ادب‌سار
13.3K subscribers
5.04K photos
125 videos
21 files
873 links
آرمان ادب‌سار
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی

instagram.com/AdabSar

گردانندگان:
بابک
مجید دُری @MajidDorri
پریسا امام‌وردیلو @New_View

فروشگاه ادبسار: @AdabSar1
Download Telegram
ادب‌سار
🧳 واژگان پارسی در زبان عربی تَنّار = از پارسی تَنُر، نانوا، تَنُورگر، تَنُوری تَنکار = از پارسی تنکار، نمک برای آمیختن سیم و زر و… تـَنَّوره = از پارسی تنوره، جامه‌دان بانوان تُنَوم = از پارسی تنومند، گل آفتاب‌گردان تَنها از پارسی تنها تُوبل = از پارسی توپال(فلز)…
🌵 واژگان پارسی در زبان عربی

تیجان = از پارسی تاج، تاج‌ها
تِیر = از پارسی تیر، شاه تیر، بیابان، گردونه‌ی تیر(عطارد)
تیر، التیر = از پارسی تیرک، ستون چوبی
تیغار = از پارسی تَغار
تیغ = از پارسی تیغ یا اره
تیغه = از پارسی تیغه
تیک = از پارسی تَنک، کیسه و آوند
تَیما = از پارسی تیما، بیابان
تیمار = از پارسی تیمار، دلسوزی، پرستاری
تَیهوُج = از پارسی تیهُو، تیهوک، سرخ بال، پَر سُر، شیشو، مرغی است کبک مانند ولی کوچکتر از گنجشک

ثجیر = از پارسی تجیر، شیره‌ی خرما، هسته‌ی انگور، داروی خشک‌زا
ثَرَائدِ = از پارسی ترید، تریت، تریدها ،نان خُرد کردن در آبگوشت
ثَرب = از پارسی چرب، چَربَو یا فربه، پروار، پُرگوشت
ثَروَده = تازی شده‌ی تَرید اشکنه
ثَراه = از پارسی تَری، خاک زمین

🌵 @AdabSar
دنباله دارد

📜 بازخن‌ها:
۱- فرهنگ دانشگاهی عربی-پارسی از المنجد الابجدی، نوشته‌ی لویس معلوف، برگردان احمد سیاح، چاپ پخش فرحان.
۲- معجم المعربات، محمد التنوجی
۳- واژه‌نامه‌ی دهخدا

فرستنده: #بزرگمهر_صالحی
#واژه_های_پارسی_در_زبان_عربی

🌵 @AdabSar
آن‌که از درد دل خود به فغان است منم
وانکه از زندگی خویش به جان است منم

آن‌که هر روز دل از مهر بتان بردارد
چون شود روز دگر باز همان است منم

#هلالی_جغتایی
#چکامه_پارسی

💞 @AdabSar
ادب‌سار
🌵 واژگان پارسی در زبان عربی تیجان = از پارسی تاج، تاج‌ها تِیر = از پارسی تیر، شاه تیر، بیابان، گردونه‌ی تیر(عطارد) تیر، التیر = از پارسی تیرک، ستون چوبی تیغار = از پارسی تَغار تیغ = از پارسی تیغ یا اره تیغه = از پارسی تیغه تیک = از پارسی تَنک، کیسه و آوند…
🛣 واژگان پارسی در زبان تازی

ثَنا = از پارسی سَنا، ستایش، سِپاس
تَمَک = از پارسی تَمَک، از گیاهان دارویی، کوهان شتر
ثَرَی = از پارسی تَرِی، نمناک، خاک، زمین، زیرزمین
ثَریان = از پارسی تَر، تَری، نمناکی
ثَرید = از پارسی ترید، تَریت، اشکنه

جأب = از پارسی گپ
جاجیم = از پارسی جاجیم، رو انداز
جادر = از پارسی چادر
جادو = از پارسی جادو، نیرنگ
جاده = از پارسی جاده
جادی = از پارسی جادی (زعفران سرخ)
جادی = از پارسی شادی، نوشیدنی کَرکمی (زعفرانی)
جارک = از پارسی چارک ، چهار یک
جاجَرم = از پارسی جاگرم، شهرکی در خراسان در راه گرگان
جاره = از پارسی چاره
جارق، جاروخ = از پارسی چارق، کفش کلفتی از چرم و ریسمان روستاییان و بیابان گردان، ساروخ
جارکُون = از پارسی جارگون، پوست گردو، گل و شکوفه‌ی گردو

