ادب‌سار
13.2K subscribers
5.04K photos
125 videos
21 files
873 links
آرمان ادب‌سار
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی

instagram.com/AdabSar

گردانندگان:
بابک
مجید دُری @MajidDorri
پریسا امام‌وردیلو @New_View

فروشگاه ادبسار: @AdabSar1
Download Telegram
🇮🇷 @AdabSar

با درود؛
دوستان تازه‌پیوسته، به ادب‌سار خوش آمدید🌷

در این روزها که تندآبه‌ی فرهنگ‌‌های بیگانه به‌سوی سرزمین‌مان سرازیر شده، تنها یک جنبش همگانی برای پاسداری از زبان و فرهنگ پارسی و پالایش آن از تازش بیگانه می‌تواند به این نابسامانی پایان دهد.

در سرای «ادب‌سار» كوشيده‌ايم برای واژگان بيگانه، برابرهای پارسى آن‌ها را بنمايانيم تا پارسى‌گويان بتوانند در گفتار و نوشتار روزانه‌ی خود، از آن بهره گيرند.

همچنین امید داریم با نگاه پژوهشی به فرهنگ نژاده و نوین ایرانی در زمینه‌های جشن‌ها و آیین‌های کهن و فراموش شده‌ی ایرانی و پارسی‌سرودگان، گامی هرچند کوچک در شناساندن و والایش فرهنگ ایرانی برداشته باشیم.

شما نیز می‌توانید برای پاسداری از فرهنگ ایرانی و زبان پارسی، همدوش با دیگر فرزانگان و با برانگیختن دیگران برای پیوستن به سرای «ادب‌سار»، درفش والای فرهنگ و ادب ایران را به دوش بگیرید.

🔻برای آشنایی با جایگزینِ پارسیِ واژگانِ بیگانه برچسب(هشتگ) #پارسی_پاک
🔺برای آشنایی با جشن‌های کهن ایرانی برچسب #جشن_های_ایرانی
🔻برای خواندن سره‌سرودگان برچسب #چکامه_پارسی
🔺برای خواندن یادداشت‌های پارسی سره برچسب #پیام_پارسی
🔻برای آشنایی با واژه‌های پارسی راه یافته به زبان تازی برچسب #واژه_های_پارسی_در_زبان_عربی
🔺برای آشنایی با برخی از نام‌های ایرانی برچسب #نام_دخترانه_ایرانی و #نام_پسرانه_ایرانی
🔻برای خواندن نوشتارهای برگردان شده به پارسی برچسب #برگردان_به_پارسی
🔺برای دیدن چهار فَرُخشار (فیلم بلند) با زیرنویس پارسی برچسب #توژ را دنبال کنید.
🔻همچنین دیدگاه بزرگان پارسی‌گرا را با برچسب نام‌شان بجویید. برای نمونه: #میرجلال_الدین_کزازی

🇮🇷 @AdabSar
📝 @AdabSar

در گروهی ویراگین(مجازی)، این پیام را دیدم: «دوستان هرکی دوست داره جوین بشه لطفا اسمش رو اضافه کنه!»

«جوین» که ایشان نوشته‌اند، از join انگلیسی است و راهی که ایشان می‌روند سرانجام خوبی برای زبان پارسی نخواهد داشت.

برای این درون‌مایه(مفهوم)، می‌شود این واژگان پارسی را به‌کار برد:
دوستان برای همراه شدن/پیوستن، خواهشمندیم نام خود را/نامش را بیافزایید.

#بزرگمهر_صالحی
#پیام_پارسی
📝 @AdabSar
خاموش که سرمستم
بر بست کسی دستم
اندیشه پریشان شد
تا باد چنین بادا...

