🌺☘️🌼🍀🌻🌿🌸🍂🌹🍃🌷🌿

سخن چون برابر شود با خِرَد
روانِ سراینده رامش بَرَد

کسی را که اندیشه ناخُوَش بُوَد
بدان ناخوشیْ‌رای او گَش بُوَد

همی خویشتن را چلیپا کند
به پیشِ خردمند، رسوا کند
ولیکن نبیند کس آهوی* خویش
تو را روشن آید همی خویِ خویش

اگر داد باید که آید به جای
بیارای و زان‌پس به دانا نمای

چو دانا پسندد پسندیده شد
به جویِ تو در آب چون دیده شد
#فردوسى
__
*عیب

امید که:
مبادا گزند سپهر بلند
مه پیکار آهرمن پرگزند


فرستنده #جعفر_جعفرزاده
#چکامه_پارسی
@AdabSar
🌺🌿🌷🍃🌹🍂🌸☘️🌻🍀🌼🌺

💫

گر مُخیر بکنندم به قیامت که چه خواهی

دوست ما را و همه نعمت فردوس شما را

#سعدی
@AdabSar

💫

نه بختِ بدِ مراست سامان
و ای شب نه توراست هیچ پایان

چندین چه كنی مرا ستیزه
بس نیست مرا غم زمانه؟

#نیما_یوشیج
#چکامه_پارسی
@AdabSar

💚🤍❤️ @AdabSar

بخوانیم و بدانیم که در چنین روزهایی در گذشته، چه گذشته!

🇮🇷 روز ۱۶ ژانویه ۱۳۱۷ ترسایی، رشیدالدین فضل‌الله همدانی وزیر ابوسعید بهادر ایلخان مغولی از کار برکنار و یک سال پس از آن به دستور ایلخان با شمشیر به دو نیم شد. او پزشکی نامدار و خوش‌نام بود. پادورزان(مخالفان) رشیدالدین از او بدگویی‌ها کرده و می‌گفتند که در کشته شدن الجایتو، فرمانروای پیشین مغول دست داشته است. رشیدالدین به شایسته‌سالاری باور داشت و در زمانی که وزیر بود، می‌کوشید کارداران(مقامات) کشور ایرانی باشند و از میان مردمان دانش‌مایه(با سواد) و اندیشه‌ورز برگزیده شوند. گزینش حمدالله مستوفی به سرپرستی کاسپین تا زنگان(قزوین تا زنجان) یک نمونه از کوشش‌های او است.

🇮🇷 در روز هجدهم ژانویه سال ۳۱۱ ترسایی و در زمان ساسانیان، به دنبال ناآرامی‌هایی که بر سر پادشاهی کشور پیش آمده بود، بزرگان ایران فرزند زاده نشده‌ی شاه درگذشته را به پادشاهی برگزیدند. زیرا یکی از پزشکان دربار پس از گفت‌وگو با شهبانو پیش‌بینی کرده بود که نوزاد پسر است. هرچند که در ساسانیان دختران هم به پادشاهی می‌رسیدند. پس شاپور دوم که از هفده سالگی فرمانروایی را به دست گرفت، پیش از زاده شدن شاه شده بود. در زمانی که بزرگان نمی‌توانستند برای گزینش پادشاه هماهنگ شوند، یک تیره عرب به سرزمین بحرین که بخشی از خاک ایران بود، دست‌اندازی کرد تا بحرین را از آن خود کند و به این استان کوچید(مهاجرت کرد). تازیان در آن زمان سراسر کرانه‌ی خاوری شاخاوه پارس(ساحل غربی خلیج فارس) و آبخُست(جزیره) بحرین را بحرین می‌نامیدند. شاپور دوم هنگامی که فرمانروایی را به دست گرفت به سختی آنان را سرکوب کرد، بسیاری را به بند کشید و تازیان دیگر را از این سرزمین راند. می‌گویند او شانه‌ی عرب‌های دربند را سوراخ کرد و آنان را به ریسمان کشید. برای همین به او ذوالاکتاف می‌گویند. رومیان نوشته‌اند که این پاژنام(لقب)، برای این بود که شاپور شانه‌های پهن داشت یا چهارشانه بود.
فرتور(عکس)، سنگ‌نگاره‌ی شاپور دوم است.

