ادبسار
📝 @AdabSar واژهسازی و ما بخش بیست و پنجم ✍ فرستنده #بزرگمهر_صالحی در بخش بیست و چهارم بخش گسترش ماناکی و وامگیری واژه ها را باز گفتیم. واژهسازی(ساختواژه) یکی از بخشهای دانش زبانشناسی است که در درازنای فرایندهایی برای ساختن واژه و یکانهای زبانی برابر…
📝 @AdabSar
واژهسازی و ما
بخش بیست و ششم و پایانی
✍ فرستنده #بزرگمهر_صالحی
گسترش ماناک(بسط معنایی) و رازگردانی*
اگر میخواهید چیزی را به یادتان بسپارید، ماناک(معنی) آن را گسترش دهید. برای روشن شدن این جُستار، در روزنامهای، دربارهی گسترش بیماری ویژهای نوشتهای میخوانید که گفته دستاندرکاران بهداشت و درمان میکوشند این بیماری را درمان کنند.
در اندیشهی خود پرسشهایی دربارهی انگیزهها و پیامدهای این بیماری واگیردار پیریزی کنید.
سرینام(کوته نوشت واژه):
سرواژه(واج نخست واژه) گونهای واژهی کوتهنوشت است كه در آن واژهای بر پایهی نخستین واجهای یک گزاره جایگزین آن میشود.
سرواژه به دو گونه بخش میشود:
۱- سرواژهی واژگانی مانند واژگان پیش پا افتاده خوانده میشوند؛ مانند: ناجا و نزاجا.
۲- سرواژههای گفتاری مانند ردیف واجهای الفبا خوانده میشود؛ مانند: VIP و ID در انگليسی.
برساخت(جعل) واژه:
شیوهی دیگری که ریشه در مایههای باشا(موجود) واژگانی ندارد، آفرینش واژه است. واژههای نو که تازه ساخته میشوند.
برخی از واژههای آفریده شده در زبان انگليسی كه پایه و ریشه ندارند:
آسپرین aspirin
کلینکس cleenex
نایلون nylon
و…
ساختن همکنشها(ترکیب):
در این فرایند دو یا چند واژه را در کنار یكدیگر میگذارند که ساختاری فرازشناسانه(نحوی) پیدا میکند به شیوهای که بخشهای آن گفتار با پیوندها به هم گره خورده باشند. در آن نما از همدایشهای فرازشناسانه بهره جستهايم.
«خانهی سیمانی»، «آبوهوا» و «چرخ و فلک» نمونههایی از همدایشهای فرازین هستند.
بهرمندی از همدایش و ریشهگیری(اشتقاق):
بهرهگیری از این دو روش، بومداتی(اقتصادی)ترین راه برای گفتن پنداشتهای نویافته است. از میان روشهای ششگانهی بالا، تنها روش پایانی همدایش و ریشهگیری است که در دستگاه گردانش زبان(صَرف) آرام میگيرد.
🗞 بدرود تا پژوهشی دیگر در سازههای زبان پارسی
____________
📝 *پینوشت: رازگردانی دادهها یکی از کارهای یادانبار(حافظه) است که به آدمی پروانه(اجازه) میدهد که فتادههای(موارد) یادگیری، ساختاری سزاوار اندوختن در مغز شوند تا پس از آن از انبارهی بلند زیم(حافظه بلند مدت) یا کوتاه زیم بازیابی شوند.
____________
📚 بازخَنها(منابع):
۱-آرلاتو، آنتونی، ۱۹۳۰، درآمد بر زبانشناسی تاریخی، ترجمه يحیی مدرسی، ۱۳۸۴
۲- آشوری، داريوش، بازانديشی زبان فارسی، نشر مركز، ۱۳۷۲
۳- باطنی، محمد رضا، توصيف ساختمان دستوری زبان فارسی، ۱۳۷۲
۴- رضایی باغ بيدی، حسن، واژهشناسی و ریشهشناسی زبان انگلیسی، ۱۳۷۷
۵- طباطبایی، علاءالدين، فعل بسيط فارسی و واژهسازی، ۱۳۷۶
۶- فرشيدورد، خسرو، ساختمان دستوری و تحليل معنایی مركز نشر دانشگاهی، ۱۳۷۲
۷- ناتل خانلری، پرويز، ساختمان فعل، انتشارات بنياد فرهنگ ايران، ۱۳۵۵
۸- وثوقی، حسين، واژهشناسی و فرهنگنگاری در زبان فارسی، انتشارات باز، ۱۳۸۳
____________
📝 دوستان ارجمند این رشته یادداشت در اینجا به پایان رسید. میتوانید بخشهای پیشین را با جستوجوی برچسب #واژه_گزینی بخوانید.
📝 @AdabSar
واژهسازی و ما
بخش بیست و ششم و پایانی
✍ فرستنده #بزرگمهر_صالحی
گسترش ماناک(بسط معنایی) و رازگردانی*
اگر میخواهید چیزی را به یادتان بسپارید، ماناک(معنی) آن را گسترش دهید. برای روشن شدن این جُستار، در روزنامهای، دربارهی گسترش بیماری ویژهای نوشتهای میخوانید که گفته دستاندرکاران بهداشت و درمان میکوشند این بیماری را درمان کنند.
در اندیشهی خود پرسشهایی دربارهی انگیزهها و پیامدهای این بیماری واگیردار پیریزی کنید.
