🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

🌍به‌نام خداوند جان و خرد
کزین برتر اندیشه برنگذرد

خداوند "کیهان" و گردان سپهر
فروزنده‌ی ماه و ناهید و مهر!
فردوسی


🔅آشنایی با نام‌های ایرانی

«کیهان»
💫واژه‌ی کهن و پارسی "کیهان" برگرفته از واژه‌ی پهلوی "گِهان" یا "گیهان"(gehan) است. واژگان جهان و گیتی نیز گونه‌ی دگردیس شده‌ی "گیهان" هستند. "گیهان" در زبان پهلوی نیز به چَـم(معنی) جهان هستی بود.

🌙⭐️"کیهان"، واژه‌ای ساده است و از گذشته تاکنون به چم جهان هستی، گیتی، سپهر، آسمان، همه‌ی گویال‌ها(سیارات) و ستارگان و هستی کهکشان است که امروزه در نام‌گذاری پسران نیز از آن بهره می‌گیرند.

⛺️شاید از اقبال و بخت تو که گیهان آفرین
آفریند از پی ملک تو گیهان دگر!
#سوزنی

🌠چو روشن زمانه بدانسان بود
که فرمان دادار گیهان بود!
#فردوسی

🌌ای میر جهان ایزد بسپرد به تو گیهان
گیهان به ستمکاران دانم که بنسپاری!
#منوچهری

🌈بر این دشت بسیار شاهان بدند
همه نامداران "کیهان" بدند!
#شاهنامه #فردوسی

🇮🇷نام‌های ایرانی و زیبای هم‌آوا با "کیهان":
👦🏻کیان، کیان‌مهر، کیارش، کیاوش، کیانوش، ماهان، روزبهان و...
👧🏻ژوان، پگاهان، ارغوان و...


#پریسا_امام_وردی
#نام_پسرانه_ایرانی
#کیهان
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

💫

دختر سعدی! هلاک بوسه‌ای شیرازی‌ام
آنقدر مستم که حتا با لبی هم رازی‌ام

تا که بابا "مشرف‌الدین" برنگشته زود باش 
کمتر از این‌ها بده با خنده‌هایت بازی‌ام 

مادرت من را نبیند پشت در، بد می‌شود 
رویگردان از "اتابک خان" و حکم قاضی‌ام

خنجر ابرو! چشمهایت غارت قوم مغول 
زخمی از ناز تو و مغلوب مژگان تازی‌ام

خوانده‌ام رقص تو را در بوستان شیخ اجل
عاشق پروانگی‌های تو و طنازی‌ام 

نیست همرنگ لبان‌ات در گلستان انار 
با فقط یک باب از بوسیدنت هم راضی‌ام

مثل بابای تو، من هم کار و بارم شاعری‌ست 
تکه نانی دارم و اهل غزل‌پردازی‌ام 

اهل این دوره که نه، از قرن دوری آمدم 
ساکن آینده و برگشته سوی ماضی‌ام 

من همین هستم که می‌بینی: زلال و ساده دل 
خسته از هرچه ریا و هرچه ظاهرسازی‌ام 

این غزل تقدیم تو، با من عروسی می‌کنی؟
ای فدااااااای "بله"ی تو دلبر شیرازی‌ام!

#شهراد_میدری
@AdabSar

💫

به سان رود
که در نشیب دره سر به سنگ می‌زند
رونده باش
امید هیچ معجزه‌ای ز مرده نیست،
زنده باش...

#هوشنگ_ابتهاج
@AdabSar

💫

نابینای توام
نزدیک‌تر بیا
فقط به خط بریل می‌توانم که تو را بخوانم،
نزدیک‌تر بیا
که معنی زندگی را بدانم!

#شمس_لنگرودی
@AdabSar

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
به‌جای واژه‌ی بیگانه‌ی «ممنون» می‌توان از جایگزین پارسی آن سود جست:
ممنون = سپاسگزار، سپاسمند، سپاسگر، سپاس

نمونه:
ممنون که مهربونی =
سپاس که مهربونی

خیلی ممنونم =
خیلی سپاسگزارم

*دنباله دارد

#پارسی_پاک
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

🔅پرسش شما

Salam. Mishe lotf konid VA dar morde esme (hemila) ham benevisid. Mani VA rishe esm ro nemidonim. Shaad bashin.

