📘دموکراسی؛ از ذهنیات تا امر واقع

✍🏻 #اریک

🍂 حتی وقتی کمتر از ۱۰ درصد مردم در سیرک انتخابات حکومتی شرکت می‌کنند، که ۲۰ سال پیش در حد یک رویا بود، باز برای عده‌ای جای نگرانی وجود داره که «باید با این ۱۰ درصد چه کرد؟ چون حتی اگه یه روز به دموکراسی رسیدیم، همین ۱۰ درصد کافیه تا همه‌چیز به سمت قهقرا بره!».

🔻این نگرانی، معمولا روی دو رفتار عوام متمرکزه:
1️⃣ مردم سواد لازم برای انتخاب ندارند و اصلا نمی‌فهمند دارند چه تصمیمی می‌گیرند؛
2️⃣ مردم حاضرند به ازای دریافت مبلغ اندکی پول رأی‌شون رو بفروشند؛ یعنی می‌دونند دارند چه تصمیمی می‌گیرند ولی پول براشون مهم‌تره.

🍂 خود این نگرانی، محصول صندوق‌پرستی رایج در دلقک‌خانۀ ایرانه؛ و گرنه هر دو مسئله در کشورهای دموکراتیک هم وجود داره و فاجعه‌ای رخ نداده. هرجا که دموکراسی برقراره، وقتی مردم گزینه‌های نامناسبی انتخاب کرده‌اند، یا به گزینه‌های مناسب احزاب دیگه باخته‌اند، یا اگه پیروز شده‌اند گندی بالا آورده‌اند که آینده سیاسی‌شون رو برای مدت‌ها تخریب کرده.

🍂 وقتی دموکراسی واقعی‌ست و ماکت نیست؛ قشر نادان یا می‌بازه، یا توسط قوه‌های دیگه مهار میشه. فکر می‌کنید الان کم هستند آمریکایی‌هایی که رأی‌شون اینه که باید همۀ مهاجران رو دیپورت کرد؟ حتی تعداد اون‌هایی که رأی‌شون اینه که باید برحسب مذهب‌شون دیپورت‌شون کرد هم قابل توجهه، اما یا نمی‌تونند برنده بشن، یا وقتی برنده شدند با دادگاه عالی طرفند.

🍂 همچنین فکر می‌کنید برلوسکونی اگه مهار نداشت، دلش نمی‌خواست به هر ایتالیایی چند صد یورو بده و رأی‌شون رو بخره؟ البته که دلش می‌خواست. و فکر می‌کنید اگه راهش باز بود، کم بودند ایتالیایی‌هایی که این معامله رو بپذیرند؟

🍂 «دموکراسی نیاز به مردم با سواد دارد» و «دموکراسی نیاز به مردمی دارد که لنگ پول نباشند»، هر دو گزاره‌های غلطی هستند. فکر می‌کنم قول محمد قائد بود که گفت «برای دموکراسی مردم باید دموکرات باشند!». که این هم حرف غلطی بود. هیچ‌کس در عمل دموکرات نیست که اکثریت بخواد دموکرات باشه، که مردم ایران هم بخواد دموکرات باشه. ازونجایی که هرکس به دنبال منافع خودشه، عملا کسی علاقمند به دموکراسی نیست. دقیقا کسانی تن داده‌اند به دموکراسی که ازش خوششون نمی‌آد.

🍂 اما این تنها چیزیه که می‌تونه خون رو از همه معادلات حذف کنه، و این ورای همه منافع بوده؛ بنابراین شما برای برقراری دموکراسی، نیاز به مردمی که دموکرات باشند نداری، بلکه به مردمی نیاز داری که نخوان در کشورشون خون ببینند. برای همین، در کشوری آفریقایی که سال‌ها جنگ داخلی با حد بالایی از خشونت جریان داشته، یهو ساختار دموکراتیک شکل می‌گیره و از همسایه‌ها هم جلو می‌زنه، و در کشور دیگه‌ای که فله‌ای فیلسوف و مهندس تولید می‌کنه، خبری نیست؛ چون اون کشوری که دست بچه سیزده ساله هم کلاشینکف بوده، پتانسیل این رو داره که بگه «خون بسه دیگه». تضمینی به این نتیجه نمی‌رسه، ولی پتانسیل بالایی براش داره.