#مولوی
#چکامه_پارسی

ریزنگارنده(مینیاتوریست): «محمود فرشچیان»
☀️💭 @AdabSar
ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸 @AdabSar 🔅پالایش زبان پارسی 🔻ارتباط = پیوند، پیوندیابی، پیوست، پیوستن، پیوستار، پیوستگی، بستگی، بربستگی، بربستن، به‌هم‌بستن، همبستگی 🔻ارتباط دادن = به‌هم‌پیوستن، به‌هم‌بستن، پَیوندیدن 🔻ارتباط داشتن = پیوستگی داشتن، رفت‌وآمد داشتن، وابسته بودن 🔻ارتباطی…
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی

🔻رابط = پیوندگر، وابسته، میانجی، بستگی

🔻رابطه = پیوند، همبستگی، وابستگی، بستگی
🔻در این رابطه = در این باره
🔻در رابطه با = در باره‌ی

نمونه:
🔺من رابط بین این دو نفر بودم =
من پیوندگر میان این دو تن بودم

🔺اگر در این رابطه و یا در رابطه با هر موضوع دیگری نظری دارید بگویید =
اگر در این باره و یا در باره‌ی هر جَستار دیگری دیدگاهی دارید بگویید

🔺رابطه‌ی ٢ نسبت به ۱، مانند ۴ به ۲ است=
بستگی ٢ با ۱، مانند ۴ با ۲ است

🔺ما فقط یک رابطه‌ی دوستانه داریم =
ما تنها یک پیوند دوستانه داریم

#مجید_دری
#پارسی_پاک #رابط #رابطه
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
🍂🌾🍂🌻🍃🍂
🍃 @AdabSar

🍂🍃 آشنایی با جشن‌های ایرانی
🍃🍂 جشن پاییزانه یا میانه‌ی پاییز

🍁 در گذشته‌های دور، ایرانیان برای بخش‌بندی سال، یک سال را به چهار وَرشیم(فصل) بخش می‌کردند و هر فَرشیم را با برگزاری جشنی در میانه‌ی آن به دو بخش می‌کردند و این بخش‌بندی، راهکاری ساده ولی باریک‌بینانه برای شمارش روزها و آگاه شدن از آغاز و پایان سال بود.

🌾 «جشن پاییزانه» یا «جشن میانه‌ی پاییز» یکی از آن‌ها است و گفته می‌شود دیرینگی آن به زمان جمشید، پادشاه پیشدادی می‌رسد و در زمان هخامنشیان جشنی شناخته شده بود. در میانه‌ی پاییز دام‌ها(گاو و گوسپند) از چراگاه‌های تابستانی به خانه بازمی‌گشتند.
امروز نیز در سلطانیه‌ی زنجان دامداران و کشاورزان در آغاز سال با چوپانان پیمان می‌بندند و چوپانان در برابر دستمزد یا گندم، دام‌ها را به چرا می‌برند و هنگام نخستین برف که هم‌زمان با نیمه‌های پاییز است، دام را بازمی‌گردانند. ابوریحان بیرونی نوشته است که ایرانیان نیمه‌ی هر فَرشیم را بسیار مَهَند(مهم) می‌شمردند و در خوارزم به آن «اجغار» می‌گفتند.

🎍 گفته می‌شود «گاهنبار ایاسرم» به چمار(معنی) آغاز سرما در گذشته‌های دور همان جشن میانه‌ی پاییز بود و با گذشت سده‌ها و دگرگونی‌هایی که در گاهشماری(تقویم)ها رخ داد، زمان آن به دهه‌ی سوم مهر جابجا شده است. به باور ایرانیان گاهنبار ایاسرم زمان آفرینش گیاهان بود.

🍂 همچنین بیشتر جشن‌های ایرانی، زنجیره‌ی پیوسته‌ای بودند و زمان‌بندی روشنی داشتند که به گاهشماری و شناخت زمان دگرگونی‌های آب‌وهوایی و زمان کشت‌وکار یاری می‌رساند. برخی کارشناسان گاهشماری کهن ایرانی، جشن میانه‌ی پاییز را ۲۱۰ روز پس از نوروز می‌دانند و شماری آن را درست در میانه‌ی پاییز می‌پندارند.

