ادب‌سار
12.6K subscribers
5.04K photos
125 videos
21 files
873 links
آرمان ادب‌سار
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی

instagram.com/AdabSar

گردانندگان:
بابک
مجید دُری @MajidDorri
پریسا امام‌وردیلو @New_View

فروشگاه ادبسار: @AdabSar1
Download Telegram
💫

کمی نخند، کمی دور شو، کمی بد باش

که هرچه می‌کشم از دست مهربانی توست


#یاسر_قنبرلو
@AdabSar
💫

شبی که ماه ندارد، چقدر دلگیر است
بیا به خواب ‌من امشب که ‌صبحدم دیر است

میان این‌همه عاشق که زار و غمگینند
کسی نگفته که‌خودکرده را چه تدبیر است!

#فاطمه_معصومی
@AdabSar
🔷💠🔹🔹
@AdabSar

خردمندان را با شش کس آشنایی نتواند بود: یکی آنکه مشورت با کسی کند که از پیرایه‌ی علم عاطل است و خُردْحوصله‌یی که از کارهای شایگانی تنگ آید و دروغْ‌زَنی که به رای خود اعجاب نماید و حریصی که مال را بر نفس ترجیح نهد و ضعیفی که سفر دورْدست اختیار کند و خویشتنْ‌بینی که استاد و مخدوم، سیرتِ او نپسندد.


📚📚 کلیله و دمنه‌ی نصرالله منشی، به کوشش دکتر محمدرضا برزگر خالقی، رویه‌: ٢٦٤


خردمندان را با شش کس آشنایی نتواند بود: یکی آنکه رایْزَنی با کسی کند که از پیرایه‌ی دانش نابِهوده است و خُردْشکیبی که از کارهای شایگانی تنگ آید و دروغْ‌زَنی که به رای خود شگفتی نماید و آزمندی که دارایی را بر جانِ خویش برتر داند و کمزوری که سفر دورْدست برگزیند و خویشتنْ‌بینی که استاد و زاوَردار، خوی او نپسندد.


✍🏻✍🏻 پی‌نوشت:
واژه‌ی «سفر» هم‌ریشه با «سپَردن» است و ریشه‌ی ایرانی دارد.
در پارسی میانه: spar: spurtan
در پارسی کهن: spara
اوستایی: spiriti
سنسکریت: sphurati

#بلال_ریگی
@AdabSar
🔷💠🔹🔹
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔷پارسی‌گویی هماره جایگزین‌کردن واژه‌ای پارسی به‌جای واژه‌ی بیگانه نیست. گاهی می‌توان با واگویِشِ درست واژه، پارسی را پاک سُخَنید.
بسیاری از واژه‌ها پارسی‌اند، ولی به‌گونه‌ای نادرست و با زبانی بیگانه بازگو می‌شوند.
در پی، شماری از این واژه‌ها را می‌آوریم و امید داریم که شما نیز در پربارترکردن این پِهرِست یاری‌مان کنید.

#ابریق= آبریز، آوتابه، آفتابه
#برهان= پَروَهان
#بسطام= گستهم، وستهم، ویستهم، بَس‌تَهَم(=بسیار پهلوان)
#بوالهوس= بُلهَوَس
#ثناء= سَنایش
#ثناخوان= سَناخوان
#ثناگوی= سَناگوی، نیایش‌گوی
#جاجرم= جاگرم(شهری در خراسان اَپاختری)
#چپق= چُپُک، چوبَک
#سراج= چراغ
#سطل= سَتل
#سق= سَک
#سق_زدن= سَک‌زدن
#سقز= سَغِز(شهری در کردستان، آدامس)، سَکِز
#شاقول= شاغول
#طارم= تارم
#طاس= تاس
#طاقچه= تاکچه، تاغچه
#طاقدیس= تاکدیس
#طالبی= تالبی
#طب= تَب
#طبرستان= تبرستان
#طبس= تَبَس، تَبَرس
#طپانچه= تُوانچِه
#طپش= تپش
#طراز= تراز
#طوطی= توتی(مرغی که توت می‌خورد)
#طوطی_وار= توتی‌وار
#طهمورث= تَهمورِس
#عروسک= اَروسَک
#فاق= فاژ
#فرسخ= پرسنگ، فرسنگ
#فسا= پَسا(شهری در استان پارس)
#فسقلی= فِسغِلی
#فیروزه= پیروزه
#مائده= میده
#مفلوک= مَفلاک