🍂 برای همین حتی «دموکراسی معجزه نمی‌کند» هم گزاره غلطیه. اینکه آفریقای جنوبی پوتین رو بعنوان مهمان نپذیرفت معجزه نیست؟ شخصا همشون فن پوتین هستند. اگه مجبور به تبعیت از قانونی که تحت قواعد دموکراتیک روش به توافق رسیده‌اند، نبودند، برای استقبال ازش یک کارناوال ملی هم راه می‌نداختن.

#سیاست #فلسفیدن

➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @anarchonomy

📘استبدادخواهی در لوای تجددخواهی

✍🏻 #مهرپویا_علا

🌐 مطالعۀ متن کامل در «مشاهدۀ فوری»
⏰ زمان مطالعه: ۱۰ دقیقه
🔖 ۱۸۶۸ واژه


🗄پست مرتبط
📕توهمِ پینوشه‌خواهی
📻 آیا توسعۀ اقتصادی بدون دموکراسی ممکن است؟

➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @Alamehrpouia

📘استبدادخواهی در لوای تجددخواهی

✍🏻 #مهرپویا_علا

🍂 یک تفسیر غلط و ضد آزادی از تاریخ معاصر ایران رایج است که مطابق آن، پهلوی‌ها و پیش از آن، روشنفکران سکولار مشروطه‌خواه، و پیش از آنها، امیرکبیر می‌خواستند جامعه را متجدد و مدرن کنند، اما با مخالفت شدید اکثریت سنت‌گرا و مرتجع مواجه شدند. مطابق این تفسیر، در چند مقطع زمانی - مثل وقایع خرداد سال ۴۲ - حکومتِ اقلیت متجدد موفق شد که اکثریت مرتجع را بر سر جای‌شان بنشاند، اما در نهایت، در سال ۵۷ به‌دلایلی، از قبیل رئوف بودن بیش از حد شاه، گرایش روشنفکران به مارکسیسم، سیاست‌های غلط کارتر، بیماری شاه و... اکثریت مرتجع غلبه کردند و به آنچه می‌خواستند، رسیدند. مطابق با نظر هواداران این تفسیر، اگر به فرض، حکومت در سال ۵۵ یا ۵۰ انتخابات آزاد برگزار می‌کرد، همان طیفی که بعداً پیروز انقلاب شدند، یا افرادی با تفکرات مشابه آنان، اکثریت پارلمان را به دست می‌گرفتند و تمام برنامه‌های متجددانۀ دولت بر باد می‌رفت.

🍂 این تحلیل که در چند سال اخیر، میان اقشار کتاب‌خوان طرفدار پیدا کرده‌است، هم از لحاظ تفسیر رویدادهای تاریخی و هم از لحاظ نظری غلط است. اصولاً پیدایش و گسترش چنین تفسیری، معطوف به قدرت سیاسی جریان‌هایی‌ست که اعتقادی به دمکراسی و اصول لیبرالیسم ندارند و با حذف مؤلفۀ «درآمد نفت» - که مانند حزب‌اللهی‌ها آن را ملک طلق و «انفال» دولت می‌دانند -، کل نظام فکری و کاخ آرزوهای مدرنیستی‌شان، به‌سادگی دچار فروپاشی می‌شود.

