از «دست‌ها» گفتن هم گذشته‌ام
بگذار محکم بغلت کنم
بگذار در سینه‌ات گم شوم
من
جایی جز بین بازوانت ندارم!

#فرنوش_حمیدی
@AdabSar

💫

زندگی! روزهای خوبت هم
مثل این شعر تلخ و دلگیرند

قبل رفتن فقط بلندم کن
شاعران ایستاده می‌میرند

#رویا_ابراهیمی
@AdabSar

⛰⛰⛰⛰
@AdabSar
🌻 شور وطن 🌻


پیام من به گردان و دلیران
جوانان و جوانمردان ایران؛

یکی غریدنم باید که چون رعد
کند آشفته خواب نرّه‌شیران؛

نه شیران را سزد گردن نهادن
به زنجیر اسارت چون اسیران؛

اسیران را چه رویایی است شیرین
مجال حکم راندن بر امیران؛

چه ناز و نخوت از دانش فروشند
خود از سرمایه‌ی دانش، فقیران؛

کجا قومیتی ماقبل تاریخ
بود محتاج قيْم چون صغیران!

به گوش ابر گوید تخت‌جمشید
هنوز افسانه‌ی کیوان‌ سریران؛

هنوزش انعکاس افتد در آفاق
غریو اردوانان، اردشیران؛

نه نام از دین، نه از دانش نشان بود
که بنگاه تمدن بود ایران؛

هنوزش ناظران ذوق و صنعت
نظر بر منظرند از بی‌نظیران؛

همان عرصه‌ست این شطرنگ مرموز
که شاهان مات کرده‌ست و وزیران؛

زنان را گو نیامد سرفرازی
از این پا در هوایان، سر به‌ زیران؛

یکی نسل جوان باید که زایند
به مهد شیرخواری، شیرگیران؛

به خار و خشت و خارا پرورانده
نه در دامان پیراهن حریران؛

سلحشوران، سواران، جنگجویان
درنده خنجران، دوزنده تیران؛

سر از شور وطن جوشنده کانون
دل از کین عدو سوزنده نیران؛

سهی‌قدّان، رشادت را گواهان
سیه چشمان، سعادت را بشیران؛

به کف در تیرگی‌های سیاست
چراغ فکرت روشن‌ضمیران؛

یکی جنبش پدید آید اساسی
در این کشور مدارش با مدیران؛

در آن هنگامه همکاری کند گرم
به شمشیر یلان، ‌کلک دبیران؛

گروهی ناگزیر از دار باشند
که بودند از خیانت‌ ناگزیران؛

گرسنه عید قربان گیرد آن روز
به قربانگاه خونخواران و سیران؛

خوشا پیکار جانبازان میهن
در آغوش عروس فتح میران؛

گرَم خون ریخت دشمن، شهریارا
به خون دانی چه بندم نقش؟ ایــــران!


#شهریار #ایران
@AdabSar
⛰⛰⛰⛰

نه نام از دین، نه از دانش نشان بود
که بنگاه تمدن بود ایران؛

هنوزش ناظران ذوق و صنعت
نظر بر منظرند از بی‌نظیران!

#شهریار #ایران
@AdabSar
🇮🇷🇮🇷🇮🇷🇮🇷

💠🔷💠🔷
@AdabSar

دانی که خردپیشه‌ی شیراز که بوده‌ست؟
شهباز سخن داده به پرواز که بوده‌ست؟

آن سرور سرمست سخن‌دان نهان‌گوی
وی را ز سروش آمده آواز که بوده‌ست؟

دانی ز لبان خوش شیرین‌دهنان، کام
در گوشه‌ی شورانه‌ی شهناز چه بوده‌ست؟

در گردش این چرخ که انگیزه سروده‌ست
مستانه‌ترین چامه‌ی آواز چه بوده‌ست؟

از دانش دیوان و خدادانیِ ناب‌اش
بیگانه چه داند ز سرآغاز چه بوده‌ست؟

بر جامه‌ی پشمینه‌ی پُر پینه‌ی شرم‌اش
ناپاکی‌ای از برتنی و ناز که بوده‌ست؟

مهران! چه توان راند زبان را به ستودن
کان "حافظ" دردانه‌ی دمساز که بوده‌ست؟

goo.gl/u9kf8M
بیستم مهرماه، روز بزرگداشت فرزانه‌ی ماندگار، "حافظ شیرازی" گرامی باد!

