin
🎧اهمیت بستر فرهنگی (۲)

🎙گفت‌وگوی #شاهین_نژاد با #شهرام_آرین

🔸غربی‌ها نیز نسخۀ کارآمد و روشنی برای رساندنِ اروپای جنوبی و آمریکای جنوبی به شمالی‌ها ندارند و گرفتارِ political correctness شده‌اند

🔸بررسی عللِ ناکامی اساسیِ عثمانی‌ها در همسایگیِ اروپای مرکزی

🔸مسیحیان ارتودوکس روسیه هم با وجود کرختی، از غرب آموختند و تا این حد عقب نماندند

🔸بررسیِ وضعیتِ کشورهای اسلامی (اعراب و ترکیه و ایران و اندونزی و مالزی و سنگاپور) و استثنای امارات و قطر


#آینه_تاریخ #نقد_فرهنگ


🌾 @Naqdagin
📘تحقیقات شیوع «کودک‌آزاری جنسی» در «محیط‌های مذهبی» را نشان می‌دهد

منبع phys.org

🍂 تحقیقات جدید به رهبری دانشگاه کاتولیک استرالیا نشان می دهد که از هر 250 استرالیایی 1 نفر در دوران کودکی توسط یک رهبر یا بزرگسال دیگر در یک سازمان مذهبی مورد آزار جنسی قرار گرفته است.

🍂 اولین ارقام نماینده ملی در مورد شیوع سوء استفاده جنسی از کودکان توسط رهبران یا سایر بزرگسالان در محیط های مذهبی نشان می دهد که تقریباً سه چهارم موارد گزارش شده در سازمان های کاتولیک رخ داده است.

🍂 این تحقیق که توسط موسسه مطالعات حفاظت از کودکان ACU (ICPS) رهبری می‌شود، نشان می‌دهد که حدود 0.4 درصد از جمعیت یا حدود 87000 استرالیایی ها، در دوران کودکی توسط رهبران و سایر بزرگسالان در سازمان‌های مذهبی، از جمله روحانیون مرد و زن، کشیش‌ها، آزار جنسی را تجربه کرده‌اند.

🍂 این تجزیه و تحلیل، که در «آزار و غفلت از کودکان» منتشر شد، از داده‌های مطالعه مهم بدرفتاری با کودکان استرالیا (ACMS) استفاده کرد که از 8503 استرالیایی 16 ساله و بالاتر در مورد تجربیات آنها از بدرفتاری در دوران کودکی نظرسنجی کرد.

🔻 تحلیل جدید نشان داد:
-پسران (0.8%) بیشتر از دختران (0.1%) توسط مجرمان مذهبی آزار جنسی را تجربه کردند.
-تقریباً همه مرتکبین این شکل از سوء استفاده جنسی از کودکان مرد بودند.
-زمانی که برای اولین بار توسط رهبران مذهبی یا سایر بزرگسالان مورد آزار جنسی قرار گرفتند، معمولاً کودکان ۷ تا ۱۱ ساله بودند.


🍂 اکثر افرادی که توسط رهبران یا دیگر بزرگسالان آزار جنسی کودکان را تجربه کردند، گفتند که در سازمان‌های کاتولیک (71.9%) و پس از آن سایر فرقه‌های مسیحی از جمله انگلیکان، شاهدان یهوه، و ارتدکس (21.8%) و سازمان‌های مذهبی غیر مسیحی (5.1%) قرار دارند. .

🍂 شیوع سوء استفاده جنسی از کودکان توسط رهبران یا سایر بزرگسالان در سازمان‌های مذهبی در طول زمان کاهش یافته است، از 2.2 درصد مردان 65 ساله و بالاتر، به 0.2 درصد از مردان 16 تا 24 ساله.

هانت گفت:
داده‌ها نشان می‌دهد که پسران بیشتر از دختران توسط رهبران یا سایر بزرگسالان در سازمان‌های مذهبی مورد آزار جنسی قرار می‌گیرند، که اکثراً توسط مردان در موقعیت‌های قدرت انجام می‌شود.

