نقدآگین
12.2K subscribers
3.87K photos
3.43K videos
93 files
9.13K links
«حقیقت، خواستار نقد است؛ نه مدح»
— بررسی پدیدارهای فرهنگی با رویکردی انتقادی

🔗 نقدآگين در پلتفرم‌ها:
t.me/Naqdagin/6435

👥 دعوت به مناظره در نقدآگین:
t.me/Naqdagin/11747

📌پیشنهاد ترجمه، مقاله، مطلب:
t.me/Naqdagin/15660

⚡️توضیح ضروری:
t.me/Naqdagin/6
Download Telegram
شازدۀ شاعر
@Naqdagin
🎧 شازدۀ شاعر (+)
— بلندترین صدای شعر دورۀ مشروطه یا «سعدی زمان»


#خیال‌پرسه


🌾 @Naqdagin
📘گزارشی از سرنوشت فیلم مصری «الملحد»

✍🏻 #مسعود_باب‌الحوائجی

🍂 در ماه گذشته، خبری منتشر شد که فیلمی جنجالی به نام «الملحد / خداناباور» در سینمای مصر تولید شده که +۱۶ سال است که به دلایلِ ارتدادِ جوانی مصری می‌پردازد. قرار بود ۱۳ آگوست، یعنی فردا سه‌شنبه، اکران عمومی شود که امروز خبر توقیف و تعلیق فیلم توسط احمد السبکی کارگردان فیلم منتشر شد.

🍂 نویسنده فیلمنامه‌ی آن روشنفکر و سناریست مصری «ابراهیم عیسی» است که در حد خود، تا به حال به موضوعات جنجالی بسیاری پرداخته‌است.

🍂 داستان از زندگی جوانی به نام دکتر یحیی حکایت می‌کند که فرزند یکی از شیوخ افراط‌گرای مصری است. دکتر یحیی در این مقطع از زندگی‌اش، با پدر متعصب خود دچار اختلاف عقیدتی و درگیری فکری می‌شود و تصمیم می‌گیرد بر ضد عقاید پدرش عصیان کند و خداناباوری‌اش را علنا آشکار کند.

🍂 شیوخ شهر و اساتید الازهر در جلسه‌ای به پدر دکتر یحیی اعلام می‌کنند اگر پسرت توبه نکند او را به جرم ارتداد خواهیم کشت.

🔻صحنه‌ی زیر که #ترجمه می‌کنم دیالوگی از فیلم است که بین دکتر یحیی و مادرش در منزل آنها شکل می‌گیرد:

ایمان مادر یحیی به پسرش می‌‌گوید:
گوش بده یحیی! تو پسر منی، مؤمن باشی یا کافر، تو جان منی، ملحد باشی یا مرتد، اما برو به آنها دروغ بگو؛ بگو که توبه و انابه کرده‌ای و مسلمان هستی.

یحیی در پاسخ مادرش می‌‌گوید:
یعنی از من می‌خواهی دروغ بگویم؟

مادر می‌‌گوید:
بله دروغ بگو‌، مگر ما همه‌مان دروغ نمی‌گوییم؟ یکی به خودش دروغ می‌گوید، یکی به مردم، یکی به پیغمبر دروغ می‌بندد، یکی به خدا، یکی دروغ می‌گوید چون می‌ترسد یکی دروغ می‌گوید تا راحت و آسوده زندگی‌اش را بکند، یکی هم دروغ می‌گوید چون دیگران دروغ را باور می‌کنند.

یحیی از مادر می‌پرسد:
و الان من نیاز دارم کدام یک از این دروغ ها را به ایشان[=شیوخ] بگویم؟

مادرش می‌‌گوید:
دروغ بگو تا مادرت نفس راحتی بکشد و پدرت از ارتکاب یک جنایت محتمل خلاص شود، می‌دانی که پدرت آن‌چنان مؤمن است که احتمال می‌رود هر لحظه تو را بکشد!

در اینجا حافظ (پدر یحیی) در پشت سر آن‌دو‌ در صحنه ظاهر می‌شود و خطاب به ایمان مادر یحیی می‌‌گوید:
تو داری با او چه می‌گویی؟ هیچکس دیگر نیاز نیست در این خانه با او حرف بزند. تحریمش می‌کنیم، بیرونش می‌اندازیم و ترکش می‌کنیم تا به خدا و مذهبش برگردد. اینو گفتم مبادا ببینم دوباره با او حرف بزنید.