🌻 ویژگی جشن‌های گاهانباری، دستگیری از نیازمندان و برابری در بزم و مهمانی‌ها بود. در این جشن‌ها هرکس به اندازه‌ی توانایی‌اش در برگزاری جشن و آماده‌کردن خوراک می‌کوشید، همه‌ی باشندگان(حاضران) فرمانروا، مردم، تهیدست، دارا، زن، مرد و کودک بر یک خوان(سفره) می‌نشستند، از یک خوراک می‌خوردند و این را نشانه‌ی همبستگی می‌دانستند. بخشی از خوراک مهمانی نیز به سوی خانه‌ی نیازمندان روانه می‌شد.

🍁 از آیین‌های دیگر این جشن دست‌به‌دست هم دادن و نیایش‌کردن و سپاسگزاری از ایزد بود. دست‌به‌دست‌هم‌دادن از گذشته نشانه‌ی هم‌پیمان شدن است زیرا ایستادگی در برابر رویدادهایی چون تندآبه(سیل) و زمین‌لرزه با پشتیبانی یکدیگر شدنی است.

🎍 جشن‌های گاهنباری پنج روز بودند و واپسین روز آن جشن بزرگی برگزار می‌شد و بر پایه‌ی باورها، آن گام آفرینش در روز پنجم به پایان می‌رسید.

🌾 اکنون آیینی همراه با پخش پَتیست(نذری) در میانه‌ی پاییز میان «اهل حق» کرمانشاه برگزار می‌شود که گفته می‌شود به‌جا‌مانده از جشن پاییزانه است و ریشه در آیین مهرپرستی دارد.
آن‌ها در این آیین نیایش می‌کنند و به شمار فرزندان خانواده خروس می‌پزند.

✍🏻 #پریسا_امام_وردیلو
____________
📚 برگرفته از:
۱- زمستان #انجوی_شیرازی
۲- جشن‌های ایرانی #پرویز_رجبی
۳- جشن‌های ایران باستان #محمدحسین_موسوی
____________
📜 بیشتر بخوانید:
گاهنبار ایاسرم
t.me/AdabSar/17375
جشن میانه‌ی زمستان
t.me/AdabSar/15712
جشن میان‌بهار یا بهاربُد
t.me/AdabSar/16233
جشن میانه‌ی تابستان
t.me/AdabSar/16862

#جشن_های_ایرانی #جشن_پاییزانه #آبانگان #جشن_میانه_پاییز

🍃 @AdabSar
🍂🌾🍂🌺🍃🍁
📖 چند برابر زیبای پارسی به گزینش فرهنگستان

آتلیه = کارگاه
آرشیو = بایگانی
آرم = نشانه
آپ‌تودیت = روزآمد
ادیت = ویرایش
اِشل = پایه
بیلان = ترازنامه
بیوگرافی = زندگی‌نامه
سری = رشته
هارمونی = هماهنگی