سرینام(کوته نوشت واژه):
سرواژه(واج نخست واژه) گونهای واژهی کوتهنوشت است كه در آن واژهای بر پایهی نخستین واجهای یک گزاره جایگزین آن میشود.
سرواژه به دو گونه بخش میشود:
۱- سرواژهی واژگانی مانند واژگان پیش پا افتاده خوانده میشوند؛ مانند: ناجا و نزاجا.
۲- سرواژههای گفتاری مانند ردیف واجهای الفبا خوانده میشود؛ مانند: VIP و ID در انگليسی.
برساخت(جعل) واژه:
شیوهی دیگری که ریشه در مایههای باشا(موجود) واژگانی ندارد، آفرینش واژه است. واژههای نو که تازه ساخته میشوند.
برخی از واژههای آفریده شده در زبان انگليسی كه پایه و ریشه ندارند:
آسپرین aspirin
کلینکس cleenex
نایلون nylon
و…
ساختن همکنشها(ترکیب):
در این فرایند دو یا چند واژه را در کنار یكدیگر میگذارند که ساختاری فرازشناسانه(نحوی) پیدا میکند به شیوهای که بخشهای آن گفتار با پیوندها به هم گره خورده باشند. در آن نما از همدایشهای فرازشناسانه بهره جستهايم.
«خانهی سیمانی»، «آبوهوا» و «چرخ و فلک» نمونههایی از همدایشهای فرازین هستند.
بهرمندی از همدایش و ریشهگیری(اشتقاق):
بهرهگیری از این دو روش، بومداتی(اقتصادی)ترین راه برای گفتن پنداشتهای نویافته است. از میان روشهای ششگانهی بالا، تنها روش پایانی همدایش و ریشهگیری است که در دستگاه گردانش زبان(صَرف) آرام میگيرد.
🗞 بدرود تا پژوهشی دیگر در سازههای زبان پارسی
____________
📝 *پینوشت: رازگردانی دادهها یکی از کارهای یادانبار(حافظه) است که به آدمی پروانه(اجازه) میدهد که فتادههای(موارد) یادگیری، ساختاری سزاوار اندوختن در مغز شوند تا پس از آن از انبارهی بلند زیم(حافظه بلند مدت) یا کوتاه زیم بازیابی شوند.
____________
📚 بازخَنها(منابع):
۱-آرلاتو، آنتونی، ۱۹۳۰، درآمد بر زبانشناسی تاریخی، ترجمه يحیی مدرسی، ۱۳۸۴
۲- آشوری، داريوش، بازانديشی زبان فارسی، نشر مركز، ۱۳۷۲
۳- باطنی، محمد رضا، توصيف ساختمان دستوری زبان فارسی، ۱۳۷۲
۴- رضایی باغ بيدی، حسن، واژهشناسی و ریشهشناسی زبان انگلیسی، ۱۳۷۷
۵- طباطبایی، علاءالدين، فعل بسيط فارسی و واژهسازی، ۱۳۷۶
۶- فرشيدورد، خسرو، ساختمان دستوری و تحليل معنایی مركز نشر دانشگاهی، ۱۳۷۲
۷- ناتل خانلری، پرويز، ساختمان فعل، انتشارات بنياد فرهنگ ايران، ۱۳۵۵
۸- وثوقی، حسين، واژهشناسی و فرهنگنگاری در زبان فارسی، انتشارات باز، ۱۳۸۳
____________
📝 دوستان ارجمند این رشته یادداشت در اینجا به پایان رسید. میتوانید بخشهای پیشین را با جستوجوی برچسب #واژه_گزینی بخوانید.
📝 @AdabSar
🏡 «خانه تکانی» آمادگی میزبانی از فَرَوَهَر درگذشتگان
#خانه_تکانی پیش از نوروز از آیینی چند هزارساله و گویا همسال با آمدن آریاییان به این سرزمین است.
خانهتکانی بر این باور استوار بود که ده روز و به گفتهای پنج روز مانده به نوروز، فَرَوَهَر(روح) پاک درگذشتگان(ریشهی واژهی فروردین) برای سرکشی به خانهی زمینی خانواده خود بازمیگردند. اگر خانه پاک و آرامش و آشتی برپا باشد، خشنود میشوند و اگر نباشد، اندوهگین میشوند. خانهتکانی نشان از فرزانِش کهن ایرانی دارد که در پی آشفتگی، آراستگی و پاکیزگی میآید.
پس ایرانیان گَردِ فراوردههای کشاورزی و خاکستر تنور را از خانه میتکاندند و خانه را آب و جارو میکردند. چیزهای کهنه را دور میریختند و شکستن کوزه را که جایگاه آلودگیها و اندوههای یک ساله بود بایسته میدانستند. آیین شکستن کوزه در جشن چهارشنبهسوری هم انجام میشود.
ایرانیان همراه با نو شدن جهان آفرینش گرد کهنگی از خانه میزدودند و رخت تازه برتن میکردند، غبار پلیدی و دشمنی را نیز از کاشانهی دل میزدودند تا نیاکان خود را شاد کنند.
#جشن_های_ایرانی #اسپندگان
🏡 @AdabSar
#خانه_تکانی پیش از نوروز از آیینی چند هزارساله و گویا همسال با آمدن آریاییان به این سرزمین است.
خانهتکانی بر این باور استوار بود که ده روز و به گفتهای پنج روز مانده به نوروز، فَرَوَهَر(روح) پاک درگذشتگان(ریشهی واژهی فروردین) برای سرکشی به خانهی زمینی خانواده خود بازمیگردند. اگر خانه پاک و آرامش و آشتی برپا باشد، خشنود میشوند و اگر نباشد، اندوهگین میشوند. خانهتکانی نشان از فرزانِش کهن ایرانی دارد که در پی آشفتگی، آراستگی و پاکیزگی میآید.