ایمان (مادر یحیی) به گریه می‌افتد و با نگاهی ملتمسانه به یحیی چشم می‌دوزد. یحیی شانه‌های مادر را می‌گیرد و نگاهش را با حالتی مهربانانه متوجه پدرش می‌کند و می‌گوید:
ابو یحیی آیا می‌خواهی پسرت یحیی را بکُشی؟

پدرش حافظ با شدت و تردید به یحیی نگاه می‌کند و با نفرت و سنگدلی آمیخته با نگاهی محبت‌آمیز با یک لکنتی متوسل به خواندن آیه‌ای از قرآن می‌شود که:
«فی اولادکم عدوا لکم؛ برخی از فرزندان شما دشمنان شمایند».

یحیی نیز با آیه‌ی دیگری از قرآن پاسخ پدرش را می‌دهد که:
«او لو‌کان آباؤهم لا يعلمون شيئا و لا يهتدون؛ حتا «اگر پدران ایشان چیزی ندانند و هدایت نشده‌باشند [از آنان پیروی می‌کنید]» چی؟


🔺🔻این مکالمه‌ای است که ابراهیم عیسی امروز پس از اعلام توقیف فیلم، از فیلم «الملحد» منتشر کرد و نوشت:
وقتی رمان «اولاد حارتنا؛ بچه‌های محله ما» برای نجیب محفوظ را ممنوع کردند او چه کرد؟ آری نوشتن رمان جدید دیگری را شروع کرد. همچنین شرقاوی پس از ممنوع شدن تئاتر «الحسین ثائرا» چه کرد؟ دست به نوشتن نمایشنامه جدیدش زد.
و هنوز نسل‌ها یکی پس از دیگری، آنها را می‌خوانند و کلمات آنها را جاودانه در وجدان و خرد خود زیسته‌اند. چرا که هنر قوی‌تر از ممنوعیت و قدرتمندتر از هر فشنگ و گلوله‌ای است، بلکه حتا از مرگ نیز قدرتِ هنر بیشتر است. برای همین اندیشمند و هنرمند می‌میرد، اما ایده‌های آنها جاودانه می‌شوند و باقی می‌مانند.



#نقد_فیلم #نقد_اسلام


🌾 @Naqdagin | @translate52arabic
اهمیت بستر فرهنگی ۵
@Naqdagin
🎧اهمیت بستر فرهنگی (۵)

🎙گفت‌وگوی #شاهین_نژاد با #شهرام_آرین

🔸ترکیه و آمریکای لاتین و... سقف‌های تکاملی بسیار پایینی در مقایسه با پتانسیل ایران برای توسعه دارند

🔸ظهور محمد (پیامبر مسلمانان) یک مثال نقض بر ایدۀ مارکس بود

🔸رشد اقتصادی آلمان قبل از ظهور دموکراسی‌اش در آن، حیرت‌انگیز بود؛ از مشکلات ما این است که مهتران ما غالب مسائل را در سطح سیاست و حقوق می‌فهمند و به اهمیتِ فرهنگ نمی‌نگرند


#نقد_فرهنگ #زیست‌روان


🌾 @Naqdagin
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
📘امتدادِ جنگ اوکراین و ختمِ رویاهای روسیه

✍🏻 #طوس_طهماسبی

🍂 چرا معتقدم که اگر جنگ اوکراین یک تا دو سال دیگر با شدت متوسط ادامه یابد، حتی اگر اوکراینی‌ها نتوانند تمام سرزمین‌های خود را آزاد کنند، دیگر چیزی به نام «ارتش بزرگ روسیه» یا روسیه به عنوان یک «قدرت جهانی» وجود نخواهد داشت؟

🍂 تصویر پیوست مربوط به مانور زاپادِ ۸۱ ارتش شوروی در آغاز دهه ۸۰ میلادی است. این بزرگترین رزمایش یک نیروی زمینی در تاریخ بود؛ مربوط به دورانِ اوج قدرت نظامیِ شوروی، کمی پیش از آغاز روند اضمحلال آن. در آن زمان، شوروی ۵۰ تا ۶۰ هزار تانک عملیاتی در اختیار داشت. پس از فروپاشی شوروی، روسیه بیش از ۳ تا ۵ هزار تانک را نتوانست در خدمت نگه دارد. شوروی ۱۳ هزار هواپیمای جنگی در اختیار داشت، حال آنکه هواپیماهای رزمی روسیه به ۱ هزار فروند هم نمی‌رسد.