#بلال_ریگی
📖 @AdabSar
@AdabSar

سرشته شد مگر از عشق در ازل گِل ما
که تا ابد نرود مهر دوست از دل ما

کسی که هست جهان جمله بر وجودش تنگ
ندانم از چه گرفته‌ست جای در دل ما

بر آن سریم که دیوانگی به زلف نهیم
که تا مدام بُود زلفِ تو سلاسل ما

تویی مدام درون دل ای عجب که مدام
بنالد از غم هجرت چو نِی مفاصل ما

شبی بگفت که ما را «سعیدی» ار طلبی
ببین در آینه‌ی خویشتن شمایل ما

#سعیدی_کازرونی
@AdabSar
💫

بس تجربه کردیم در این دیر مکافات

با دردکشان هر که در افتاد بر افتاد

#حافظ
@AdabSar
💫

نه طاقتی که از آن چشم تیره دست بدارم
نه فرصتی که از این حال دست‌داده بگویم

به آنکه در دلش آبی تکان نخورده چگونه
ز آتشی که نگاهت به جا نهاده بگویم

#سجاد_رشیدی_پور
@AdabSar
هنگامی که یک سره‌گرا دست به خامه می‌برد، با چند دسته واژه‌ی بیگانه روبه‌روست. برخی از واژگان در زبانِ خودی برابرهای زنده‌ای دارند که بی‌گمان به سادگی می‌توانند به کار روند. برای نمونه دل‌آسوده می‌توان به جای «سعی»، «مختلف» و «مقدمه» از واژه‌های پارسیِ «کوشش» و «گوناگون» و «پیش‌سخن» بهره برد که هر پارسی‌زبانی می‌تواند آن‌ها را دریابد. برای همین است کسانی هم که سره‌گرایی را به هیچ روی نمی‌پسندند، اکنون به زبان آمده‌اند که زبان پارسی در یک دهه‌ی فرجامین، گرایش آرام و خردپسندانه‌یی به سوی پارسیِ پاک‌تری در پیش گرفته است.

#بلال_ریگی
#پیام_پارسی
📒 @AdabSar
ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸 @AdabSar 🔅پالایش زبان پارسی 🔻رابط = پیوندگر، وابسته، میانجی، بستگی 🔻رابطه = پیوند، همبستگی، وابستگی، بستگی 🔻در این رابطه = در این باره 🔻در رابطه با = در باره‌ی نمونه: 🔺من رابط بین این دو نفر بودم = من پیوندگر میان این دو تن بودم 🔺اگر در این رابطه…
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی

🔻ربط = وابستگی، بستگی، پیوستگی، پیوند، دنباله، بربستن، به‌هم‌بستن، پیوستن
🔻ربط‌دهنده = پیوندا
🔻حرف ربط = پیوندواژه
🔻حرف بی‌ربط = سخن نادرست

نمونه:
🔺وزیر علوم: جذب حق‌التدریسی‌ها به ما ربطی ندارد =
ویچیر دانش: پذیرش آموزانه‌ای‌ها پیوندی با ما ندارد
ویچیر دانش: پذیرش آموزانه‌ای‌ها به ما وابستگی ندارد

🔺آيا بارندگی و حجاب به هم ربط دارند؟ =
آيا بارندگی و پوشش به هم بربسته‌اند؟
آيا بارندگی و سَرپوش پیوندی با هم دارند؟
آيا بارندگی و پوشش به هم بستگی دارند؟

🔺این به شما ربطی ندارد =
این پیوندی با شما ندارد

🔺این حرف بی‌ربط است =
این سخن نادرست است

🔺«و» از حروف ربط است =
«و» از پیوندواژه‌هاست


🚩 دنباله دارد

#مجید_دری
#پارسی_پاک #ربط #حرف_ربط
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

شهر به شهر و کو به کو در طلبت شتافتم
خانه به خانه در به در جستمت و نیافتم

آه که تار و پود آن رفت به باد عاشقی
جامه‌ی تقویی که من در همه‌عمر بافتم

بر دل من ز بس که جا تنگ شد از جدایی‌ات
بی تو به دست خویشتن سینه‌ی خود شکافتم

از تَفِ آتش غمم صد ره اگرچه تافتی
آینه‌سان به هیچ سو رو ز تو برنتافتم

یک ره از او نشد مرا کار دلِ حزین روا
«هاتف» اگرچه عمرها در ره او شتافتم

#هاتف_اصفهانی
@AdabSar
💫

نرنج از اینکه فلانی بد از تو می‌گوید

قفس‌نشین همه را راه‌راه می‌بیند

#سعید_صاحب_علم
@AdabSar
💫

تا کی‌ دل‌ من‌ چشم‌ به‌ در داشته‌ باشد
ای‌ کاش‌ کسی‌ از تو خبر داشته‌ باشد

کوه‌ است‌ دل‌ مرد ولی‌ کوه نه‌ هر کوه‌
آن‌ کوه‌ که‌ آتش‌ به‌ جگر داشته‌ باشد

#مرتضی_امیری_اسفندقه
@AdabSar
شاید شماری از مردم، گویش ناسره‌ی تهرانی را به نادرست زبان فارسی خوانده‌اند و شکست گویش‌های دیرسال ایران را در برابر آن کنشی ساده می‌انگارند. ولی این پندار بسی نادرست است. برای آن که زبان شیوا و شور‌انگیزتر از خُنیایِ پارسی، همان پخته‌گفتارِ نمک‌دار فردوسی، رودکی، رابعه، سعدی، بیهقی و بزرگان دیگری چون این سخن‌سالاران گران‌مایه است و همانا با فرهنگی فراگیر و دستوری پایان‌یافته و هیچ‌گاه نیز با گویش‌ها که فرزندان پاک‌نهادِ آن و زبان‌های بومی که برادران تنومند و خواهران نیرومند آنند‌، سرِ کین و پیکار ندارد.