🛣 @AdabSar
دنباله دارد

📜 بازخن‌ها:
۱- فرهنگ دانشگاهی عربی-پارسی از المنجد الابجدی، نوشته‌ی لویس معلوف، برگردان احمد سیاح، چاپ پخش فرحان.
۲- معجم المعربات، محمد التنوجی
۳- واژه‌نامه‌ی دهخدا

فرستنده: #بزرگمهر_صالحی
#واژه_های_پارسی_در_زبان_عربی

🛣 @AdabSar
دوستان گرامی؛

دفتر «دستان مستان» گزیده‌ی سرودگان میرجلال‌الدین کزازی به پایان رسید. ادب‌سار می‌کوشد نبیگ‌های(کتاب‌های) پارسی را با ارزشی جداسان(متمایز) به شما بنمایاند و اکنون با نگاه به فراگیری و به درازا کشیدن بیماری کرونا دسترسی به استادان برای دستینه‌ی(امضای) نبیک‌ها فراهم نیست.
از این‌رو هم‌اکنون فروش دفترهای درپیوند با پارسی پاک که در برنامه داشتیم انجام‌پذیر نیست.
چنانچه بتوانیم برای فروش آن‌ها با دستینه‌ی نویسنده چاره‌ای بیندیشیم در ادب‌سار و فروشگاه ادب‌سار به آگاهی شما می‌رسانیم.
چنانچه پیش‌تر برای خرید دستان مستان از ما شماره بانکی گرفته‌اید، از واریز خودداری کنید.
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🍀🌺🌸
🌺🌸
🌸
تُوْی کرده‌یِ کَردْگارِ جهان
ندانی‌همی آشْکار و نهان

به دانش ز دانندگان راه جوی
به گیتی بپوی و به هر کس بگوی

ز هر دانشی چون سَخُن بشنَوی
از آموختن یک زمان نَغنَوی

چو دیدار یابی به شاخِ سَخُن
بدانی که دانش نیاید به بُن
#فردوسی

و در این هفته امید آن که:
سپهر گَراینده یار تو باد
همان داد و پرهیزْ کارِ تو باد


فرستنده #جعفر_جعفرزاده
#چکامه_پارسی
@AdabSar
🌺
🌸🌺
🍀🌸🌺
🌱🌸 جشن نیلوفر، رازآمیز و افسانه‌ای

🌺 «نیلوفر»، یکی از رازآمیزترین نمادهای باستانی در خورآیان (مشرق‌زمین) به‌ویژه هند و ایران و نماد والایی آدمی است. زیرا پای در گِل، تن در آب و چشم بر خورشید و آسمان دارد. این گل که در جهان باستان بسیار ارجمند بود بر دیوارهای کاخ آپادانا، در جامه‌ی هخامنشیان و در تاغ بستان کرمانشاه دیده می‌شود. این گل از نمادهای آشتی و دوستی بود.

🌸 «جشن نیلوفر» در خردادروز از تیرماه برابر با ششم تیر در ایران برگزار می‌شد. «ابوریحان بیرونی» نوشته بود که جشن نیلوفر از جشن‌های تازه است و دیرینگی جشن‌های کهن را ندارد. در برهان قاطع آمده که امردادروز از هر ماه(روز هفتم هرماه) جشن بود که این جشن در ماه خرداد یا امرداد جشن نیلوفر خوانده می‌شد. ولی دیگران باور دارند که این جشن در خرداد روز (ششم) تیر برگزار می‌شد. روشن است که جشن‌های چله‌ی تموز(یکم تیر تا دهم امرداد)، جشن‌های آب و آفتاب و در پیوند با یکدیگر بودند ولی شوربختانه از چیستی و آیین‌های جشن نیلوفر آگاهی برای ما نمانده است و ایران‌شناسان به چند گمان‌زد بسنده کرده‌اند.

