ادب‌سار
12.6K subscribers
5.04K photos
125 videos
21 files
873 links
آرمان ادب‌سار
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی

instagram.com/AdabSar

گردانندگان:
بابک
مجید دُری @MajidDorri
پریسا امام‌وردیلو @New_View

فروشگاه ادبسار: @AdabSar1
Download Telegram
Forwarded from ادب‌سار
🌬🌧🌱🕊
goo.gl/ayWkFS

جشن آبان‌گان

در فرهنگ سرزمین ما، در جشن‌های گوناگون، مردم بر پاسداشت زیست‌‌بوم گواهی می‌دادند؛ ارزش و جایگاه آب (این پیشکش بی‌مانند هستی) را می‌دانستند؛ سرسبزی، زندگی، پاره‌های پرهام (عناصر طبیعت) و پیشکش‌های گیتی را می‌ستودند و برای بالندگی خاک ایران می‌کوشیدند و نام‌های فراوانی که برگرفته از سرسبزی و آبادنی زمین بود، برای فرزندان خود برمی‌گزیدند.
ایرانی باشیم و از ایران بیاموزیم.

چهارم آبان، "جشن آبان‌گان"، روز پاسداشت آب‌های پاک و بزرگداشت ایزدبانوی آب "آناهیتا"، فرخ باد.

#ادبسار
@AdabSar
🌱🌱
Forwarded from ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔻مجموعه = جُنگ، کوده، گزیده، گروه، دسته، ریسه، گِردشده، گِردآورد، گِردآور، گِردایه، گِردآیه، گِردآمده، پَرگال، اَنبوهه، انباشته
🔻مجموعه‌ی تهی = دسته‌ی تُهی
🔻مجموعه‌ی مشترک = دسته‌ی هَنباز
🔻مجموعه‌سازی = انبوه‌سازی
🔻زیر مجموعه = زیراَنبوهه، زیر دسته
🔻بالا مجموعه = بالا دسته
🔻اجتماع مجموعه‌ها = چپیره‌ی دسته‌ها

✍️نمونه:
🔺مجموعه‌ای از تمبرهای قدیمی داشت =
گِردایه‌ای از پِیکِه‌های کهن داشت

🔺مجموعه‌ی اشعار فروغ فرخزاد را خرید =
دفتر سروده‌های فروغ فرخزاد را خرید

🔺این مجموعه برای تلویزیون تولید می‌شود =
این جُنگ برای جامِ‌جَم ساخته می‌شود

🔺این عدد از مجموعه اعداد حقیقی است =
این شمارَک از دسته/گروه شماره‌های دُرُست است

🔺"مجموعه‌سازان" از مشکلات ساخت‌وساز گفتند =
"انبوه‌سازان" از دشواری‌های ساخت‌وساز گفتند

🔺نظریه ٔ "مجموعه‌ها" از مباحث مهم ریاضی جدید است =
نگره‌ی "دسته‌ها" از جستارهای مَهَند اَنگارِشِ نوین است

#مجید_دری
#پارسی_پاک
#مجموعه
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

چه جان‌سختم که بعد از رفتن تو، باز جان دارم
ولی از تو چه‌پنهان روح و جسمی ناتوان دارم

کسی از ظاهر یک کوه حالش را نمی‌فهمد
به ظاهر ساکتم، در سینه‌ام آتشفشان دارم

پس از تو باختم خورشید خوش‌رنگ زمینم را
پس از تو نفرتِ دیرینه‌ای از آسمان دارم

پُر از دلشوره بودم در کلاس گرمِ آغوشت
و باور کرده بودم پای عشقت امتحان دارم

چه حسّ نادری، با فتح الماس حضور تو
تمام لحظه‌ها احساس می‌کردم "جهاندار"م

اگرچه لحظه‌های خوب عمرِ کمتری دارند
ولی نام عزیزت را همیشه بر زبان دارم

نفس‌های تو را آن‌روزها در شیشه پُر کردم
"هوا"ی روزهای بودنت را همچنان دارم

#امید_صباغ_نو
@AdabSar
💫

آنقَدَر نیمه‌نماها به تنم زخـم زدند

نیمه‌ی گمشده‌ام آمد و نشناخت مرا

#فرانک_فردوسی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔷 سینایی

به آغوش که می‌کِشم‌اَش
به هنگام بوییدن‌اَش
و به وَختِ همه‌ی بوسه‌هایی که
دزدانه و بی‌هنگام از گونه‌هایش ربودم
دوستش دارم!