پس ایرانیان گَردِ فراوردههای کشاورزی و خاکستر تنور را از خانه میتکاندند و خانه را آب و جارو میکردند. چیزهای کهنه را دور میریختند و شکستن کوزه را که جایگاه آلودگیها و اندوههای یک ساله بود بایسته میدانستند. آیین شکستن کوزه در جشن چهارشنبهسوری هم انجام میشود.
ایرانیان همراه با نو شدن جهان آفرینش گرد کهنگی از خانه میزدودند و رخت تازه برتن میکردند، غبار پلیدی و دشمنی را نیز از کاشانهی دل میزدودند تا نیاکان خود را شاد کنند.
#جشن_های_ایرانی #اسپندگان
🏡 @AdabSar
ادبسار
🏡 «خانه تکانی» آمادگی میزبانی از فَرَوَهَر درگذشتگان #خانه_تکانی پیش از نوروز از آیینی چند هزارساله و گویا همسال با آمدن آریاییان به این سرزمین است. خانهتکانی بر این باور استوار بود که ده روز و به گفتهای پنج روز مانده به نوروز، فَرَوَهَر(روح) پاک درگذشتگان(ریشهی…
🏡 آیین خانهتکانی و آمادگی برای کشتوکار
دربارهی زمان #خانه_تکانی گروهی گفتهاند که باید پیش از پنجه بزرگ که ۲۰ اسپند است، این آیین به پایان میرسید، ابزارهای کهنه دور ریخته میشد، زمینها را شخم میزدند و برای گاهنبار پنجه و آماده کردن هفتسین آماده میشدند.
گروهی هم نوشتهاند که خانهتکانی باید پیش از پنجه کوچک و پنج روز به نوروز پایان مییافت زیرا به باور باستانیان، فروهر/فرورها در پنج روز پایانی سال به زمین فرود میآیند تا در کنار زندگان باشند.
در فروردین یشت آمده است: «فَرَوَشیهای نیکِ توانای پاکان را میستاییم که در جشن آفرینش از جایگاه خود فرود آیند و در دَه شبانهروز پیاپی در اینجا برای آگاهی بهسر برند.»
اکنون گروهی از زرتشتیان در واپسین شب سال برای پَسواز(بدرقه) فروهرها آتش میافروزند، نیایش ویژهی این شب را بهجا میآورند و آرزو میکنند که فروهرها از آنها خشنود باشند. همچنین خواهان بازگشت آنان در سال آینده میشوند.
#جشن_های_ایرانی #اسپندگان
🏡 @AdabSar
دربارهی زمان #خانه_تکانی گروهی گفتهاند که باید پیش از پنجه بزرگ که ۲۰ اسپند است، این آیین به پایان میرسید، ابزارهای کهنه دور ریخته میشد، زمینها را شخم میزدند و برای گاهنبار پنجه و آماده کردن هفتسین آماده میشدند.
گروهی هم نوشتهاند که خانهتکانی باید پیش از پنجه کوچک و پنج روز به نوروز پایان مییافت زیرا به باور باستانیان، فروهر/فرورها در پنج روز پایانی سال به زمین فرود میآیند تا در کنار زندگان باشند.
در فروردین یشت آمده است: «فَرَوَشیهای نیکِ توانای پاکان را میستاییم که در جشن آفرینش از جایگاه خود فرود آیند و در دَه شبانهروز پیاپی در اینجا برای آگاهی بهسر برند.»
اکنون گروهی از زرتشتیان در واپسین شب سال برای پَسواز(بدرقه) فروهرها آتش میافروزند، نیایش ویژهی این شب را بهجا میآورند و آرزو میکنند که فروهرها از آنها خشنود باشند. همچنین خواهان بازگشت آنان در سال آینده میشوند.
