نقدآگین
12.2K subscribers
3.82K photos
3.36K videos
93 files
9.05K links
«حقیقت، خواستار نقد است؛ نه مدح»
— بررسی پدیدارهای فرهنگی با رویکردی انتقادی

🔗 نقدآگين در پلتفرم‌ها:
t.me/Naqdagin/6435

👥 دعوت به مناظره در نقدآگین:
t.me/Naqdagin/11747

📌پیشنهاد ترجمه، مقاله، مطلب:
t.me/Naqdagin/15660

⚡️توضیح ضروری:
t.me/Naqdagin/6
Download Telegram
اسطورۀ قربانی ۱۳
@Naqdagin
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 اهمیتِ «گاهان» در ایران‌شهر (۳) (+)
— زرتشت، اولین کافر!

🎙دکتر #شروین_وکیلی

چرا گاهان (سروده‌های زرتشت) نقطۀ عطف تاریخ است؟

🔸زرتشت اولین کافر به خدایان قدیم است که توانست وجهۀ خشن خدایان را در هم بشکند و اولین آیین برپایۀ مهر را پایه‌گذاری کند. فهم این مسائل در ایران معاصر، بسیار ضروری‌ست، و بسیار می توان از این موضوع بهره برد.

🔸ایرانِ فرهنگی بسیار فراخ‌تر و بزرگ‌تر از آن چیزی‌ست که عموم گمان می‌کنند، و انحطاط آن که بسیاری بر این باورند که تمدن ایرانی به انحطاط رفته، باوری اشتباه است، و اساسا کلمۀ «انحطاط» و کاربردش درباره تمدن ایرانی اشتباه است.


📻 فایل صوتی فشرده (اینجا)


.


#آینه_تاریخ #ایران #نقد_اسلام #اسطوره‌شناسی #گاهان #نقد_ادیان #گاتاها #الهیات #امر_قدسی #ادیان #تاریخ_ادیان #دین‌شناسی #مناسک #اهورامزدا #مسیحیت #اوستا #زرتشتی #زرتشت #خدایان #ایرانشهری #مکه #شرک #مشرکان #ایرانشهر



🌾 @Naqdagin
اهمیتِ گاهان در ایران‌شهر ۳
@Naqdagin
🎧 اهمیتِ «گاهان» در ایران‌شهر (۳) (+)
— زرتشت، اولین کافر!

🎙دکتر #شروین_وکیلی

چرا گاهان (سروده‌های زرتشت) نقطۀ عطف تاریخ است؟

🔸زرتشت اولین کافر به خدایان قدیم است که توانست وجهۀ خشن خدایان را در هم بشکند و اولین آیین برپایۀ مهر را پایه‌گذاری کند. فهم این مسائل در ایران معاصر، بسیار ضروری‌ست، و بسیار می توان از این موضوع بهره برد.

🔸ایرانِ فرهنگی بسیار فراخ‌تر و بزرگ‌تر از آن چیزی‌ست که عموم گمان می‌کنند، و انحطاط آن که بسیاری بر این باورند که تمدن ایرانی به انحطاط رفته، باوری اشتباه است، و اساسا کلمۀ «انحطاط» و کاربردش درباره تمدن ایرانی اشتباه است.


.


#آینه_تاریخ #ایران #نقد_اسلام #اسطوره‌شناسی #گاهان #نقد_ادیان #گاتاها #الهیات #امر_قدسی #ادیان #تاریخ_ادیان #دین‌شناسی #مناسک #اهورامزدا #مسیحیت #اوستا #زرتشتی #زرتشت #خدایان #ایرانشهری #مکه #شرک #مشرکان #ایرانشهر



🌾 @Naqdagin
📺 چرا انسان‌ «دیوها/خدایان/اجنه» را ساخت؟
— توضیح تکاملی (دگرگشتی)
(۲/۲)
3️⃣ "غایت‌شناسی بی‌ضابطه" به این گرایش اشاره دارد که هر چیزی را دارای هدف یا قصدی فرض کنیم که یک «میانبر ذهنی»‌ست که برای بقا در تاریخ تکاملی ما مفید بود. این تفکر غایت‌شناختی برای ارزیابی سریع عملکرد اشیاء یا پدیده‌های طبیعی مفید است، مانند تشخیص اینکه «ابرها برای باران باریدن هستند» یا «حیوانات درنده برای آسیب زدن خلق شده‌اند» و «حیوانات اهلی برای خورده‌شدن توسط انسان‌ها خلق شده‌اند» یا «زنان برای لذت و فرزندآوریِ مردان خلق شده‌اند». در حالی که تفکر غایت‌شناختی به بقا کمک می‌کند، با این تصور که انسان‌ها در پس همه چیز، از جمله جهان طبیعی، «هدف» و «موجوداتی قصدمند» نهفته است، به باورهای مذهبی نیز منجر می‌شود.