تشنگیِ روزهایی را که در یاد او شناورم
سیراب نمی‌کند
ولی
نوشدارویی‌ست بر نبودن‌های او
به‌مانند پنبه‌ای بر داغ‌های کهنه
که بهبودی نیابند!

خنده‌هایش
سرشارم نمی‌کنند
ولی نگاهشان که می‌کنم زیبایند!

کاش بود
او که بهانه‌ی بودن است
کاش می‌ماند
کاش سینایی نمی‌کرد در جان و تنم
این‌چنین ژَرف و کاری!

#سلاله_ساغروانیان
#چکامه_پارسی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
🌬🌧🌱🌿
@AdabSar

آشنایی با جشن‌های ایرانی
آبانگان؛ جشن پاسداشت آب

🛁🛀 هرودت نوشته است که ایرانیان درهیچ رودی پیشاب(ادرار) نمی‌کنند، آب دهان و بینی نمی‌اندازند و دست‌هایشان را در آن نمی‌شویند. آن‌ها دست شستن دیگران را هم در آب روان نمی‌پذیرند و به رودخانه ارج می‌نهند. استرابون نیز نوشته ایرانیان تن خود را در چارچوبی به نام آبزن می‌شویند تا آب بیهوده از دست نرود. آن‌ها در آب روان مردار و هرچه ناپاک است، نمی‌اندازند!

ایرانیان، هزاران سال پیش از این، ارزش آب را دریافته بودند و جشن‌هایی چون آبانگان، خوردادگان، تیرگان، آبریزگان، آبسالان و... که دستکم بیش از ۱۰ جشن بود، به بهانه‌ی پاسداشت آب برگزار می‌شد. جشن آبان‌گان نیز جشن ارج نهادن و پاسداری از آب، آناهیتا (ایزدبانوی آب) و آب‌های پاک زمین بود. واژه‌ی "آبان" نماد آب‌های پاک و به چم آب‌های پاک و هنگام آب و باران است.

☔️☔️ این ارزشمندی تا جایی بود که گفته می‌شود تیرداد اشکانی برای جنگ با رومیان، به‌جای راه آبی، راه دشوار زمینی را برگزید تا آب را نیالاید.

🌊🌊 ایرانیان در جشن آبانگان برای نکوداشت آب، در کنار رودها و دریاها شادی، پایکوبی و نیایش می‌کردند. پس از پیدایش کیش زرتشتی، خواندن سروده‌ی "آبان‌یشت" یا "آب‌زور" برای ارج نهادن به آب به آیین‌های این جشن افزوده شد.

💧💧 در باور ایرانیان باستان، آب دومین پیشکش خداوند به زمین است و "آناهیتا" نگهبان آن. از این‌رو آب و آناهیتا نمادهای پاکی تن و روان بودند و جشن آبانگان، جشن بزرگداشت پالایش تن و روان از زشتی و پلشتی بود. برپایه‌ی نوشته‌های نسک پهلوی بندهش، گل نیلوفر آبی یا سوسن خورآیی(شرقی) نشان ماه آبان و آناهیتا است.

🌦🌦 یکی از پایه‌های پیدایش جشن آبانگان این است که در پی جنگ‌های دراز ایران و توران، افراسیاب تورانی دستور داد تا کاریزها و نهرهای ایران را ویران کنند. پس از پایان جنگ، پسر تهماسب که "زو" نام داشت پیشنهاد کرد تا کاریزها و نهرهای ویران را لایروبی کنند. پس از این کار، بار دیگر آب در نهرها روان شد و مردم بالندگی آب‌ها را جشن گرفتند.
همچنین گفته می‌شود پس از هشت سال خشکسالی در ایران، در ماه آبان باران بارید و خرمی و سرسبزی بازآمد. بیماری و نداری مردم به پایان رسید و از آن زمان جشن آبانگان با شادی بیشتری برپا شد.

