#ببینید

📺 انتقال و دگرگشت مفهوم اهریمن از ایران شرقی به ایران غربی

(برشی از کلاس اسطوره‌شناسی)

🎙 دکتر #شروین_وکیلی

🔹شیطان در روایت‌های زرتشتی ضد آتش زندگی‌بخش، یا همان ظلمت و نبود نور است (کیوان/زحل نماد آن‌اند)، اما در ادیان سامی بدل به آتش (ناهید) می‌شود؛ چرا؟

❓ایدهٔ شیطان به مثابهٔ فرشتهٔ فروافتادهٔ گناهکار چگونه شکل می‌گیرد؟

1️⃣ از پیوند خوردن بدفهمی‌های حاصل از جهان‌بینی ابتدایی یونانی-رومی که ستاره‌شناسی ضعیفی داشتند و در اسطوره‌هاشان ضد زن هم بودند،

2️⃣ با «ترجمهٔ اشتباه» از آیه‌ای در کتاب اشعیا که تبلیغات سیاسی برای کوروش کبیر (پس از حمایتش از یهودیان تبعید شده در بابل) بوده و پادشاه بابل را به «ماه، پسر صبح» تشبیه کرده، اما به «زهره، ختر صبح» ترجمه شده (بنگرید: اینجا)،

3️⃣ و داستان کهن و میان‌رودانی هبوط ایشتار


#اسطوره‌شناسی #بازاندیشی
#شیطان

🌾 @sherwin_vakili
🌾 @Naqdagin

#ببینید

📺 چرا شاه بابِل در تورات «زهره» نامیده شده است؟

(برشی از کلاس اسطوره‌شناسی)

🎙 دکتر #شروین_وکیلی

❓ریشهٔ بدل شدن اهریمن ابداعی زرتشت (که امری تمامن ذهنی-اخلاقی بوده و نمادش کیوان به عنوان تاریک‌ترین در ستاره‌شناسی باستان) به زهره و کسی از جنس آتش و نور در متون یهودی-مسیحی (ادیان سامی) چه بوده است؟ آیا واقعن شیطانی وجود داشته که از آتش و نور بوده (یا آورندهٔ نور و روشنایی به عنوان امری خیر) که ادیان سامی در کتبشان گزارشی از واقع داده‌اند؟ یا مؤلفان کتب ادیان سامی به شکلی آگاهانه این ابداء در تصویر‌سازی و نمادسازی را انجام داده‌اند؟ یا مسأله صرفن یک خطا در ترجمه‌ٔ کتاب اشعیای نبی از عبری به زبان یونانی بوده؟ آن هم از یک متن سیاسی-تبلیغاتی برای کوروش، جهت رهاسازی‌ یهودیان از حکومت بابِل.


🗄 پست مرتبط:
📺 مستند مؤلفان قرآن (واژگان «عیسی» و «انجیل»، دو شاهد بر غیر الاهی بودن تآلیف قرآن| ترجمهٔ دسته چندم (یونانی) اناجیل از منابع مؤلفان قرآن بوده است)

#اسطوره‌شناسی #بازاندیشی
#شیطان

🌾 @sherwin_vakili
🌾 @Naqdagin

#نقد_روشنفکران

🎧 برشی کوتاه از «امکان امر دینی و امکان فراروی از عقلانیت استدلالی؛ مناقشه‌ای با دکتر #بیژن_عبدالکریمی»

🔻در پادکستی که در آینده در نقدآگین منتشر خواهد شد، یادداشتی از علیرضا موثق که در آن به نقد و بررسی هستهٔ اصلی و محور اساسی و به عبارت دیگر، لبّ لباب آراء دکتر بیژن عبدالکریمی پرداخته‌است، بازخوانی شده‌است.

در این این فایل صوتی، برشی کوتاه از این پادکست را می‌شنویم.