🔅پاسخ ادب‌سار 👇👇

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

🔅آشنایی با نام‌های ایرانی

«هَمیلا»
‼️گمان می‌رود نام دخترانه‌ی "هَمیلا" یا "هامیلا" نامی ایرانی باشد. در هیچ‌یک از ماتیکان‌های(کتب) فرهنگ نام‌ها و فرهنگ واژگان پژوهشی پذیرفته شده و ارجدار، درباره‌ی این نام چیزی ننوشته‌اند.

⁉️گفته می‌شود "همیلا" نام گونه‌ای پرنده‌ی شکاری و به چم زن زیباست ولی درستی این داوخواهی(ادعا) روشن نیست.

📕تنها سرچشمه‌ای که با نِگَر(توجه) به آن می‌توان گمان کرد که نام "همیلا" ایرانی است، سروده‌ی بلند خسرو و شیرین نظامی گنجوی است که در این داستان، "همیلا" نام یکی از همراهان و هم‌نشینان(ندیمه‌های) شیرین، همسر خسرو است.

فرنگیس و سهیل سروبالا
عجب نوش و فلکناز و همیلا
نظامی

همیلا گفت: آبی بود روشن
روان گشته میان سبز گلشن
#نظامی

❓همچنین پسوند "یلا" زاب(صفت) و پسوندی تُرکی یا آذری به چم دارنده است؛ مانند نازیلا(نازدار) و آتیلا(اسب‌دار).
با نگاه به خاستگاه این پسوند و با این دید که این نام در سروده‌ی چکامه‌سرای آذری، نظامی گنجوی، به‌کار رفته است، می‌توان گفت "هَمیلا" یا "هامیلا" یک نام تُرکی یا آذری است ولی در پهرست(فهرست) نام‌های آذری نیز نشانی از این نام دیده نشد.

📢چنانچه شما هموندان گرامی بن‌مایه‌ای(منبعی) می‌شناسید که با بهره‌گیری از آن می‌توان درباره‌ی این نام آگاهی بیشتری به‌دست آورد، ما را آگاه کنید.


#پریسا_امام_وردی
#نام_دخترانه_ایرانی
#همیلا
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

@AdabSar
به‌جای واژه‌ی بیگانه‌ی «امتنان» می‌توان از جایگزین پارسی آن سود جست:
امتنان = سپاسداری، سپاس‌داشتن، سپاسگزاری

نمونه:
اهالی شهر از خدمات شهردار اظهار امتنان کردند =
شهروندان از کارهای شهردار سپاسگزاری کردند
شهروندان سپاسدار کارهای شهردار شدند

با امتنان از صبوری شما... =
با سپاسداری از شکیبایی شما...
با سپاسداشتِ بردباری شما...

#پارسی_پاک
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

آهنگ زیبای "دیوانه"
کاری از خنیاگران گروه "داماهی"
آهنگساز و خواننده: رضا کولغانی
ترانه‌سرا: احسان گودرزی

#موزیک
@AdabSar
🎸🎻🎸🎻

🔷💠🔹🔹
🔅پیام شما


ز دانا سخن بشنو ای شهریار
جهان را بدین گونه آباد دار

پندنامه‌ی اردشیر بابکان که پس از اوستا کهن‌ترین نوشته‌ای است که از ایرانیان به‌جا مانده است:

۱- راستی
شاه را نسزد که دروغ گوید، که کسی به دروغ گفتنش ناگزیر نسازد.
پیشینیان گفته‌اند درستی شهریار برای مردم از فراوانی بهتر است.شاه اگر نزدیکان خویش را راست آرد،هر یک از آنان نیز با نزدیکان خویش چنین کنند تا سرانجام همگی مردم راست آیند.بدانید شهریار تا آن‌گاه که راست‌آوردن ویژگان را آغاز نکند، نباید دراندیشه‌ی راست‌آوردن توده‌ی مردم برآید و شاه اگر نادرست باشد به که فرمان نراند.