☔️☔️ ایرانیان با ساختن کاریزها، آب‌انبار، پالایشگر آب زیگورات چغازنبیل و ده‌ها آب‌بند(سد)، کوشش خود را برای نگهداشت و بهره‌برداری بهینه از آب به کار بستند.

جشن آبان‌گان در روز آبان از ماه آبان برابر با چهارم آبان در گاهشمار(تقویم) باستانی و دهم آبان در گاهشمار خیامی که امروز از آن بهره می‌بریم، برگزار می‌شد.

goo.gl/Fc44PQ
______________
برداشت آزاد از:
۱- از نوروز تا نوروز
نویسنده: #کورش_نیکنام
۲- اساتیر و فرهنگ ایران
نویسنده: #رحیم_عفیفی
۳- جشن‌های ایران باستان
نویسنده: #هاشم_رضی
۴- هفته نامه‌ی "امرداد"
______________
#فرهنگ_ایران #جشن_آبانگان #آبانگان
@AdabSar
🌬☔️🌱
👍2
Forwarded from ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔻محیط زیست = بوم زیست، زیست‌بوم، زیستگاه، پَرهام

نمونه:
🔺به عضویت جمعیت حفاظت از محیط زیست درآمد =
به هَموَندی انجمن نگهبان زیستگاه درآمد

🔺قطع اشجار باعث تخریب محیط زیست است =
بریدن درختان مایه‌ی نابودی زیست‌بوم است

🔺پست امروز متعلق به محیط زیست است =
پیام امروز وابسته به بوم زیست است

🔺طرفدار حفظ محیط زیست است =
هوادار پاسداشت پَرهام است

🚩 همچنین بنگرید به این پیام: t.me/AdabSar/3330

#مجید_دری
#پارسی_پاک
#محیط_زیست
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

ای که در باغ تنت خرمن گل‌ها داری
از چه رو این‌همه افسوس و دریغا داری؟

حرف پیری مزن ای غنچه در آغاز حیات
تو از امروز چرا غصه‌ی فردا داری؟

مثل آن منظره‌ی جالب پاییز درخت
هرچه هم زرد شوی باز تماشا داری

موج موهای بلندت همگی هست گواه
اینکه در سینه‌ی خود یک دل دریا داری

در سدا(صدا)ی سخن و صوت قدم‌های وزین
نغمه‌ی باربد، آهنگ نکیسا داری

مدعی نیستی اما همه حرفت شعر است
بسکه در هر سخن "افسانه‌ی نیما" داری!

#رضاخادمه_مولوی
@AdabSar
@AdabSar

تو آمدی
و بی آنکه بدانی
خدا با تو
برای من
یک بغل شعر نگفته فرستاد!

حالا
بنشین و تماشا کن
چگونه
آیه آیه
کتاب رسالت تو را
خواهم سرود
پیامبر از همه‌جا بی‌خبر من!


#افشین_یداللهی
@AdabSar
💫

بگیر فال مرا، من به فال معتقدم
بگو، دوباره بگو، بر وصال معتقدم

به هرکجا بروی در دلم هراسی نیست
به بازگشتن مال حلال معتقدم

#محمد_رفیعی
@AdabSar
👥👥👥👥
🔅پرسش شما

سلام
یک پرسش داشتم ازشما
معادل پارسی واژه ی انسان چیست؟


🔅پاسخ ادبسار 👇👇👇
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔻انسان = Man، مَرتو، مردم، گـَیومَرت(کیومرث)، آدم، آدمی، آدم‌زاده، آدمیزاد ،آدمیزاده، مَشیا، مَشی(مَشی و مَشیانه=آدم و حوا)، کـَس
🔻انسان‌دوست = مَرتودوست، مردم‌دوست
🔻انسان‌دوستی = مردم‌دوستی، مَرتودوستی
🔻انسانگرایی = آدمی‌گرایی
🔻انسانی = مَردُمیک، آمی
🔻انسانیت = مردمی، هومَنی، مردمی‌گری، آدمی‌گری
🔻انسان‌ها = مردمان
🔻انسان مصنوعی = مَرتوواره، آدم‌واره