🎙 ر.محمدی

🗄 پست مرتبط:
📓 در ستایش شیطان (تاریخ سیاست مقدس)


➖➖➖

🌾@Naqdagin

🎧 تحلیل رمان‌های بزرگ جهان (۲)
— «مرشد و مارگریتا» اثر میخائیل بولگاکف

🎙#علی_شاهی

.


#نقد_ادبی #خیال‌پرسه #ادبیات #رمان #رمان_خارجی #تحلیل_رمان #میخائیل_بولگاکف #روسیه #ادبیات_روسیه #ادبیات_جهان #شیطان #مسیح #عیسی #عیسی_مسیح #مسیحیت #مسکو #تئاتر #شیزوفرنی #زندگی_مدرن #مدرن

➖➖➖

🌾@Naqdagin

📺 دین ایزدی (+)
— یکی از جالب‌ترین ادیان حاضر دنیا

🔸ایزدیان یا یزدانی‌ها عده‌ای از کردها هستند که در شمال عراق، سوریه، جنوب شرقی ترکیه و منطقه قفقاز (ارمنستان) زندگی می‌کنند.

.


#نقد_ادیان #ایزدی #ایزدی‌ها #ادیان #کردستان #کردی #شیطان #شیطان‌پرستی #ابلیس #مسیحیت #دین #تاریخ_ادیان

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📺 مسیرِ دستِ چپ (+)
— بررسی عقاید، تاریخ، مکاتب و فرقه‌های مرتبطِ آن

.


#نقد_ادیان #تاریخ_ادیان #شیطان #شیطان‌پرستی #دین‌شناسی

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📺 چرا شیطان را ساختیم؟
— آیا همیشه دشمنِ خدا بود؟ - انگلیسی-

آیا شیطان اختراعی انسانی بود که از دل ترس، کنترل، و جستجو برای معنا زاده شد؟

این ویدئو، تاریخچه شگفت‌انگیز شیطان را کاوش می‌کند؛ از آغاز فروتنانه‌اش به عنوان یک "اتهام‌زننده آسمانی" تا فرمانروای شاخ‌دار جهنم که امروز می‌شناسیم.

ما بررسی خواهیم کرد که چگونه اضطراب‌های فرهنگی، قدرت سیاسی، و نیازهای روان‌شناختی، این شخصیت را شکل دادند و چرا بشریت همچنان شیاطین خود را بازآفرینی می‌کند.

اگر تاکنون از خود پرسیده‌اید که چرا ایده‌ی شر مطلق چنین تسلطی بر ذهن انسان، حتی در دوران سکولار، دارد، این همان ژرف‌کاوی است که منتظرش بودید. تا پایان تماشا کنید، زیرا حقیقت درباره شیطان، بیشتر از هر اهریمنی، درباره‌ی ما سخن می‌گوید.

🔸این ویدیو به بررسی مفهوم شیطان و چگونگی شکل‌گیری و تکامل آن به عنوان یک اختراع انسانی در طول تاریخ می‌پردازد. سخنران تأکید می‌کند که شیطان موجودی ازلی نیست، بلکه محصول ترس‌ها و سیاست‌های انسان‌هاست.

🔶 نکات اصلی مطرح شده در ویدیو:

😈 شیطان به عنوان یک اختراع انسانی:
ویدیو بیان می‌کند که شیطان یک موجود ازلی یا الهی نیست، بلکه توسط انسان‌ها، ترس‌ها و نیازهایشان به توضیح شر و فرار از مسئولیت، خلق شده است.

😈 تکامل مفهوم شیطان:
🔸 در متون اولیه عبری: "شیطان" به معنای "دشمن" یا "متهم کننده" بوده و یک عنوان شغلی در دربار الهی (مانند دادستان) محسوب می‌شده، نه یک موجود شرور مستقل.
🔸 تأثیر فرهنگ‌های همسایه: در دوران تبعید یهودیان در بابل، آشنایی با آیین زرتشت و مفهوم دوگانگی خیر و شر (اهورامزدا و اهریمن) باعث شد که شیطان از یک متهم کننده به یک شورشی و دشمن خدا تبدیل شود.
🔸 در عهد جدید: شیطان به یک وسوسه‌گر، فریبکار و دشمن کیهانی تبدیل شد تا وجود شر در جهان را توجیه کند.