🇮🇷 در روز ۲۹ دی یا نوزدهم ژانویه ۱۶۲۹ ترسایی، شاه عباس یکم در بهشهر درگذشت. او برای آگاهی از زندگی مردم، تهی‌دستان، بازاریان و دیگران، به‌گونه‌ای ناشناس به گشت‌وگذار و گپ‌وگفت با مردم می‌پرداخت. در زمان پادشاهی او مرزهای ایران به مرزهای گسترده‌ی ایران باستان نزدیک شد، نیروی دریایی توانمندی پرورش داد، با کشورهای دور و نزدیک در آرامش به دادوستد و بازرگانی پرداخت و شهرهای بسیاری را آباد کرد. با کوشش‌های شاه عباس یکم، اسپادانا(اصفهان) زیباترین شهر جهان در آن زمان شد، گذرگاه(جاده)ها آرام شدند، کاروانسراهای زیبا و فراوان ساخته و در ایران یک ارتش میهنی پدید آمد. سربازان این ارتش نه تنها از میان جوانان چند تیره، که از میان همه مردم برگزیده می‌شدند. به دنبال باز شدن پای اروپاییان به خاورمیانه، شاه‌عباس همواره نگران آرامش شاخاب پارس(خلیج فارس) بود و آن را می‌پایید.

🇮🇷 در روز ۲۹ دی برابر با ۱۹ ژانویه ۱۹۴۶ مِهِستان(مجلس) ایران پژوهش‌های علی‌اکبر دهخدا را مردم‌سود(عام‌المنفعه) خواند و کابینه(دولت) را کارگزار چاپ و گسترش آن کرد. همچنین مهستان خواستار دنبال کردن این پژوهش‌ها شد. با پسندِش(تصویب) مهستان کابینه هزینه‌های آن را پرداخت و دفتری با هموندی(عضویت) زبان‌شناسان، کهن‌نگاران و ادب‌مندان(مورخان و ادیبان) برای چاپ و دنبال کردن پژوهش‌های او راه‌اندازی شد. دهخدا از نویسندگان، فرهنگیان، شوخ‌نویسان(طنزنویسان) و روزنامه‌نگاران برجسته در نخستین رسانه‌های کاغذی کشور، هموند فرایزن(عضو شورای عالی) فرهنگ، سرپرست دانشکده هوده‌شناسی/دادیک‌شناسی(حقوق) و رایزن برجسته‌ی وزیر فرهنگ بود.

#روزشمار نیاکان
پ.ن: واژگان مردم‌سود به‌جای عام‌المنفعه و شوخ‌نویس به‌جای طنزنویس ساخته و پیشنهاد ادب‌سار هستند.

💚🤍❤️ @AdabSar
https://plink.ir/V20dj

@AdabSar

اگرچه مثل همیشه کلید روی در است
امیدِ مطلقم از یأسِ محض باخبر است

به مرگ میل ندارم چنین که می‌میرند
بدیهی است که زیرِ زمین شلوغ‌تر است

هزار بار به دیوار خط زدم نشنید
هوای خانه‌ام از اصطکاک شعله‌ور است

میان این‌همه انسان رسیده است به من
مقام درد که تنها مقامِ معتبر است

کشیدم آن‌قدَر از این و آن که فهمیدم
کسی که بار ندارد همیشه باربر است

#مریم_جعفری_آذرمانی
@AdabSar

💫

سپیده که سر بزند
در این بیشه‌زار خزان‌زده
شاید گلی بروید
مانند آنچه در بهار بوییدیم
پس به نام زندگی
هرگز نگو هرگز!

#پل_الوار
#برگردان_به_پارسی
@AdabSar

💫

دل ز تن بردی و در جانی هنوز
دردها دادی و درمانی هنوز

آشکارا سینه‌ام بشکافتی
همچنان در سینه پنهانی هنوز

#امیرخسرو_دهلوی
#چکامه_پارسی
@AdabSar

⛈ @AdabSar

🌂 آشنایی با جشن‌های ایرانی
☔️ جشن نیران

🌦 "جشن نیران"، واپسین جشن از جشن‌های پرشمار دی‌ماه، در انارام روز یا سی‌ام دی در ایران باستان برگزار می‌شد. جشن نیران یکی از ده‌ها جشن شاد برای ستایش باران و نمادی از آفریدن و زندگی بخشیدن بود. شاید آیین آب پاشیدن از بازمانده‌های جشن نیران باشد. اگرچه این گمان درباره‌ی دیگر جشن‌های آب هم گفته شده است.

