نقدآگین
12.2K subscribers
3.83K photos
3.37K videos
93 files
9.05K links
«حقیقت، خواستار نقد است؛ نه مدح»
— بررسی پدیدارهای فرهنگی با رویکردی انتقادی

🔗 نقدآگين در پلتفرم‌ها:
t.me/Naqdagin/6435

👥 دعوت به مناظره در نقدآگین:
t.me/Naqdagin/11747

📌پیشنهاد ترجمه، مقاله، مطلب:
t.me/Naqdagin/15660

⚡️توضیح ضروری:
t.me/Naqdagin/6
Download Telegram
⬛️ زینب مولایی‌راد، مادر کیان پیرفلک، روز جمعه در مراسم خاک‌سپاری کودکش با بیان جزئیاتی از وقایع رخ داده در جریان تیراندازی به خودروی خانواده‌اش، خط بطلانی بر تمام تبلیغات حکومت کشید. او به صراحت تروریستی خواندن تیراندازی را دروغ خواند و گفت «خود لباس‌شخصی‌ها» خودروی آن‌ها را در زمان عبور از خیابان «به رگبار بستند».

⬛️ همین چند جمله‌ مادرِ کیان پیرفلک عمیق‌تر از هر تحلیلِ نظری و سیاسی، ماهیت #حکومت_اسلامی و نسبتِ آن‌را با مردم بیان می‌کند:
«یکی داد زد برگردین. می‌دونین «کیان» چی گفت؟ آی دردت به جونم. گفت بابا این دفعه به پلیس‌ها اعتماد کن! درجا دور زدیم. برگشتیم سمت پلیس‌ها و ماشین رو به رگبار بستن».

✍️#فرج_سرکوهی



🌾@Naqdagin
لمپن‌ها
@Naqdagin
#اپوزیشنقد #آینه_تاریخ

🎧 لمپن‌ها
هر حکومت فاشیستی بر دوش «چماقداران دچار کیش شخصیت» بالا می‌آید

🎙#فرج_سرکوهی



🌾 @Naqdagin
📘شجاعت یا فرافکنی داریوش شایگان؟ (۱)
— کی «گند زد»؟ «فرح پهلوی و شایگان» یا «چپ‌ها»؟

✍️#فرج_سرکوهی


#نقد_روشنفکران #آینه_تاریخ



🌾 @Naqdagin | @Faraj_Sarkohi
📘شجاعت یا فرافکنی داریوش شایگان؟ (۱)
— کی «گند زد»؟ «فرح پهلوی و شایگان» یا «چپ‌ها»؟

✍️#فرج_سرکوهی

🍂 این متن را می‌خواستم چون کامنت در صفحه آقای عمار ملکی بگذارم، اما دیدم بد نیست اینجا منتشر کنم چون کمی طولانی‌تر از حوصله کامنت است و موضوع نیز می تواند عمومی باشد.

🍂 آقای عمار مالکی به نقل این جمله دکتر شایگان «ما روشنفکران (دهه ۴۰ و۵۰) پرت بودیم و تحلیل درستی از جایگاه خود در جامعه و جامعه خود در جهان نداشتیم. یکی دیگر از آسیب‌های جامعه ما در آن هنگام چپ‌زدگی شدید بود. باید اعتراف کنم شرمنده‌ام که نسل ما گند زد!»، نوشته‌است «روشنفکری که شجاعانه خود و نسلش را نقد کرد، درگذشت».

🍂 اقای ملکی! من این را می‌فهم که چرا اینگونه جمله‌های آیه‌گونه(!)، آب از لب‌ولوچۀ چپ‌ستیزان، اصلاح‌طلبان حکومتی و فرهنگی‌کاران امنیتی رسانه‌هائی چون «کین‌نامه» و توابع، سرازیر می‌کند، اما کاش شما تا این حد از دهه‌های چهل و پنجاه خبر داشتید که بدانید، آقای شایگان، در آن زمان از چهره‌های فعال گرایش «احیا و بازگشت به سنت‌های اسلامی» بود که فرهنگ غربی را منحط و... و تمامی گرایش‌های لائیک و دموکراسی‌خواه و چپ را «فراورده‌های فرهنگ منحط غربی» تلقی می‌کردند! و نه‌تنها روشنفکری منتقد یا مخالف سلطنت پهلوی نبود، بلکه آدمی بود «در خدمت دم و دستگاه‌های عریض و طویل و آب و نان دار دربار پهلوی».