🍂 غایت‌شناسی بی‌ضابطه گرایش به فرض این است که هر چیز برای هدف یا قصدی خاص وجود دارد:
ابر و باد و مه و خورشید و فلک در کارند
تا تو نانی به کف آریّ و به غفلت نخوری
همه از بهر تو سرگشته و فرمانبردار
شرط انصاف نباشد که تو فرمان نبری


🍂 به‌عنوان مثالی دیگر، یک کودک ممکن است فکر کند گل‌ها برای زیبا کردن دنیا یا لذت ما از بوی خوش وجود دارند. این طرز تفکر که برای بقا مفید است، چرا که کارکردها را بسادگی کد می‌کند و به حافظۀ ما وارد می‌کند، بدون اینکه مکانیزم‌های پیچیده و پر از جزئیات را موضوع پرسش قرار دهد، انسان‌ها را نیز به تصور طراحان یا خدایان ماوراءالطبیعی در پشت پدیده‌های طبیعی سوق می‌دهد.

🍂 برخی نظریه‌ها نشان می‌دهند که «اعتقاد به خدایانی که اعمال ما را رصد می‌کنند» ممکن است مزایای تکاملی داشته باشد، مانند «تشویق رفتار اخلاقی و تقویت همکاری»، اما تمرکز در این ویدیو بر روی محصولات جانبی غریزی تکامل است که بدان اشاره شد.

🍂 تئوری ذهن به توانایی درک و پیش‌بینی حالات ذهنی دیگران اشاره دارد که به انسان‌ها کمک کرد تا در گروه‌های اجتماعی بهتر همکاری کنند. با این حال، انسان‌ها بیش از حد از این توانایی استفاده کردند و اغلب ویژگی‌ها و نیات انسان‌وار را به موجودات غیر انسانی، مانند حیوانات یا پدیده‌های طبیعی نسبت می‌دادند، که منجر به باور به موجودات ماوراءالطبیعی و خدایان شد.

🍂 آموزش و دانش علمی تصوراتِ ابتدایی و غالبِ غایت‌شناختی را کاهش می‌دهد - این فرض که همه چیز برای هدفی وجود دارد. همانطور که مردم بیشتر در مورد جهان طبیعی و نحوۀ عملکرد آن می‌آموزند، تمایل آنها به نسبت‌دادن هدف به همه‌چیز، از جمله پدیده‌های طبیعی، کاهش می‌یابد، که تا حدی که می‌توان آن را از عواملِ افزایش ناباوری در جامعه مدرن دانست.

🍂 کودکان بیشتر مستعد تفکر غایت‌شناختی هستند، زیرا درک آنها از جهانِ ذهنی هنوز در حال توسعه است. آنها به احتمال زیاد هدف یا نیت را در پدیده‌های طبیعی تصور می‌کنند. همانطور که آنها رشد می کنند و دانش بیشتری به‌دست می‌آورند، تفکر آنها کمتر غایت‌شناختی می‌شود و بیشتر با توضیحات علمی همسو می‌شود.

🍂 اعتقاد به خدایان و تئوری‌های توطئه، شباهت‌هایی در نحوۀ تمایل مردم به اختصاص‌دادن غرض یا عاملیت به رویدادهای تصادفی دارند. در هر دو مورد، افراد ممکن است رخدادهای غیرقابل توضیح یا تصادفی را به اعمال یک موجود ماوراء‌الطبیعی یا یک نیروی پنهان نسبت دهند که نشان‌دهندۀ تمایل مغز به یافتنِ الگوها و مقاصد در پشتِ رویدادهاست.

🍂 به گفته جاستین ال بارت (روان‌شناس تجربی اهل ایالات متحده آمریکا):
داشتن یک توضیح علمی برای پدیده‌های ذهنی، ضرورتا به این معنی نیست که ما باید از اعتقاد به آنها دست برداریم. "فرض کنید علم یک توضیح قانع‌کننده برای اینکه چرا من فکر می‌کنم همسرم مرا دوست دارد ارائه می‌دهد - آیا باید دیگر باور نکنم که او مرا دوست دارد؟"

🔺هرچند مثال که این روان‌شناس زده، قیاسی مع‌الفارق است. ما در مورد خدایان، اجنه و دیوها، یا صورت‌های بسیار متاخرتر و تکاملی‌تر آن‌ها در ادیان سامی، نه‌تنها با اثباتی عقلی و محکمه‌پسند روبرو هستیم، بلکه با ادله‌ای قوی در رد مواجهیم، از جمله «برهان شر»، اما دوست‌داشتنِ همسر و یک شخصِ واقعی، تا حد قابل‌قبولی، قابلِ آزمون و راستی‌آزمایی‌ست و یک باورِ صرفِ موروثی نیست.


🗄پست مرتبط
📻
اسپینوزا و خطای غایت‌انگاری
📕و تو چه می‌دانی جن چیست؟
| بخش یک | بخش دو
📺 روانکاویِ «ذهنِ خرافه‌گرا»
📺 روان‌کاویِ «شبه‌علم»
📺
حرز جواد همه‌کاره(!) و آخوند بهجت
📺 جنِ عاشق یا جنِ خارش؟
👳🏿‍♂️پنج خانه‌ای که در آن جن وجود دارد
📺جن‌گیری با عرفان حلقه
📺 جن‌گیری از دختری جوان و فاجعۀ دخالت دین‌بانان در امور پزشکی

.


#چیستا #نقد_ادیان #زیست‌روان #تکامل #علم #علمی #خدایان #دین‌شناسی #تاریخ_ادیان #فرگشت



🌾 @Naqdagin