🌺 مهرپرستی یا خورشیدپرستی از نخستین کیش و آیین‌های آدمی در جهان باستان بود و در باور ایرانیان گل نیلوفر با میترا یا مهر یا خورشید پیوند داشت؛ زیرا رویش سالیانه نیلوفر در چله‌ی تموز که گرمترین روزهای سال بودند رخ می‌داد و از سویی این گل‌ها هر پگاه با سر زدن میترا یا خورشید می‌شکفتند و با فرو افتادنش بسته می‌شدند.

🌸 این ویژگی زیستی نیلوفر مایه‌ی آن شد که نیلوفر و مهر یا آفتاب را از یک خاستگاه و در پیوند با یکدیگر بدانند.

🌺 گل نیلوفر در پیوند با آناهیتا ایزدبانوی آب بود و فرشته‌ی خرداد نگهبان آب‌ها خوانده می‌شد. در ماتیکان (کتاب) پهلوی بندهش نوشته شده که نیلوفر نشانه‌ی ایزد آبان و ایزد آبان پاسدار آب‌ها بود.

🌸 یکی دیگر از گمان‌ها درباره‌ی چیستی جشن نیلوفر این است که جشن تیرگان در دو روز و با نام‌های تیرگان کوچک و تیرگان بزرگ برگزار می‌شد.
تیرگان کوچک یا جشن نیلوفر(ششم تیر) روزی بود که مردم خسته از جنگ بودند. بر پایه‌ی افسانه‌ها آرش کمانگیر برای پرتاب تیری که مرزهای ایران را نشان دهد به بلندی رفت و نیروی جان در تیر نهاد و کمان کشید. سه روز پس از آن و به یاری ایزدِ باد تیر روی درختی در آن‌سوی خراسان فرود آمد. در این روز جنگ پایان یافت و جشن بزرگی برپا شد که تیرگان بزرگ نام گرفت.
ولی جشن تیرگان هفت روز پس از جشن نیلوفر برگزار می‌شد و بسیاری ایران‌شناسان با این گمان هم‌رای نیستند.
جایگاه ریشه‌دار گل نیلوفر یک باور هند و آریایی است. گل نیلوفر امروز در میان هندوان ارزش والایی دارد و یکی از نمادها در ورزش یوگا است.

#پریسا_امام_وردیلو
goo.gl/femBeX
________
برای آشنایی با نام نیلوفر به این دو پیوند بنگرید:
t.me/AdabSar/6589
t.me/AdabSar/6590

برای آشنایی با آبانگان و جایگاه آناهیتا به این پیوند بنگرید:
t.me/AdabSar/4906

برای آشنایی با نام آناهیتا به این پیوند بنگرید:
t.me/AdabSar/4912
________
📚📚 برگرفته از:
۱- واژه نامه‌ی دهخدا
۲- جشن‌های آب #هاشم_رضی
۳- راهنمای زمان جشن‌ها و گردهمایی‌های ملی ایران باستان #رضا_مرادی_غیاث_آبادی
۴- جشن‌ها و آیین‌های شادمانی در ایران (از دوران باستان تا امروز) #ابوالقاسم_آخته
۵- جشن‌ها و آیین‌های ایرانی با تکیه بر استوره و مردم‌شناسی #حسام_الدین_مهدوی
________
#جشن_های_ایرانی #جشن_نیلوفر #تیرگان

🌺🌱 @AdabSar
1
تا چند دلت به خون شناور باشد
از دست ستم دست تو بر سر باشد

یک روز اگر به شادمانی گذرد
از یکسد و بیست سال بهتر باشد

سراینده #سعید_قاسمی_فلاورجانی
فرستنده ایرج
#چکامه_پارسی

☁️ @AdabSar 🕊
💠🔹 درود
در شرق ایران واژه سدام sidam به معنای خوشی فراوان و در سومر واژه سلوم silum به معنای برکت و سلامتی بوده که بجای سلام گفتن بکار میرفته اند. سدام میتوانسته به سلام بدل شود چون مدخ و ملخ. در عربی سلام به معنای صلح است که خودشان هنگام دیدارها آنرا بکار نمیبرند زیرا دو تا آدم در لحظه دیدار اعلام صلح نمیکنند مگر اینکه در حال جنگ بوده باشند. پس سدام و سلوم آریایی با سلام عربی اشتباه گرفته شده‌اند.
همانند میزان=نرخ-اندازه در فارسی
و میزان=برابر در عربی.