#مهران_گلستانی_ماچک_پشتی
#چکامه_پارسی #روز_حافظ

@AdabSar
✨✨✨✨‌

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔻قطره = چکه، چکیده، دیل(نقطه)، سِرِشک، توکه(گیلکی)، کم
🔻قطره‌ی آب = چکه‌ی آب
🔻قطرات = چکه‌ها، توکه‌ها
🔻قطره‌افشان = سِرِشک‌افشان، چکه‌افشان، شارَنده، اَفشانه
🔻قطره‌ی باران = چکه‌ی باران، ژیک، ژِنگ
🔻قطره‌چکان = چکه‌چکان، چکانه، چکاننده
🔻قطره‌دزد = آب‌دزد، ابر، خور
🔻قطره‌زدن = آمدوشدکردن، باریدن، تیزرَفتن
🔻قطره‌ی زرد = سرشک زرد، خور
🔻قطره‌زن = چکه‌زن، هرزه‌کار، هرزه‌گرد
🔻قطره‌فِشان = چکه‌فشان، ریزنده، دست‌ودل‌باز، رونده
🔻قطره قطره = چکه چکه، چک چک، دِلوپ دِلوپ(مهابادی)، توکه توکه(گیلکی)، اندک اندک
🔻قطره‌کردن = (قطره‌زدن)، آمدوشدکردن، باریدن، تیزرفتن
🔻مُقطر = چکانیده، چکیده
🔻آب‌مقطر = چِِکیدآب، چِکیداب، چکیده‌آب، چکه‌آب
🔻تقطیر = چکانِش، چکیده، چکاندن
🔻تقطیرشدن = چکیدن، تَراکاستن

✍نمونه:
🔺قطره قطره جمع گردد، وانگهی دریا شود =
اندک اندک گِرد آید، وانگهی دریا شود

🔺چو قطره بَرِ ژرف‌دریا بری
به دیوانگی مانَد این داوری #فردوسی =
چو چکه بَرِ ژرف‌دریا بری
به دیوانگی ماند این داوری

🔺هر نفسی بر دل آن پاکزاد
چون گره‌ی قطره نبودش گشاد #طاهر_وحید =
هر دَمِشی بر دل آن پاکزاد
چون گره‌ی توکه نبودش گشاد

🔺دوای موردنظر را با قطره‌چکان در حلقش ریخت =
داروی دلخواه را با چکانه در گلویش ریخت

🔺«قطره‌ی زرد» کنایه از آفتاب عالمتاب است =
«سرشک زرد» کنایه از آفتاب جهانتاب است

🔺چو دریا چرا ترسم از قطره‌دزد
که ابرم دهد بیش از آن دستمزد #نظامی =
چو دریا چرا ترسم از آب‌دزد
که ابرم دهد بیش از آن دستمزد

🔺آبیاری قطره‌ای نوعی آبیاری است که در آن آب با فشار نسبتاً کم و قطره‌قطره در پای گیاه می‌چکد =
آبیاری چکه‌ای گونه‌ای آبیاری است که در آن آب با فشار کمابیش کم و چکه‌چکه در پای گیاه می‌چکد

🔺آب مقطر آبی است که ناخالصی آن به طریقه‌ی تقطیر گرفته شده باشد =
چکیدآب آبی است که ناپالودگی آن به شیوه‌ی چکانِش گرفته شده باشد
چکیداب آبی است که آلودگی آن با تراکاستن گرفته شده باشد


گردآوری و نگارش #مجید_دری
#پارسی_پاک
#قطره #قطرات #مقطر #تقطیر
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

🔅پرسش شما

درود بانو
اسم های چيدا و چرام را اگر بررسی کنید سپاس گزار می شوم.
چيدا یعنی مثل مادر
چرام یعنی چراغ من

پاسخ ادبسار 👇👇

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

🔅آشنایی با نام‌های ایرانی
«چیدا»

«"چیدا" čédá از نام‌های پسرانه‌ی بلوچی است. چودا čūdá، جودا jūdá، jódá ، چوتا čūtá چیدگ čédag هم می‌گویندش.»
(بنگرید به فرهنگ نام‌های بلوچی، عبدالعزیز دولتی‌بخشان)

