📘ایران چگونه مدرن می‌شود؟

✍🏻 #محمدجواد_معنوی

🍂 استیون گرین‌بلت، اندیشمند آمریکایی و استاد دانشگاه هاروارد، کتابی به‌نامِ «جهان چگونه مدرن شد؟» نوشته‌است؛ البته نام اصلی کتاب the swerve یا همان پیچش است.

🍂 کتاب روایتی‌ست از تلاش پوجو براچولینی، منشی مخلوعِ پاپ برای شکارِ کتاب‌های دوران پاگانی (شرک - پیشا مسیحیت). او در اثنای این کندوکاوِ خود، در صومعه‌ای دور، به دفتر شعرِ  «در باب طبیعت چیزها» اثر تیتوس لوکرتیوس برمی‌خورد. او نسخه‌ای از آن کتاب برمی‌دارد.

🍂 ترجمۀ این کتاب و نسخه‌برداری از آن موجب یک پیچشِ عجیب در ایتالیای قرن شانزدهم میلادی می‌شود و جهان را به‌سمت مدرن شدن سوق می‌دهد.

🍂 در شرایطی که دستگاه پاپی در آن دوران، رازِ سعادت را در رنج کشیدن در جهت پالوده‌شدن روح از زشتی‌ها و سیاهی‌های روزگار می‌دید، نشر این اثر لوکرتیوس، به‌عنوان شاعری اپیکوری، موجب تحولی شگرف در اندیشه انسان اروپایی شد. او زیبایی طبیعت را درک کرد و به لذت بردن از زیستن می‌اندیشید.

🍂 گرین‌بلت در این اثر خود، تلاش انسان برای «لذت بیشتر از زیستن» را از عوامل خروج از قرون وسطی و شکل‌گیری جنبش روشن‌گری می‌بیند.

🍂 خلاصۀ کلام، اینکه گرین‌‌بلت معتقد است:

تفکر این‌جهانی زمانی آغاز شد که انسان به‌جای رنج کشیدن، ترجیح داد که لذت ببرد.

🍂 این‌روزها که ویدئوهای رقص جوانان ایرانی با آهنگ‌های ترند را در تیک‌تاک و اینستاگرام را می‌بینم، به این فکر می‌کنم که انسان ایرانی هم در همان پیچی قرار دارد که اروپایی‌های قرن ۱۶ قرار داشتند؛ یعنی انسان ایرانی هم طالب لذت بردن از زیستن به‌جای رنج کشیدن است.

🍂 جوان ایرانی دیگر نمی‌خواهد هر ساله در موعدی مقرر در مکانی بنشیند که از در و دیوارش غم و رنج می‌بارد و روایتی مربوط به ۱۴۰۰ سال پیش را بشنود و با آن زاری کند؛ آن هم روایتی که خودش و تمام آباء و اجدادش، به درازنای عمرشان تک‌تک جزئیاتش را از بر هستند!

🍂 والدین ما دقیقه به دقیقه روزهای شاد زندگی خود را به یاد ندارند، اما یحتمل می‌دانند از صبح عاشورا تا ظهر آن چه رخ داده‌است! چون بارها و بارها آن را شنیده‌اند و با آن رنج کشیده‌اند.

🍂 انسان ایرانیِ امروز و فردا، دیگر نمی‌خواهد رنج بکشد؛ می‌خواهد بنوشد و برقصد و آزادانه از زیستنِ خود لذت ببرد. چه ایرادی دارد؟ گذشتگان ما که تصور می‌کردند زندگی یعنی «رنج کشیدن و مبارزه برای زدودن سیاهی‌ها و امپریالیزم و بسط فرهنگ عاشورایی در جهان»، اشتباه بزرگی مانند ۵۷ را مرتکب شدند؛ این جوانان که لذت بردن از زیستن را می‌خواهند، حتی اگر اشتباه هم بکنند (که به ظن من نخواهند کرد)، اشتباه لذت‌بخشی مرتکب خواهند شد!

🔺بله! ایران این‌گونه می‌تواند مدرن شود: با فرار جوانانش از رنج کشیدن و گریستن و میل وافرشان به شاد بودن و لذت بردن از زیستن.

.