#بلال_ریگی
📚 @AdabSar
ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸 @AdabSar 🔅پالایش زبان پارسی 🔻ربط = وابستگی، بستگی، پیوستگی، پیوند، دنباله، بربستن، به‌هم‌بستن، پیوستن 🔻ربط‌دهنده = پیوندا 🔻حرف ربط = پیوندواژه 🔻حرف بی‌ربط = سخن نادرست نمونه: 🔺وزیر علوم: جذب حق‌التدریسی‌ها به ما ربطی ندارد = ویچیر دانش: پذیرش آموزانه‌ای‌ها…
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی

🔻مربوط = بربسته، بسته، وابسته، در پیوند، همپیوند، پیونددار، پیوسته به، پیوسته
🔻مربوطه = وابسته

نمونه:
🔺به شما مربوط نیست =
در پیوند با شما نیست
همپیوند با شما نیست
پیوندی با شما ندارد

🔺مخارج مربوطه را پرداخت نمایید =
هزینه‌های وابسته را بپردازید

🔺مقررات مربوط به ازدواج را می‌دانید؟ =
آیین‌های همپیوند با زناشویی را می‌دانید؟

🔺اختلاف‌شان مربوط به سال‌ها پیش است =
ناسازگاری‌شان در پیوند با سال‌ها پیش است
ناسازی‌شان با سال‌ها پیش پیوند دارد

#مجید_دری
#پارسی_پاک #مربوط #مربوطه
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

ای مانده بی‌جواب سؤالِ جدایی‌ات
سردرگمم به قصه‌ی بی ردپایی‌ات

با اینکه جنسِ جاذبه‌ی هردومان یکی‌ست
پس می‌زند مرا دلِ آهنربایی‌ات

ما را به سرزمینِ دلت جای دِه تو که
پهناور است نقشه‌ی جغرافیایی‌ات

بازیچه‌ی مدار نشو پیش من بمان
مهتاب من بس است دگر جابه‌جایی‌ات

یک شب بیا وفا کن و یک سر به ما بزن
بلکه ز یادمان برود بی‌وفایی‌ات

#علی_ارجمند
@AdabSar
💫

چیست در فلسفه‌ی عشق که دور از درک است

یک نظر دیدن و یک عمر به فکرش بودن

#امیر_اکبرزاده
@AdabSar
💫

تمثالِ رخ تو را به چین بُردَستند
آنجا که مصورانِ چابکدستند

در پیش مثالِ رخ تو بنشستند
انگشت گزیدند و قلم بشکستند

#شطاح_شیرازی
@AdabSar
🚦🚥 @AdabSar

#ستان در نوشتارهای کهن پارسی به چَم(معنی) خوابیده و به پشت خوابیده بکار رفته است بر همین پایه دانشور ارجمند پارسی، کزازی، #ستانی را اینگونه به کار برده است.

🍃پارسی 🍂بیگانه

ستانی = افقی
ستونی = عمودی
نمونه: هدهد بیامد، او را یافت ستان خفته، آن نامه بر سینه‌ی او بینداخت...(روضه الجنان)
🌾🌻🌱
فرسته = پُست
گذرافرسته = استوری
نمایه = پروفایل
فرتور = عکس
توژ = فیلم
توژک = کلیپ
نمونه: او عکس جدیدی از طبیعت‌گردی خود را استوری کرد.
او فرتور تازه‌ای از زاستارگردی خود را گذرافرسته کرد.

فرستنده: #بزرگمهر_صالحی
بازخَن(منبع): تارگاه پارسی انجمن

🚲🎣 @AdabSar