🍂 اینکه به «کتابخوان» بودن بخشی از طرفداران این تفسیر اشاره کردم، دلیلش این است که این تفسیر، از روایت‌هایی نشأت می‌گیرد که اغلب، توسط روشنفکران اواخر قاجار و اوائل پهلوی - که خود مسئول استقرار استبداد جدید در ایران بودند - نوشته شده‌اند و به تبع، کتابخوان امروزی با خواندن متون آنها، به همان نتایجی می‌رسد که آنها مد نظر داشتند.

🍂 در یک نگاه کلان‌تر، رد این طرز فکر را باید در گسترش جهانی تفکر دولت‌گرایی (Etatism) در اوایل قرن بیستم جست‌وجو کرد که نتیجۀ آن، تولد و قدرت‌گیری جریان‌های رنگارنگ، ولی با آبشخور یکسانی همچون نازیسم، فاشیسم، بلشویسم، کمالیسم، مائوئیسم، پرونیسم، سوسیالیسم دمکرات و در نهایت، اسلامیسم در قرن بیستم و در چهار گوشۀ جهان بود. حکومت پهلوی و همچنین حکومت‌های وابسته به استالینِ پیشه‌وری و قاضی محمد نیز ریشه در همین جریان داشتند. این طرز فکری‌ست که تداوم آن تا امروز، کشور را به بن‌بست سیاسی کشانده‌است و امروز بعد از صد سال، سراسر جامعۀ ایران باید از آن گذر کند، نه اینکه به ریشه‌های بدبختی خود باز گردد.

🍂 کتابخوان امروزی با ناامیدی و رویگردانی از روشنفکران دهه‌های سی و چهل و پنجاه خورشیدی - که به شاخه‌ای دیگر از درخت تنومند دولت‌گرایی تعلق داشتند -، ناگهان در تقی‌زاده و فروغی و دشتی و یارشاطر و شفا و امثال اینان، گنج‌های ناشناخته یافته‌اند که دست ارتجاع تا امروز از ما پنهان کرده‌بود.

🌐 مطالعۀ ادامه و متن کامل در «مشاهدۀ فوری»
⏰ زمان مطالعه: ۱۰ دقیقه
🔖 ۱۸۶۸ واژه

#نقد_روشنفکران #آینه_تاریخ #سیاست

➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @Alamehrpouia

🎧 نگاهی به کتاب «فرشتگانِ بهتر ذات ما؛ چرا خشونت کاهش یافته‌است» نوشتۀ #استیون_پینکر

🎙جناب #اشکان | کانالِ یوتیوب «فلسفه و دانش»

🍂 کتابی‌ پیرامون موضوعی که شاید مهم‌ترین رویداد تمامی تاریخ باشد. باور کنید یا نه -که می‌دانم بیشتر مردم باور نمی‌کنند- خشونت در طول بازه‌های بلند زمان کاهش یافته‌است و زندگی امروز ما صلح‌آمیزترین وضعیت در دوران سکونت انسان بر روی کرۀ زمین است. شک نیست که افول خشونت دائمی نبوده، هرگز به صفر نخواهد رسید، و کاهش همیشگی آن هم تضمینی ندارد. اما این خود پیشرفتی بی‌چون‌وچرا است که در هر مقیاسی، از هزاره تا هر ساله، از جنگ‌افروزی تا تنبیه بدنی بچه‌ها، به چشم می‌آید.


#نقد_کتاب #آینه_تاریخ
➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📺 جنگ‌های صلیبی (+)
— دو قرن جنگ برای سرزمین‌های مقدس

#آینه_تاریخ
➖➖➖

🌾 @Naqdagin

🎧 جنگ‌های صلیبی (+)
— دو قرن جنگ برای سرزمین‌های مقدس


#آینه_تاریخ
➖➖➖

🌾 @Naqdagin

🎧 عفو نشدن آسانژ و پایان ناامیدکنندۀ ترامپ شروع انتقام‌جویانۀ بایدن و مرور کمپین‌های انتخاباتی فاجعه‌بارش
— اپیزود سوم پادکستِ 1776