🌨 ویژگی جشن‌های دی‌ماه این است که با افسانه‌ها و رویدادهای ماندگار ایران باستان پیوند دارند.
درباره‌ی پیدایش جشن نیران گفته شده که در زمان "پیروز ساسانی" ایران را خشکسالی فراگرفت و همه چشم‌به‌راه باران بودند تا اینکه در این روز در جایی به‌نام "دهکام پیروز"(در استان پارس کنونی و یا ایلام)، چکه‌های باران بر زمین فروریختند، شاه به آرزویش رسید و مردم شادی و پایکوبی کردند. از این‌رو "جشن نیران"، جشنی برای یادآوری پایان یافتن تنگدستی و خشکسالی و آغاز رویش و فراوانی است. این افسانه را نیز برای دیگر جشن‌های آب گفته‌اند.

❄️ آب پاشیدن روی زمین و آتش افروختن از آیین‌های این جشن و بسیاری دیگر جشن‌های ایرانی بود.


#جشن_های_ایرانی #دیگان #جشن_نیران
__________________
🖋 برگرفته از:
۱- جشن‌ها و آیین‌های ایرانی #حسام_الدین_مهدوی
۲- گاهشماری و جشن‌های ایران باستان #هاشم_رضی

☔️ @AdabSar

@AdabSar

ز سینه‌ام دلِ ناساز برنمی‌خیزد
چو صید طعمه شود باز برنمی‌خیزد

گذشتم از سر آزادی و ز بال و پرم
هنوز تهمت پرواز برنمی‌خیزد

به حکم عشق خموشم چنان که از لب من
اگر سخن شود اعجاز برنمی‌خیزد

ز سنگِ سرمه مگر ساختند شیشه‌ی دل
که از شکستن آواز برنمی‌خیزد

ز بس به گوشه‌ی چشم تو مست افتاده‌ست
نگه به این‌همه انداز برنمی‌خیزد

چو بوی غنچه‌ی شاخِ شکسته از دلِ تنگ
اگر نفس بشود راز برنمی‌خیزد

در انتظار تو هرکس نشست چون «شهرت»
اگر غبار شود باز برنمی‌خیزد

#شهرت_شیرازی
@AdabSar

💫

یار ما در پرده‌ی شب باده تنها می‌خورد

سازگارش باد یارب گرچه بی ما می‌خورد

#صائب_تبریزی
@AdabSar

💫

از کنارِ منِ افسرده‌ی تنها تو مرو
دیگران گر همه رفتند خدا را تو مرو

سایه‌ی بختِ منی از سرِ من پای مکش
به تو شاد است دل خسته خدا را تو مرو

#محمدرضا_شفیعی_کدکنی
#چکامه_پارسی
@AdabSar

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔻عمد = دانسته، خودکرد، آگاهانه، کامَکی، دیده و دانسته، از روی آگاهی
🔻عمداً = دانسته، آگاهانه، از روی آگاهی، خودخواسته، خودکرده، کامَکیها، خودکامگی، از دستی، دستی، دستی‌دستی، به‌دلخواه
🔻عامدا = دانسته، آگاهانه، از روی آگاهی، خودخواسته، خودکرده، کامَکیها، خودکامگی، از دستی، دستی، دستی‌دستی، به‌دلخواه
🔻عامدانه = دانسته، آگاهانه، از روی آگاهی، خودخواسته، خودکرده، کامَکیها، خودکامگی، از دستی، دستی، دستی‌دستی، به‌دلخواه
🔻عمدی = دانسته، آگاهانه، از روی آگاهی، خود خواسته، خودکرده، خودکامگی، از دستی
🔻اشتباه عمدی = رَمژَک ساختگی، لغزش خواستی، پَرتی لُپی
🔻غیرعمد = ناخواه، ناخواست
🔻قتل عمد = خواه‌کُشی، کُشِشِ خواستی
🔻قتل غیرعمد = ناخواه‌کُشی، کُشِشِ اَخواستی، کُشِشِ ناخواست
🔻تَعَمُد = دانسته‌کاری، آگاهانه، از روی آگاهی، دیده و دانسته، هامیشکاری
🔻تَعَمُدا = آگاهانه، از روی آگاهی، دیده و دانسته، دستی
🔻مُتَعَمِد = خودکرده، خودکننده، خودکن