۲- دوراندیشی
پیشینیان گفته‌اند دگرگونی‌ها آنگاه روی دهند که به روزگار خوش‌گمان باشیم.پادشاهانی بوده‌اند که در سربلندی به یاد خواری و در آسودگی به یاد نگرانی و در شادی به یاد اندوه و در سرمستی به یاد توده‌ی مردم و در توانایی به یاد ناتوانی بوده‌اند و دوراندیشی در داشتن همه است.از پادشاهانی نباشید که نه‌تنها کاری نکردند،که کارهای نیک گذشتگان را تباه کردند و کشور را برای آیندگان ویران برجای نهادند.

۳- میانه‌روی
بدانید روزگار شما را به چند خوی وا دارد:
بخشندگی تا آن‌جا که کار به ریخت و پاش انجامد
سختگیری تا کار به زفتی* کشد
شکیبایی تا به کودنی رسد
گزک‌جویی تا به سبک‌سنگی انجامد
زبان‌بازی تا به ژاژخایی(یاوه‌سرایی)کشد
خاموشی تا به گنگی نزدیک شود
شاه باید که در هریک از این خوی‌ها تا آن‌جا که نکوست پیش رود و چون به مرز رسد بایستد و خویشتن بدارد و پای‌فراتر ننهد.

۴- برنامه‌ریزی
شاه اگر برای کار و بیکاری و خوردن و آشامیدن و دانش‌اندوختن و خوش‌گذرانی برنامه نهد،کارها به گاه خویش انجام گیرد و پیش و پس نشود و کارهای امروزش از کارهای فردا باز ندارد.از نابسامانی کارها دو زیان برخیزد: یکی آن که خِرد کاستی گیرد که این سخت‌تر است.دیگر،ناتوانی تن که از کمبود در خوراک و جنبش پدید آید.بدانید که زیور شاهان در بسامانی کارهای روزانه‌شان باشد.

۵- پرهیز از چاپلوسان
بدانید که شاه باید از چاپلوسان بیش‌تر از آنان که از وی دوری کنند بترسد و از ویژگان بد بیش از توده‌ی بد بپرهیزد.نیک می‌دانم که شما فزون بر کار شهریاری،گرفتار همسران،فرزندان،وزیران،هم‌نشینان و دوستان نیز خواهید بود.از اینان جز اندکی از ایشان پرهیز کنید که کاری اگر کنند برای گرمی بازار امروز و زندگی فردای خویش است و خویشتن را توده‌ی مردم دانند و توده را جز ویژگان که خود از آنان باشند نشناسند.

۶- رایزنی با مردم
بدانید اگر شهریار به کسانی جز ویژگان نیز روی آرد و جز وزیران را نیز به خود نزدیک کند و از آنان سخن بشنود،درهایی تازه بر او گشاده شود و از آن‌چه بر وی پوشیده مانده بوده است آگاه شود.چه گفته‌اند: هر گاه شهریار از آنان که هنوز استوارشان نمی‌دارد پرهیز کند،پرده‌ی تاریک بی‌خبری بر او افتد.نیز گفته‌اند: هرچه مردم از شاه دورتر،وزیران آسوده‌تر.

۷- فرهنگ‌سازی
بدانید شهریاری از دو جای آسیب ببیند: یکی از چیرگی دشمن و دیگری تباهی فرهنگ. بدانید رزمتان با مردم دیگر پیش از جنگیدن با فرهنگ نادرستی که در مردم خودتان است، این نه پاسداری که از دست‌دادن است. با دل‌هایی که یکرنگ نیستند و دست‌هایی که دشمن یکدیگرند با دشمنان چگونه می‌رزمید؟ بازداشتن دشمن و پایداری و پاسداری از مرز، انجام‌ نپذیرد مگر به فرهنگ نیک و راهبردی درست.

۸- کارآفرینی
بدانید که نابودی شهریاری‌ها از سستی در گماردن مردم به کارها و پیشه‌های شناخته است. اگر بیکاری در مردم فزونی گیرد، در کارها بنگرند و در ریشه‌ها بیندیشند و از آن‌جا که سرشت‌ها گوناگون است، از گونه‌گونی منش‌ها، روش‌های ناهمگون برخیزد و از ناهمگونی روش‌ها، دشمنی و کینه‌توزی و خرده‌گیری. از ناهمسازی مردم دشواری دیگری برخیزد و آن این که شاه از هم‌داستان کردن ایشان درماند.