واژه‌نامه‌های سیدگنج و بلوچی لبزبلد(جان‌محمد دشتی)، «چیدگ» را به چم «گزیده، برگزیده، ویژه و نشان» شناسانده‌اند.
فرهنگ نام‌های بلوچی، «چوتا» را به «اندیش‌مند» چمانده‌اند(معنی کرده‌اند) و «جودا» را به «کسی که خیلی مرد است.» برگردانده‌اند، شاید به این رایَن(دلیل) که در بلوچی «جود jód» به چمِ «مردِ خانه» است.‌

«چیدا» در زبان لری برابر است با چودا به چمِ «مانند مادر» یا «مادرانه». (واژه‌نامه‌ی آزاد). آن را «مهربان همچون مادر» نیز دانسته‌اند. "دا" در لری به چم مادر است. شاید بتوان گفت نوزادی که مانستگی‌اش به مادر بیش‌تر است، به این نامش خوانند.
میان مردمان هند «جودا» jūdá نامی‌ست پرآوازه و دخترانه.


🇮🇷🇮🇷 چند نام ایرانی هم‌آوا:
👧🏻 چامه، چکامه، چیستا، چمان، چمانه، چکاوک، چشمه و...
👦🏻 چابک، چلیپا، چینود، چهرآذر، چهربرزین و...

✨برای فرزندانمان نام‌های زیبا و برازنده‌ی ایرانی برگزینیم✨

فرستنده: #بلال_ریگی
#نام_دخترانه_ایرانی
#نام_پسرانه_ایرانی
#چیدا
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

@AdabSar

از صلح می‌گویند یا از جنگ می‌خوانند؟
دیوانه‌ها آواز بی‌آهنگ می‌خوانند

گاهی قناری‌ها اگر در باغ هم باشند
مانند مرغان قفس دلتنگ می‌خوانند

کنج قفس می‌میرم و این خلق بازرگان
چون قصه‌ها مرگ مرا نیرنگ می‌دانند

سنگم به بدنامی زنند اکنون، ولی روزی
نام مرا با اشک روی سنگ می‌خوانند

این ماهی افتاده در تنگ تماشا را
پس کی به آن دریای آبی‌رنگ می‌خوانند؟

#فاضل_نظری
@AdabSar

💫

ورق زدم همه‌ی نسخه‌های خطی را

برای بودن با تو چرا دعایی نیست؟

#حسن_امانی
@AdabSar

🔷💠🔹🔹
@AdabSar

یکی را شنیدم از پیران مربی که مریدی را همی‌گفت: ای پسر! چندان که تعلق خاطر آدمی‌زاد به «روزی»‌ست، اگر به «روزی‌ده» بودی، به مقام از ملائکه در گذشتی.

روانت داد و طبع و عقل و ادراک
جمال و نطق و رای و فکرت و هوش
کنون پنداری ای ناچیز همت
که خواهد کردنت روزی فراموش


📚 گلستان #سعدی، بخش هفتم
🖇 #برگردان_به_پارسی
✍🏼 #بلال_ریگی


یکی را شنیدم از پیران پرورنده که شاگردی را همی‌گفت: ای پسر! چندان که آویختگی و دل‌بستگیِ آدمی‌زاد به «روزی»‌ است، اگر به «روزی‌ده» بودی، به پایه از فرشتگان درگذشتی.

روانت داد و خیم و ویر و دریافت
نِواک و گفت و رای، اندیشه و هوش
کنون پنداری ای ناچیز وَندْگَر
که خواهد کردنت روزی فراموش

@AdabSar
🔷💠🔹🔹

☀️☀️☀️☀️
@AdabSar

🏵 آشنایی با جشن‌های ایرانی
🏵 جشن رام‌روزی

🏵 بیست و یکم ماه مهر در گاهشماری یزدگردی ایران رام‌روز نام داشت و روز برگزاری جشن رام‌روزی بود. جشن رام‌روزی جشنی وابسته به مهرگان بود. زیرا مهرگان جشن بسیار بزرگی بود که گرچه روزهای برگزاری آن روشن است ولی به گفته‌ی ابوریحان بیرونی، سراسر ماه مهر جشن و شادمانی برگزار می‌شد. همانگونه که امروز ماه فروردین، کمابیش ماه جشن نوروز است.