🔹شماری دیگر از این واژگان:
t.me/AdabSar/9292
t.me/AdabSar/9353


گردآوری و نگارش #مجید_دری
#پارسی_پاک
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

پی به راز سفرم برد و چُنان ابر گریست
دید بازآمدنی در پی ِ این رفتن نیست

همه گفتند مرو! دیدم و نشنیدمشان
مثل این بود به یک رود بگویند بایست!

مفتضح بودن از این بیش که در اول قهر
فکر برگشتنم و واسطه‌ای نیست که نیست

در جهان ِتهی از عشق نمی‌مانم چون
در جهان ِ تهی از عشق نمی‌باید زیست

دهخدا تجربه‌ی عشق ندارد، ورنه
معنی مرگ و جدایی به یقین هردو یکی‌ست!

#کاظم_بهمنـی
@AdabSar
@AdabSar

خاموش‌ترین اتاغم برای تو!
آن لحظه از شب که خبر از مرگی زودرس می‌دهد
آن لحظه از شب که خبر از مرگ آن روز است
آن لحظه که سکوت شیونی‌ست از هم‌آغوشی، باری دیگر
آن لحظه که در عین تاریکی، جان سپیدت پیداست
آنجا که من در برابر تو پیدا و تمام زمان ناپیداست
به صبح سلامی دوباره خواهم داد
به برف قرنیز پنجره که کبوتری رویش نوک به خالی می‌زند
به سپیده‌ی صبح
به درخشش پرتوهای خورشید در زمستان
شبنمش لغزان
و گیاه در آن نفس می‌کشد
از او تغذیه می‌کند
و در عمق خاک ریشه می‌دواند
برای سایه‌اش قد می‌کشد
و دلش را برای تو به عمق می‌برد...
خاموش‌ترین نگاهم برای تو!

#فرنوش_حميدی
@AdabSar
💫

یاری که به نیش غم دلی ریش نکرد
بر من ستم از طاقتِ من بیش نکرد

هرچند که انتظارِ بسیارم داد
آخر نه وفا به وعده‌ی خویش نکرد!

#محتشم_کاشانی
@AdabSar
Forwarded from ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

🔅آشنایی با نام‌های ایرانی

«سپنتا»
"سپنتا" نامی زیبا، دخترانه و پسرانه و یکی از نام‌های مِهادین(اصیل)، کهن و ریشه‌دار ایرانی است.
این نام اوستایی و به چَـم(معنی) پاک، سپند(مقدس)، پارسایی، ستودنی و فروتنی است.

📖"سپنتا" در نَسک(کتاب) اوستا به چم سپند(مقدس) و افزاینده در برابر واژه‌ی "اَنگره" یا اهریمن به چَم کاهنده، ناپاک و تَبَه‌کار است.

💞"سپنتا" در مزدیسنا به چم مهر، دوستی، پاکی و فروتنی و چهارمین ویژگی ایزد پاک است که آدمی باید بکوشد تا به این ویژگی دست یابد. به این ویژگی "سپنتا آرمیتی" نیز می‌گویند.
بر پایه‌ی این ویژگی آدمی باید به جایگاهی برسد که با فروتنی به جهان مهر بورزد؛ زیرا مهر، راز دستیابی به خوشبختی جاودان است.

🌱برخی از واژگان هم‌ریشه با "سپنتا":
←اسپند: روز پنجم از ماه‌های خورشیدی، ماه دوازدهم سال خورشیدی
←جشن سپنتا یا سپندارمذگان: روز زمین، زن، باروری و مهر
←گوسپند(گوسفند): چهارپایان خانگی و آرام
←اسپنتامن، سپنتامن یا سپیتامن یکی از بَرنام‌های(القاب) خانوادگی زرتشت پیامبر، نام یکی از سرداران دلاور ایرانی که با اسکندر جنگید.