اما آیا ارتش روسیه که همواره بر کمیت متکی بوده، توانست که در مقابل چنین کاهشِ قدرت تکان‌دهنده‌ای، دکترین و فونداسیونِ نظامیِ جدیدی بر پایۀ کیفیت و فن‌آوریِ نظامی هوشمند بنا کند؟ به هیچ وجه!

🍂 سطح فن‌آوری ارتش روسیه امروز تفاوت ناچیزی با ارتش شوروی ۳۳ سال پیش دارد. شکست‌های خردکنندۀ آنها در اوکراین، ریشه در همین واقعیت دارد.

🍂 شوروی کمونیستی ساختارِ صنعتیِ عظیمی به‌وجود آورد که بر پایۀ «منطق اقتصادی»، مفهوم «بازدهی» و «تناسب با کشش بازارها» بنا نشده‌بود. این ساختار زیانده، به‌تدریج به‌معنای دقیق کلمه گندید و مضمحل شد. یلستین و پوتین ناچار شدند آن را تقریبا به تمامی تعطیل کنند.

🍂 روسیه برخلاف شوروی، یک «قدرت صنعتی» نبود و به یک «صادر کنندۀ مواد خام» تبدیل شد. روسیه با اختلاف، غنی‌ترین کشور جهان از لحاظ «منابع زیرزمینی» است، اما امروز در رده‌بندی اقتصاد جهانی، جایگاه ۱۱-ام را به‌خود اختصاص داده‌است، در حالی که شوروی پس از پیروزی در جنگ جهانی دوم، اقتصاد دوم جهان بود.

🍂 روسیه با یک دولت فاسد و مافیایی، به‌هیچ‌وجه قادر نشده تا اقتصاد و تکنولوژی خود را بر پایه‌ای جدید بنا کند.

🍂 روسیه در پارامترهای بنیادینِ توسعه و قدرت، تنها یک پیکرِ بدقواره، نیمه‌نصفه و زوار-در-رفته از دوران شوروی است. به همین سبب است که روسیه، قادر نشده در این سال‌ها، سلاح‌های واقعا جدیدی در اختیار نیروهای مسلح قرار دهد. به همین سبب است که سلاح‌های جدیدی نظیر سوخو پاکفا و تانکِ آرماتا، با این که ظاهرا تکمیل شده‌اند، اما عملا وجود ندارند؛ چرا که بنیۀ اقتصادی و تکنولوژیِ لازم برای تکمیل آنها وجود ندارد. هند که شریک برنامۀ جنگندۀ نسل پنجم پاکفا بود، دریافت که این پروژه پوچ و توخالی است و کناره‌گیری خود را اعلام کرد.

🍂 پوتین در طول بیش از ۱۰ سال دورۀ رونق ناشی از قیمت بالای نفت و گاز، توانست چند طرح نیمه‌کاره‌مانده از دوران شوروی را تکمیل کرده و در اختیار ارتش روسیه بگذارد. جنگنده‌های سوخو 30، 34 و 35، و نیز تانک‌های T90 شامل طرح قدیم و جدید در این دسته قرار می‌گيرند. بدین‌ترتیب، ۳۸۰ جنگندۀ جدید و حدود ۴۵۰ تانک جدید در اختیار ارتش روسیه قرار گرفت. امروز حدود ۶۰ فروند از این هواپیماهای جدید از بین رفته‌اند و رقمی که در مقابل تولید شده، حدود ۱/۸ تلفات است.

🍂 در مورد نیروی زمینی، وضعیت بارها و بارها بدتر است. روس‌ها نزدیک به ۵ هزار تانک و بیشترِ خدمه زرهی زبدۀ خود را از دست داده‌اند. بیش از نیمی از تانک‌های جدیدِ کم‌تعداد از میان رفته‌اند. تولید نظامی روس‌ها تا اینجا، بسیار کم‌تر از تلفات بوده و به همین سبب، ناچار شده‌اند تانک‌های قدیمی تولیدیِ ۵۰ تا ۷۰ سال پیش را از انبارها و از حالت ذخیره بیرون بیاورند.