🍂 خانم فرح پهلوی در آن زمان، با سرمایه‌گذاری هنگفت مالی و تبلیغاتی و معنوی و امنیتی، برای احیا و حفظ و اشاعۀ «سنت‌های اسلامی» می‌کوشید. یکی هم به این دلیل که به خظا فکر می‌کردند، سنت‌های اسلامی، پادزهر موثری‌ست عليه دموکراسی‌خواهان (از جمله جبهه ملی و چپ‌ها) و سلطنت را بیمه می‌کند، اما «از قضا سرگنجيين صفرا فزود/ روغن بادام خشکی می‌نمود».

🍂 نگاه کنید به کارنامۀ نهادها و جریان‌هائی که خانم فرح پهلوی راه انداخت یا مدافع و حامی آنها بود؛ مثل «انجمن حکمت و فلسفه» با دکتر نصر، «مرکز حفظ و اشاعه موسیقی سنتی» با دکتر صفوت، «مرکز حفظ بافت معماری سنتی» با مهندس دييا، تشویق نقاشی سقاخانه و قهوه‌خانه، برخی برنامه‌های جشن هنر و ...؛ کتاب‌های «آسیا در برابر غرب» و «بت‌های ذهنی و خاطره ازلی» شایگان، کتاب «آن جه خود داشته» احسان نراقی در همان دهه‌ها منتشر شدند، آثاری در تبيلغ همین تلاش‌ها (بد نیست بخوانید).

🍂 جالب است که بخشی از دربار پهلوی از سویی، و کسانی چون آقایان خمینی و جلال آل احمد و.. از دیگر سو، همزمان برای احیا سنت‌های اسلامی می‌کوشیدند و زمینه‌های فرهنگی رواج این سنت‌ها را در جامعه فراهم می‌کردند و آن هم با «منحط » خواندن «فرهنگ غربی» و تمجید و تبلیغ سنت‌های اسلامی (این همراهی، خود موضوعی‌ست مهم).

🍂 دیدیم که زمینه‌سازی فرهنگی برای احیای سنت‌های اسلامی در جامعه، چه نقش مهمی داشت در پدید آمدن جمهوری اسلامی و چه نتیجه‌ای. جمهوری اسلامی حاصل ده‌ها مولفه و عامل است؛ از عوامل فرهنگی آن یکی هم همان فعالیت گسترده‌ی گرایش «احیا و حفظ و اشاعه سنت‌های اسلامی» است که حتا در تلویزیون حکومتی دوران سلطنت، برنامه‌ی ثابت هفتگی داشت، با حضور باز هم ثابت آقایان احمد فردید و احسان نراقی در نقش مبلغان «اتحطاط فرهنگ غرب و بازگشت به سنت‌های اسلامی» و... .

🍂 اگر قرار است زمینه‌های فرهنگی جمهوری اسلامی را بشناسم، «گرایش احیا و حفظ و اشاعه سنت‌های اسلامی» در هر دو سوی همسو (فرح پهلوی و شایگان‌ها، فردیدها و نصرها از سوئی، و خمینی و آل احمدها و بازگان-شریعتی‌ها از دیگر سوی) را باید دید.

🍂 اگر قرار است روندی فكری را بر اساس نتیجه عملی آن داوری کنیم، «گرایش احیا و حفظ و اشاعه سنت‌های اسلامی» روندی بود در خدمت پدید آمدن جمهوری اسلامی و پیروری سنت‌های اسلامی بر گرایش‌های دیگر انقلاب، از جمله بر لائیک‌ها و دموکراسی‌خواهان که از نگاه گرایش «احیا و حفظ و اشاعه سنت‌های اسلامی» «غربی و منحط» تلقی می‌شدند؛ پس این نه « نسل» شایگان»، آنگونه که او و شما نوشته‌اید، بلکه کسانی چون «شایگان و نراقی و نصر و فرح پهلوی و فردید و خمینی و ...» بودند که به گفته او «گند زدند » و این «گند زدن»، ربطی ندارد به نسلی از روشنفکران ایران و ربطی ندارد به «چپ‌زدگی» آن هم از نوع «شدید»؟