او افزود:
ما می‌توانیم از این داده‌ها با درک افزایش خطر برای پسران در محیط‌های مذهبی، پرداختن به نقش مردان در آسیب رساندن به کودکان و بررسی راه‌هایی که افکار سمی درباره قدرت، جنسیت و مردانگی برای کودکان آسیب می‌رسانند، بیاموزیم


هیگینز گفت:
در حالی که همه بدرفتاری با کودکان غیرقابل قبول است، سوء استفاده جنسی از کودکان در سازمان های مذهبی نشان دهنده خیانت آشکار به خانواده های مذهبی است که در چنین موسساتی قرار داده شده اند.

او افزود:
آزار جنسی از کودکان توسط مجرمان مذهبی موضوعی بسیار شنیع است زیرا شامل سوء استفاده از موقعیت‌های قدرت، خیانت به اعتماد کودکان و بهره‌برداری از رابطه قدرت سه جانبه ناشی از قدرت جنسی، سازمانی و مذهبی است.


🔺یافته های کلیدی ACMS که سال گذشته منتشر شد، نشان داد که 28.5 درصد از استرالیایی‌های 16 ساله و بالاتر، سوء استفاده جنسی از کودکان را تجربه کرده‌اند.


🗄پست مرتبط

📺 «زن» و «آدم» در چشمِ و مغزِ آخوند

#آخوندیسم


🌾 @Naqdagin | @evolution_ir
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🍂 خبر اینکه ورزشگاه‌های پایتخت چنان ویرانه شده‌اند که دو باشگاه بزرگ پایتخت جایی برای بازی ندارند و شاید مجبور شوند در استان‌های دیگر بازی کنند. دو نکته به نظرم در این مورد قابل توجه است:

🍂 نخست اینکه قول معروفی از آقای خمینی به جای مانده که به یکی از دو جناح بزرگ داخل نظام گفت «عرضه‌ی اداره کردن یک نانوایی را هم ندارند» که به نظرم در طول این سال‌ها این حرف‌شان بارها و بارها ثابت شده. اما معلوم نشد که چرا آن یکی جناح از این حرف چنین برداشت کرد که خودش خیلی باعرضه‌تر است!

🍂 تاسیسات زیربنایی در حد استادیوم‌های ورزشی که کار یک سال و دوسال نیستند تا بگوییم مثلا در سه ساله‌ی دوره‌ی رئیسی ویران شده‌اند. دولت‌های روحانی و خاتمی در این زمینه چه گلی به سر مملکت زدند که مثلا احمدی‌نژاد و رئیسی نزدند؟

🍂 نکته‌ی دوم، محرومیت خیره کننده‌ی پایتخت، نه در یک سکوت، بلکه در یک بمباران بی‌رحمانه از تبلیغات قوم‌گرایان است. بارها مطالبی مستند به آمارهای دقیق نوشتم که محرومیت استان تهران، به ویژه با جمعیت بالایی که دارد، در بسیاری از زمینه‌ها به مراتب بدتر از میانگین کل کشور است و گاه حتی در انتهای جدول قرار دارد.

🍂 در همین فقره فقط جستجو کنید که در تمامی سال‌های پس از انقلاب حتی یک ورزشگاه در پایتخت کشور ساخته نشده، اما مثلا طی ۱۵ سال گذشته دو ورزشگاه بسیار بزرگ و پیشرفته در استان خوزستان (شهر اهواز) ساخته شده است.

🍂 در نهایت اینکه ما چند دهه است با بحران مدیریت یک رژیم سفله‌پرور و ضدمدنی مواجه هستیم که جز ویرانی و تباهی به جای نگذاشته است. بسیار غیرمنصفانه و حتی بی‌شرمانه است که این ظلم بزرگ و این محرومیت سراسری را به چماقی برای سهم‌خواهی بومی و قبیله‌ای بدل کنیم. هیچ انسانی شایسته‌ی زیستن در چنین رژیمی و با چنین فلاکتی نیست.

✍🏻 #آرمان_امیری


#حکومت_اسلامی


🌾 @Naqdagin
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
📺 چرا برق می‌ره؟

چگونه مشکل را به پشکل تبدیل کنیم؟
اسرائیل ۲۵ سال بعد را نخواهد دید و بنا بر وعدۀ الله، محکوم به نابودی‌ست، هرچند در تامین آب و گاز و برق خود درمانده‌ایم!