🏵 بر پایه‌ی گاهشمار سغدی که شش روز با گاهشمار یزدگردی دگرسانی(تفاوت) دارد، رام‌روز هم‌زمان با واپسین روز جشن مهرگان و به نوشته‌ی بیرونی، روزی بود که کاوه، این نماد میهن‌پرستی به همراه فریدون بر آژی‌دهاک(ضحاک) پیروز شدند و فریدون، آژی‌دهاک را در کوه دماوند به بند کشید. جشن پیروزی پرآوازه‌ی آن‌ها با جشن‌های مهرگان درآمیخت. امروز بسیاری از کهن‌نگاران(مورخان)، فریدون شاهنامه را همان داریوش هخامنشی می‌دانند. بر پایه‌ی شاهنامه، فریدون تاگ(تاج) شاهی آژی‌دهاک را بر سر نهاد. آن روز، روزمهر از ماه مهر بود که جشن مهرگان برپا شد. در پی این رویدادها و جشن‌ها، ماه مهر نمادی برای امید به پیروزی نیکی بر بدی شد.

🏵 جشن‌های آیینی مهرگان در شش روز برگزار می‌شد.
همانگونه که می‌دانیم مهرگان بسیار کهن است و پیشینه‌ای به اندازه‌‌ی پیدایش میتراگرایی و آیین مهرپرستی دارد. آیین مهرپرستی و ستایش ایزد مهر، آیینی در میان آریاییان نخستین و دودمان‌های هند و آریایی بود که سپس به اروپا نیز راه یافت. ایزد مهر پس از پیدایش کیش زرتشتی یکی از فرشتگان برجسته بود.

🏵 روز نخست مهرگان، مهرگان کوچک و جشن مردم بود و روز ششم آن(رام‌روز) مهرگان بزرگ و جشن پادشاهان و فرمانروایان بود. این تنها روزی بود که شاهان و مردم می‌توانستند در کنار یکدیگر باده‌گساری کنند. میتراکانا یا مهرگان بزرگ، تنها روزی بود که شاهان هخامنشی با ردای ارغوانی می‌توانستند در برابر دیدگان مردم پایکوبی کنند(برقصند).

🏵 جشن مهرگان سرگذشتی پر رویداد و پر فراز و نشیب دارد. از آن‌رو گفته می‌شود جشن دلباختگان است که نخست، مهرگان جشن دوستی و پیمان و استوار ماندن بر پیمان‌ها بود و دوم، بر پایه‌ی افسانه‌ها و آنچه در نسک بندهش/بندهشن آمده، روزی بود که مشی و مشیانه، نخستین مرد و زن روی زمین، از پشت کیومرس و به گونه‌ی گیاه روییدند و در هم پیچیدند.

🏵 جشن رام‌روزی همچنین جشنی در ستایش ایزد رام بود. "رام"، ایزد شادمانی، آشتی و بخشنده‌ی چراگاه‌های فراخ بود. گفته می‌شود او به تن آدمی جان می‌بخشید.
ابوریحان بیرونی نام این جشن را "رام‌روچ" نوشته است. جشن رام‌روزی در سرزمین خوارزم بیشتر شناخته شده بود.

🏵 به گواه بسیاری، آغاز جشن مهرگان روز نخست یا دوم مهر است که در زمان ساسانیان به مهرروز(شانزدهم) مهر جابجا شد و رام‌روز شش روز پس از آن و برابر با بیست و یکم مهر بود. جشن مهرگان تا زمان تازش مغولان همچنان جشنی فراگیر بود ولی شوربختانه پس از آن کم‌فروغ و بی‌فروغ شد.

🏵 فرتور(عکس) پیوست: تندیس برنزی کاوه آهنگر است که در انباری شهرداری اسپادانا (اصفهان) نگهداری می‌شود. این تندیس شش و نیم گز(متر) است.
goo.gl/n32XEX

گردآوری و نگارش #پریسا_امام_وردی
______________
برگرفته از:
۱- "جشن‌های ایران باستان"
نویسنده: #محمد_حسین_موسوی
۲- "جشن‌های فراموش شده‌ی ایران باستان"
#مریم_نوذری_تهرانی و #بهروز_بیگوند
______________
#مهرگان #جشن_مهرگان #جشن_رام_روز #جشن_رام_روزی #فرهنگ_ایران

@AdabSar
☀️☀️☀️☀️

💫

برایش شعر خواندم، گوش کرد و بی‌تفاوت ‌گفت

کتابش کن که بفروشد، درآمدزاست اشعارت!