🎙#رضا_عامری


#سیاست #آمریکا
➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @Podcast1776

📺 هدیۀ امام زمان

🍂 علی‌الظاهر «امام زمان» برای لاکچری‌باز‌ها و بازاری‌ها و آخوندها («خمسِ» امام غائب از اموالِ شیعیانِ خرافاتی)، خصوصا اگر همراه قدرتِ زمان باشند (نفت و گاز و معادنِ ایرانیان به‌مثابه «انفال»)، خوب خدمات می‌دهد، اما برای مردمِ کپرنشین و محروم و سیل‌زدهٔ سیستان و بلوچستان و اکثریتِ مردمِ مستضعفِ له‌شده زیر خطِ فقر و اقتصادِ تورم‌زدۀ ایران (که نیم‌قرن تورم بالا و دو رقمی را تجربه می‌کند)، هیچ بستۀ پیشنهادی‌ای ندارد، جز تماشا و رضا به قضا و دعا!

🍂 هرچند امام زمان، برای تنها نائب بر حقش هم نتوانست با توسل به انواع نیروهای ماورایی و ادعیه و اجنه و اوراد و حِیَل شرعی، چیزی بیش از ۴۰ درصد مشارکت (که گویا بخش عمده‌ای از آن هم، آرای باطله، از سر اجبار و ترسِ شغلی و... بوده) جور کند و حکومتِ آخوندی-اسلامیِ «ولایت فقیه» (بعنوان تنها حکومتِ شیعۀ اثنی عشریِ کرۀ خاکی) را از تکرارِ این «ننگ» (بقول خودِ ولی فقیه) نجات دهد.

✍🏻 #علیرضاموثق


🗄پست مرتبط
📕امام زمان و گروه‌های انحرافی
📕باور به «امام زمان» و «جزئی‌نگری»

#خواب_عمیق

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

مسلمانها بيدار شيد و به عيسي خداوند ايمان بياريد روز داوري و امدن عيسي خداوند نزديكه!

🍂 می‌توان این صحنۀ رقت‌انگیز را بطور اجمالی چنین وصف کرد: وقتی کور-معتادی در توهمات حاصل از مخدرات، می‌خواهد دستِ کور-معتادی دیگری را بگیرد و او را از مخدری متفاوت نجات بدهد و وارد گَنگِ مصرف‌کنندگانِ خود کند: بتِ الله و... را بیندازید و خود را «گناهکارِ ازلی و موروثی» و «مستوجبِ هلاکت»، به‌خاطر «چیدنِ یک سیبِ» ناقابل بدانید و عیسای ناصری را زاده‌شده از مریم باکره(!) و ۲۰۲۴ سال(!) زنده وهم کنید و مآلاً، با تعطیل عقلانیت، خود را محتاج و بردۀ عیسی به‌مثابه خدا(!) و فی‌الواقع، بردۀ کلیسا و احمقانِ مستخدمِ آن بعنوان کشیش، کنید.

🍂 کودکستانِ دنیا کی از دست این جنگ حیدری-نعمتیِ احمقانِ خودشیفتۀ معتاد به خرافات و اباطیل، خلاص می‌شود؟ بنظرم فقط «اصلاح ژنتیک» می‌تواند این میل شدید به توهم و خودفریبی را متوقف کند؛ البته حکومت دینی نیز نوعی واکسیناسیون فراگیر است و تا زمانی که دانش و تکنولوژی ما به حد مطلوب نرسیده، باید به معجزۀ آگاه‌سازیِ چنین واکسنِ دردناکی امید ببندیم!