🍂 خطاهای روشنفکرات و چپ‌ها را در آن زمان نیز می‌توان و باید جدی بررسی کرد، اما نه اینگونه بی‌ربط که در جمله شایگان است؛ برخلاف گفته شما، آقای شایگان در این جمله، نه خود را نقد کرده‌است و نه نسل خود را؛ برعکس، کوشیده‌است «گند زدن» خود و همفکران خود را پنهان کند و گناه را به گردن چپ‌ها بیاندازد (درین باره یادداشتی می‌نویسم و اینجا به همین بسنده میکنم). یک نکته دیگر این که جمله‌ای تا این حد نادرست، کسی را به وجد آورد از شاخصه بیماری آشکار یا پنهان چپ‌ستیزی نیست؟ نقد چپ امری متفاوت و دیگر است تا چپ ستیزی!



🌾 @Naqdagin | @Faraj_Sarkohi
📘شجاعت یا فرافکنی داریوش شایگان؟ (۲)
— کی «گند زد»؟ «فرح پهلوی و شایگان» یا «چپ‌ها»؟

✍️#فرج_سرکوهی

طرح بحث
🍂
چندی روز پیش یادداشتی نوشتم در فیس بوک با عنوان «کی گند زد؟ فرح پهلوی و شایگان یا «چپ زدگی شدید» یا.. ». که به‌ویژه سلطنت‌طلبان را خشمگین کرد. نمی‌دانستند که «شهبانوی گرامی» آنها، سرمایه‌گذار گرایش «احیا، اشاعه و بازگشت به سنت‌های اسلامی» و از زمینه‌سازان جمهوری اسلامی در عرصه فرهنگی بوده‌است.

🍂 در متنی مستقل در باره «گرایش بازگشت» خواهم نوشت. متن واکنشی بود به جمله‌ای از آقای داریوش شایگان. آقای عمار ملکی نقدی بر نوشته من نوشت. متن دوم اقای ملکی به چپ و چپ‌ستیزی می پردازد و متن حاضر پاسخی‌ست به این نوشته که بلندتر از ظرفیت فیس بوک از آب درآمد.

🍂 جمله‌ی شایگان که نخست، در نشریات فرهنگی کاران امنیتی داخل در موج چپ‌ستیزی رایج منتشر و آب از لب و لوچه چپ‌ستیزان و سلطنت طلبان «سرازیر» کرد، به نقل از نوشته اقای ملکی این است «ما روشنفکران (دهه۴۰ و۵۰) پرت بودیم و تحلیل درستی ازجایگاه خود در جامعه و جامعه خود درجهان نداشتیم. یکی دیگر از آسیب‌های جامعه‌ی ما در آن هنگام، چپ‌زدگی شدید بود. باید اعتراف کنم شرمنده‌ام که نسل ما گند زد»

«چپ ظلم‌ستیز» و «چپ غرب‌ستیز»
🍂
آقای ملکی عزیز!ً در پاسخ شما به نوشته من مشکلی متدیک (روش شناختی) هست که راه را بر بحث و نقد جدی می‌بندد. شما با ارائه تعریف‌هائی شخصی و اختصاصی و اگر ناراحت نشوید، من‌درآوردی، از اصطلاح‌های «چپ» و «چپ‌زده» و «چپ ظلم‌ستیز» و «چپ غرب‌ستیز»، مبنای بحث را بر تعریف‌های شخصی و اختصاصی خود گذاشته‌اید. تعریف‌های شما چنان تنظیم شده‌اند که نتیجه‌گیری دلخواه شما را اثبات کنند.

🍂 دستکم بر سابقه دانشگاهی خود می‌دانید که این شیوه اسکولاستیکی و مدرسی و قرون وسطائی با بحث جدی بیگانه است. این شیوه در جهان مجازی و برخی رسانه‌های فارسی زبان، بر ذهن‌های ساده‌ی پذیرنده‌ی فرمول های ساده، موثر است، اما با سابقه آکادمیک شما و با روال بحث جدی در تضاد.