🍂 بررسی‌ها نشان داده با روند تولید و تلفات فعلی، روس‌ها یکسال دیگر تقریبا تانکی در میدان نبرد ندارند. از سوی دیگر، هر چه آنها به‌سوی تولید بیشتر جنگ‌افزارهای سنگین بروند، فشار بر اقتصاد غیرنظامی روسیه بیشتر شده و زمینه برای «فروپاش اقتصادی دومِ» امپراتوری مسکو فراهم‌تر می‌گردد.

🍂 تلفات در زمینۀ نفربرها, توپ‌های خود-رانش و سیستم‌های پدافندِ موشکی زمین به هوا هم بسیار زیاد بوده‌است و در مجموع، رقمی حدود ۵ هزار دستگاه را شامل می‌شود.

🍂 روس‌ها مشکل دیگری نیز دارند. آنها در زمینۀ فن‌آوری نظامیِ پیچیدۀ الکترونیک، خودکفا نیستند و در دو دهۀ آخیر، در این زمینه وابسته به قدرت‌های غربی، به‌خصوص فرانسه، بوده‌اند.

🍂 تحریم‌هایی که پس از اشغال کریمه، یعنی ۱۰ سال قبل اعمال شد، ارتش روسیه را دچارِ مشکلات جدی کرد. علت اینکه چرا روس‌ها نتوانستند برتری هوایی بر فراز اوکراین را بدست گیرند و نیروی هوایی کوچک اوکراین را نابود کنند، مربوط به همین عقب‌ماندگی در زمینه دانشِ پیشرفتۀ الکترونیک است.


🗄پست‌ مرتبط

📕زوال ماشین جنگی روسیه

#نظامی #سیاست #روسیه


🌾 @Naqdagin
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
المپیک باستانی و دشمنان آن
@Naqdagin
🎧المپیکِ باستانی و دشمنانِ آن
+13

🔸چون #المپیک باستانی بعد از سلطۀ #مسیحیت بر امپراتوری روم تعطیل شد، شاید این تصور ایجاد شود که یگانه منتقدان المپیک باستانی مسیحیان بودند، اما این طور نیست.

🔸علاوه بر مسیحیان، اندیشمندان یونانی، نخبگان رومی و شماری از یهودیان با المپیک و ورزش قهرمانی مساله داشتند. نقدهای ایشان طیف وسیعی داشت. از نقد آسیب‌های جسمی و روحی ورزش قهرمانی تا نقد عریانی و شاهدبازیِ جاری در میان ورزشکاران یونانی.

🔸نقد بعدی ناظر به منزلت اجتماعی رفیع و ثروت فراوان ورزشکارها بود که شباهت زیادی با صحبت‌های وایرال‌شدۀ بیژن عبدالکریمی دارد.


.



#آینه_تاریخ #نقد_فرهنگ #نقد_ادیان #برهنگی #همجنس‌گرایی



🌾 @Naqdagin | پادکست عدم
📘«ادبیات جنگی» در ورزش

✍🏻 دکتر #احمد_فعال

🍂 از یک گزارشگر ورزشی که کسب و کار وی در مجیزه‌گویی نسبت به ارزش‌های قدرت سیاسی است، خیلی انتظاری نیست که از «ادبیات جنگی» در گزارش خود استفاده نکند، و مثلا خطاب به جودوکارِ ایرانی در مسابقۀ ورزشیِ المپیک با حریف خارجی نگوید:
خوب جنگیدی، بزن نابودش کن، با ضربه‌های تیرآهن – منظور ضربه پا است- بزن به سرش.


🍂 البته اگر قدرتِ سیاسی قدری دلش به‌حال خودش و ارزش‌هایی که به آن پایبند است می‌سوخت، و عقلش می‌رسید، این گزارشگر را در فضای کاملاً سکولار شده و دین‌گریزِ ایران، به‌دلیل اینکه لحظه‌به‌لحظه و به کرّات از اصطلاحات مذهبی زیر استفاده کرد:
"مردم دعا کنید"، "مردم ذکر بگوئید"، "یا زهرا" ، "یا فاطمه خودت کمک کن".