۹- نقدپذیری**
بدانید که چیرگی‌تان تنها بر تن مردم است که شاهان را بر دل‌ها دستی نیست. شما هرگز نتوانید که زبان مردم را از بدگویی و نکوهش خویش بسته نگاه دارید، چنان‌که زشت را نتوانید زیبا سازید.از این رو، هر کسی از شما بخواهد شیوه‌ای برگزیند که از وی جز به نیکی یاد نکنند،چشمانی بر خویش بگمارد تا در آگاهی بر کاستی‌های خویش، از مردم کشور پیش افتد.

۱۰- مهرورزی
برترین رهبری گشودن دو در برای مردم است: یکی در دلسوزی و مهر و بخشندگی و چشم‌پوشی و گشاده‌رویی،و دیگری در تندی و بیم‌دادن و سخت‌گیری و پافشاری و ترش‌رویی.من هر دو را در مهر می‌نامم،چه گشودن در ناخوشایند در کنار در خوشایند،به بستن در ناخوشایند بهتر می‌انجامد.بدانید که خوشی شهریاران درست در مهر ورزیدن به مردم است و هر که بدخواه همه‌ی مردم باشد دشمن خویش است.

✍پی‌نوشت ادبسار:
*به‌گمان فردید(منظور)تندخویی و درشتی باشد
**نقدپذیری= سنجش‌پذیری،نکوهش‌پذیری

فرستنده: #کوروش_آریاویج
#پارسی_پاک
@AdabSar
🔷💠🔹🔹

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
«منوط» واژه‌ای بیگانه است که می‌توان از جایگزین پارسی آن سود جست:
منوط = وابسته، آویخته

نمونه:
تصمیم‌گیری‌ در این مورد، منوط به گزارشی است که شهرداری ارائه می‌کند=
گزیرش در این باره، وابسته به گزارشی است که شهرداری می‌دهد

ﺯﻧﺪﮔﯽ‌ﺍﺕ ﺭﺍ ﻣﻨﻮﻁ ﺑﻪ ﺑﻮﺩﻥ ﻭ ﻧﺒﻮﺩﻥ آدم‌ها ﻧﮑﻦ =
ﺯﻧﺪﮔﯽ‌ﺍﺕ ﺭﺍ آویخته ﺑﻪ ﺑﻮﺩﻥ ﻭ ﻧﺒﻮﺩﻥ آدم‌ها ﻧﮑﻦ

#پارسی_پاک
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

🔷💠🔹🔹
@AdabSar
🔅پیام شما


#روزشمار نیاکان(۱۴دی)

درود به همه و بامداد بهرام‌شید به نیکی آغاز باد💐

یک روز که زنده باشی و سالار، بهتر از آن است که چهل سال زنده باشی و بنده‌ای زبون.
۱۱۷۹ سال پیش در چنین روزی، اَبَر دلاور ایران زنده‌یاد "بابک خرمدین" با بریدن تک‌تکِ دست‌ها و پاها و دیگر اندامش به دستور معتصم(خلیفه عباسی) کشته شد ( پیکر پاکش در بیرون شهر سامرا به دار آویخته شد و زمان بسیاری همانجا ماند) و نامش برای همیشه به فرنام(به عنوان) یکی از بزرگ‌ترین جان‌سپاران میهن جاویدان شد.
بابکِ بزرگ بیش از دو دهه در برابر تازش تازیان ایستادگی کرد و سرانجام به شوند(دلیل) پیمان‌شکنی افشین دشمنیار دستگیر شد .
سخن درباره دلاوری بابک بسیار است، ولی سرآمد همه ی آنها این است که پس از بریدن یک دستش به دستور دژخیم، با دست دیگر چهره‌ی خود را خونین کرد تا مبادا دشمن روی زردشده‌ی یک ایرانی را ببیند و پس از زدن پاهایش خود را به پشت انداخت تا پیش پای خلیفه تازیان نیفتد.
واپسین سخن بابکِ سرفراز "پاینده باد ایران" بود و این سخنِ امروزِ بابک‌هاست.
یاد و نامش گرامی و راهش پررهرو باد.