✍نمونه:
🔺آزارم می‌دهی، به‌عمد یا غیرعمد خدا می‌داند =
آزارم می‌دهی، خواسته یا ناخواسته خدا می‌داند

🔺عمد داشت که همه مشکلش را بفهمند =
می‌خواست که همه گرفتاری‌اش را دریابند

🔺عمدش در این کار مشهود است =
خواهندگی‌اش در این کار پیداست
کامَکی‌اش در این کار آشکار است
آگاهانه‌بودن این کار روشن است

🔺عمدا سم خورد تا بمیرد =
از دستی زهر خورد تا بمیرد

🔺راننده‌ای در آلمان، تعمدا عابران را زیر گرفت =
راننده‌ای در آلمان، آگاهانه رهگذران را زیر گرفت

#مجید_دری
#پارسی_پاک
#عمد #عمدا #عمدی #عامدا #عامدانه #تعمد #تعمدا #متعمد
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

@AdabSar

گفتمش صدبار و ترکِ صحبت دشمن نکرد
طفل بازیگوشِ من گوشی به حرف من نکرد

ذوقِ پیراهن‌دریدن را به کامِ دل ندید
هرکه را چاکِ گریبان رخنه در دامن نکرد

عاشقان را تیره‌بختی سایه‌ی بال هماست
زآن سبب خاکسترم جز جای در گُلخَن نکرد

سال‌ها بیهوده چون شمعِ قرارِ بی‌کسان
سوختیم و پرتوِ ما مجلسی روشن نکرد

مهربانی‌های او «فیاض» در خونم نشاند
آنچه با من کرد او از دوستی دشمن نکرد

#فیاض_لاهیجی
@AdabSar

💫

بوی جانی سوی جانم می‌رسد

بوی یار مهربانم می‌رسد

#مولوی
#چکامه_پارسی
@AdabSar

💫

هر شب دل پر خونم بر خاک درت افتد
باشد که چو روز آید بر وی گذرت افتد

زیبد که ز درگاهت نومید نگردد باز
آن کس که به امیدی بر خاک درت افتد

#عراقی
#چکامه_پارسی
@AdabSar

چو آدینه هُرمَزدِ بهمن بُوَد
بر این کاخِ فرخ نشیمن بُوَد

می لعل پیش آور ای هاشمی
ز خُمّی که هرگز نگیرد کمی

چو شست‌وسه سالم شد و گوش کر
ز گیتی چرا جویم آیین و فَر؟
#شاهنامه #فردوسی

📚 گمان می‌رود که یکم بهمن، زادروز فردوسی است و او در این سروده از زادروز و سال(سن) خود سخن گفته است. بر پایه‌ی این سروده، فردوسی در روز آدینه زاده شد.

نگارگر و خوشنویس: "نادر حیدری"

✨📚 @AdabSar

زادروزِ خداوندگارِ خامِه
خِردافروزِ فرزانه
«فردوسی»
این یگانه‌ی سپهر خردپیشگی
پراکننده‌ی آیین میهن‌دوستی و مهروَرزی
و پاسدار سرفرازی و بالندگی زبان پارسی
گرامی باد!

#زادروز_فردوسی
✨📚 @AdabSar

‏@AdabSar

بر بالشی از خاطره بگذار سرت را
باشد که فراموش کنی دور و برت را

سرچشمه‌ی معصوم‌ترین رودِ جهانی
ای کاش خدا پاک کند چشمِ ترت را

تو آن سر دنیایی و من این سر دنیا
با این‌همه از یاد مبر همسفرت را

گنجشکِ من آهسته به پرواز بیندیش
تا باد پریشان نکند بال و پرت را

من ماهیِ دلتنگ و تو ماهِ لب دریا
می‌بوسم از این فاصله قرصِ قمرت را

#ناصر_حامدی
@AdabSar

💫

خوبان یک از هزار تحصیلِ درس عشق

بیرون نیامدند خوش از امتحانِ دل

#عارف_قزوینی
@AdabSar

💫

چون به گیتی
هــــر چه می‌آید
روان خواهد گذشت

خرم آن‌کس
کـو نـکـــــــونـام
از جهان خواهد گذشت

#امیرخسرو_دهلوی
#چکامه_پارسی
@AdabSar