آن هم برای جودوکاری که بعداً شکست خواهد خورد، به‌دلیلِ وهنِ دین و مذهب به شدت مورد توبیخ قرار می‌داد و اجازۀ گزارش ورزشی را از او سلب می‌کردند.

🍂 اما استفاده از ادبیاتی مشابه
از رئیس‌جمهوری که به خیال خود آمده‌است رسم و آئین دیگری در حکمرانی دراندازد، معنای متناقضی را متبادر می‌کند و بازتولید همان «ادبیات جنگی» است؛ وقتی در پیام خود به کارته‌کار ایرانی، به خاطر کسب مدال نقره، می‌گوید:
"مردانه جنگیدی".



#حکومت_اسلامی #پزشکیان


🌾 @Naqdagin | @bayane_azad
📘یوم‌الفصلی که نمی‌خواستیم، اما آمد!

✍🏻 #علی_صاحب‌الحواشی

[تصویر: پائینی شهروند زن ایرانی
بالایی دوندۀ زن فلسطینی در #المپیک]

🍂 از این نکته‌سنجی‌های عظیم پُرشماری که از در-و-دیوار ما ملت ایران می‌بارد، نباید ساده گذشت، که "آره همینجوریه دیگه!". این نکته‌سنجی‌ها، پله‌های "آگاهی‌ِ ملیِ" در حال تکوین ماست. ما این "آگاهی" را نداشته‌ایم، بلکه "ضدآگاهیِ" خلافش را داشته‌ایم که گمان می‌کردیم آسمان شکافت و "حکمت‌ِ مسلمانی" بر ساحتِ انسانی بارید و ما بهره‌مندان و بهره‌خوران آن "حکمت" شدیم که از نامسلمان‌ها دریغ شد و تنها نصیب ما گشت!

🍂 بسیاری از این نسل‌هایی که بانیان و حاکمان و گهگاه اپوزیسیون دینیِ این فاجعۀ ۴۵ ساله اخیرمان شدند، هنوز در آن "ضدآگاهی" زندگی می‌کنند. همان‌ها که بهترین‌هاشان، امثالِ #محسن‌_رنانی عزیز است که چهل‌سال آزگار است خاک نامنتظره‌ها از ابرهای شومِ باورِ دینی بر سرش می‌بارد و دست‌بردار نیست که "اسلام و مسلمانی نه این است!".

🍂 آنقدر خوشدل و خوش‌باور است که پزشکیان را نصیحت پُر آه و افسوس می‌کند، و ابدا متوجه نیست که مخاطبش کیست و چگونه آدمی بوده‌است و کمابیش همان است که پیشتر بود؛ "کاش کردی و گذشتی...!".

🍂 از این‌ها باید گذشت! این گذشتن به پیمودنِ همان "پله‌های آگاهی" است. نسل‌های پیشین توش‌وتوانِ چنین پیمودنی را ندارند؛ رهایشان باید کرد که زمانه‌شان سپری شده‌است و هیچ "ذکر خیری" از ایشان بجا نخواهد ماند، نه حتی از "خوب‌هایشان".

🍂 نمی‌خواهم عطر و طعم هگلی‌مشربی از سخنم شنوده‌شود، اما مگر می‌توان آن چرخشگاه بزرگ "یوم‌الفصل"ای را که داریم طی می‌کنیم، ندید؟!

🍂 رنانی هم سال‌هاست که از "رنسانس ما" می‌گوید، من بسی فراتر از آنچه ایشان گفته و می‌گویند را می‌گویم. اختلاف فهم من و رنانی "تاکتیکی" نیست؛ من اصلا اهل "تاکتیک" نیستم. من چشم‌اندازه‌های کلانِ تمدنی را در منظر نگاه دارم. آنچه من در این چشم‌انداز می‌بینم، یک "تحول زیست‌جهانی" در جامعۀ ایران است که هنجارهای نویی را رقم می‌زند؛ معرفت‌های بدیعی از حیات‌اجتماعی را ببار می‌آورد؛ انسانی از تراز دیگر را درحالِ ساختن است؛ این تحولی‌ست که از خیلی چیزها در حال عبور است، چه جای "تاکتیک"؟!