#جشن_های_ایرانی #اسپندگان
🏡 @AdabSar
ادبسار
🧵 واژگان پارسی در زبان عربی بَختَذ، بختره = از پارسی بختیار زیبایی همراه با خود پسندی، برگرفته آن تبختُر بختیار = از پارسی بخت یار، خوش بخت بَخُس = از پارسی بَخس کشتزار بش(دیم) و کمبود دار، پژمرده و افسرده. بخشیش = از پارسی بخشش، بخشیدن. بُختُق = از پارسی…
🪕 واژگان پارسی در زبان عربی
بَذَج = از پارسی بَره، بزغاله
بَذر = از پارسی بَرز، تخم هر چیز
بَذرُالبَنج = از پارسی بَرز بَنگ
برازیق، برزیق، برازِق، برزق = از پارسی پرازدَه، خمیر برآمده و آماده
بُرانِق = از پارسی جانوری که همراه شیر دیده میشود
بَراهین = از ریشه پارسی پروهان(برهان)
بَربَختی = از پارسی جانور آفتابپرست
بربط = از پارسی بَربَت (عود) از بَر= سینه + بت= مرغابی، بَربَوت
بربند = از پارسی بربند، کمربند فراز بر درخت خرما
بَربهار = گیاهان دارویی هندی
بَربوز = از پارسی گُربز
بر بیطار = از پارسی بربند، سینه بند
🪕 @AdabSar
دنباله دارد
📜 بازخنها:
۱- فرهنگ دانشگاهی عربی - پارسی از المنجدالابجدی بیروت ۱۹۸۷
۲- الکلمات الفارسیه فیالمعاجم العربیه جهینه نصر، علی طلاس. ۲۰۰۳
۳- واژهنامهی دهخدا
✍ فرستنده: #بزرگمهر_صالحی
#واژه_های_پارسی_در_زبان_عربی
🪕 @AdabSar
بَذَج = از پارسی بَره، بزغاله
بَذر = از پارسی بَرز، تخم هر چیز
بَذرُالبَنج = از پارسی بَرز بَنگ
برازیق، برزیق، برازِق، برزق = از پارسی پرازدَه، خمیر برآمده و آماده
بُرانِق = از پارسی جانوری که همراه شیر دیده میشود
بَراهین = از ریشه پارسی پروهان(برهان)
بَربَختی = از پارسی جانور آفتابپرست
بربط = از پارسی بَربَت (عود) از بَر= سینه + بت= مرغابی، بَربَوت
بربند = از پارسی بربند، کمربند فراز بر درخت خرما
بَربهار = گیاهان دارویی هندی
بَربوز = از پارسی گُربز
بر بیطار = از پارسی بربند، سینه بند
🪕 @AdabSar
دنباله دارد
📜 بازخنها:
۱- فرهنگ دانشگاهی عربی - پارسی از المنجدالابجدی بیروت ۱۹۸۷
۲- الکلمات الفارسیه فیالمعاجم العربیه جهینه نصر، علی طلاس. ۲۰۰۳
۳- واژهنامهی دهخدا
✍ فرستنده: #بزرگمهر_صالحی
#واژه_های_پارسی_در_زبان_عربی
🪕 @AdabSar
👧🏻💭 @AdabSar
چگونه با کودک خود از خدا سخن بگوییم؟
✍ نویسنده و فرستنده: #احمد_ابراهیمیان(رهگذر)
شاید برای همه پدران و مادران پیش آمده که فرزندشان از چیستی و چگونگی خداوند پرسیده است. پرسشهایی مانند:
- خدا کیست یا چیست؟
- چرا خدا مهربان است؟
- آیا خدا چشم دارد که ما را میبیند؟
- خانهی خدا کجاست؟
و…
نخستین برخورد ما در برابر این پرسشها برای بچّهها، پیریزی پایههای اندیشهای آیندهی آنهاست که کمکم ساخته خواهد شد.
برای پاسخ نباید شتاب کرد و هم نباید نگران پیوسته بودن این گونه پرسشها بود و با پاسخهایی مانند: «بچّه که نباید این پرسش ها را بپرسد»، «بزرگ میشوی و میدانی» یا «بچّهها باید تنها به بازی بپردازند» و… او را از سر باز کرد. این گونه واکنشها از سوی ما هیچ سودی ندارد و بیشتر او را کنجکاو و گاهی هم سرخورده میکند.
راهکار چیست؟
- نخستین گام بررسی رویه و نمای پرسش است تا برخی از گوشههای پنهان جستار(موضوع) آشکار گردد.
- گام دوم ریز نمودن پرسش است تا از چند سو به روشن شدن یادهی(ذهن) کودک سودبخشی کنیم.
- گام سوم انباز(شریک) کردن خود کودک در پرسمان است که به فندهای ویژه و گوناگون نیاز دارد. مانند خواستن از او برای نگارهآفرینی درباره پرسش خود یا خواستن رای او دربارهی پرسش خود یا در برخی نمونهها میشود پرسش او را با پرسش رو در رو شده (متناقض) بازنمود داد.
- گام چهارم بهرهگیری از روش انجام نمایش و نهادن پاسخ در پردههای بازی است تا کودک خود به برآیند و سرانجام برسد.
- گام پنجم خواندن داستان و گنجاندن پرسمان در اندرونهی آن است.
در همهی گامها باید راستی و درستی در دید ما باشد و نباید برای رها شدن از این روند به نادرستی چنگ زد.
فردید(منظور) تنها پاسخهای نادرست نیست. ونکه(بلکه) دانستن و نگهداشت این نکته است که ما بر پایهی دانش و بینش خود، برخی باورهای ناراست را درست و خوب میپنداریم که به راستی اینگونه نیست.
نمونه: در پاسخ «خانهی خدا کجاست؟» اگر بگوییم: «در آسمان است»، نخستین آگور(آجر)های ناراست اندیشهی او را چیدهایم.
بایستی راست و درست گفت: «خدا به خانهای برای ماندن نیاز ندارد و همه جا هست.»
روشن است در برابر این گویه، خواهد گفت: «چگونه؟ مگر می شود همه جا باشد؟»
اینجاست که باید دیگرگونه بودن هستی انسانها با خدا را برایش بازنمود کرد.
نمونهی گفتگوی زیر را بخوانید:
- خدا پیکره ندارد. پس میتواند همهجا باشد.
- مگر میشود؟
- اندیشه مگر اینگونه نیست؟ در یک آن هم اینجاست هم در جای دیگر!
- خدا هم مانند اندیشه است؟
- نه. خواستم بگویم برخی از چیزها را هم در چند جا میتوانند باشند.
سنجیدن باشندگان و هستارها(موجودات) با هم روش خوبی است تا نایکسانی را در یادهی خود بپرورد و بداند که ناسانی/ناهمانندی از ویژگیهای جهان آفرینش است.