فرستنده: #مجید_روهنده
به این پیام بنگرید:
t.me/AdabSar/18809

@AdabSar
چه کرد آن رهزن خونخواره‌ی من
جز آتش‌پاره‌ای درباره‌ی من

من اینک زنده او با یار دیگر
ز مهر انگیخته بازار دیگر!

#نظامی
#چکامه_پارسی
فرتور(عکس): بازار وکیل شیراز

💃🏻 @AdabSar
📓 چند نمونه از واژگان برگزیده‌ی فرهنگستان نخست را ببینیم. واژگانی که شاید آن‌روز بدان‌ها می‌خندیدند و امروز به سادگی در زبان و گفتار روزانه‌ی ما به‌کار می‌روند.

▪️اقتراح = بازجویی
▫️اسکادر = بخش
▪️بیعانه = پیش‌بها
▫️بیطار = دام‌پزشک
▪️پاسیف = بدهی
▫️تذکاریه = یادآوری
▪️جهازات = ناوگان
▫️حق‌الشرب = آب‌بها
▪️حاکم قصبه = بخش‌دار
▫️دارالایتام = پرورشگاه

📓 @AdabSar
دل خود به روزگار جوانی کباب بود
موی سفید شد نمکی بر کباب ما

#الهی_همدانی
#چکامه_پارسی

🌬❄️ @AdabSar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔻حضور= بودن، بودگی، پیشگاه، نزدیک، نزد، نزدباش، درگاه، آستانش، برابر، رویارو، رودررویی، هست، همراهی
🔻در حضورش= در پیشگاهش، در برابرش، در آستانش، نزدش، نزدیکش
🔻حضور به‌هم‌ رساندن= آمدن، بودن، گرد هم آمدن
🔻حضورا= روبرو، نزدباش، رویارو
🔻حضورداشتن= بودن
🔻حضور دارد= هست
🔻حضور داشت= بود
🔻حضوریافتن= آمدن، رفتن
🔻عدم حضور= نبود، نیامدن
🔻معرف حضور= آشنا، شناسانده شده
🔻حضور ذهن= کُیانِش(تمرکز)، هشیاری، آگاهی
🔻حضور قلب= آتانِش(توجه)

نمونه:
🔺به حضور طلبید=
به نزد خود خواست/فراخواند

🔺حضورا صحبت می‌کنیم=
رویارو/رودررو گفتگو می‌کنیم

🔺به حضور شما عرض كنم که...=
برای شما بگویم که...
به پیشگاه‌تان بگویم که...

🔺آنها در جمع حضور داشتند=
آن‌ها در گردهمایی بودند
آن‌ها به گردهمایی آمده بودند

🔺از حضور شما استعانت می‌كنم که...=
از پیشگاه شما یاری می‌جویم که...
از شما یاری می‌خواهم که...

🔺امیر قشون او را به حضور خود طلبید=
سردار سپاه او را نزد خود خواست

🔺برای عرض تبریک در جشن تولدش حضور یافت=
برای شادباش‌گویی به جشن زادروزش رفت/آمد

🔺حضور پرشور مردم در مراسم ترحیم=
همایش/گرد‌همایی پرشور مردم در آیین سوگواری

🔺سخن‌ها دارم از درد تو بر دل
ولیکن در حضورت(=برابرت) بی‌زبانم #سعدی


#مجید_دری
#پارسی_پاک
#حضور #حضورا
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
ای که دل بردی ز دلدار من آزارش مکن
آنچه او در کار من کرده‌ست در کارش مکن

#وحشی_بافقی
#چکامه_پارسی

🥀 @AdabSar
ادب‌سار
🛣 واژگان پارسی در زبان تازی ثَنا = از پارسی سَنا، ستایش، سِپاس تَمَک = از پارسی تَمَک، از گیاهان دارویی، کوهان شتر ثَرَی = از پارسی تَرِی، نمناک، خاک، زمین، زیرزمین ثَریان = از پارسی تَر، تَری، نمناکی ثَرید = از پارسی ترید، تَریت، اشکنه جأب = از پارسی گپ…
🐚 واژگان پارسی در زبان تازی