🍂 خودِ مشکل و مساله بعنوان یک محرک، دارای اهمیت خاصی در ذات خودش است، که باعث میشه جوامع، برای حل یا پیشگیری از اون، رشد کنن و خلاقیت و ابداع و نوآوری بخرج بدن.

🍂 منتها از اون جایی که ذهن و عقلِ کارمند دولت غول‌پیکر، سودش در این امر نیست، پس خود مساله رو به پشکل تبدیل می‌کنه تا مساله رو به «عدم» واگذار کنه. همین کاری که با پرسش‌های بشری هم می‌کنن؛ مثلا پرسش از این که «رفاه من کو؟» تبدیلش می‌کنن به این که «دنیا دار مکافاته»، یا پرسش این که «چرا اینهمه وزارتخانه و دم و دستگاه عریض و طویل دولتی داریم، در حالی که هیچ فکری‌ برای پیش‌گیری و مدیریت بحران نداشتند؟» جواب میدن که «چون تحریم هستیم». و وقتی از تحریم سوال می‌شه، به «ذاتِ خبیثِ شیطان بزرگ» عودت داده می‌شه!

🔺به این ترتیب، بجای این که مساله به «عدم» تبعید بشه، جامعه به «عدم» سلام می‌کنه.


🗄پست مرتبط

📕نقد و بررسیِ «این از معجزات اقتصاد دستوری‌ست»

#نقدخند #حکومت_اسلامی


🌾 @Naqdagin
📘زیستن در حکمت‌های خیالین
(۱/۲)
✍🏻 #علی_صاحب‌الحواشی

🍂 زیست‌جهان‌های فرهنگ، فراورده‌های "تاریخ‌" پر زیروبالای ملت‌هایند که از آجرها و ملات‌های معنایی بخصوصی ساخته‌شده‌اند و نقشی "آرامگاهی" دارند، یعنی که اهالی فرهنگ در حجره‌ها و زوایای آن "آرام می‌گیرند" بی‌آن‌که کمترین نیازی به "اندیشیدن" درباره سازه‌ای که در آن می‌زیند داشته باشند یا که لازم ببینند تا درباره جهان و هستی بگونه دیگری نیز بیندیشند.

🍂 نه برای حافظ، و نه برای حافظ‌خوانان پس از او ابدا اهمیتی نداشت که بیندیشند که این "جبرگراییِ کیهانی" از کجا بر بام اندیشه ایرانی نشست که برقش چنان حافظ را گرفت که از سویدای دل این غزل سرود که خانم پریسا می‌خواند:
"بشنو این نکته که خود را ز غم آزاده کنی
خون‌خوری گر طلب روزی ننهاده کنی!"


🍂 برای شمس‌الدین‌محمد حافظ چه اهمیتی داشت اگر می‌دانست که این صاعقه از ابرهای رواقیگری یونانی‌مآبی آمد؟! از هرکجا که آمده بود، بخشی ساختاری از آفاق فکر و عاطفه او شده بود، چنان‌که برای بسیاری از ما ایرانیان نیز چنین شده‌است؛ آنقدر که با این آواز فاخر "در خود فرومی‌شویم" و در سپهر همین جبرگراییِ کیهانی شناوری دلپذیر می‌کنیم، آرام و خرسند می‌شویم و گمان "حکمتی" به ما دست می‌دهد!

🍂 آنچه "مهم" است، آن آرام‌جان و فراغت از تشویشی است که این سخن با خود می‌آورد تا بشود در سایه‌اش به زاویه‌ای خزید و "رضا به داده داد وز جبین گره گشاد" و همزمان عنان تخیل به دست وزش‌های اساطیرالاهیاتی داد تا بادبادک خیال را به اوج‌های برین برکشد و از "حکمت" روزیِ نهاده و ننهاده بگوید و حکایت "امن‌وامان" هستی‌شناختی را به فاهمه ما بگوید و آن عاطفۀ امنیت را بر سریرِ "خِرَدِ کیهانی" بنشاند.