از پریشانی و آشفتگی کودک در برخورد با این جستارها نباید نگران شد و هم نباید خوراک بیبار برای هوش او آماده کرد تا سیر گردد. باید به پیشواز پرسشهای او رفت و آنها را پرورید و بارآورد تا بتواند کمکم با واکاوی و کندوکاو با همه چیز برخورد کند و پویا و جویا بار آید.
#پیام_پارسی
👦🏻💭 @AdabSar
چگونه با کودک خود از خدا سخن بگوییم؟
✍ نویسنده و فرستنده: #احمد_ابراهیمیان(رهگذر)
شاید برای همه پدران و مادران پیش آمده که فرزندشان از چیستی و چگونگی خداوند پرسیده است. پرسشهایی مانند:
- خدا کیست یا چیست؟
- چرا خدا مهربان است؟
- آیا خدا چشم دارد که ما را میبیند؟
- خانهی خدا کجاست؟
و…
نخستین برخورد ما در برابر این پرسشها برای بچّهها، پیریزی پایههای اندیشهای آیندهی آنهاست که کمکم ساخته خواهد شد.
برای پاسخ نباید شتاب کرد و هم نباید نگران پیوسته بودن این گونه پرسشها بود و با پاسخهایی مانند: «بچّه که نباید این پرسش ها را بپرسد»، «بزرگ میشوی و میدانی» یا «بچّهها باید تنها به بازی بپردازند» و… او را از سر باز کرد. این گونه واکنشها از سوی ما هیچ سودی ندارد و بیشتر او را کنجکاو و گاهی هم سرخورده میکند.
راهکار چیست؟
- نخستین گام بررسی رویه و نمای پرسش است تا برخی از گوشههای پنهان جستار(موضوع) آشکار گردد.
- گام دوم ریز نمودن پرسش است تا از چند سو به روشن شدن یادهی(ذهن) کودک سودبخشی کنیم.
- گام سوم انباز(شریک) کردن خود کودک در پرسمان است که به فندهای ویژه و گوناگون نیاز دارد. مانند خواستن از او برای نگارهآفرینی درباره پرسش خود یا خواستن رای او دربارهی پرسش خود یا در برخی نمونهها میشود پرسش او را با پرسش رو در رو شده (متناقض) بازنمود داد.
- گام چهارم بهرهگیری از روش انجام نمایش و نهادن پاسخ در پردههای بازی است تا کودک خود به برآیند و سرانجام برسد.
- گام پنجم خواندن داستان و گنجاندن پرسمان در اندرونهی آن است.
در همهی گامها باید راستی و درستی در دید ما باشد و نباید برای رها شدن از این روند به نادرستی چنگ زد.
فردید(منظور) تنها پاسخهای نادرست نیست. ونکه(بلکه) دانستن و نگهداشت این نکته است که ما بر پایهی دانش و بینش خود، برخی باورهای ناراست را درست و خوب میپنداریم که به راستی اینگونه نیست.
نمونه: در پاسخ «خانهی خدا کجاست؟» اگر بگوییم: «در آسمان است»، نخستین آگور(آجر)های ناراست اندیشهی او را چیدهایم.
بایستی راست و درست گفت: «خدا به خانهای برای ماندن نیاز ندارد و همه جا هست.»
روشن است در برابر این گویه، خواهد گفت: «چگونه؟ مگر می شود همه جا باشد؟»
اینجاست که باید دیگرگونه بودن هستی انسانها با خدا را برایش بازنمود کرد.
نمونهی گفتگوی زیر را بخوانید:
- خدا پیکره ندارد. پس میتواند همهجا باشد.
- مگر میشود؟
- اندیشه مگر اینگونه نیست؟ در یک آن هم اینجاست هم در جای دیگر!
- خدا هم مانند اندیشه است؟
- نه. خواستم بگویم برخی از چیزها را هم در چند جا میتوانند باشند.
سنجیدن باشندگان و هستارها(موجودات) با هم روش خوبی است تا نایکسانی را در یادهی خود بپرورد و بداند که ناسانی/ناهمانندی از ویژگیهای جهان آفرینش است.
از پریشانی و آشفتگی کودک در برخورد با این جستارها نباید نگران شد و هم نباید خوراک بیبار برای هوش او آماده کرد تا سیر گردد. باید به پیشواز پرسشهای او رفت و آنها را پرورید و بارآورد تا بتواند کمکم با واکاوی و کندوکاو با همه چیز برخورد کند و پویا و جویا بار آید.
#پیام_پارسی
👦🏻💭 @AdabSar
🧡
در کنج دلم عشق کسی خانه ندارد
کس جای در این خانهی ویرانه ندارد
دل را به کف هرکه دهم باز پس آرد
کس تاب نگهداری دیوانه ندارد
#پژمان_بختیاری
#چکامه_پارسی
@AdabSar
در کنج دلم عشق کسی خانه ندارد
کس جای در این خانهی ویرانه ندارد
دل را به کف هرکه دهم باز پس آرد
کس تاب نگهداری دیوانه ندارد
#پژمان_بختیاری
#چکامه_پارسی
@AdabSar
Forwarded from فروشگاه ادبسار
این دفتر در بهاران فراپیش یاران نهاده میآید.
امیدم آن است که خوانندگان نمود و نشانی از خرمیهای بهار را در آن بتوانند یافت و دمی چند از دژمیهای روزگار دل بر کنار بتوانند داشت.
باشد که «دستان مستان» بهانهای بهینه بتواند بود مستان فرهنگ و ادب ایران را در شکفتنی بهارآذین و دستانزنیی هَزارآیین. ایدون باد!