#عارفه_نصیری
@AdabSar

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

«امروز» هم از پس روزها رفت
و من ماندم و دلواپسی‌ها

امروز رفت و هرگز برنگشت
هتا دست هم تکان نداد
ولی
من همچنان رفتن نابهنگامش را به دیدار نشسته‌ام
همان‌گونه که آمدن نابهنگامش را به دیدار نشسته بودم

هتا نگاهم نکرد و رفت
با همان سنگدلی همیشگی‌اش!

#سلاله_ساغروانیان
#چکامه_پارسی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

🔷 امروز

سراینده و گوینده #سلاله_ساغروانیان

#چکامه_پارسی

@AdabSar

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
«هر‌آنگه که در کار سستی کنی
همه رای ناتندرستی کنی
☘️☘️☘️
چو چیره شود بر دلِ مرد رَشک
یکی دردمندی بود بی‌پِزَشک
🌺🌺🌺
دلِ‌مردِ‌ بیکار و بسیارگوی
ندارد به نزد کسان آبروی»
#فردوسی
🌻🌻🌻
امید که هفته‌ای باشد بی‌رشک
همراه تندرستی.

فرستنده #جعفر_جعفرزاده
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


خلیج = کـَندآب، آبکـَند، شاخاب، شاخابه، شاخاوه، آبگیر، آبدره، کَناب

خلیج فارس = کـَندآب پارس، شاخاب پارس، آبکـَند پارس

حوزه خلیج فارس = گرداگرد کَندآب پارس، پهنه‌ی شاخاب پارس

كشورهای حوزه خلیج فارس = كشورهای گستره‌ی شاخاوه پارس

✍نمونه:
جمعیت ها و دستجات و احزاب مختلف اعلامیه صادر کرده و مساعی دشمنان ایران و ایادی آنها را در عوض کردن اسم خلیج فارس بشدت محکوم نمودند =
گروه‌ها و دسته‌ها و هماد‌های گوناگون، آگهینامه داده و کوشش‌های ایران‌ستیزان و دستیارانشان را در دگرگونی نام شاخاب پارس به‌سختی نکوهش کردند.

#مجید_دری
#پارسی_پاک
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
«خلیج پارس»

غُرش خیزاب‌های نیلگونْ دریای پارس
بازتابی هست از نام غرورافزای پارس

تا به‌یاد آرد شکوه روزگار باستان
کی خلیج پارس از بیگانگان گیرد نشان

هم‌نوا خیزاب‌ها خوانند با من این سرود
باد بر هرچه نشان از پارس دارد بس درود

هم‌نوا و هم‌سُرا خیزاب‌های پُرخروش
می‌زنند ایرانیان را سربه‌سر بانگِ به‌هوش

یک‌زبان و یک‌دل و هم‌بسته و هم‌داستان
مرزها را با خردورزی زدایید از میان

پاک باید تا کنید آثار ننگین‌نامه‌ها
کرد آنچه پاره‌پاره میهن‌و از هم جدا

سربه‌سر باشید مانند دماوند استوار
هم‌دل و هم‌آرمان، ایران‌زمین را پاسدار

#حسین_فرهنگ_مهر
#شاخاب_پارس #خلیج_پارس #خلیج_فارس
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

ترانه‌ی "خلیج پارس"(شاخاب پارس)

آهنگساز: علی قمصری
ترانه‌سرا: حسین فرهنگ‌مهر
خواننده: همایون شجریان

#موزیک
#شاخاب_پارس #خلیج_پارس #خلیج_فارس
@AdabSar

@AdabSar

چه بود جز خفگی؟ جز سکوت و بیم نبود
شبیهِ خانه ولی خانه‌ی قدیم نبود

میان برف پریدیم و سهم‌مان چیزی
به‌جز نوازش شلیک مستقیم نبود

تگرگ می‌زد و توفان گرفته بود، اما
کسی به فکر دو گنجشک روی سیم نبود

کسی به گربه‌ی نزدیکِ تُنگ فکر نکرد
کسی به یاد دوتا ماهی یتیم نبود

تو را به گریه قسم بازگرد... آن بوسه
برای آنکه خداحافظی کنیم نبود

من و تو دور شدیم و خدا نگاه نکرد
من و تو دور شدیم و خدا کریم نبود!

#حامد_ابراهیم_پور
@AdabSar