🍂 در گامی بعد، این‌دست "معناها"، نمودهای برکشندۀ خود را برمی‌سازند، مثل حال و هوای ویژه و درونگرایِ موسیقی دستگاهیِ ما، تا مثلاً مرقعی که ممکن بود تا همچون سلطانعلی‌ مشهدیِ اواخر تیموری، از این دوبیت حافظ خطاطی کرده‌باشد تا برسیم به نصیحت دلدارانه پدری به فرزندِ شکست‌خورده در عشق یا معیشت، که:
عزیزا "خون‌خوری گر طلب روزی ننهاده کنی!"


🍂 همچنان‌که ما در چاردیوار ساخته از آجر و سنگ و‌ ملات و گچ زندگی می‌کنیم، در چاردیوارهای "معنایی" هم زندگی می‌کنیم؛ الا آن‌که آن اولی، زندگیِ "تن‌" ماست و از ناملایمت‌های "طبیعت" از باد و باران و سرما و جانوران امان‌مان می‌دهد، و این دومی، زندگیِ "فکر" ماست که از ناملایمت‌ها و دغدغه‌های اندیشه‌ای، در امان‌مان می‌دارد و این امان را در بسته‌هایی می‌پیچد که نام "حکمت‌ زندگی" بر آن می‌نهد؛ حکمت‌هایی که مامنِ جانِ ما از تشویش‌های وجودی است.

🍂 "فرهنگ" عرصۀ اندیشیدن برای فهمِ واقعیت هستی نیست! آن اندیشه که در میدان "فرهنگ" جولان می‌دهد، معطوف به "توجیهِ" همان فرهنگ است، و خصلت "دُوری" [circular] دارد.

🍂 تاریخ فرهنگ‌ها نشان‌دهندۀ گرایش عمومی آن‌ها به "بسته‌بودن" است؛ هیچ فرهنگی هرگز "گشوده" به هیچ "بیرون"ی نبوده‌است! با این وجود، "فرهنگ"ها تغییر می‌کنند و با این تغییرها، "زیست‌جهان‌"های آن‌ها هم عوض می‌شوند؛ "حکمت‌های" آن‌ها هم تغییر می‌کنند. این مواضعِ تغییر، همان "بحران‌های فرهنگ"اند.

🍂 نمونه‌هایی از این "بحران‌ها" در تاریخ فرهنگ ایران‌زمین، سیطرۀ سلوکیان در پیِ لشکرکشی‌های اسکندر بود که عنصر بزرگ یونانی‌مآبی را در فرهنگ هخامنشی ما وارد کرد و برای بیش از شش‌قرن در دورانِ سلوکیان و اشکانیان، ما یونانی‌مآبان شدیم که به‌رغمِ مساعیِ ساسانیان، جای ماست‌ِ ریختۀ یونان، هنوز هم در فرهنگ امروزمان هست.

🍂 نمونۀ بعدی، بحران‌ِ فرهنگ ایران، ورود "اسلام" بود؛ سپس صفویان بودند که تشیع را وارد فرهنگ ایران‌زمین کردند و زیست‌جهانی نو آفریدند که پیشتر نبود، و ما را ساکنان آن نمودند.

🍂 دیگران هم چنین بودند. در حوالی ۷۰۰ پیش از میلاد، تمدن مصرباستان، به فرهنگ یونانیان نفوذی بسیار ژرفایی یافت و از موجباتِ فروپاشی‌ِ فرهنگی گردید که از عواملِ پیدایی آنچه "عصر طلایی" یونان خوانده می‌شود، گشت.

🍂 از قرن اولِ قبل از میلاد نیز، فرهنگ عبرانی از فلسطین واردِ فرهنگ یونانی‌-رومی شد؛ نخست در کسوتِ "یهودیت‌های اشراقی" که بسرعت کسوت "گنوزیس" پوشیدند و بی‌درنگ، بدل به مسیحیتی گشتند که یونانیت را مصداق گمراهی شیطانی عنوان نمود و منفور و مطرود کرد تا یک‌ونیم هزاره بعدتر، در عصر رنسانس که شکوه یونانیت از نو کشف گردید و این‌بار، مسیحیت را مصداقِ خرافه و کج‌اندیشی و گمشدگیِ معرفتی نمود!

(ادامه دارد)


🌾 @Naqdagin