❗️پی‌نوشت:
- «آدم» دگرگون‌شده‌ی «ایودامَن» و به چَم «نخستین آفریده» است. بر پایه‌ی آنچه در اوستا آمده «ایودامَنَ» نخستین کسی است که آفریده شده است.
- «گـَیومَرت»(کیومرث)را برخی کهن‌نگاران «نخستین آفریده» و برخی نیز چون فردوسی «نخستین پادشاه جهان» دانسته‌اند:
نخستین خدیوی که کشور گشود
سر پادشاهان کیومرث بود #فردوسی

✍️نمونه:
🔺انسان‌ها محتاج غذا، لباس و مسکن‌اند =
مردمان نیازمند خوراک، پوشاک و کاشانه‌اند

🔺اعمال شکنجه برای نائل‌شدن به انسانیت، نقض غرض است =
کاربرد شکنجه برای رسیدن به هومَنی، آماج‌شکنی است

🔺حفظ کرامت انسانی بالاترین حق بشر است =
نگهداشت بزرگواری آدمی، بالاترین سزای مَرتوگان است

🔺هیچ انسانی اجازه‌ی تخریب زمین را ندارد =
هیچ کسی پروانه‌ی نابودی زمین را ندارد


گردآوری و نگارش #مجید_دری
#پارسی_پاک
#انسان #انسانیت #انسانی
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

روبروی چشم خود چشمی غزل‌خوان داشتم
حال اگرچه هیچ نذری عهده‌دار وصل نیست

تا تو بودی در شبم، من ماه تابان داشتم
یک‌زمان پیشآمدی بودم که امکان داشتم

ماجراهایی که با من زیر باران داشتی
شعر اگر می‌شد، قریب پنج دیوان داشتم

بعدِ تو، بیش از همه فکرم به این مشغول بود
من چه چیزی کمتر از آن نارفیقان داشتم؟!

ساده از «من بی تو می‌میرم» گذشتی خوب من!
من به این یک جمله‌ی خود، سخت ایمان داشتم

لحظه‌ی تشییع من، از دور بویت می‌رسید
تا دو ساعت بعد دَفنم همچنان جان داشتم!



#کاظم_بهمنی
@AdabSar
💫

اینقدر که کوچه‌کوچه گز می‌کردند
از دیدن هر عتیقه حظ می‌کردند

ای کاش که دوره‌گردها یک دفعه
دل‌های شکسته هم عوض می‌کردند!


#شهراد_میدری
@AdabSar
هما ارژنگی - کوروش
@AdabSar
سروده‌ای برای "کوروش" با سدا(صدا)ی سراینده
#هما_ارژنگی
#روز_کوروش
@AdabSar
🔅پرسش شما

با درودهاي اهوراي بر شما كدبان مجيد
اگر ميشود چمناي نام سندوس را بفرماييد

پاسخ ادبسار 👇👇
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

🔅آشنایی با نام «سندوس»

👗👒 "سُندوس" نامی دخترانه، به چم پارچه‌ی دیبای ناب و گران‌بها، گل‌های رنگارنگ و زیبا است.(عمید، معین، فرهنگ نام‌ها و...) "سندوس" یکی از واژگانی است که درباره‌ی آن بسیار گفت‌وگو شده است.
گفته شده که "سندوس" نام یکی از خواهران خشایارشاه بود.(نامنامه‌ی کردی) این نام امروز کمتر در نام‌های دخترانه دیده می‌شود.
این واژه در قرآن سه بار آمده و به مانک(معنی) جامه‌ی دیبای بهشتیان است.
- تو همچون سندس گردتن به هر رنگ
و یا همچون زری گردان به هر چنگ! (ویس و رامین)


👗👒 دیدگاه‌ها را بخوانید:

1⃣ "سُندُس" تازی شده‌ی واژه‌ی پارسی "سُندوس" است و از نخستین واژگان پارسی است که به زبان تازی راه یافته. زیرا در سروده‌های کهن تازی نیز دیده می‌شود. ابوالقاسم پرتو، واژه‌نامه‌ی المعانی، عمید، ثعالبی، کندی، جوالیقی، خفاجی، سیوطی، فریتاگ و... باور دارند که "سندس" واژه‌ای پارسی است.

