🔴 آیا زمین‌‌های ویژه «فرزندآوری» به تولید «فرزند بیشتر» منجر شد؟

🔭 رصدخانه بازار مسکن:

1️⃣ چهار سال «توزیع زمین با شرایط و قیمت بسیار استثنائی» به منظور تشویق «فرزندآوری»، نه‌تنها منشا «جوانی جمعیت» نشد، که «فرزندنیاوری» نیز در کشور درست طی همین مدت رو به افزایش گذاشت.

2️⃣ سال ۱۴۰۰ طراحان قانون «حمایت از خانواده و جوانی جمعیت»، دولت را مکلف کردند،
«به خانوارهایی که فرزند سوم یا بیشتر به دنیا می‌آورند، زمین دولتی با قیمت حمایتی به آنها واگذار کند.»

3️⃣ اولین رانت «زمین مخصوص فرزندآوری»، واگذاری آن، «بدون رعایت فرم جیم» است،
به این معنا که فرد حتی اگر در گذشته مسکن‌مهر یا مسکن‌ملی از دولت تحویل گرفته و درنتیجه فرم جیم او از سبز به قرمز تبدیل شده باشد، باز می‌تواند در صورت داشتن بیش از ۲ فرزند از «امتیاز ملکی دولتی» استفاده کند.

4️⃣ براساس این قانون، به هر خانوار حداقل ۳ فرزندی، یک قطعه زمین خام ۲۰۰ مترمربعی با قیمت معادل «هزینه آماده‌سازی زمین» تعلق می‌گیرد.

◀️ هزینه آماده‌سازی حداکثر ۳۰درصد قیمت روز زمین است.

5️⃣ از طرفی برای پرداخت همین بهای اندک‌‌ زمین‌های فرزندآوری، ۲ سال تنفس و ۸ سال تقسیط تعیین شده است.

◀️ مطابق بررسی‌ها، این مدل واگذاری زمین به این معناست که «زمین ویژه فرزندآوری با قیمت حداکثر یک هفتم ارزش روز» به مشمولین تعلق می‌گیرد.

6️⃣ طی این ۴ سال برای جوانی جمعیت، بیش‌از ۱۲۰ هزار قطعه زمین توزیع شد.

⭕️ اما در مقابل؛

🔻 ازدواج‌ها در ۱۴۰۴ نسبت به ۱۴۰۰، به میزان ۲۵ درصد افت کرد.

🔻 تعداد فرزندان متولدشده ۱۹ درصد نسبت به ۴ سال پیش کم شد.

🔻 بُعد خانوار نیز از ۳.۱۹ به ۳.۱ کاهش یافت.

🔻 هر سه آمار رسمی از روند جمعیت ایران مشخص می‌کند،

توزیع زمین «رانتی» در این سال‌ها نتوانست «جمعیت را جوان و روند آن را بهبود ببخشد».

❌ پس زمین‌های ارزشمند کجا رفتند؟

7️⃣ طراحان این قانون با غفلت از دو ریشه «افت ازدواج» و «افت فرزندآوری»، عملا چوب حراج به منابع محدود زمین قابل ساخت، زدند.

◀️ افت ازدواج‌ها ناشی از «عبور کشور از سن ازدواج دهه پرولادت (دهه شصتی‌ها)» است.

◀️ کاهش نرخ باروری و عدم تمایل زوج‌ها به داشتن فرزند نیز ریشه در «جهش هزینه‌های زندگی و ریزش درآمد واقعی» دارد.

◀️ اما طراحان «توزیع زمین شبه‌رایگان به قصد فرزندآوری» تصور می‌کنند،

زمین یعنی مسکن.

این اولین خطای مرتکب‌شده در تدوین قانون بود.

8️⃣ این در حالی است که دریافت‌کننده زمین باید «سرمایه مناسب» برای ساخت مسکن روی این زمین‌ها را داشته باشد.
و احتمالا چون خیلی از مشمولان این زمین‌ها فاقد چنین توان مالی بوده‌اند، به فکر «فروش زمین» می‌افتند.

9️⃣ هیچ آمار رسمی تاکنون از «فرجام زمین‌های توزیع شده، از بابت تبدیل به پروانه ساخت و خانه آماده برای خود گیرندگان» منتشر نشده است.

🔟 از طرف دیگر «ارزش‌افزوده نهفته» در زمین‌های جوانی جمعیت ناشی از توزیع با قیمت آماده‌سازی، مشمولان را وسوسه می‌کند امتیازشان را در بازار آزاد ملک بفروشند و همچنان از «خانه‌دار شدن» باز بمانند.

◀️ به این ترتیب، دومین خطای قانونگذار، لحاظ نکردن «شروط و تضامین بازدارنده ورود زمین‌ها به بازار سفته‌بازی» است.

◀️ در قالب خطای سوم، اگر قرار بود «دادن زمین» به تحریک فرزندآوری بیانجامد، لازم بود این امتیاز برای زوج‌های جدید فاقد فرزند تدارک دیده می‌شد نه خانوار دارای ۳ فرزند.

