نقدآگین
12.2K subscribers
3.83K photos
3.37K videos
93 files
9.05K links
«حقیقت، خواستار نقد است؛ نه مدح»
— بررسی پدیدارهای فرهنگی با رویکردی انتقادی

🔗 نقدآگين در پلتفرم‌ها:
t.me/Naqdagin/6435

👥 دعوت به مناظره در نقدآگین:
t.me/Naqdagin/11747

📌پیشنهاد ترجمه، مقاله، مطلب:
t.me/Naqdagin/15660

⚡️توضیح ضروری:
t.me/Naqdagin/6
Download Telegram
📻 قسمت یکم: دفتر خسروان (۱)
— بررسی فرهنگ جغرافیای تاریخی شاهنامه؛ تشریح موضوعی کتاب #دفتر_خسروان اثر جناب استاد #سجاد_آیدنلو

🎙 #پیمان_فیاض و #فرشاد_شهری

📔 گزیده‌ای مختصر از مطالب پادکست:
🔸 فردوسی یک زمین‌دار بود و به روایت شاهنامه دو خدمتکار به نام "روزبه" و "هاشمی" داشت.
🔸 پیش از فردوسی، گرایشات ملی در شهر طوس غلبه داشت.
🔸 همسر فردوسی به روایت #شاهنامه بسیار مهربان و فرهیخته بود. او از مشوّقان اصلی شاعر برای سرایش شاهنامه بود و داستان‌های کهن را برای او می‌خواند. به احتمال زیاد، همسر فردوسی زبان پهلوی می‌دانست و چنگ می‌نواخت.
🔸 فردوسی یک پسر داشت که در جوانی فوت شد و احتمالا یک دختر هم داشت.

🔹 ابیات ذیل سروده فردوسی نیستند :
چو ایران نباید تن من مباد
بر این بوم و بر زنده یک تن مباد
ـ
بسی رنج بردم در این سال سی
عجم زنده کردم بدین پارسی
ـ
چنین گفت پیغمبر راستگوی
ز گهواره تا گور دانش بجوی
ـ
(در پادکست ۲۱ بیت معرفی شده‌‌است)
.
🔸تشریح جغرافیای تاریخی خراسان در شاهنامه و معرفی «مقام گرایلی» همراه با دوتار حاج قربان سلیمانی



🌾 @Naqdagin | @MeydanFerdowsiPodcast
دفتر خسروان
@Naqdagin
#پادکستکش #ایران

🎧 قسمت یکم: دفتر خسروان (۱)
— بررسی فرهنگ جغرافیای تاریخی شاهنامه #فردوسی؛ تشریح موضوعی کتاب #دفتر_خسروان اثر جناب استاد #سجاد_آیدنلو

🎙 #پیمان_فیاض و #فرشاد_شهری

📔گزیده‌ای مختصر از مطالب پادکست



🌾 @Naqdagin
📻 قسمت دوم: دفتر خسروان (۲)
— بررسی فرهنگ جغرافیای تاریخی شاهنامه؛ تشریح موضوعی کتاب #دفتر_خسروان اثر جناب استاد #سجاد_آیدنلو

🎙 #پیمان_فیاض و #فرشاد_شهری

📔گزیده‌ای مختصر از مطالب پادکست:
🔸بخش اول، معرفی ۸ تن که در خلق شاهنامه، حامی شاعر بوده‌اند:
◾️ابومنصور (حاکم طوس)، دستور تهیه شاهنامه‌ای به نثر را داد که #فردوسی آن را به نظم کشید و منبع او در سرایش #شاهنامه شد.
◾️علی دیلم: او کاتب فردوسی بود
◾️ابودُلَف: او راوی فردوسی بود که با روایت شاهنامه در بین عموم مردم و بزرگان طوس، هم داستان‌های کهن ملی را معرفی می‌کرد و هم مزد و پاداش‌ها را برای شاعر می‌آورد.
(در فایل پادکست، با پنج تن دیگر آشنا خواهید شد)
.
🔸در بخش دوم، به تشریح رابطه فردوسی با سلطان محمود می‌پردازیم.
و همچنین برخی از ابیات انتقادی او به سلطان را می‌خوانیم:
ستم، نامه عزل شاهان بُوَد
چو درد دل بی‌گناهان بود
یا:
تن خویش را شاه بیدادگر
جز از گور و نفرین نیارد به سر
.
🔸 تشریح جغرافیای تاریخی گیلان در شاهنامه با معرفی قطعه گیله‌لو با آواز فریدون پوررضا و قطعه گیله مقام با اجرای رحیم‌علی شمسایی



🌾 @Naqdagin | @MeydanFerdowsiPodcast
دفتر خسروان
@Naqdagin
#پادکستکش #ایران

🎧 قسمت دوم: دفتر خسروان (۲)
— بررسی فرهنگ جغرافیای تاریخی شاهنامه #فردوسی؛ تشریح موضوعی کتاب #دفتر_خسروان اثر جناب استاد #سجاد_آیدنلو

🎙 #پیمان_فیاض و #فرشاد_شهری

📔گزیده‌ای مختصر از مطالب پادکست



🌾 @Naqdagin
📻 قسمت سوم: دفتر خسروان (۳)
— بررسی فرهنگ جغرافیای تاریخی شاهنامه؛ تشریح موضوعی کتاب #دفتر_خسروان اثر جناب استاد #سجاد_آیدنلو

🎙 #پیمان_فیاض و #فرشاد_شهری

📔 گزیده‌ای مختصر از مطالب پادکست:
🔸در بخش اول، سه پرسش را مطرح کرده و پاسخ گفته‌ایم:
👈 آیا شاهنامه اثری عرب‌ستیز است؟
در شاهنامه حتی یک مورد تحقیرنژادی نسبت به اعراب وجود ندارد و حتی قهرمان کتاب شاهنامه، رستم است که از طرف مادر، نژاد عرب دارد.
( در متن پادکست ۴ دلیل ذکر شده )

👈 آیا شاهنامه اثری نژادپرستانه است؟
در شاهنامه، ایرانیان و تورانیان برابر با هم نقد می‌شوند؛ بسیاری از شاهان ایرانی شاهنامه، شخصیت‌های منفی کتاب هستند: جمشید برمنش، نوذر سبک‌سر، کاووس تیزمغز و گشتاسپ آزمند.
( در متن پادکست ۶ دلیل ذکر شده)

👈 آیا شاهنامه اثری ترک‌ستیز است؟
(در پادکست ۳ دلیل عمده همراه ۴‌ نکته پیرامونی، ذکر شده)

🔸در بخش دوم نیز به این پرسش پاسخ گفته‌ایم که:
👈 آیا #شاهنامه اثری زن‌ستیز است ؟
(در متن پادکست ۳ بحث عمده مطرح شده است)



🌾 @Naqdagin | @MeydanFerdowsiPodcast
دفتر خسروان
@Naqdagin
#پادکستکش #ایران

🎧 قسمت سوم: دفتر خسروان (۳)
— بررسی فرهنگ جغرافیای تاریخی #شاهنامه #فردوسی؛ تشریح موضوعی کتاب #دفتر_خسروان اثر جناب استاد #سجاد_آیدنلو

🎙 #پیمان_فیاض و #فرشاد_شهری

📔گزیده‌ای مختصر از مطالب پادکست



🌾 @Naqdagin
#ایران

📘آزادی #زنان در #شاهنامه

✍️ #پیمان_فیاض (+)

🍂 در شاهنامه، هم زنِ پوشیده داریم و هم زنِ غیرِ پوشیده؛ زن پوشیده مانند شیرین و زن غیرپوشیده مانند رودابه، گردآفرید، سودابه و فرنگیس و دیگر موارد.

🍂 در واقع، زنِ پوشیده در شاهنامه بسیار کم است. حتی «شیرین» که قطعی‌ترین سندِ ما از وجودِ یک زنِ پوشیده می‌باشد، یک زن به‌اصطلاح «عفیف» نیست و در جوانی با «خسرو» روابطِ خارج از ازدواجِ فراوان دارد؛ به نحوی که در زمان ازدواج او با خسرو، موبدان می‌گویند که این زن باکره نیست!

🍂 مثال دیگری‌ست که اگرچه او هم می‌گوید «برهنه ندیده رُخَم آفتاب»، اما مقوله‌ی پوشش در او هم ارتباطی به «عفیف بودن» ندارد و بیژن را بیهوش می‌کند تا او را به رختخواب خودش ببرد!

🍂 در هر صورت، نتیجه‌ی نخست این است که: «در شاهنامه، پوششِ اجباری نداریم و هر بانو می‌تواند پوشش داشته باشد یا نداشته باشد. همچنین این پوشش، برخلاف حجاب اسلامی، نه حدودِ مشخصی داشته است و نه معیاری برای تقدس‌گرایی و در پرده‌ نگه‌داشتن زنان بوده‌است»‌.

🍂 در خصوص وضعیت پوشش در میان متن مردم، باز هم «آزادی» حاکم است و هرکه بخواهد پوشش دارد و هرکه نخواهد ندارد. به این مثال‌ها توجه کنید:

🍂 بهرام گور وقتی به خانه‌ی آسیابان می‌رود، می‌بیند که دخترانِ آسیابان مشغول برگزاری جشن و رقص هستند و هرکدام به موی خود، گُل زده‌اند:
به سربر ز گُل هر یکی افسری
نشانده به هرجای رامشگری

🍂 جالب آنکه دختران آسیابان، هم می‌رقصند، هم از شدت شراب‌خواری نیم‌مَست هستند و هم ساز می‌زنند!

🍂 از این دست مثال‌ها فراوان است. در جایی دیگر، بهرام با سه دخترِ یک دهقان روبه‌رو می‌شود که هیچ‌کدام پوشش ندارند و همگی یا رقاص هستند (پایکوب) و یا آوازخوان و یا نوازنده‌ی موسیقی:
یکی پایکوب و دگر چنگ‌زن
سه دیگر، خوش‌آواز و بربط‌شکن

🍂 توجه شود که این‌ها دخترانِ پایین‌ترین طبقات اجتماعی ایران هستند که تا به این اندازه آزاد بودند، اما در مثالی دیگری، وقتی بهرام به سوی زنِ یک باغبان می‌رود، اگرچه که زن، پوشش ندارد، اما با دیدن بهرام «ز خسرو بپوشید روی». در اینجا هم باید تذکر داد که زنان پوشیده در متن مردم بسیار کمیاب هستند‌.

🍂 نتیجه آنکه در متن مردم نیز، آزادی وجود داشته‌است و هم زنِ پوشیده داشته‌ایم و هم زنِ غیرِ پوشیده.

🍂 حجاب یک مقوله‌ی اسلامی‌ست و حدود آن نیز مشخص است. زنان ایرانی اگر هم پوشش داشته‌اند، نام آن «حجاب» نبوده و برخلاف حجابِ اسلامی، معیارِ به بند کشیدن زنان نبوده‌است. زنان ایرانی حتی با پوشش نیز، روابط آزاد جنسی داشتند، می‌رقصیدند، آواز می‌خواندند، ساز می‌زدند و در اجتماع حضور داشتند و تا مقامِ فرماندهیِ لشکر ایران (گُردیه) و حتی پادشاهیِ ایران (هُمای) می‌توانستند پیش بروند؛ نه آنکه طبق مبانی اسلامی، آنچنان خانه‌نشین باشند که به قول سعدی:
چو زن راهِ بازار گیرد، او را بِزَن!
وگرنه تو در خانه بنشین چون زن!



🌾 @Naqdagin
📘یلدا؛ نماد نفوذ فرهنگی #ایران در غرب

🎙#پیمان_فیاض

🔻یلدا، بنیان اصلی جشن کریسمس
🍂 جشن تولد ایزد مهر که با عناوین یلدا یا شب چله شناخته می‌شود، منطبق است با جشن تولد عیسی مسیح (کریسمس) در جهان غرب. کریسمس در ابتدا در روز بیست و یکم دسامبر یا همان اول دی برگراز می‌شد، اما در قرن چهارم بنابر اختلافاتی که در کبیسه رخ داد، از آن پس به روزهای بیست و چهارم، بیست و پنجم و بیست و ششم منتقل شد. (منبع: گاهشماری و جشن‌های ایران باستان اثر هاشم رضی)
.
🔻تشابه عیسی مسیح با سیاوش و کیخسرو
🍂 جدا از تطابق سالروز تولد عیسی مسیح با تولد ایزد مهر، حتی شخصیت‌های مهریِ ایرانی نیز در شخصیت مسیح بازتاب داشته‌اند؛ ازجمله در سیاوش و فرزند او کیخسرو.

🔻برخی تشابهات مسیح با سیاوش:
۱- ایزدگونگی مادران.
۲- معجزه‌ی شفابخشی.
۳- مخالفت با خشونت.
۴- خدا-انگاری سرشت و شخصیت آنان.
۴- پیش‌آگاهی از کشته‌‌شدن.
۵- بی‌دفاع تسلیم شدن.
۵- شکنجه‌ و خوارداشت به هنگام کشتن.
۶- آشفتگی طبیعت، پس از مرگ.
۷- قربانی بودن.
۸- روییدن گیاه از خون آنان.
۹- بازگشت و حضور پس از کشته شدن.

🔻برخی تشابهات مسیح با کیخسرو:
۱- نام‌گذاری، پیش از به دنیا آمدن.
۲- برپایی جشنِ زادروز؛ نوروزِ بزرگ که جشنِ تولدِ کیخسرو می‌باشد و جشنِ سالِ نو برای ایرانیان، تشابه دارد با کریسمس که جشنِ تولدِ مسیح است و جشن سالِ نو در غرب.
۳- کوشش پادشاه برای کشتن آنان در خردسالی.
۴- ارتباط با شبانان.
۷- تن‌شویی در آب به جهت غسل. غسلِ تعمید، همان غسلِ مهری ایرانیان است.
۸- معجزۀ شفابخشی.
۹- تجرد تا زمان مرگ و بی‌همسر بودن.
۱۰- وداع با یاران در پیش از مرگ.
۱۱- عروج به آسمان.


🗄پست مرتبط
📕چگونگی خَلق شخصیت محمد از روی الگوی مانی پیامبر
📺 آیا محمد وجود تاریخی داشته‌است؟

#اسطوره‌شناسی #نقد_ادیان


🌾 @Naqdagin
ریشه‌های شکست ایرانیان
@Naqdagin
🎧 ریشه‌های شکست ایرانیان

🎙#پیمان_فیاض

🍂 ویژه‌برنامۀ «ریشه‌های شکست» مهم‌ترین اپیزود «پادکست میدان فردوسی» است که در آستانۀ پایان این پادکست منتشر می‌شود.

🍂 ریشه‌های شکست، چکیده‌ای از تمام آن چیزی‌ست که در این ۴ سال در قالب ۸۵ ساعت گفتار پژوهشی گفته‌ایم. حتی اگر هیچ‌کدام از اپیزودهای ما را گوش نکرده‌اید، این اپیزود اهمیت شاهنامه را همراه با جزئیاتی تماماً کاربردی و معاصر برای ایران امروز بیان می‌دارد و به بررسی عوامل شکست ما می‌پردازد؛ عواملی که از زمان آغاز ساسانیان وارد فرهنگ ملی ما شد و در دوره‌ی اسلامی به اوج خود رسید و در نتیجه، شکست‌های پیاپی ما را تا امروز رقم زد.