🇮🇷نام‌های دخترانه و پسرانه‌ی زیبا و ایرانی هم‌‌آوا با "سپنتا":

👧🏻اسپنتا، اسپادانا، سپینود، سپیدار، سپیدرو، سپیدگل، سپیده، سپیدخت، سپیناز، سپیتا، پرستا، مهرتا، مهتا و...

👦🏻سپندان، سپندار، سپنتامن، سپهر، سپهدار، سپهرم، سپهران، سپهراد، سپهرام، سپهرداد، سپندار، سپنتمان، سپهرین و...


#پریسا_امام_وردی
#نام_دخترانه_ایرانی
#نام_پسرانه_ایرانی
#سپنتا
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
Forwarded from ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔻غروب = فروشُدن، فروشُد، فروشُدان، فرورفتن، شامگاه، ایوار، خورنشینش، اِوارَک، پایان‌یافتن، پایان روز
🔻غروب آفتاب = آفتاب‌نشستن، آفتاب بر زمین نشستن
🔻غروب خورشید = خوررَفت، آفتاب‌نشین، پیگاه، بیگاه، آفتاب‌زرد، دست بر زمین زدن خورشید، آدواره، اَدوارَک
🔻غروب‌کردن = فروتافتن، خوررَفتن، ناپدیدشدن
🔻غروب‌گاه = اِوارَک‌گاه، شبانگاه
🔻تنگِ غروب = نزدیکِ فرورَفت، نزدیک فروشُد، نزدیک شامگاه

✍️نمونه:
🔺آفتاب زندگی‌اش غروب کرد =
آفتاب زندگی‌اش فروتافت
زندگی‌اش به پایان رسید
زندگی‌اش پایان یافت

🔺دست در دست معشوق، غروب آفتاب را تماشا می‌کرد =
دست در دست دلدار، فرورفتن آفتاب را نگاه می‌کرد
دست در دست یار، دست‌برزمین‌زدن خورشید را می‌نگریست

🔺از فَرازَند تا «فروشُدِ» خورشید از تنبلی بگریزید، زیرا تن‌آسایی، سرآغاز تباهی است #کوروش

🔺ز هر دژ به گوش آید آوای کوس
ز «ایوار» تا گاهِ بانگ خروس #بهار

🔺«بیگاه» شد، خورشید سوی چاه شد
خیزید ای خوش‌طالعان، گاه طلوع ماه شد #مولانا

🔺و «آفتاب‌زرد» را امیر به آب رسید (تاریخ بیهقی)

🌄 خوررَفت(غروب) و مانندسازی‌های دل‌انگیز و جان‌فزای #فردوسی در شاهنامه:
ـ چو پژمرده شد چادر آفتاب
همی ساخت هر مهتری جای خواب

ـ چو خورشید را پشت باریک شد
ز دیدار شب، روز تاریک شد

ـ چنین تا شب تیره سر برکشید
درخشنده‌خورشید شد ناپدید

ـ چو خورشید بر چرخ بنمود پشت
شبی تیره شد از نمودن درشت

ـ چو خورشید تابان ز گنبد بگشت
ز بالا همی سوی خاور گذشت

ـ چو چرخ بلند از شَبَه* تاج کرد
شَمامَه(ماه) پراکند بر لاژورد(لاجورد)
(*شَبَه=سنگ سیاه درخشان)