😈 دلایل روانشناختی و اجتماعی اختراع شیطان:
✔️ توضیح شر و رنج: برای توضیح شرور و رنج‌های غیرقابل توضیح.
✔️ ایجاد نظم و پیش‌بینی‌پذیری: اعتقاد به نیروهای متضاد خیر و شر، حس نظم به انسان می‌دهد.
✔️ فرار از مسئولیت: شیطان به عنوان سپر بلا برای گناهان انسان‌ها عمل می‌کند.
✔️ ابزار کنترل اجتماعی: رهبران از ترس از شیطان و جهنم برای کنترل رفتار مردم و واداشتن آنها به اطاعت استفاده می‌کردند.

😈 انطباق‌پذیری شیطان در طول تاریخ:
تصویر شیطان با نیازهای هر دوره تغییر کرده است؛ از موجودی هیولاگونه در قرون وسطی تا مذاکره‌کننده ماهر در دوران مدرن.

😈 تأثیرات منفی اختراع شیطان:
✔️ ایجاد سپر بلا و مقصرتراشی: در زمان بحران‌ها، افراد یا گروه‌های خاصی به عنوان "شیطان" هدف قرار می‌گرفتند (مانند شکار جادوگران).
✔️ توجیه خشونت: اعتقاد به نبرد بین خدا و شیطان، هرگونه خشونت را در راه مبارزه با شر توجیه می‌کند (مانند جنگ‌های مقدس و نسل‌کشی‌ها).

😈 شیطان در دوران روشنگری و پس از آن:
با پیشرفت علم، توضیحات ماوراء طبیعی کمتر قانع‌کننده شد و شیطان بیشتر به عنوان یک استعاره در ادبیات و هنر به کار رفت. با این حال، نیاز به یک "شیطان" یا دشمن خارجی هنوز در جوامع سکولار نیز وجود دارد و در قالب تئوری‌های توطئه و دشمن‌سازی‌های سیاسی و فرهنگی ظاهر می‌شود.

😈 اهمیت درک اختراع شیطان امروزه:
درک این الگو به ما کمک می‌کند تا با مسائل واقعی در درون خود و سیستم‌هایمان مقابله کنیم و مسئولیت‌پذیری را جایگزین سرزنش نیروهای خیالی کنیم.

📺 «باور» چیست؟
📻 خداناباوران شیطان‌پرستند؟
📺 چرا انسان‌ «دیوها/خدایان/اجنه» را ساخت؟
📕و تو چه می‌دانی جن چیست؟
| بخش یک | بخش دو
📺 شیطان رجیم ١
📺 لیلیت؛ از الهه تا شیطان
📕ابليسِ فيلسوف
📕پوتین و عفوِ کودک‌‌کشِ سریالی و آدم‌خوارِ شیطان‌پرست
📺 رمزپردازی مفهوم شیطان در اروپا
📺چرا ویولن را ساز «شیطان» یا ساز «مرگ» می‌دانند؟
📺 زندگیِ مخفیِ یک شخصیتِ جادوباور
📺 روان‌کاویِ گرایش به «جادو و جادوگری»
📺 راهکار ساده برای اینکه بفهمیم سحر شدیم یا خیر!
📻خرافات و حکومت اسلامی

.


#نقد_ادیان #شیطان

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📺 شیطان و فرشتۀ وحی (+)

😇 فرشته وحی (جبرئیل)

* معنا و نقش: واژهٔ «جبرئیل» ریشه‌ای عبری دارد و به معنای «مرد خدا» یا «قهرمان خدا» است.

* وظایف ادیانی: جبرئیل شخصیتی محوری در ادیان ابراهیمی است.