#نقد_فرهنگ #آینه_تاریخ #جامعه #ایران #نسل_زد #حجاب_بی‌حجاب #مداحی #روضه #عزاداری

➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @pagardmnv

📘تن عریان؛ مهر پایان بر ایدئولوژی مذهبی زن‌ستیز

✍🏻 #هادی_حکیم‌شفایی

🍂 کانال دانشجویی «خبرنامه امیرکبیر» روز شنبه ۱۲ آبان خبر داد که ماموران حراست دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات تهران که مدتی است بر سر اعمال حجاب اجباری، با دانشجویان دختر برخورد میکنند و از ورود آنها به دانشگاه جلوگیری می‌نمایند، طی یک برخورد مشابه، با یک دختر دانشجو که ظاهرا مقنعه بر سر نداشته‌است، درگیر شده و بخشی از لباس او را پاره می‌کنند.

🍂 در پی این اقدام، دختر دانشجو مابقی لباس‌های خود را به نشانه اعتراض درمی‌آورد و در محیط دانشگاه شروع می‌کند به راه رفتن. بنا بر این گزارش، در پی این اقدام، نیروهای حراست با ضرب و شتم شدید که منجر به خونریزی شدید سر او شد، این دانشجوی دختر را سوار خودرو کرده و به محلی نامعلوم می‌برند. 

🔻بسیاری از مخالفان نظامی سیاسی حاکم، اقدام این دختر را ستودند. اما شاید برخی دیگر، اقدام اعتراضی او را تندروی بنامند، اما فارغ از همه این داوری‌ها، به چند نکته می‌باید توجه نمود: 

1️⃣ از همین ابتدا همچون روز روشن است که اگر او زنده بماند، حامیان جمهوری اسلامی و نهاد بازداشت‌کننده‌ی او و دستگاه قضایی، او را تحت فشار شدید، وادار به اعتراف اجباری خواهند کرد و او را روانی، فریب‌خورده و یا مزدبگیر اجانب معرفی خواهند نمود. 

2️⃣ نظام سیاسی حاکم، فشار بر روح و روان جامعه و خشونت و بی‌توجهی به خواست اکثریت مردم و بخصوص زنان را به حدی رسانده که آنها برای بدست آوردن حداقل حقوق و آزادی‌های عرفی، عقلانی و جهانی خود، وادار به چنین اعتراضاتی می‌شوند که احتمالاً هزینه‌ی زیادی برای آنها خواهد داشت.

3️⃣ حرکت نمادین و ساختارشکن این دختر دانشجو را چه بستاییم و چه تندروی بپنداریم، از حقانیت آن و فریاد تاریخی پشت آن، هیچ نخواهد کاست. قدم زدن او با بدن نیمه‌عریان در محوطۀ دانشگاه، عبور تمام‌قدِ زنِ مدرن ایرانی از روی جسد و ایدئولوژی رو به پایانِ حکومت اسلامی بود و نشان داد که ایران مدرن، به پیش از جنبش مهسا باز نخواهد گشت.

🔺کار کنشگرِان آزادی‌خواه و مطالبه‌گر- چه دیندار و چه بی‌دین- می‌باید حمایت کامل از او و نافرمانی مدنیِ او باشد؛ چرا که آشکار است او و زنان مدرن ایران را به چنان مرز خفگی و سرکوب رسانده‌اند که چاره‌ای جز آشکارسازی تن برای گذر بی‌مهابا از ساختار شرّ نمی‌بینند.

@ReligionPhilosophyPoliticsAnimls

.


#زنان #حکومت_اسلامی #جامعه #نسل_زد #حجاب_بی‌حجاب

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

🍂 عریان‌شدن دانشجوی دختر دانشگاه علوم تحقیقات در یک خوانش دوگانه، مورد نکوهش و ستایش قرار گرفته؛ برخی آن را نماد اعتراض و برخی نمود انحراف دانسته‌اند، و برخی آن را نشان شجاعت و برخی مایه شرم.

🍂 فارغ از این داوری‌ها، اما آنچه که در یک تحلیل جامعه شناختی-روانکاوانه مهم است، نه پیام سیاسی و پیامد اخلاقی این رخداد، که «دلایل رخ دادن آن» است. درستی یا نادرستی این رفتار، واکنش به آن است، اما در پس آن، نباید «چرایی کنش» را از یاد برد. فهم این کنش‌مندی از هر خوانش قضاوتگرانه‌ای مهم‌تر است.

🍂 به‌گمانم این کنشِ سرکشانه، در برابر سرکوبی تنانه صورت گرفته، تن به‌مثابه سویه‌ای مهم از سوبژکتیو انسانی. هویت آدمی ابتدا به میانجی تن او برساخته شده و به او تشخص می‌بخشد، که بنیان بنی‌آدم همین تن است.