جازی = از پارسی جایزه، جایزه دهنده، پاداش دهنده
جاسیا = از پارسی کَشنی، زمین سخت و خشک
جاش = از پارسی جوش
جاشَنگیر = از پارسی چاشنی= گیرنده، چشنده‌ی چاشنی و خوراک پیش از فرمانده یا رهبر
جاغه = از پارسی جَغ، دوک بزرگ برای ریسندگی نخ‌های ابریشمی
جاکوس، چاکوچ = از پارسی چکش
جاکوَن = از پارسی دستوار(عصا)، دسته‌ی کج
جالیز = از پارسی پالیز (کشتزار خربزه، هندوانه و…)، تره‌زار
جام = از پارسی جام، شیشه، آبگینه
جامدار = از پارسی گرداننده‌ی بزم و دارنده.ی جام
جامگی = مزد کارگران و دیگر چیزها
جامکیهّ = از پارسی جومک، مزدنوکران
جامُوس از پارسی گاومیش

جامه = از پارسی جام، شیشه
جامه‌دار = از پارسی نگه‌دارنده‌ی جام‌ها
جامور، جُمّار = از پارسی جمار، مغز تنه‌ی درخت خرما، بن سپید و شیرین سر درخت خرما
جان = از پارسی جِن، جن و پری
جانم = از پارسی جانم (روحم)
جانی = از پارسی جَنوَر (جنایت)، جانی، ستمگر، تبه‌کار، گناهکار، آدمکش
جاورس = از پارسی گاوَرس، ارزن، کال و خشک‌زا(قابض)
جاوَرسِیهّ = از پارسی گاوَرسی از بیماری‌ها(سوزه و یادُملَ چرکین)
جاو شیر = از پارسی گاو شیر، صمغ سپید و شیری رنگ از ساگه(ساقه)ی درختی کوچک مانند انجیر

🐚 @AdabSar
دنباله دارد

📜 بازخن‌ها:
۱- فرهنگ دانشگاهی عربی-پارسی از المنجد الابجدی، نوشته‌ی لویس معلوف، برگردان احمد سیاح، چاپ پخش فرحان.
۲- معجم المعربات، محمد التنوجی
۳- واژه‌نامه‌ی دهخدا

فرستنده: #بزرگمهر_صالحی
#واژه_های_پارسی_در_زبان_عربی

🐚 @AdabSar
👍1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🌺🌼🍀
🌼🍀
🍀
بدو گفت پَردَخته کن سر ز باد
که جز مرگ را کس ز مادر نزاد

جهاندار پیش از تو بسیار بود
که تخت مِهی را سَزاوار بود

فراوان غم و شادْمانی شُمُرد
برفت و جهان دیگری را سِپُرد

اگر باره‌ی آهنینی به پای
سپهرت بساید نمانی به جای
#فردوسی

و برای این هفته آرزومندم:
که روز و شَبان بر تو فرخنده باد
همه مِهترانْ پیشِ تو بنده باد


فرستنده #جعفر_جعفرزاده
#چکامه_پارسی
@AdabSar
🍀
🌼🍀
🌺🌼🍀
هیچ واژه‌ی پارسی در سرنامه(تیتر) روزنامه‌ی رسالت!
شأن = تازی
قضای = تازی
ولی = تازی
ید = تازی
اژه‌ای = نام ویژه(اسم خاص)

گذشته از واژگان سراسر بیگانه، این سرنامه‌ی تباه برای خواننده دریافتنی هم نیست!

شوربختانه روزنامه‌ها و به گفته‌ی بهتر رسانه‌ها به‌جای اینکه بزرگ‌ترین پاسداران زبان کشور باشند، یکی از نهادهایی هستند که به زبان پارسی آسیب‌های فراوانی می‌رسانند.

🗞 @AdabSar
🏹🇮🇷 @AdabSar

سیزدهم از ماه تیر و تیرگان
آرش و دیگر دلیر و شیرگان
می‌کند ایران و ایرانی به یاد
آریایَش آنچه بر ایران بداد

سرگذشت پهلوانان بزرگ
کرده بر کشور بسی کار سترگ
هستواره آرش ایران به خیز
دشمن بدخواه را کرده ستیز

می‌خرد هر سختی میهن به جان
آرش و مردانگی با آن کمان
رفته با جان تا بر میدان جنگ
پهلوان کرده رها تیر خدنگ

شد بسی در سینه‌ها افسانه‌ها
گفت‌وگو از نام‌شان در خانه‌ها
هر یکی دارد به ما نامی رسا
بر چنین استادگی جشنی رسا

گویم اینک بهر تو ای نازنین
داستانی خوشگوار و انگبین
در نبرد دیو خشکی یا اپوش
ایزد باران برابر با خروش

دیو خشکی در رخ اسبی سیاه
در ستیزه شد به کامش سوز و آه
تیشتر با پیکر اسبی سپید
پرتو شادی به ایران در دمید

آمده با نامه‌ای از آسمان
تا فزاید جان نو بر جان‌مان
بوده با بارندگی همراه و یار
برده مویه با چنین مردانه کار

رودها همواره پر آب و روان
خاک ایران بوده بر نامش جوان
کرده ایرانی هماره برگزار
جشن تیر و بوده خانه لاله‌زار

پس به پاسش دل بباید استوار
هم بکن اینک تو شادی را سوار


گزیده‌ای از سروده‌ی بلند #جشن_تیرگان
سراینده: #مجید_توکلی


سیزدهم تیرماه، تیری برای آزادی رها شد
به بهای جان... «جشن تیرگان» فرخ باد.

🏹🇮🇷 b2n.ir/Kaman-arash
👍1
🏔 بگشای دل و دیده به دیدار دماوند
وز هر چه بجز اوست دمی دیده فروبند
آراسته تا گردن، گیسوی دلاویز
افراشته تا گردون، بالای برومند
تندیس سرافرازی، سر سوده به کیوان
سر داده سرودش را در عرش خداوند

از سینه‌ی ایوانش پیداست نشابور
چشمش نگران سوی بخارا و سمرقند
هر صبح رُخش با نفس و بوسه‌ی خورشید
گویی که پریزادی نازد به شکرخند
هر شام سراپایش در پرتو مهتاب
چون تازه عروسی ز خودآرایی خرسند

میدان شکوهش را، کس نیست هم‌آورد
سیمای نجیبش را، کس نیست همانند

چونان پدری پیر نظر می‌کند از دور
با مهر به بی‌مهری و کژراهی فرزند
کاین سان شده دربند بداندیش گرفتار
نشنیده ز آیینه‌ی تاریخ پدر پند
گوید که: گرفتار در این زندان تا کی؟
محروم ز آزادی و آبادی تا چند؟
گوید که کسی غیر شما یار شما نیست
سوگند به جان‌های وفاداران، سوگند!
گوید که دگر باک ز ضحاک مدارید
دستی به درآرید و ببندید بر او بند
پیوند دل و دست شما چاره‌ی کار است
خود را برهانید ز هر بند به پیوند…
#فریدون_مشیری

🏔 @AdabSar

🏔 سیزدهم تیرماه، #روز_دماوند این بَرماندِ نیادی(میراثِ طبیعی) و میهنی، اِسپَهبُدِ پایداری و ایستادگی و نماد سرزمین ایران گرامی باد.

📸 فرتور(عکس) کهکشان راه شیری بر فراز دماوند #مسعود_قدیری
b2n.ir/Damavandziba
دوستان گرامی برای خواندن پیام‌های پرشمار ادب‌سار درباره‌ی «جشن تیرگان» به این راهنما بنگرید:

تیرگان، بزرگداشت نویسندگان و دبیران
t.me/AdabSar/16623

تیرگان‌و داستان آرش کمانگیر
t.me/AdabSar/16615

آیین‌های ایرانیان در جشن تیرگان
t.me/AdabSar/16603

تیرگان و جشن آبریزان
t.me/AdabSar/14256

نبرد افسانه‌ای ایزد تیر و دیو اپوش
t.me/AdabSar/13428

داستان جشن تیرگان از زبان میرجلال‌الدین کزازی
t.me/AdabSar/16614

شاهنامه و آرش
t.me/AdabSar/16593

آرش کماندار، سروده و آوای هما ارژنگی
t.me/AdabSar/16599
t.me/AdabSar/16600

جشن تیرگان سروده‌ی توران شهریاری
t.me/AdabSar/16609

نماهنگ تیرگان
t.me/AdabSar/16621

سروده‌ی آرش کمانگیر از سیاوش کسرایی با نوای پریسا سیمین‌مهر
t.me/AdabSar/16604

سروده‌ی آرش کمانگیر از سیاوش کسرایی با نوای سراینده
t.me/AdabSar/16601

همچنین می‌توانید برچسب‌های #جشن_تیرگان #تیرگان و #آرش_کمانگیر را دنبال کنید.
🌧☔️ جشن تیرگان و پیوند ناگسستنی آن با کمبود آب در ایران


پیدایش جشن تیرگان با آب پیوند تنگاتنگی دارد. بسیاری از جشن‌ها و آیین‌های پیشین در ستایش آب و دَهِش‌های زمین بودند و بسیاری از ایران‌شناسان در این باره نوشته‌اند. برای نمونه هرودوت نوشته بود که ایرانیان در آب روان و رودها پیشاب نمی‌ریزند، تف نمی‌کنند و دست و روی نمی‌شویند.

ویژگی سرشتین آب، ویژگی مادرانه است و زمین نیز نشانه‌ی زن و مادر است.
ایران از دیرباز سرزمینی خشک و کم‌آب بوده و هست. فراهم کردن آب از دشواری‌های دیرین این سرزمین بوده و ایرانیان برای داشتن آب همواره چشم و دست به‌سوی آسمان داشتند. در اینجاست که زندگی‌شان با ایزدبانوان و ایزدان آب همچون آناهیتا (ایزدبانوی آ‌ب‌های جهان) و تیشتر(ایزد تیر و باران و بهانه‌ی جشن تیرگان) گره خورده است.

در افسانه‌های ایرانی آب پس از آسمان دومین آفریده‌ی جهان است. پس از آن زمین، گیاه، جانور و آدمی آفریده شد. در باور ایرانیان کهن، بنیاد و سرشت همه‌چیز از آب است بجز گوسپندان و آدمیان که از آتش هستند.

از گذشته تاکنون کم‌آبی سرزمین ایران بارها انگیزه‌ی آن شده است که پادشاهان و فرمانروایان با در دست گرفتن این مایه‌ی زندگانی، روزگار را بر مردمان تنگ کنند. پیش از تازش عرب‌ها به ایران در دستگاه دیوانی سازوکاری به نام «کاست افزوده» کار بخش(تقسیم) کردن یکسان آب میان مردمان و کشاورزان را انجام می‌داد.

«مرتضا فرهادی» نوشته بود در زمان‌های کوتاهی که پادشاهی می‌مرد و کشور یا بخشی از سرزمین شاه و فرمانروا نداشت، نبود یک نیروی برتر در سرپرستی بهره‌ی آبی مردم، رویارویی با تازش کوچروان و گرفتاری‌های بهره‌برداری از آب چنان بود که ترس از شاه‌مردگی را در دل ایرانیان زنده نگاه می‌داشت و مردم بودن یک پادشاه ستمگر را بهتر از نبودنش می‌دانستند. با اینهمه هیچ دستگاه فرمانروایی را دربست نمی‌پذیرفتند ‌و با هزاران شیوه با آن می‌جنگیدند و آنان را به زیر می‌کشیدند.

می‌توان گفت بنیاد پیدایش آیین‌ها و جشن‌ها در پیوند با نیازهای زندگی پیشنیان، زندگی کشاورزی و رویارویی با پیشامدهای ناگوار زمین بود. در زمانی که آدمی پاسخ بخردانه برای این رخدادها و گرفتاری‌ها نداشت، به افسانه و باور به نیروهای برتر پناه می‌برد.

☔️ #پریسا_امام_وردیلو

📘 برگرفته از:
- جشن‌ها و آیین‌های ایرانی با تکیه بر اسطوره و مردم‌شناسی #حسام_الدین_مهدوی
- جشن‌ها و آیین‌های شادمانی در ایران #ابوالقاسم_آخته
- جشن‌های آب #هاشم_رضی

#جشن_های_ایرانی #جشن_تیرگان #تیرگان

☔️🌧 @AdabSar