🍂 من هم می‌توانم برای مثل، برای آب و سنگ دو تعریف اختصاصی و شخصی جعل کنم و بگویم آب در تعریف من جسم جامدی‌ست که... و سنگ ماده سیالی‌ست که... و نتیجه بگیرم که با زدن آب بر سر ادم‌ها می توان آن ها را کشت و سنگ را می‌توان نوشید و هر کس انتقاد کرد، بگویم که تعریف من از این دو کلمه چنین است و نتیجه با تعریف‌های من همگن. اما که چه بشود؟

🍂 البته حقّ شماست که اصطلاح‌سازی کنید یا از هر واژه‌ای، هر تعریفی که خواستید ارائه کنید. مشکل این جاست که با تعریف‌های شخصی و اختصاصی و من‌درآوردی، نمی‌توان با دیگران گفت و گو و تبادل نظر کرد.

🍂 تعریف‌های شما شاید بر ذهن‌های ساده‌ای تاثیر بگذارید که برای مثال از خود نمی‌پرسند، داریوش شایگان «دوره‌ی بازگشت به سنت‌های اسلامی و معتقد به کرامات مابعدالطبیعی» و جلال آل احمد «دوره‌ی غرب زدگی» را چگونه می‌شود با کسی چون امیرپرویز پویان در یک مقوله جای داد؟ آن هم وقتی سه متن درخشان امیرپرویز پویان در نقد عمیق و رادیکال و جدی آل احمد و گرایش «احیا، اشاعه و بازگشت به هویت و سنت»های اسلامی در دهه چهل هنوز در دست است و می‌توان آن‌ها را خواند.

🍂 نمی‌پرسند که روشنفکرانی مدافع دستاوردهای فرهنگی و تمدنی مدرنیته چون پویان یا شاملو را چگونه می‌شود با دفتر فرح پهلوی، داریوش شایگان، احمد فردید، احسان نراقی، حسن نصر و... (درباریان هوادار بازگشت) و
#علی_شریعتی و روح الله خمینی و آل احمد و...، (مخالفان حکومت اما معتقد به بازگشت)، با انگ «چپ غرب‌ستیز» یا «چپ‌زده» در یک گونی چپاند؟

🍂 از خود نمی‌پرسند اگر همه چپ‌ها، جز اقلیتی کوچک، «غرب‌ستیز» و «مخالف دستاوردهای مدرنیته» بودند، پس آن همه آثار هنری و ادبی، که چپ‌های ایرانی بر بستر دستاوردهای مدرنیته‌ی به‌اصطلاح غربی، خلق کردند و آن همه نهاد مدرن که برساختند، از کجا آمده است؟

🔻تیترهای بعدی نوشتار:
شیطان و خدا، چپ و ...
چه کسی در ایران فرهنگ ساز بود؟ چپ یا دیگران؟
نقد چپ و چپ‌ستیزی
چپ کیست و چیست؟
سوریه
مبارزه با سلطه سرمایه‌داری آمریکا
حاشیه داعش و القاعده

🌐 مطالعه ادامه متن ومتن کامل
زمان مطالعه: ۹ دقیقه
🔖 ۱۸۲۶ واژه


#نقد_روشنفکران #آینه_تاریخ #نقد_چپ #چپ_ایرانی



🌾 @Naqdagin | @Faraj_Sarkohi
تبارنامهٔ لومپن‌ها
@Naqdagin
🎧 تبارنامه‌ی «لومپن‌ها»
— به‌مناسبت هفتادمین سالگرد کودتای ۲۸ امرداد

✍️ #شروین_وکیلی | 🎙 سوسن آذیش


🗄پست مرتبط
📻 فرج سرکوهی از کمپ لمپن‌ها می‌گوید

#آینه_تاریخ #نقد_چپ


🌾@Naqdagin | @sherwin_vakili
ایران چه دارد؟
@Naqdagin
🎧 ایران دیگر چه چیزی برای مذاکره با آمریکا دارد؟

🎙#مهدی_مطهرنیا و #فرج_سرکوهی


.


#سیاست #بین‌الملل



🌾 @Naqdagin