✍🏻 #علیرضاموثق


#خواب_عمیق #نقد_ادیان
➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📘فقدانِ سازوکار «رفراندوم» در قانون اساسی در وضعیتِ «تحریم فراگیر»

✍🏻 #همایون_غنی_زاده

🍂 میانِ اکثریت معمم موسسان قانون اساسی، اسامی‌ای هم مثل بنی‌صدر، عزت‌الله سحابی و دکتر آیت تا طالقانی و حسن عضدی تا باهنر و عزیز دانش‌راد، هرابر خالاتیان سیداحمدنوربخش، رستم شهزادی و سیدمحمد کیاوش، دیده می‌شد. کسانی‌که یا دانش آموختۀ حوزه نبودند و از دانشگاه های معتبر دنیا فارغ التحصیل شده بودند، یا اهل علم و مهندسی بودند و یا معلم و اقلیت بودند و کلا به جریان‌های فکری دیگری غیر از آخوندها هم اعتقاد داشتند.

🍂 بگذریم از اینکه اتفاقا اولین بار، پیشنهاد درج ولایت فقیه در قانون اساسی را دو چهرۀ غیر معمم، یعنی دکتر آیت و سیدمحمد کیاوش دادند و بعدتر در بازنگری، هاشمی رفسنجانی هم دیگر گردوغباری از تنش زدوده و تازه‌نفس آمده‌بود که در رویای خودش امیرکبیر دوران شود!

🍂 حتی اینها هم با آنکه در چند اصل به همه‌پرسی و رفراندوم در قانون اساسی از تصویب شدن توسط دو سوم مجموع نمایندگان مجلس تا تعریف همه‌پرسی در «ذیل اختیارات رهبری» و غیره اشاره می‌کنند! اما هیچ‌جایی نمی‌پرسند «عدم شرکت مردم در انتخابات» یعنی چه؟

🍂 در قانون اساسی سازوکاری برای فعال شدن ماشه و طرح همه‌پرسی و رفراندوم توسط خود مردم، تعریف نشده‌است؛ مثلا تعریف نشده چنانچه در انتخابات ۷۰ یا ۸۰ یا ۶۰ درصد مردم شرکت نکردند، چکار کنیم؟ یا اگر این عدم مشارکت، در سه انتخابات متوالی تکرار شود، و یا اگر نظام حاکم، نمایندگان مجلس خود را تنها با ۵درصد آرا بفرستد خانۀ ملت، باید چه‌ کار کرد؟

🍂 در قانون اساسی فعلی، تنها به رای دادن آحاد مردم اشاره شده‌است و برای رای ندادن و عدم مشارکت وسیع همان آحاد مردم، حتی تخیل هم نشده‌است و این عدم شرکت، تنها یک هزینه و آبروریزی رسانه‌ای دارد ولاغیر؛ و این یک تراژدی‌ست.

🍂 بنظر می‌رسد از منظر یک کار مطالعاتی در سیستم‌های اینچنینی، برای آیندۀ قانون اساسی، حتما باید عدم مشارکت مردم مثلا در سه دورۀ متوالی انتخابات، تعریف و تاثیری ارائه شود و آن را اختیار و انتخابی دانست که مردم به آن دست می‌زنند تا طبق همان قانون اساسی، مثلا ظرف یکسال، حداقل رفراندوم آری یا نه برگزار شود؛ یعنی اینطور نباید باشدکه نهایت تاثیر تحریم مردم، در حد ریشخندی به سیستم تنزل یابد، بلکه خود عدم شرکت، یک تعریف آماری برای فعال شدن مکانیزم‌های جدیدی باشد که از قبل، تعریف شده‌است. این عدم مشارکت، نه‌تنها نباید جرم باشد، بلکه به‌عنوان یک انتخاب، باید به رسمیت شناخته‌شود و تاثیرگذار باشد؛ چراکه خود عدم شرکت در انتخابات، به‌همان میزان شرکت، یک رای و یک آمار قابل استناد است.


#سیاست #حکومت_اسلامی
➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📺 معرفی مینی‌سریال «شوگان (یا شوگون) SHOGUN» (+)


#نقد_فیلم
➖➖➖

🌾 @Naqdagin