ـ چو خورشید تابان به گنبد رسید
به جایی پی گور و آهو ندید

ـ چو خورشید بر تیغ گنبد رسید
سکندر ز بالا خروشی شنید

#مجید_دری
#پارسی_پاک
#غروب
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

خطی، خبری، هلهله‌ای از تو ندارم
با این همه هتا گله‌ای از تو ندارم

آماده‌ی ویران‌شدنم، حیف زمانی‌ست
دیگر اثر زلزله‌ای از تو ندارم

در دست، به‌جز شاخه‌ی خشکیده‌ی سرخی
در پای، به‌جز آبله‌ای از تو ندارم

عمری‌ست فقط شاعر چشمان تو هستم
هرچند که چشم صله‌ای از تو ندارم

بگذار به در گویم و دیوار بفهمد
من فاصله‌ای، فاصله‌ای از تو ندارم

هر لحظه بیایی قدمت روی دو چشمم
در دل به‌خدا مسئله‌ای از تو ندارم

#محمد_سلمانـی
@AdabSar
💫

آنچنان کز رفتن گل خار می‌ماند به‌جا

از جوانی حسرت بسیار می‌ماند به‌جا


#صائب_تبریزی
@AdabSar
👥👥👥👥
🔅پرسش شما

درودبرشمادوست ارجمند
معادل پارسی واژه ی فوتبال؟


🔅پاسخ ادبسار 👇👇👇
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔻فوتبال= Football، توپان، لِپـِگام(لِپـِه=توپِ بازی، گیلکی)
🔻فوتبالیست= توپانگـَر
🔻اوت= Out، بیرون
🔻بک= Back، پشتیبان
🔻بک چپ= Left back، پشتیبان چپ
🔻بک راست= Right back، پشتیبان راست
🔻فوروارد= Forward، پیشرو(در فوتبال)
🔻فوروارد چپ= Left forward، پیشروی چپ
🔻فوروارد راست= Right forward، پیشروی راست
🔻ـ Left wing forward، پیشروی دست چپ
🔻ـ Righty wing forward، پیشروی دست راست
🔻فوروارد میانی= Center forward، پیشروی میان
🔻پنالتی= Penalty، تاوان
🔻منطقه جریمه= Penalty area، تاوانگاه
🔻آفساید= Offside، اَویگَت(=تجاوز)
🔻فول= Foul، ماندَک(=خطا)
🔻هند= Hand، دست
🔻تیم= Team، دسته
🔻پاس= Pass، وادِه
🔻هد= Head، سر
🔻کاپیتان= Capitan، سردسته
🔻کرنر= Corner، گوشه
🔻ـ Half back= نگهبان
🔻ـ Left half back= نگهبان چپ
🔻ـ Right half back= نگهبان راست
🔻ـ Goal، هال
🔻ـ Goal keeper= هالبان
🔻ـ Goal area= هالگاه


گردآوری و نگارش #مجید_دری
#پارسی_پاک
#فوتبال #Football
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
1
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

در گروه مرگ ایران جا گرفت
کار توپان٭ این‌زمان بالا گرفت

در گروه مرگ اگر افتاده‌ایم
ما برای زندگانی زاده‌ایم

زندگی از مرگ می‌سازیم ما
می‌بریم، آنگه که می‌بازیم ما

دانم این پولادپا گُردانِ توپ
توپ می‌بندند، در مردانِ توپ

هرچه پیش آید، بدان، زین آزمون
تیم ایران سربلند آید برون

زانکه در فرهنگ، ایرانی سر است
در جهان زین‌روی او ناماور است

در خجسته‌خوی‌وخیم دلپسند
سرور است و برتر است و ارجمند

بهر این توپانگران* پر تلاش
از خدا خواهم بِهی، در بود و باش

٭توپان= فوتبال
*توپانگر= فوتبالیست


#میرجلال_الدین_کزازی
@Adabsar
🔷🔶🔹🔸
Forwarded from ادب‌سار
❤️🌹❤️🌹
@AdabSar

قرص ماه رفته از البرز بالا را ببین
چشم‌های سرمه‌ی غرق تماشا را ببین

پهن‌دشت امپراتوری ایران غرق جشن
دف‌زنی باربد، چنگ نکیسا را ببین

دختر ایرانی و تاجیک و افغان غرق رقص
گل‌رخان شوش تا بلخ و بخارا را ببین

آهوان خوش‌خرام مینیاتور بر سفال
سینه‌ی کبکان دری بر فرش دیبا را ببین

سفره‌ها گسترده از آجیل و شیرینی و لرک
استکان تا استکان چایی و خرما را ببین

دانه دانه هر سرانگشتی شناور در انار
روشنای آن‌همه فانوس دریا را ببین

قاچ سرخ هندوانه، هر لب دلداده‌ای
بوسه‌ی شیرین‌تر از طعم مربا را ببین

پیک پیک ابرها خورده بهم هر آذرخش
جام باران شراب و مستی ما را ببین

بر بلندای دماوند، آتش آتشکده
از فروغش فره‌ی ایزد "اهورا" را ببین

هرکجا پندار با گفتار با کردار نیک
حضرت زرتشت با نسک اوستا را ببین

کوروش از تسخیر بابل، داریوش از فتح مصر
نادر برگشته از اقلیم بودا را ببین

سرسرای تخت جمشید از گل فیروزه فرش
شوکت پله به پله تا بلندا را ببین

آتش شرقی میان سینه روشن کن برقص
کاج‌های برف‌پوش فصل سرما را ببین

یک دقیقه بیشتر با شعر من عاشق بمان
امشب آغاز زمستان است "یلدا" را ببین!