🍂 ما داریم "آگاه" بدان می‌شویم که چه کالای قلبی (وارونه‌ای) بعنوان گوهری یتیمه‌الدَّهر (فراسوی تاریخ) به ما فروخته شده‌بود و ما هم آن را خریده بودیم. نواندیشان دینیِ ما، در خلالِ ۶۰ سالِ اخیر، خود را هلاک کردند تا بگویند این "گوهری" بوده‌است؛ هنوز هم دست نکشیده‌اند از این بادیه‌پیمایی‌ها! اما آن‌همه کتاب‌ها و مقالات و سخنرانی‌ها و شورانگیزی‌ها - که غالبا بسیار هم از سرِ صدق بود - در حاصب ولایت‌فقیه، دودِ پراکنده شد!

🍂 خوش‌خیالی‌ها را برای خیال‌اندیشان باید گذاشت و گذشت؛ حتی خودشان هم بدین "آگاهی‌ِ ضمنی" یافته‌اند که زیست‌جهان مالوف‌شان در حالِ ویرانی است، اما چه کند بینوا، همین دارد...

🍂 پیش‌ِ روی ایران، جهانی دیگرست؛ نه که بخواهم بگویم گل‌وبلبل خواهد بود، نه! ولی قطعا آن خواهد بود که هرگز نبوده‌‌است! باید مهیایِ این "هرگز نبوده" باشیم که چالش‌های خودش را خواهد داشت. اما آنچه در پس‌ِ پشت خواهد ماند، "گذشته‌"ای خواهد بود که هیچ دریغی بر گذشتنش نخواهد رفت.


#نقد_روشنفکران #نقد_فرهنگ


🌾 @Naqdagin | @sahebolhavashi
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 انقلاب اسلامیِ عربستان (۱۹۷۹)
— جنگ در مسجد‌الحرام (+)


⬇️ حاشیه‌ای بر #مستند (اینجا)

#آینه_تاریخ #حکومت_اسلامی


🌾 @Naqdagin
📺 #انقلاب_اسلامیِ عربستان (۱۹۷۹)
— جنگ در مسجدالحرام (+)

🍂 اولین روز از اولین سال قرن ۱۵ هجری قمری، صدها مهاجم مسلح ناگهان به مسجد‌الحرام حمله و آن را تسخیر کردند و در آن پناه گرفتند. از آن‌جا که خاندان سلطنتی برای ورود نظامی به اماکن مقدس به اجازه‌‌ی رهبران مذهبی نیاز داشت تصمیم‌گیری در این‌باره با تأخیر انجام شد.

🍂 در نهایت عربستان سعودی که اعتبار خود را به عنوان متولی الهی اماکن مقدس مکه در معرض خطر می‌دید برای بازپس‌گیری مسجد به گروهی از کماندوهای فرانسوی متوسل شد. مداخله‌ی فرانسوی‌ها و ورود آن‌ها به مسجد از یک سو به مرگ شمار زیادی از گروگان‌ها در درگیری‌های مسلحانه انجامید و از سویی دیگر انتقادات فراوانی نسبت به خاندان سلطنتی را به دنبال آورد.

🍂 به باور نویسنده وحشت ناشی از انقلاب ایران تو‌أم با تبعات این رویداد سبب شد که خاندان آل سعود در شیوه‌ی اداره‌ی کشور تجدید نظر کند. آن‌ها برای بازیابی اقتدار ازدست‌رفته و پاسخ به انتقادات تصمیم گرفتند که تکیه‌ی تاریخی خود بر بنیان مذهبی سلطنت را ــ که منبع اصلی اقتدار آن به شمار می‌رفت ــ مضاعف کنند؛ تصمیمی که تن دادن به خوانشی سخت‌گیرانه از #اسلام، از جمله بعضی موازین #سلفی‌گری، را نیز دربر می‌گرفت.

🍂 به این ترتیب انقلابی دیگر، این بار تدریجی و به دور از سرخط اخبار در عربستان رخ داد. از سال ۱۹۷۹، به دستور مقامات عربستان سعودی #زنان از برنامه‌های تلویزیونی کنار گذاشته شدند؛ چهره‌ی آنان از تصاویر روزنامه‌ها حذف شد؛ ممنوعیت‌ها درباره‌ی اشتغال زنان با جدیت بیشتری اعمال شد؛ باشگاه‌های ساحلی و سینماها تعطیل شدند؛ و با تخصیص بودجه‌ی‌ دولتی به پلیس مذهبی، آن‌چه کمیته‌ی «امر به معروف و نهی از منکر» نامیده می‌شد، این کمیته قدرتی دوباره و بیش از پیش یافت.