🍂 این ایدئولوژی‌ها بودند که در طول تاریخ برای فیزیولوژی آدمی لباس معنا دوختند و صورتی زیبایی شناختی بخشیدند. اگر آدمی به جان است، جان در کالبد تن جاری می‌شود و در تنانگی‌اش تجلی می‌کند.

🍂 تحقیر و تخریب و سرکوب تن بیش از هر چیزی توهین به خالقی است که از خلق همین تن به خود تبریک گفت و خود را احسن‌الخالقین نامید. همین تن عریان که نخستین تصویر از انسان بود!

🍂 سخن از ستایش عریانی نیست، سخن از اعتبار تنانگی‌ست که نقطۀ پرچ تمام تجلیات عاطفی و معنوی انسان است.

🍂 اساسا زندگی و آدمی بدن‌مند است. بدنی که محتاج احترام است تا اندیشه‌های بلند و فضیلت‌های ارجمند از پس آن به احتراز درآید. وقتی تنانگی جز در شمایلی رسمی، به شماتت گرفته شده و سرکوب و سرزنش می‌شود، بدن دیگر یک تن جسمانی نیست، به تجسم هویت و حریت آدمی بدل می‌شود، به سوژه مقاومت در برابر ابژۀ قدرت تا هژمونی آن را بشکند.

🍂 تن طغیانگر حاصل انسدادی‌ست که گفتمان غالب از بدن سیاسی صورت بندی می‌کند تا آن را در قالب مطلوب خود برسازد. وقتی تن آدمی مدام در خوانش‌های رسمی احضار شده و پشت مرزبندی‌های آن تعریف می‌شود، گفتمان متعارض خود را هم برمی‌سازد. این ضد گفتمان، میل به طغیان و ساختارشکنی دارد، نه از سر لجاجت و لجام‌گسیختگی که به خاطر صیانت و دفاع از تنانگی.

🍂 وقتی تن آدمی یا با چوب و سنگ یا به زخم زبان و متلک، هتک حرمت شود، طغیان می‌کند. آنگاه عریان‌شدگی، نه عورت‌نمایی و بی‌شرمی، که شکلی از شرافت‌خواهی بدن و بدنمدی‌ست. این بدن‌نمایی، نه از سر بی‌حیایی که در پی احیای حرمت تن خویش است، که گاهی تن آدمی شریف است به تن آدمیت؛ تنی که می‌خواهد محترم بماند.

✍🏻 #رضا_صائمی

.


#فلسفیدن #حکومت_اسلامی #زنان #حجاب‌_بی‌حجاب #حجاب_اجباری #گشت_ارشاد

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📺 "می‌خوان حواسمون رو پرت کنند"(!)
— دربارۀ آهو دریایی، دانشجوی شجاعِ ترمِ ۷ زبان

🎙#حامی_وثوق (مشروطه‌خواه)

.


#اپوزیشنقد #حکومت_اسلامی #زنان #حجاب‌_بی‌حجاب #حجاب_اجباری #گشت_ارشاد

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

🎧زندگی پس از «خروج از دین» (+)

🎙گفتگوی #اسکپتیک با آقای #هانس

.


#نقد_ادیان #تفکر_انتقادی #تجربه_زیسته #تفکر_نقادانه #آتئیسم #معنویت #اخلاق #شکاکیت #ایمان

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📺 اسکپتیک از «تجربۀ دگرگونیِ عقیدتیِ» خود می‌گوید
— برشی از «زندگی پس از خروج از دین»

🍂 ناباور شدن، یک مسیر است که برای افراد مختلف به‌اشکال مختلف به وقوع می‌پیوندد. در مورد شخص خود من، جدا شدن و در معرض قرار نگرفتن، در کنار مشاهده افراد دیگر با باورهای مختلف، سبب شد که به صحت باورهای خودم شک کنم و من را بر این داشت که به عقاید خودم بازنگری جدی داشته‌باشم.

🍂 همین پروسۀ بازنگری به عقاید خودم (پس مواجهه با محیطِ بیرونیِ متفاوت) بود که باعث شد نهایتاً آنها را به طور کلی کنار بگذارم.

.


#نقد_ادیان #تفکر_انتقادی #تفکر_نقادانه #شکاکیت #ایمان

➖➖➖

🌾 @Naqdagin