1️⃣1️⃣ تحلیل‌ها بیانگر «احتمال بالای عدم تحقق هدف» در این قانون است.

◀️ بخصوص آنکه در تجربه مسکن‌مهر، خیلی از کم‌درآمدهای مشمول، به دلیل نداشتن سرمایه برای پرداخت بهای ساخت خانه‌ها، امتیاز خود را در بازار سیاه، ۲ میلیون تومان به قیمت اواخر دهه ۸۰ فروختند.

⚠️ حراج زمین‌های خام با این نوع سیاست‌ها، آیندگان را از «توسعه مناسب شهرها و فضاهای سکونتی» محروم خواهد کرد.


#دنیای_اقتصاد
#فرید_قدیری
#زمین #جوانی_جمعیت #قانون_فرزندآوری #زمین_دولتی #مسکن_مهر #مسکن_ملی #دولت #رانت #فرزند #جمعیت #دولت

#رصدخانه_بازار_مسکن



🔴 کانال رسمی «رصدخانه بازار مسکن»🔽

@HMO_den

📹 ویدئو | تهران را بدون چهارستون برنامه‌ریزی «گنده» کردند؛
ساختمان ممنوعه روی گسل «بسیارفعال» می‌سازند

📌 روایتی از گسترش بدون مبانی شهر تهران

🔭 رصدخانه بازار مسکن، راضیه احقاقی:

1️⃣ دبیر اسبق شورای عالی شهرسازی و معماری کشور در نشست «شهرداد»، روایتی از «تصمیمات دهه ۹۰ برای پایتخت» شرح داد تا نشان دهد؛
تهران بدون مبانی اولیه برنامه‌ریزی شهری گسترش پیدا کرده است.

2️⃣ سعید ایزدی، در دولت اول روحانی، معاون وزیر و دبیر شورای عالی شهرسازی بود.

3️⃣ او در این ویدئو توضیح می‌دهد:

🔻در آن مقطع نقشه‌ای از ۳ نوع گسل «بسیارفعال، متوسط و نوع ۳» برای شهر تهران تهیه کردیم که پلاک‌به‌پلاک، موقعیت قرارگیری ساختمان‌ها روی هر کدام از این گسل‌ها را مشخص کرده بود.

🔻 این نقشه را تحویل شهرداری تهران دادیم؛ اما بعداً متوجه شدیم «نقشه در بایگانی رفته و درست روی پلاک‌های ممنوعه بنا در حال احداث است».

🔻 روی گسل «بسیارفعال» ساخت‌ بیمارستان، پمپ‌بنزین، ایستگاه تغییر فشارگاز و مدرسه ممنوع بود.

🔻 چهار ستون برنامه‌ریزی شهری برای توسعه یک شهر،‌ «کیفیت، امنیت، آسایش و هویت» است.

🔻 یک تهرانی نباید خانه‌اش با یک طوفان یا زلزله تخریب شود.

🔻 برای تهران در این سال‌ها، دغدغه این بوده که «جمعیت شهر تا فلان سال، چند میلیون نفر افزایش می‌یابد پس باید گسترش دهیم».

🔻 شهر فقط «گنده‌تر» شد بدون رعایت مبانی برنامه‌ریزی توسعه‌شهری.


#دنیای_اقتصاد
#تهران #پایتخت #توسعه_شهر #گسترش_تهران #جمعیت #تغییر_کاربری #تراکم_فروشی #زلزله_تهران #سیل #طوفان #جنگ #گسل #نقشه #شهرداری #دولت

#رصدخانه_بازار_مسکن



🔴 کانال رسمی «رصدخانه بازار مسکن»🔽

@HMO_den

🔴 عیار واقعی کارکرد برج‌های پایتخت؛
آیا تهران واقعاً «کلان‌شهر» است؟
 
📌 روایت معاون وزیر از «جستجوی بی‌نتیجه» در برج‌های شهر برای اقامت کاری یک شرکت خارجی
 
 
🔭 رصدخانه بازار مسکن:
 
1️⃣ طرحی که شهرداری تهران به پشتوانه الگوی جهانی موسوم به TOD برای اعمال نسل جدید «مجوزهای ساختمانی در سطح شهر» تدوین کرده،
باید ابتدا در شورای عالی شهرسازی و معماری کشور بررسی و تصویب شود.
 
2️⃣ خلاصه طرح TOD شهرداری تهران، «هدایت ساخت‌وسازهای ۱۵ سال آینده حول ۲۹۸ ایستگاه مترو و اتوبوس است» تا آنچه شهرهای جهان در قالب این الگو توانستند فضای سکونتی و کاروفعالیت‌شان را مبتنی‌بر حمل‌ونقل عمومی توسعه دهند، در پایتخت کشورمان هم محقق شود.
 
🔗 با این حال، نقدهایی به طرح شهرداری تهران مطرح است که لیست آنها را می‌توانید از اینجا مطالعه کنید.
 