📜از دیباچهی دستان مستان
گزیدهی سرودههای میرجلالالدین کزازی
🖋دستان مستان با دستینه(امضا)ی سراینده
بها: ۳۵ هزار تومان
❗️برای خرید پیام دهید: @MajidDorri
📚 فروشگاه ادبسار
📚 @AdabSaar
امیدم آن است که خوانندگان نمود و نشانی از خرمیهای بهار را در آن بتوانند یافت و دمی چند از دژمیهای روزگار دل بر کنار بتوانند داشت.
باشد که «دستان مستان» بهانهای بهینه بتواند بود مستان فرهنگ و ادب ایران را در شکفتنی بهارآذین و دستانزنیی هَزارآیین. ایدون باد!
📜از دیباچهی دستان مستان
گزیدهی سرودههای میرجلالالدین کزازی
🖋دستان مستان با دستینه(امضا)ی سراینده
بها: ۳۵ هزار تومان
❗️برای خرید پیام دهید: @MajidDorri
📚 فروشگاه ادبسار
📚 @AdabSaar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی
«اهلی» و «وحشی» واژههایی تازی و بیگانهاند و بهجای آنها میتوان واژههای نغز و شیوای پارسی را بهکار برد.
#اهلی = آرام، رام، خانگی، خوگیر
#وحشی = جنگلی، دشتی، بیابانی، توسن، سرکش، درنده، ددمنش، دد
#وحش = دشتی، ددمنشی، جنگلی، بیابانی
#وحشیانه = ددمنشانه
✍ نمونهها:
🔻اسب، حیوانی اهلی است =
اسب، جانوری خانگی است
🔺خارپشت، حیوان اهلی نیست، ولی وحشی هم نیست=
خارپشت جانور خانگی نیست، ولی درنده (دد) هم نیست
🔻او انسانی وحشیست =
او آدمی تندخوست
او آدمی ددمنش است
او آدمی سرکش است
🔺آن اسب وحشی مهار نمیشد=
آن اسب سركش، رام نمی شد
🔻اسب و گربه حیواناتی اهلی هستند=
اسب و گربه جانورانی خانگی هستند
🔺شیر حیوانی وحشی است=
شیر جانوری ددمنش است
🔻تاتارها قومی وحشی بودند=
تاتارها تیرهای بیابانی بودند
🔺ما، هم انار اهلی داریم و هم انار وحشی=
ما، هم انار خانگی داریم و هم انار دشتی/جنگلی
🔻جمعیت حمایت از حیوانات =
گروه پشتیبان جانوران
🔺حملهی وحشیانه =
تازش ددمنشانه
✍ #مجید_دری
#پارسی_پاک
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادبسار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی
«اهلی» و «وحشی» واژههایی تازی و بیگانهاند و بهجای آنها میتوان واژههای نغز و شیوای پارسی را بهکار برد.
#اهلی = آرام، رام، خانگی، خوگیر
#وحشی = جنگلی، دشتی، بیابانی، توسن، سرکش، درنده، ددمنش، دد
#وحش = دشتی، ددمنشی، جنگلی، بیابانی
#وحشیانه = ددمنشانه
✍ نمونهها:
🔻اسب، حیوانی اهلی است =
اسب، جانوری خانگی است
🔺خارپشت، حیوان اهلی نیست، ولی وحشی هم نیست=
خارپشت جانور خانگی نیست، ولی درنده (دد) هم نیست
🔻او انسانی وحشیست =
او آدمی تندخوست
او آدمی ددمنش است
او آدمی سرکش است
🔺آن اسب وحشی مهار نمیشد=
آن اسب سركش، رام نمی شد
🔻اسب و گربه حیواناتی اهلی هستند=
اسب و گربه جانورانی خانگی هستند
🔺شیر حیوانی وحشی است=
شیر جانوری ددمنش است
🔻تاتارها قومی وحشی بودند=
تاتارها تیرهای بیابانی بودند
🔺ما، هم انار اهلی داریم و هم انار وحشی=
ما، هم انار خانگی داریم و هم انار دشتی/جنگلی
🔻جمعیت حمایت از حیوانات =
گروه پشتیبان جانوران
🔺حملهی وحشیانه =
تازش ددمنشانه
✍ #مجید_دری
#پارسی_پاک
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادبسار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
👍1
🌺🍀🌼
🍀🌼
🌼
چو شد بر جَهان پادشاییش راست
بزرگی فُزون گشت و مِهرش بکاست
خردمند نزدیکِ او خوار گشت
همه رسمِ شاهیش بیکار گشت
کُنارنگ* با پهلَوان و رَدان**
همان دانشی پُرخرَد موبَدان
یَکی گشت با باد نزدیکِ اوی
جفاپیشه شد جانِ تاریکِ اوی
سِتُرده شد از جانِ او مهر و داد
به هیچ آرزو نیز پاسخ نداد
کسی را نبُد نزدِ او پایْگاه
به ژَرفی مکافات کردی گناه
هرآنکس که دستور بُد بر دَرَش
فزایندهی اختر و افسرش
همه عهد کردند یک با دگَر
که هرگز نجویند از آن بوم بر
#فردوسی
-----------------------------------
*کُنارنگ=(کنا=زمین)+(رنگ=والی،خداوند)=مرزبان
**ردان=دانایان، خردمندان
و در این هفته امید آن:
که یزدان تو را بینیازی دهد
بلند اخترت سرفرازی دهد
فرستنده #جعفر_جعفرزاده
@AdabSar
🌼
🌺🌼
🍀🌺🌼
🍀🌼
🌼
چو شد بر جَهان پادشاییش راست
بزرگی فُزون گشت و مِهرش بکاست
خردمند نزدیکِ او خوار گشت
همه رسمِ شاهیش بیکار گشت
کُنارنگ* با پهلَوان و رَدان**
همان دانشی پُرخرَد موبَدان
یَکی گشت با باد نزدیکِ اوی
جفاپیشه شد جانِ تاریکِ اوی
سِتُرده شد از جانِ او مهر و داد
به هیچ آرزو نیز پاسخ نداد
کسی را نبُد نزدِ او پایْگاه
به ژَرفی مکافات کردی گناه
هرآنکس که دستور بُد بر دَرَش
فزایندهی اختر و افسرش
همه عهد کردند یک با دگَر
که هرگز نجویند از آن بوم بر
#فردوسی
-----------------------------------
*کُنارنگ=(کنا=زمین)+(رنگ=والی،خداوند)=مرزبان
**ردان=دانایان، خردمندان
و در این هفته امید آن:
که یزدان تو را بینیازی دهد
بلند اخترت سرفرازی دهد
فرستنده #جعفر_جعفرزاده
@AdabSar
🌼
🌺🌼
🍀🌺🌼
📑 «پروتکل» واژهای فرانسوی است در چمار: برنامه، گزارش نشستهای ساستاری، پیماننامه، پیشپیمان.