2⃣ "سندوس" واژه‌ای یونانی است که به زبان تازی رفته است. دهخدا، فرانکل و گروهی از زبان‌شناسان پیرو این دیدگاه هستند و می‌گویند در پارسی واژه‌ای که بتوانیم آن را ریشه‌ی "سندوس" بدانیم، نیست. هرچند که فرانکل دیگر دیدگاه‌ها را به روشنی نادرست نمی‌داند.
آرتور جفری زبان‌شناس و قرآن‌پژوه انگلیسی به گمان نخست و پارسی بودن واژه، بیشتر گرایش دارد. وُراک آن را برآمده از زبان اکدی و هنینگ "سندوس" را سغدی می‌داند.
کسانی واژه را یونانی می‌دانند آن را پارچه‌ای از کتان و پنبه چمیده‌اند، نه دیبای ناب.

3⃣ گروه اندکی آن را واژه‌ی تازی و برخی واژه‌ی هندی به چمار(معنی) پرده و پوشش نرم و نازک می‌دانند.


👗👒 کسانی که به پارسی بودن نام "سندوس" باور دارند، آن را نام کهن شهر نقده می‌دانند و درباره‌ ریشه‌ی واژه دیدگاه‌هایی آورده‌اند که بی‌هیچ داوری درباره‌ی درستی‌شان، با هم می‌خوانیم:

1⃣ "سندوس" آمیخته از سن+دوس است. "سن" از واژه‌ی کهن "سئن" به مانک شاهین(پرنده‌ی شکاری) و "دوس" به چم دژ و "سندوس"(دژ شاهین) نام کهن شهر شاهین‌دژ است. آن‌ها نام‌های سنندج، شاهین‌دژ و شهر صحنه(سئنه) در کرمانشاه را از همین خانواده می‌دانند.

2⃣ "سندوس" از "سْنَ" به مانک سرزمین پربار و پرآب برای کشاورزی است و در این سرزمین بارور برنج کشت می‌شد. از این‌رو "سندوس" به چمار دژ بارور/پربار است. "سندوس" را در کُردی دشت پهن و سرسبز هم چمیده‌اند(معنی کرده‌اند). پیروان این دیدگاه واژه‌ی آذری "سولدوز" را با "سندوس" هم‌ریشه می‌دانند.

3⃣ "سندوس" نام روستایی در میان سه کوه بود و هرکوه دژ و دژبان داشت که "سندوس"(سه‌دژ) خوانده می‌شد!!


🇮🇷🇮🇷 چند نام ایرانی هم‌آوا:
👧🏻 سیندخت، سوگند، سوسن، سمندیس، سَتوِس، ستومن، ساویس و...
👦🏻 سینا، سیناک، کاوس، اشکبوس، کیوس، سوشیانس، سُرایش، سروش، سورن، سرود، سپند، ستُرگ، سَپرَنگ، ساسان، سپنتا و...

برای فرزندانمان نام‌های زیبا و برازنده‌ی ایرانی برگزینیم
گردآوری و نگارش: #پریسا_امام_وردی

#نام_دخترانه_ایرانی #سندوس
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
💫

صبحم عسل و ترانه و چایی شد
روزم چقدر بکر و تماشایی شد!

هر شنبه که با نام تو کردم آغاز
سرتاسر هفته غرق زیبایی شد!


#شهراد_ميدرى
@AdabSar
🔷💠🔹🔹
@AdabSar
«بِدان کوش
تا دور باشی ز خشم،
به مردی
بخواب از گنهکار چشم،
🌻🌻🌻
چو خشم آوری
هم پشیمان شوی،
به پوزش
نگهبانِ درمان شوی،
🌺🌺🌺
هرآنگه که خشم آورد پادشا
سبکْ‌‌مایه خوانَد وُرا پارسا.»
#فردوسی
🌸🌸🌸
با امید به هفته‌ای بهتر از هفته‌ی پیش

فرستنده #جعفر_جعفرزاده
@AdabSar
🔷💠🔹🔹