3️⃣ یکی از مهمترین اشکالات TOD تدارک دیده شده برای تهران، «پراکندگی معیوب ایستگاه‌های مترو در سطح شهر و در نتیجه، فقر دسترسی به حمل‌ونقل عمومی در برخی مراکز اصلی سکونتی و مراکز شغلی» است که این نارسایی‌ها الزاماً با آن طرح برطرف نخواهد شد.
 
4️⃣ اشکال دیگر نیز «وزن بالای سازوکارهای مرتبط با ساختمان‌سازی، افزایش تراکم، تغییرکاربری و استفاده از اراضی ذخیره در متن طرح در مقایسه با دیگر معیارهای 8گانه جهانی TOD» است.
 
5️⃣ نقدهایی هم طی روزهای گذشته جانب کارشناسان شهری به طرح شهرداری مطرح شده و مجموع آنها، این سوال را مطرح می‌کند که:

آیا شورای عالی شهرسازی و معماری کشور با طرح شهرداری تهران برای TOD موافقت خواهد کرد یا خیر؟
 
6️⃣ غلامرضا کاظمیان، دبیر شورای عالی شهرسازی و معماری کشور پاسخ این پرسش را به همراه یک روایت از «مواجهه سال‌های اخیر یکی از مدیران دولتی با درخواست یک شرکت خارجی» ارائه کرد:
 

◀️ طرح TOD الزاما به معنای «ساختمان‌سازی» نیست، ضمن آنکه تهران در تعریف امروز جهان از «کلان‌شهر» نمی‌‌‌تواند نمره قبولی دریافت کند.
 
◀️ خیلی از ساختمان‌های شکل‌گرفته در تهران و همینطور سازمان فضایی شهر با «کارکرد‌ها و استانداردهای روز جهانی» فاصله دارند. TOD باید بتواند این چالش‌ها را حل کند.
 
◀️ مثلاً یک شرکت خارجی به تهران آمده بود و قصد داشت در یک برج چندمنظوره اقامت کاری داشته باشد طوریکه مدیران آن بدون نیاز به استفاده از خودروی‌شخصی بتوانند با شبکه حمل‌ونقل عمومی شهر تهران در طول روز به مقاصد مختلف رفت‌وآمد کنند.
با کلی جستجو در نهایت نتوانستیم آنچه مطلوب این شرکت بود را بین برج‌های سطح پایتخت پیدا کنیم.
 
◀️ کلان‌شهرهای واقعی در دنیا مثل روال سال‌های خیلی دور، دیگر با «تعداد جمعیت ساکن یا تراکم ساختمان‌ها» مورد سنجش قرار نمی‌گیرند.
 
◀️ عملکردهای شهری تهران باید «دگرگون» شود؛
از جمله اینکه ارتباط معناداری بین پایتخت و شهرهای اطراف به لحاظ رفت‌وآمد ساکنان حومه به مرکز برقرار شود.
 
◀️ همچنین شکل‌گیری فعالیت‌های اقتصادی پیشرفته،‌ خدمات مالی مدرن، صنایع خلاق و فعالیت‌های دارای ارزش‌افزوده بالا نیاز تهران برای تبدیل‌شدن به کلان‌شهر در مقیاس نزدیک به کلان‌شهرهای موفق جهان است.
 
⭕️ شروط تصویب TOD تهران
 
7️⃣ طرح شهرداری برای TOD طی هفته‌های گذشته در جلسات مشترک مدیران شهرداری تهران و معاونت شهرسازی و معماری وزارت راه‌وشهرسازی مورد بررسی قرار گرفته است.
 
8️⃣ بر این اساس این طرح باید در ۷ مورد، «حرف برای گفتن‌ داشته باشد»:
 
🔻 تراز «تراکم‌ساختمانی» در سطح مناطق ۲۲ گانه و کل شهر تهران باید «صفر» باشد به این معنا که اگر در این طرح، طبقات ساختمانی یک محله افزایش پیدا می‌کند در ازای آن در نقطه دیگر کاهش طبقه اعمال شود تا «جمعیت‌‌پذیری» از این طریق افزایش پیدا نکند.
 
🔻 طرح TOD باید با سازمان فضایی مطلوب پایتخت سازگار باشد.
 
🔻 این طرح باید با سیاست‌های کلان مصوب برای مجموعه شهری تهران از جمله طرح جامع شهر هماهنگی و انطباق داشته باشد.
 
🔻 اولویت تهران «مسکن‌سازی» و «ساختمان‌سازی» نیست.
 
🔻 کیفیت‌زندگی شهری باید با اجرای TOD در تهران بهبود یابد.
 
🔻 عملکردهای شهر تهران از منظر فعالیت‌های اقتصادی جاری در سطح شهر باید «پالایش» شوند.
 
🔻 بارگذاری جمعیتی و فعالیتی برای یک دهه آینده تهران «نباید خیلی زیاد» باشد.
 
 
#دنیای_اقتصاد
#فرید_قدیری
#تهران #پایتخت #شهر #جمعیت #برج #مسکن #شهرسازی #توسعه_تهران


🔴 کانال رسمی «رصدخانه بازار مسکن»🔽

@HMO_den