پیوند یک واژهی فرانسوی در کنار یک واژهی پارسی برای ما پارسیزبانان نه تنها خوشایند نیست بلکه بازگویی آن سخت است.
بهجای پیوند «پروتکل بهداشتی» آسان و سادهتر بگوییم:
- با ساز و کار بهداشتی گرد هم بیاییم.
- پاکیزگی و دورخیزی را فراموش نکنیم.
- پاکیزه و دورخیز…
✍ فرستنده #آیدا_سعیدی
#پارسی_پاک #پروتکل
🔷💠 @AdabSar
پیوند یک واژهی فرانسوی در کنار یک واژهی پارسی برای ما پارسیزبانان نه تنها خوشایند نیست بلکه بازگویی آن سخت است.
بهجای پیوند «پروتکل بهداشتی» آسان و سادهتر بگوییم:
- با ساز و کار بهداشتی گرد هم بیاییم.
- پاکیزگی و دورخیزی را فراموش نکنیم.
- پاکیزه و دورخیز…
✍ فرستنده #آیدا_سعیدی
#پارسی_پاک #پروتکل
🔷💠 @AdabSar
ادبسار
🪕 واژگان پارسی در زبان عربی بَذَج = از پارسی بَره، بزغاله بَذر = از پارسی بَرز، تخم هر چیز بَذرُالبَنج = از پارسی بَرز بَنگ برازیق، برزیق، برازِق، برزق = از پارسی پرازدَه، خمیر برآمده و آماده بُرانِق = از پارسی جانوری که همراه شیر دیده میشود بَراهین = از…
☀️ واژگان پارسی در زبان عربی
بُرت = از پارسی پرتو
بَرتَنی = از پارسی برتنَی (غرور) خودپسندی
بَربوک (عراقی) = از پارسی بربوگ، کوزهای دهان تنگ که به زیر آب فرو نمیرود.
بُرج = از پارسی بُرگ، کوشک، آبام، ماه
بُرجاس = از پارسی بَرجاس، آماج، آماژگاه
بُرجُد = از پارسی برجد، گلیم پشمی
برجیس = از پارسی ستاره زاوِش (گردونهی مشتری) ستارهی برجیس
بَرجَم = از پارسی بُرچین، کوفتن و کج کردن میخ
بُرجه = از پارسی پارهی کوچک، تکه
بُرخاش = از پارسی پرخاش
بَرِخ = از پارسی بَرخ، برخی، بون (سهم)
☀️ @AdabSar
دنباله دارد
📜 بازخنها:
۱- فرهنگ دانشگاهی عربی - پارسی از المنجدالابجدی بیروت ۱۹۸۷
۲- الکلمات الفارسیه فیالمعاجم العربیه جهینه نصر، علی طلاس. ۲۰۰۳
۳- معجم المعربات
✍ فرستنده: #بزرگمهر_صالحی
#واژه_های_پارسی_در_زبان_عربی
☀️ @AdabSar
بُرت = از پارسی پرتو
بَرتَنی = از پارسی برتنَی (غرور) خودپسندی
بَربوک (عراقی) = از پارسی بربوگ، کوزهای دهان تنگ که به زیر آب فرو نمیرود.
بُرج = از پارسی بُرگ، کوشک، آبام، ماه
بُرجاس = از پارسی بَرجاس، آماج، آماژگاه
بُرجُد = از پارسی برجد، گلیم پشمی
برجیس = از پارسی ستاره زاوِش (گردونهی مشتری) ستارهی برجیس
بَرجَم = از پارسی بُرچین، کوفتن و کج کردن میخ
بُرجه = از پارسی پارهی کوچک، تکه
بُرخاش = از پارسی پرخاش
بَرِخ = از پارسی بَرخ، برخی، بون (سهم)
☀️ @AdabSar
دنباله دارد
📜 بازخنها:
۱- فرهنگ دانشگاهی عربی - پارسی از المنجدالابجدی بیروت ۱۹۸۷
۲- الکلمات الفارسیه فیالمعاجم العربیه جهینه نصر، علی طلاس. ۲۰۰۳
۳- معجم المعربات
✍ فرستنده: #بزرگمهر_صالحی
#واژه_های_پارسی_در_زبان_عربی
☀️ @AdabSar
💚🕊 @AdabSar
بیا در جلوه ای سرو روان تا جان برافشانم
بیفشان زلف کافر کیش تا ایمان برافشانم
«صائب تبریزی»
💃🏻🌹❤️
سپاک جان = #عزت_نفس (پیشنهاد نگارنده)
خودباوری = #اعتماد_به_نفس
فشار روانی = #استرس
تَپاک = #اضطراب #تشویش
رَشک = #حسادت
بیزاری = #نفرت
🔅🔅🔅
#مضطرب شد و آشکارا اعتماد به نفساش را از دست داد.