🍂 گسترش آرام، اما خشونت‌بار سَلَفی‌گری در جهان اسلام، با ورود شوروی به افغانستان و حمله‌ی صدام حسین به ایران در سال ۱۹۸۰ سرعت بیشتری به خود گرفت؛ به‌ویژه به این دلیل که مورد اخیر، از هر دو سو به رویارویی اعراب در برابر پارسیان تعبیر شد و پای زبان تفرقه‌افکنی را به میان کشید که سابقه‌ی آن به قرن هفتم میلادی باز می‌گشت.

🔺برشی از متنِ #معرفی_کتابِ «موج سیاه: #عربستان سعودی، #ایران، و چهل سال رقابت که فرهنگ، دین و خاطره‌ی جمعی در خاورمیانه را از هم گسیخت» اثرِ کیم غطاس، به قلم آرمین امید


🗄پست مرتبط
📺
اولین جمهوری اسلامی تاریخ

#آینه_تاریخ #حکومت_اسلامی #سیاست


🌾 @Naqdagin
📘موج سیاه: عربستان سعودی، ایران، و چهل سال رقابت

✍🏻 #آرمین_امید

🔻در سال ۱۹۷۹ سه رویداد خاورمیانه را دگرگون کرد:

1️⃣ رویداد نخست، وقوع انقلاب اسلامی در ایران بود که به مدرنیزاسیون آمرانه‌ی سلسله‌ی پهلوی در این کشور پایان داد.

2️⃣ در دومین رویداد، افراد مسلح به رهبری گروهی از بنیادگرایان در عربستان سعودی به مسجد‌الحرام، قلب جهان اسلام، حمله کردند.

3️⃣ رویداد سوم اشغال افغانستان توسط نیروهای شوروی بود؛ اقدامی که در پشتیبانی از دولت کمونیست جمهوری دموکراتیک افغانستان صورت گرفت و به جنگی نه ساله با حدود یک میلیون کشته و بیش از پنج میلیون مهاجر و آواره انجامید.

🔻هرچند این سه رویداد به ظاهر ارتباطی با یکدیگر نداشتند اما کنار هم قرار گرفتن‌شان به وضعیتی فاجعه‌بار انجامید.

1️⃣ سرنگونی شاه ایران که در ابتدا توسط اسلام‌گرایان مدرن و گروه‌های چپ‌گرا نیز حمایت می‌شد، در نهایت سبب شد که حامیان تئوکراسی شیعی قدرت را به دست گیرند.

2️⃣ یورش به مکه به سود افراط‌گرایانی تمام شد که خاندان آل سعود را خائن به آموزه‌های اسلام وهابی می‌دانستند.

3️⃣ حمله به افغانستان این کشور را به نخستین آوردگاه جهاد فراملیتی در دوران مدرن بدل کرد.

🔺پس از گذشت چهار دهه، کیم غطاس در #کتاب اخیر خود، «موج سیاه: عربستان سعودی، ایران، و چهل سال رقابت که فرهنگ، دین و خاطره‌ی جمعی در خاورمیانه را از هم گسیخت»، این سه رویداد را در کنار روایاتی از تاریخ هفت کشور منطقه ــ از پاکستان تا مصر ــ قرار داده تا بتواند پاسخی برای این پرسش بیابد: «چه اتفاقی برای ما افتاد؟».

🍂 برای نویسنده‌ای که کودکی خود را در لبنان سپری کرده و هنوز هم دست‌کم به شکل پاره‌وقت در این کشور سکونت دارد این پرسش از اهمیتی شخصی نیز برخوردار است. او خود در این‌باره می‌گوید:
«من این کتاب را برای مخاطبانی از سراسر جهان نوشته‌ام...اما شاید بیش از همه برای نسلی از جوانان منطقه که نمی‌خواهند با ارواح سال ۱۹۷۹، با ارواح گذشته‌مان، زندگی کنند».