🍂 ریشه‌های شکست از منظر «تحلیل تفکر حاکم» در تمام طول این گستره‌ی ۱۸۰۰ ساله در اشتراکی واحد بوده‌اند که عدم پرداخت به آن، برابر با عدم توجه به بخش‌های بحران‌زای ناخودآگاه ملی ما و ریشه‌های عمیق و پنهان روانِ تاریخی ما می‌باشد؛ چرا که ریشه‌های شکست، چیزی نیست جز تحلیل «اندیشه‌های شکست‌آفرین در تاریخ تفکر جامعۀ ایرانی» و بررسی سیر بروز و تسلط آن بر فرهنگ ملی ایران.

#نقد_فرهنگ
#نقد_کتاب #آینه_تاریخ



🌾 @Naqdagin |‌ میدانِ فردوسی
📘یلدا؛ نماد نفوذ فرهنگی #ایران در غرب

🎙#پیمان_فیاض

🔻یلدا، بنیان اصلی جشن کریسمس
🍂 جشن تولد ایزد مهر که با عناوین یلدا یا شب چله شناخته می‌شود، منطبق است با جشن تولد عیسی مسیح (کریسمس) در جهان غرب. کریسمس در ابتدا در روز بیست و یکم دسامبر یا همان اول دی برگراز می‌شد، اما در قرن چهارم بنابر اختلافاتی که در کبیسه رخ داد، از آن پس به روزهای بیست و چهارم، بیست و پنجم و بیست و ششم منتقل شد. (منبع: گاهشماری و جشن‌های ایران باستان اثر هاشم رضی)
.
🔻تشابه عیسی مسیح با سیاوش و کیخسرو
🍂 جدا از تطابق سالروز تولد عیسی مسیح با تولد ایزد مهر، حتی شخصیت‌های مهریِ ایرانی نیز در شخصیت مسیح بازتاب داشته‌اند؛ ازجمله در سیاوش و فرزند او کیخسرو.

🔻برخی تشابهات مسیح با سیاوش:
۱- ایزدگونگی مادران.
۲- معجزه‌ی شفابخشی.
۳- مخالفت با خشونت.
۴- خدا-انگاری سرشت و شخصیت آنان.
۴- پیش‌آگاهی از کشته‌‌شدن.
۵- بی‌دفاع تسلیم شدن.
۵- شکنجه‌ و خوارداشت به هنگام کشتن.
۶- آشفتگی طبیعت، پس از مرگ.
۷- قربانی بودن.
۸- روییدن گیاه از خون آنان.
۹- بازگشت و حضور پس از کشته شدن.

🔻برخی تشابهات مسیح با کیخسرو:
۱- نام‌گذاری، پیش از به دنیا آمدن.
۲- برپایی جشنِ زادروز؛ نوروزِ بزرگ که جشنِ تولدِ کیخسرو می‌باشد و جشنِ سالِ نو برای ایرانیان، تشابه دارد با کریسمس که جشنِ تولدِ مسیح است و جشن سالِ نو در غرب.
۳- کوشش پادشاه برای کشتن آنان در خردسالی.
۴- ارتباط با شبانان.
۷- تن‌شویی در آب به جهت غسل. غسلِ تعمید، همان غسلِ مهری ایرانیان است.
۸- معجزۀ شفابخشی.
۹- تجرد تا زمان مرگ و بی‌همسر بودن.
۱۰- وداع با یاران در پیش از مرگ.
۱۱- عروج به آسمان.


🗄پست مرتبط
📕چگونگی خَلق شخصیت محمد از روی الگوی مانی پیامبر
📺 آیا محمد وجود تاریخی داشته‌است؟

.


#اسطوره‌شناسی #نقد_ادیان



🌾 @Naqdagin