تَـپاکان شد و آشکارا خودباوریاش را از دست داد.
✍️ فرستنده #بزرگمهر_صالحی
💚🕊 @AdabSar
بیا در جلوه ای سرو روان تا جان برافشانم
بیفشان زلف کافر کیش تا ایمان برافشانم
«صائب تبریزی»
💃🏻🌹❤️
سپاک جان = #عزت_نفس (پیشنهاد نگارنده)
خودباوری = #اعتماد_به_نفس
فشار روانی = #استرس
تَپاک = #اضطراب #تشویش
رَشک = #حسادت
بیزاری = #نفرت
🔅🔅🔅
#مضطرب شد و آشکارا اعتماد به نفساش را از دست داد.
تَـپاکان شد و آشکارا خودباوریاش را از دست داد.
✍️ فرستنده #بزرگمهر_صالحی
💚🕊 @AdabSar
🧡
هرکه در سینه دلی داشت به دلداری داد
دل نفرینشدهی ماست که تنهاست هنوز
#ابوالحسن_ورزی
#چکامه_پارسی
@AdabSar
هرکه در سینه دلی داشت به دلداری داد
دل نفرینشدهی ماست که تنهاست هنوز
#ابوالحسن_ورزی
#چکامه_پارسی
@AdabSar
🪴🌷 «جشن اینجه» یا «جشن گلدان» جشن آمادهسازی و کاشت نهال، گل و گیاه در ایران باستان و پیشواز نوروز بود. اینجه در بهرام/وهرام روز از اسپندماه برابر با بیستم اسپند برگزار میشد. شاید جشن روز درختکاری برآمده از جشن اینجه باشد.
🪴 #جشن_گلدان نیز همچون دیگر جشنهای ایرانی، آیینی برای مهر، آشتی و دوستی با زیستگاه و آرزوی سرسبزی و فراوانی به شمار میرفت. آرمان برگزاری اینجه، داشتن بهار و تابستانی پرگل و آیندهای سبز برای این سرزمین بود.
🪴 ابوریحان بیرونی واژهی #اینجه را «خانههای نزدیک به هم» چمیده(معنی کرده) است. ولی نمیدانیم پیوند واژهی اینجه با جشن گلدان چیست. شوربختانه آگاهی بیشتری از این جشن به ما نرسیده است.
🪴 امروز دانهای کاشته میشود
و فردا غنچهای سر باز میکند
و آیندهی سرزمین من سبز خواهد شد
زمین چشم بهراه گلدانهای کوچک ماست…
#جشن_های_ایرانی #اسپندگان
🪴🌷 @AdabSar
🪴 #جشن_گلدان نیز همچون دیگر جشنهای ایرانی، آیینی برای مهر، آشتی و دوستی با زیستگاه و آرزوی سرسبزی و فراوانی به شمار میرفت. آرمان برگزاری اینجه، داشتن بهار و تابستانی پرگل و آیندهای سبز برای این سرزمین بود.
🪴 ابوریحان بیرونی واژهی #اینجه را «خانههای نزدیک به هم» چمیده(معنی کرده) است. ولی نمیدانیم پیوند واژهی اینجه با جشن گلدان چیست. شوربختانه آگاهی بیشتری از این جشن به ما نرسیده است.
🪴 امروز دانهای کاشته میشود
و فردا غنچهای سر باز میکند
و آیندهی سرزمین من سبز خواهد شد
زمین چشم بهراه گلدانهای کوچک ماست…
#جشن_های_ایرانی #اسپندگان
🪴🌷 @AdabSar
🦜 طوطی = توتی
#توتی از نامهای پارسیست و نباید با «ط» که واتی (حرفی) تازی و بیگانه است نوشته شود.
توتی (توت + ی) = پرندهای که توت میخورد.
#پارسی_پاک
@AdabSar 🦜
#توتی از نامهای پارسیست و نباید با «ط» که واتی (حرفی) تازی و بیگانه است نوشته شود.
توتی (توت + ی) = پرندهای که توت میخورد.
#پارسی_پاک
@AdabSar 🦜
🪁 دموکراسی
این نیست که مرد
از سیاست بگوید و
کسی به او اعتراض نکند
دموکراسی این است که
زن از عشق بگوید
و کسی چپچپ نگاهش نکند!
سراینده: #سعاد_الصباح
تندیسساز: جانسون تسانگ
#روز_زن
🤍🪁 @AdabSar
این نیست که مرد
از سیاست بگوید و
کسی به او اعتراض نکند
دموکراسی این است که
زن از عشق بگوید
و کسی چپچپ نگاهش نکند!
سراینده: #سعاد_الصباح
تندیسساز: جانسون تسانگ
#روز_زن
🤍🪁 @AdabSar