#شهراد_میدری
#یلدا
@AdabSar
🍉🍎🍉🍎
Forwarded from ادب‌سار
گفتی یلدا می‌آیی
انار چشمانم را
دانه‌دانه بر سر راهت ریختم
تا راه خانه‌ام را گم نکنی!

#ناشناس
#شعر_ایران
#یلدا
@AdabSar
🌃🌠🌌🌅
Forwarded from ادب‌سار
چو مهر میهن‌ات افروز گردد
شب یلدای میهن روز گردد

رسد دوران اهریمن به پایان
سپیدی چیره و پیروز گردد...

سروده به #پارسی_پاک
#شاهین_سپنتا
#یلدا
@AdabSar
💫🔥☀️
Forwarded from ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

🔅آشنایی با نام‌های ایرانی

«آرتا»
نام پسرانه‌ی "آرتا" دگردیس شده‌ی واژه‌ی اوستایی "اَرْتَه" به چم راستی و درستی در گفتار و کردار، پاک و ورجاوند(مقدس) است.
دیگر چم‌های "آرتا" سرافراز، بوم و زمین هستند.

🔥گروهی باور دارند "آرتا" نامی آذری و آمیخته‌ی آر(آتش)+تا(پسوند همانندی) و به چم آتش‌گون یا همچون آتش و آتش نیز نماد پاکی است.

👑به گفته‌ی برخی نیز "آرتا" آمیخته‌ی آرت+ا(پسوند نام‌ساز) برگرفته از نام "آرت" یکی از پادشاهان ماد است.

⬅️"اَرَتا" نام بخشی از تپورستان(مازندران کنونی) بود.

🐣شماری از نام‌های دخترانه و پسرانه‌ی هم‌آوا با "آرتا":
👧🏻آرتادخت، آرتمیس، آرینوش، آرتانا و...
👦🏻آرتین، آرتان، آرتوش، آرتمن، آرتام و...

برای آشنایی با نام پسرانه‌ی آرتین و گروهی از نام‌های هم‌خانواده بنگرید به:
Telegram.me/AdabSar/5199


#پریسا_امام_وردی
#نام_پسرانه_ایرانی
#آرتا
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
Forwarded from ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔻دیابت = Diabete، پانیذه، بیماری غَند
🔻مرض قند* = بیماری غَند، پانیذه

نمونه:
🔺دیابت یک اختلال متابولیک در بدن است =
پانیذه یک آشفتگی سوخت‌وسازی در تَن است

🔺علائم و عوارض مرض قند چیست؟ =
نشانه‌ها و پیامدهای بیماری غَند چیست؟

*"قَند" تازی‌شده‌ی(معربِ) واژه‌ی پارسی "کَند" یا "غَند" است.

#مجید_دری
#پارسی_پاک
#دیابت #مرض_قند
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
Forwarded from ادب‌سار
☀️⭐️🌙🔥
@AdabSar

تیر آرش در کمانم
نام ایران بر زبانم
قله‌ها در زیر پایم
کهکشان‌ها آشیانم

چون سیاوش پاک پاکم
همچو رستم پهلوانم
کاوه‌ام آزاده مَردم،
تار و پود کاویانم

من ز ماد و از هخایم
از ارشکْ ساسانیانم
مازیارم بابکم من
رهبر آزادگانم

جشن یلدا جشن نوروز
هم سده هم تیرگانم
زاده‌ی پاک اهورا
از نژاد آریایم...


سراینده: #ناشناس
#یلدا
goo.gl/yyugPu
🌍☀️🌙⭐️