فرستنده: #کوروش_آریاویج
#بابک_خرمدین
#پارسی_پاک
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷💠🔹🔹

💫

تن بلورین ماه من! مویت شب یلدایی است
این‌همه محشر شدن اسراف در زیبایی است

فکر مضمون جدیدم، قیس تکراری شده
نه نمی‌گویم که چشم سرمه‌ات لیلایی است

باربی هستی و زن‌های حسود پایتخت
بحث داغ روزشان، جراحی زیبایی است

وعده‌ی "چون تو شدن" همراه با میکاپ و مِش
تازگی‌ها بهترین راه درآمدزایی است

جای پایت بهترین آب‌وهوای نقشه‌هاست
هر جزیره در هوایت نام آن هاوایی است

پیش قند بوسه‌هایت تا کمر خم می‌شود
شاه قاجاری که نقش استکان چایی است

گوشوارت توامان گیلاس همرنگ شراب
درصدی از این دو قطره آخر گیرایی است

با خیالت می‌نوازد ضرب و تصنیفش ملوک:
نرم‌نرمک تا لب چشمه، قدی "رعنا"یی است

نازخاتون! چشم برنو! مو دم‌اسبی! کج کلاه!
بختیاری زاده‌ای یا ایل تو قشقایی است؟

تازه می‌فهمم چرا مانده خدا تنها هنوز
هرکسی که عاشقت شد، چاره‌اش تنهایی است!

#شهراد_میدری
@AdabSar‌

💫

دیوار که باشی
عاشق کسی می‌شوی
که یادش نیست
کی، کجا..
به تو "تکیه" داده است!

#علی_میرافضلی
@AdabSar

💫

نه به چاهی
نه به دام هوسی افتاده
دلم انگار,
فقط یاد کسی افتاده...!


#سجاد_رشیدی
@AdabSar

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
«بسمه تعالی» از واژگان بیگانه است و می‌توان جایگزین پارسی آن را به‌کار برد:

بسمه تعالی =
به نام او که والاست
به نام یزدان
به نام خدا

#پارسی_پاک
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

🔷💠🔹🔹

کاش آنی چون "بابک" می‌بودم
کاش آنی
بی‌ارزش می‌نمودم
جان و تنم برای میهنم!
خون دلاورمردان و شیرزنان
بسان رود خواهد گذشت
از دل سنگ‌های تیز زمان،
با موی سپید
چگونه پاسخی خواهم داد
پرسش کودکم را...؟

فرستنده و سراینده: #Hani_Mm
#بابک_خرمدین
#پارسی_پاک
@AdabSar
🔷💠🔹🔹

👥👥👥👥
🔅پرسش شما

درود بر تو ای نکو کردار
برابر واژگان، سیاست، فلسفه، حقوق، دولت و منطق چیست؟
سپاس بی کران


🔅پاسخ ادبسار

برای واژه‌ی "حقوق" بنگرید به telegram.me/AdabSar/655

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


سَیّاس = کشوردار، شهرمَدار، وینارتار، سَرباک
سیاست = ساستاری، رامیاری، وینارداری، وینارتاری، شهرمَداری، کشورداری، جهان‌داری، جهان‌آرایی، دانش کشورداری، کاردانی، سَرباکی، رَوش
سیاست کردن = کشورداری کردن، فرمان راندن، کیفر دادن، زیرکی
سیاستگاه = کیفرگاه
سیاستمدار = رامیار، ویناردار، کشوردار، سَرباک، شهرمَدار
سیاسی = رامیاری، ویناردیک، شهرمَداریک، ساستاریک، کشورداری، جهان‌داری، جهان‌آرایی
سیاسیون = رامیاران، وینارداران، کشورداران، سران کشور، جهان‌داران

✍نمونه:
☄عکس العمل سیاسیون به حقوق های نجومی =
واکنش سرانِ کشور به دستمزدهای کیهانی

☄اخبار سیاسی را رَصَد می کرد =
تازه‌های ساستاریک را رَسَد می‌کرد
رویدادهای جهان‌داری را پایش می‌کرد

☄از سیاستمداران معروف است =
از کشورداران نامدار است

☄با سیاست خاص خودش توانست موفق شود =
با روش ویژه‌ی خودش توانست پیروز شود

☄مدتیست از سیاست کناره گرفته است =
چندی‌ست از ساستاری کناره گرفته است

#مجید_دری
#پارسی_پاک
#سیاست
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