* اسلام: فرستاده وحی و نازل‌کنندهٔ قرآن بر پیامبر اسلام، یاری‌دهندهٔ پیامبران (مانند نجات ابراهیم و حمایت از موسی)، و آرامش‌بخش مؤمنان است. روایاتی از شکافتن سینهٔ محمد و تطهیر آن توسط جبرئیل نیز ذکر شده است.

* مسیحیت: بشارت‌دهندهٔ تولد یحیی و عیسی مسیح بوده است.


* ابهام و نقد: ویدیو با اشاره به روایت ۶۰۰ بال برای جبرئیل، این ابهام را مطرح می‌کند که چگونه او با چنین خصوصیاتی در فضاهای محدود (مانند غار) فرود می‌آمده است.

😈 شیطان (ابلیس)

* ریشه‌های اسطوره‌ای: ریشه‌های موجودات بدخواه به اساطیر پیش از ابراهیمی (مانند تیامات در میانرودان) بازمی‌گردد.

* تأثیر زرتشت: شکل‌گیری مفهوم شیطان به عنوان یک نیروی متخاصم و رقیب خدا، به‌شدت تحت تأثیر اهریمن در آیین زرتشتی و در دوران اسارت یهودیان در بابل رخ داده است.

* تکامل در متون یهودی: در متون اولیه (سفر پیدایش)، صرفاً به «مار سخنگو» اشاره شده است. اما در متون متأخر (مانند کتاب زکریا و ایوب)، شیطان به عنوان یک شخصیت فرامادی ظاهر می‌شود که وظیفه‌اش آزمایش وفاداری انسان‌ها به خداست و همچنان تابع اوست.

* شیطان در اسلام (ابلیس): ابلیس یک جن بود که از آتش بدون دود خلق شد. او به دلیل تکبر و غرور از سجده بر آدم سر باز زد و از بهشت رانده شد. سپس از خدا مهلت خواست تا نسل آدم را فریب دهد. در برخی رویکردهای عرفانی، نافرمانی ابلیس ناشی از عشق مطلق به خدا و عدم شایستگی آدم برای سجده بوده است.

🤔 نقد روش وحی

* نقد کارآمدی: ویدیو سیستم ارسال وحی به صورت فردی (تنها به ۱۲۴ هزار پیامبر در طول تاریخ) را به چالش می‌کشد و آن را ناکارآمد می‌داند.

* پیشنهاد جایگزین: پیشنهاد می‌شود که اگر خداوند به جای این روش، از جبرئیل می‌خواست که سالی یک بار خود را به صورت عمومی و همگانی به مردم در مناطق زمانی مختلف نشان دهد و آن‌ها را به مبارزه بطلبد تا ایمان بیاورند، جهان دچار کفر و آشفتگی نمی‌شد و سعادت بشر تضمین می‌گردید.

* نتیجه‌گیری: ویدیو سؤال می‌کند که چرا خدای دانا و توانا به جای روشی عقلانی و مؤثر، این روش ناکارآمد را برای هدایت مردم انتخاب کرده است و در پایان به این نکته اشاره می‌کند که منشور حقوق بشر کورش بزرگ، پیش از نزول قرآن نوشته شده بود.

📺 چرا شیطان را ساختیم؟
📺 فرشتگان، اجنه و شیاطین
📺 «بهشت گمشده»: کتاب مقدسِ جوامع مخفی
📺 شیطان در ادیان سامی
📺 «باور» چیست؟
📺 چرا «دیوها/خدایان/اجنه» را ساختیم؟
📕و تو چه می‌دانی جن چیست؟
| بخش یک | بخش دو
📺 شیطان رجیم ١
📺 لیلیت؛ از الهه تا شیطان
📻 خداناباوران شیطان‌پرستند؟

.


#نقد_ادیان #نقد_اسلام #شیطان

➖➖➖

🌾 @Naqdagin ‌ ‌