🍂 غطاس خبرنگار رادیو و تلویزیون بی‌بی‌سی است. او پیش از این کتابی با عنوان «وزیر: سفری با هیلاری کلینتون از بیروت تا کانون قدرت آمریکا» نگاشته و بعنوان خبرنگار خاورمیانه سابقه‌ی همکاری با روزنامه‌ی «فایننشال تایمز» را در کارنامه دارد؛ پیشینه‌ی موفقی که در پرداخت خواندنی او به تاریخ و سیاست منطقه به خوبی مشهود است.

🍂 تکیه بر روایات قربانیان خشونت در خاورمیانه، همراه با ظرافت ادبی غطاس در پرداختن به جزئیات، ویژگی خاصی به کتاب او بخشیده و آن را از انبوه پژوهش‌های دانشگاهی که تاریخ این منطقه را موضوع کار خود قرار داده‌اند متمایز کرده‌است.

🍂 غطاس می‌گوید تلاش کرده گام‌های ما را به عقب و تا دورانی دنبال کند که کمتر خشونت‌بار و کمتر فرقه‌گرایانه بوده است.
«این به ما کمک می‌کند بفهمیم چرا به جایی که اکنون در آن قرار داریم رسیده‌ایم. اگر پاسخ این پرسش را در دست داشته باشید، می‌توانید راهی بهتر به سوی آینده بیابید».

🔻او در مقدمه‌ در توصیف این گذشته می‌نویسد:
«برای ما، گذشته کشوری بیگانه است؛ کشوری که در منجلاب وحشت از کشتارهای فرقه‌ای فرو نرفته؛ مکانی سرزنده‌تر، بدون نارواداری درهم‌کوبنده‌ی متعصبان مذهبی و بدون جنگ‌های ظاهراً بی‌پایان و بی‌شکل. البته در گذشته نیز کودتا‌ها و جنگ‌هایی رخ می‌داد اما آن‌ها محدود به زمان و مکان بودند و آینده هنوز بسیار نویدبخش بود. "چه اتفاقی برای ما افتاد؟" پرسشی است که شاید به ذهن کسانی خطور نکند که جوان‌تر از آن‌اند که دنیای متفاوتی را به یاد آورند: کسانی که والدین‌شان به آنان از دوران جوانی‌ای نگفته‌اند که به شعرخوانی در پیشاور، بحث کردن درباره‌ی مارکسیسم تا نیمه‌های شب در میخانه‌های بیروت، یا دوچرخه‌سواری در مسیر پیک نیک در کناره‌های رود دجله‌ در بغداد گذشته است. این پرسش همچنین می‌تواند غربی‌هایی را شگفت‌زده کند که گمان می‌کنند افراطی‌گری و خونریزی کنونی، وضعیتی همواره رایج بوده است».


🔻نخستین سطرهای کتاب به طنز تلخی اشاره دارد که به باور نویسنده در بطن انقلاب ایران نهفته است:
«طنز ماجرا این‌جاست که ایرانِ آیت‌الله‌های بنیادگرا، آخرین دردهای زایمان خود را وام‌دار شهرهای گناه و آزادی است: بیروت، پایتخت مدرنیته‌ی عربی که زمانی پاریس خاورمیانه خوانده می‌شد؛ و پاریس، زادگاه عصر روشنگری. اگر آزادی‌های پذیرفته‌شده‌ی این دو شهر نبود، آیت‌الله روح‌الله خمینی ــ مردی صبور و زیرک ــ شاید در یک خانه‌ی دوطبقه‌ی خشتی در انتهای بن‌بستی در شهر مقدس نجف در عراق می‌مرد و به فراموشی سپرده می‌شد».


🌐 مطالعۀ ادامۀ متن
زمان مطالعه: ۹ دقیقه
🔖 ۱۷۸۶ واژه


🌾 @Naqdagin
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 فیلمِ لئون حرفه‌ای (+)

🎙#مسعود_فراستی

🍂 #لئون_حرفه_ای یا لئون (به فرانسوی: Léon) به نویسندگی و کارگردانیِ #لوک_بسون، محصولِ سال ۱۹۹۴ و شرکتِ آمریکایی «کلمبیا پیکچرز» بوده‌است. این #فیلم در تاریخ ۱۸ نوامبر ۱۹۹۴ در آمریکا و با نام حرفه‌ای (به انگلیسی: The Professional) به‌روی پرده رفت.


#نقد_فیلم #نوستالژی


🌾 @Naqdagin
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM