📗#کوروش و محمد بن عبدالله در ترازو

✍🏻 #علیرضاموثق


#نقد_روشنفکران #نقد_اسلام #ایران
➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @UtopiaDialogue

♦️مقایسه‌ی پیامبر و امپراطور
— اشاره‌ای به یک نقد

✍️ دکتر #حسن_محدثی

🍂 دوست عزیز نادیده ام آقای علیرضا موثق به نوشته‌های من در باره‌‌ی #کورش موسوم به کبیر، نقدی نوشته اند تحت عنوان "کوروش و محمد بر ترازو". در این‌جا از توجه‌شان قدردانی می‌کنم!

🍂 ایشان مرا پی‌رو افکار دکتر علی‌ی شریعتی دانسته اند و گمان برده اند من همان افکار و اندیشه‌‌های این متفکر معاصر را دنبال می‌کنم.

🍂 بار دیگر عرض می‌کنم که دکتر علی‌ی شریعتی از ره‌گذر آثار اش، معلم فکری و معنوی‌ی من بوده اند و بسیار از وی آموخته ام و ایشان در رشد فکری و تحول فکری‌ی من بسیار موثر بوده اند. اما این بدان معنا نیست که من پی‌رو و دنباله‌روی ایشان هستم. بر عکس، نقدهای زیادی را به اندیشه‌ی شریعتی وارد می‌دانم و بسیاری از این نقدها را منتشر کرده ام و برخی از آن‌ها حتا امکان انتشار هم ندارند. نخستین نقدی که بر اندیشه‌ی شریعتی نوشته ام، در سال ۱۳۷۳ در نقد اندیشه‌ی سیاسی‌ی او تحت عنوان "دیکتاتوری ایده‌ئولوگها" ارائه شده و این نقدها هم‌چنان ادامه یافته است.

🍂 هم‌چنین، چنان‌که بارها گفته ام، من تا بهار سال ۱۴۰۰ پروژه‌ی انسانی‌‌سازی‌ی دین را ذیل اندیشه‌ی کلان اصلاح دینی دنبال می‌کرده ام و در بهار سال ۱۴۰۰ از امکان موفقیت این پروژه‌ی فکری مایوس شده ام و آن را کنار نهاده ام.

🍂 بسیاری از کتاب‌هایی که نوشته ام، از جمله کتاب مشرکی در خانواده‌ی پیامبر، ذیل پروژه‌ی انسانی‌سازی‌ی دین انجام گرفته اند و اینک آن پروژه‌ی فکری را رها کرده ام؛ اگرچه به انجام آن مفتخر ام، چون هم برای جامعه مفید بوده و هم سبب رشد ام شده و هم غایتی مطلوب و انسانی و رهایی‌بخش داشته است.

🍂 اما در مورد پیامبر اسلام هنوز هیچ مقاله‌ یا اثر دانش‌پژوهانه ننوشته ام. بنابراین، داوری در مورد اندیشه‌‌ام در این باره، اندیشه‌ای که هنوز بیان نشده و منتشر نشده، در حقیقت پیش‌داوری است و ایشان مرتکب این نوع پیش‌داوری شده است.

🍂 اگر امروز می‌خواستم در باره‌ی پیامبر اسلام کاری دانش‌پژوهانه بنویسم، ذیل دو جریان فکری‌ی مونوتئیسم سامی و اندیشه‌ی آخرالزمانی بحث ام را پیش می‌بردم.

🍂 این‌جا فقط اشاره می‌کنم که تفاوت بنیان‌گذار اسلام و کورش موسوم به کبیر، تفاوت دو نقش و دو شخصیت بسیار متفاوت است: تفاوت پیامبر دین مونوتئیستی با یک امپراطور چندخداپرست. یکی، غایت جهان‌گستری‌ی توحیدی را دنبال می‌کند و دیگری غایتِ جهان‌گشایی‌ی سرزمینی را.

🍂 اگرچه ایرادهای زیادی در نوشته‌ی ایشان می‌بینم، اما فعلا بدان نمی‌پردازم. البته پاسخ به برخی از نکات‌شان را در نوشته‌های پیشین ام در باره‌ی کورش عملا آورده ام، اما اکنون وارد بحث تفصیلی در این باره نمی‌شوم. این زمان بگذار تا وقت دگر!


#نقد_روشنفکران #ایران
➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @NewHasanMohaddesi

🎧 گرامی‌داشت #کوروش
— ویژگی‌های سیاستمدار حرفه‌ای و سیاستمدار تفننی از نظر ماکس‌ وبر

🎙#ایمان_سلیمانی امیری


#آینه_تاریخ #ایران #اپوزیشنقد

➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @imansoleymaniamiri

🎧 نسبت منشور #کوروش و یهودیان

🎙#مدی -مهدی اهرابی- (پژوهشگر ادیان هندو-اروپایی) و #تامار_گیندین (متخصص در زبان‌های ایران باستان)

❓منشور کوروش نخستین منشور حقوق بشر دنیا نام گرفته است. به این دلیل که کوروش در این منشور از آزادی اقوام در اسارت پادشاه بابل سخن می‌گوید. یهودیان می‌گویند، این قوم خودشان بودند. آیا اسناد تاریخی نیز گویای همین نکته است؟

🔗 از طریق لینک زیر می توانید استوانه یا منشور کوروش را در موزه بریتانیا تماشا کنید:

https://www.britishmuseum.org/collection/object/W_1880-0617-1941


#بازاندیشی #ایران

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📻 سنجش باورها دربارۀ #کوروش و استوانۀ او

🎙#مدی -مهدی اهرابی- (پژوهشگر ادیان هندو-اروپایی) و #تامار_گیندین (متخصص در زبان‌های ایران باستان)


🗄پست‌ مرتبط
📺 ۲۶۰۰ سال تاریخ در یک شئ — منشور کوروش
📕کوروش و محمد بن عبدالله در ترازو
📕مقایسه‌ی پیامبر و امپراطور
📕درباره‌ی استوانه‌ی کورش
📕نیکان نادرست‌کردار
📕نوروز و سیاست رامش
📕حقوق بشر؛ فرآوردهٔ لیبرالیسم یا دنیای باستان‌؟
📻 نسبت منشور کوروش و یهودیان
📻 پیرامون کوروش
📻 کوروش آزاده‌کیش و چپ کهنه‌اندیش
📻 ویژگی‌های سیاستمدار حرفه‌ای و سیاستمدار تفننی از نظر ماکس‌ وبر


➖➖➖

🌾 @Naqdagin

🎧 استوانۀ کوروش و سیاست و رسانه

🔸استوانه #کوروش تنها اثر باستانی ایرانی است که کارکرد سیاسی یافت. این اثر هم به کار تبلیغات سیاسی محمدرضا شاه آمد، هم حکومت اسلامی و هم مخالفان حکومت اسلامی.

🔸این استوانه همچنین تنها اثر تاریخی ایرانی است که در سازمان ملل متحد به نمایش گذاشته شده. در این پادکست به این می‌پردازیم که چه شد استوانه کوروش، پس از آن‌که بیش از دو هزار سال زیر خاک خفت و نود سال خاک موزه خورد، به‌ یکباره به عرصه عمومی کشیده شد.

🔸از طریق لینک زیر می توانید استوانه یا منشور کوروش را در موزه بریتانیا تماشا کنید:
https://www.britishmuseum.org/collection/object/W_1880-0617-1941


#آینه_تاریخ #ایران

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📺 کعبۀ زرتشت (+)
— در مجموعۀ «نقش‌ِ رستم» در استان فارس

🎙دکتر #زند

🔸بنایی از دورۀ هخامنشی که سند پیروزی شاپور یکم ساسانی بر روی آن نویسانده شده‌است.

.


#آینه_تاریخ #ایران #نقش_رستم #ایران_باستان #کعبه #کعبه_زرتشت #باستان‌شناسی #هخامنشی #هخامنشیان #ساسانیان #ساسانی #شیراز #کوروش #کورش #فراعنه #مصر #فارس

➖➖➖

🌾@Naqdagin

🎧 اسطورۀ قربانی (۱۵)
— ختنه در مسیحیت و ورود آن به ایران

✍🏻 #علی‌اصغر_مصطفوی

🔻فهرست مباحث طرح‌شده:
بخش سوم: نهضت ختنه
ختنه در مسیحیت
ورود ختنه به ایران

.




#کتاب_صوتی #نقد_ادیان #ایران #ادیان #مذاهب #تاریخ_ادیان #دین‌شناسی #ختنه #ویل_دورانت #یهودیت #ولتر #مسیحیت #بدعت #حواریون #عیسی_مسیح #اناجیل #اورشلیم #یهوه #موسی #روزه #لوقا #اعمال_رسولان #پولس #ایمان #زرتشتی #بهشت #گناه #قربانی #صلیب #شرک #تثلیث #خدایان #ایران_باستان #تاریخ #تاریخ_ایران #مهرپرستی #میترائیسم #اهورامزدا #شاهنامه #گلشن_راز #گاتها #زرتشت #زندگی #توحید #ساسانی #ساسانیان #اسلام #کوروش #کورش #یهود #بابل #خزر #اصفهان #کهگیلویه #آذربایجان #پزشکی #یهوه #قادسیه

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📘چرا کوروش برای ماکیاوللی مهم شد؟

✍🏻#سالار_سیف‌الدینی

🍂 ماکیاوللی مهمترین و نخستین اندیشمندِ دورۀ رنسانس و از حلقۀ اولیۀ اومانیست‌های فلورانس است. نویسندۀ بی‌بدیلی که نوشتنِ او چونان جواهرسازی ماهر که دقت در چینش گوهرها دارد، دقیق و ظریف و هر کلمه‌ای در جای خودش بود. همان‌طور که لئو اشتراوس به درستی گفته است، ماکیاوللی اولین ضربۀ موجِ تجدّد بر کِشتی سُنّت بود. یکی از مفاهیمی که او در دو کتابِ مهم خود، «شهریار» و «گفتارها»، بر روی آنها کار کرده، مفهومِ بنیادگذاری و تأسیس است. فلسفۀ وحدت و استراتژی تأسیسِ اولیه از نظر ماکیاوللی مهم‌اند و در مسیرِ تحولِ تاریخی، الزامات خود را بر شهر/کشور تحمیل می‌کنند.

🍂 آنچه ماکیاوللی تحلیل می‌کرد بر مبنای عمل بود، یعنی ابتدا روایتی از تاریخِ تأسیسِ رُم (به نقل از تیتوس لیویوس) نقل می‌کرد و سپس نظریه‌ای نسبتاً کلی، ولی پیچیده‌ای را بر مبنای آن، استخراج می‌کرد. البته او از روایتِ تاریخی سرزمین‌های دیگر نیز غافل نیست، همچنان که در گفتارها، چندین بار از وقایعِ نظامی و سیاسی دوران کوروش و داریوش نام برده است.

🍂 از نظر ماکیاوللی، جهانِ آن عصر، سه بنیادگذار بزرگ داشت: تتئوس (بانی آتن)، روملوس (بانی رُم) و کوروش (مؤسسِ ایران).

🍂 در فصلِ ششم شهریار از این سه نام می‌برد که با فضیلت و مردانگی خود (ویرتوی خود) به شهریاری رسیدند و نه فقط به یاری فرشتۀ بخت (فورتونا)؛ زیرا بخت صرفاً «فرصتی» به آنها بخشیده بود. سپس اشاره می‌کند که بزرگی آنها در تأسیس ترتیبات (اوردینی) نوآئینی است که استواری دولتِ نوبنیاد به آن وابسته است و کاری دشوارتر از تأسیسِ نظمِ جدید نیست، زیرا بنیادگذاری نظم جدید همه برخورداران از نظمِ قدیم را می‌تواند به دشمن تبدیل کند.

🍂 اهمیت این بنیادگذاران در آن است که می‌توان از عمل آنها تقلید کرد. از منظرِ ماکیاوللی، تقلید مجاز نیست، مگر اینکه تقلید از تأسیس باشد. زیرا از تأسیس نمی‌توان تقلید کرد، مگر اینکه منطق آن را فهمید و این خود، عینِ تأسیس است.

🍂 ماکیاوللی در شهریار یک‌بار دیگر به سراغ کوروش می‌رود. آنجا که با اغراق‌های خاص و عامدانه خود می‌گوید، شهریار نباید هیچ هدفی جز مطالعه در بابِ جنگ و استراتژی‌های نظامی و نیز مطالعۀ تاریخ داشته باشد. به نظر او، پس از جنگ، دومین کاری که یک شهریار باید انجام دهد «مطالعۀ تاریخ» است. «برای این‌که کردارِ مردانِ بزرگ را دریابد و ببیند به هنگامِ جنگ چه می‌کرده‌اند و دلیل شکست‌ها و پیروزی آنها چه بوده است» تا از آن بپرهیزد و از این عبرت بگیرد و مهمتر از همه، چنان کُند که مردانِ بزرگ پیشین کرده‌اند. همان‌طور که اسکندر از آشیل، ژولیوس سزار از اسکندر و اسکیپیو از کوروش تقلید کرد. او سپس شرحی از تجربۀ کشورداری کوروش با جزئیات و ذکر ویژگی‌هایش، روایت می‌کند و اهمیت آن را در این می‌داند که:

«هرکس شرح زندگی کوروش به قلم گزنفون را بخواند، خواهد دید اسکیپیو تا چه اندازه نیک‌نامی خود را مدیون پیروی از کوروش است و در عفت، مدارا و انسانیت و آزادگی تا چه مایه خود را با تصویری که گزنفون از کوروش داده بود، همسان کرده است».

🍂 به طور خلاصه باید گفت، اهمیت کورش در اندیشه سیاسی ماکیاوللی در منطق نظام تأسیس و خصلتهای خوب یک فرمانروا نهفته است که شجاعت، تدبیر و پاکدامنی در کنار «سلحشوری» (فصل شش شهریار) موجب تأسیس بی نظیر «کشوری» شده که نمونه ای از واقعیت موثر verità effettuale della cosa را تداعی میکند:

«از آنجا که آهنگ آن دارم برای آنکه گوش فرادارد، مطلب سودمندی بنویسم، به نظرم مناسب تر رسیده است که حقیقت موثر را دنبال کنم تا خیالی از آن را. بسیارند آنانکه طرح خیالی از پادشاهی ها و جمهوریها به دست داده اند، بی آنکه کسی هرگز کسی آنها را به واقع دیده یا درباره آن سخنی شنیده باشد».

🍂 بعدها هگل خواهد گفت که واقعیت موثر  Wirklichkeit  واقعیتی است که ماندگار است نه زودگذر و دولتهای خوب «ایده اخلاقی واقعیت موثر» هستند، و او نیز دولت هخامنشی را اولین تداعی آن میداند و سپس به یونان و رم و در نهایت به فرهنگ نوردیک میرسد.

.


#آینه_تاریخ #سیاست #ایران #کورش #علوم_سیاسی #ماکیاولی #کوروش

➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @Salar_Seyf

📺 هخامنشیان و جهانِ پس از مرگ (۱) (Source)
— درونِ آرامگاه‌های شاهانِ هخامنشی و معماری‌ِ آن‌ها در «پارسه و نقشِ رستم»

🎙دکتر #زند

🔸بر اساس شواهد و مستندات تاریخی بنظر می‌رسد خاکسپاریِ پادشاهان هخامنشی با آینی با شکوهِ هرچه تمام‌تر برگزار می‌شده‌است، پیکر بی‌جان شاه بر تخت شاهی درحالی‌که نمایندگان ساتراپ‌ها، که گاهی تعدادشان فزون از ۲۵ بود، بر دوش گرفته و بسوی آرامگاه ابدی رهسپار می‌شدند، و آتش مقدس پیشاپیش و بر روی تخت شاهی قرار داده‌می‌شد.

🔸بزرگان و شهبانو و فرزندان شاه و اطرفیان، پیکر بی‌جانِ شاهنشاه را در اندوه و ماتم فراوان همراهی کرده، و موبدان سرودخوانان به مجلس شوروحال مذهبی داده و در پایان، جسد با وسایل خاص شاهی در جایگاه مخصوص در تابوت سنگی قرار می‌گرفت، و پس از آن، با درپوشِ بزرگ سنگی آن را مسدود کرده و سپس در سنگی اتاق آرامگاه بسته و مهرموم می‌شد.

.


#آینه_تاریخ #ایران #ایران_باستان #هخامنشیان #معماری #آثار_باستانی #اماکن_توریستی #تخت_جمشید #شاهان_ایران #شاهنشاهی #استر #کوروش #کورش #پوریم #یهودیت #یهود #شیراز #قربانی #باستان‌شناسی #نقش_رستم #خشایار_شاه #خشایارشا #داریوش

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📺 اهمیتِ «گاهان» در ایران‌شهر (۱) (+)
— زرتشت در ایران زنده است

🎙دکتر #شروین_وکیلی

🔸گاهان چیست؟ چرا مهم است؟ اگر نگاهِ مقدس به گاهان را کنار بگذاریم به چه می‌رسیم؟ سروده‌های گاهان چگونه می‌توانند به ما دید بهتری نسبت به تاریخ ایران‌شهر بدهند؟ «زند» چیست؟ زند کردن چرا مهم است؟


📻 فایل صوتی فشرده (اینجا)

.


#ایران #آینه_تاریخ #فلسفیدن #گاهان #الهیات #خداشناسی #امر_قدسی #خدای_متشخص #اخلاق #گیاه‌خواری #حقوق_حیوانات #دین‌شناسی #زند #کوروش #کورش #زرتشت #زرتشتی #سوشیانت #آخرالزمان #منجی #امام_زمان #تورات #ذوالقرنین #مسیح #قباد #مزدک #مزدکیان #اهورامزدا #خرمدین #انوشیروان #هرمونوتیک #تفسیر #تفسیر_قرآن #ایرانشهری #فردوسی #شاهنامه #تاریخ #هگل #تاریخ_اروپا #ایرانشهر

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

🎧به کوروش افتخار کنیم؟ (+)

🎙دکتر #حسن_محدثی و دکتر #شروین_وکیلی

🔻حسن محدثی

من با تاریخ نگاری ایدئولوژیک مخالف هستم./ اسطوره سازی خطرناک است./ احساس مثبت برخی در حال حاضر نسبت به کوروش؛ حاصل یک واکنش به اسلامیسم است./ کوروش فردی جهانگشا؛ جنگجو؛ چند خداپرست و مشابه چنگیز خان مغول بوده است./ کوروش یک نقطه عطف مخرب در تاریخ است همانند چنگیز خان و اسکندر مقدونی./ کوروش اساسا موحد نبوده است.

🔻شروین وکیلی

احساس مثبت نسل های جدید به کوروش کاملا طبیعی و عقلانی است؛ چرا که کوروش موسس ایران بوده است./ کوروش در بین همتایان خود اتفاقا کمتر اهل جنگ بوده است./ پاک کردن اسطوره ها و تاریخ؛ استعماری است./ خدمات و تحولات ایجاد شده توسط کوروش؛ منحصر به فرد است./ مستندات بسیار تاریخی و دقیق درباره کوروش و هخامنشیان وجود دارد./ تاریخ یک علم است.

🗄پست‌های مرتبط

.


#فلسفیدن #آینه_تاریخ #ایران #نقد_فرهنگ #نقد_روشنفکران #کوروش #کورش #هخامنشیان #چنگیزخان #مغول #هفت_آبان

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

🍂 ملی‌گرایی اصیل و پیشرو را چگونه می‌توان از ملی‌گرایی ارتجاعی تمیز داد؟ این از مهمترین و حساس‌ترین مسائل امروز ماست و در مرحلۀ اول، کار دشوار و بسیار پر ظرافتی‌ست؛ چرا که در بسیاری نقاط، مرزها به باریکی مو به نظر می‌رسند، و گویی گزینش میانِ رستگاری و هلاکت را تنها یک گام به اینسو یا آنسوی خط معین می‌کند.

🍂 تنها راه این است که این تمایزگذاری را همچون یک هنر والا که از جنس اندیشه و سیاست است، تدوین کرده و زیستن سیاسی آن را گام به گام تجربه کرده و بیاموزیم. راه دشواری‌ست اما باید با شجاعت و خرد وارد آن شد و پیش رفت، در غیر این صورت محکوم به آنیم که کژراهۀ جنبش نفت و ۵۷ را باز هم و این بار در لباس هخامنشی و با واژگان پارسی اصیل تکرار کنیم.

🍂 به باور من، نقطۀ آغاز روشن کردن این چراغ است که ملی‌گرایی اصیل و پیشرو با خرد، آزادی و تجدد در هم تنیده است و هیچ‌گاه «منافع ملی، تمامیت ارضی و هویت ملی» را در تقابل با «رفاه و امنیت و آزادی» تعریف نمی‌کند. به بیان دیگر، به‌خوبی می‌داند که اگر گروهی آمدند و منافع ملی را در مسیری تعریف کردند که به «انزوا، فقر و تقابل با بخش پیشرو و بهروز جهان امروز» منتهی می‌شود، آن مسیر قطعا ملی و تامین‌کنندۀ منافع راستین ملت ایران نبوده‌است.

🍂 ملی‌گرایی اصیل و پیشرو به‌خوبی آگاه است که رفاه و خوشبختی ملت ایران در گرو «حفظ تمامیت ارضی و سرمایه‌های تاریخی این سرزمین» است. «حفاظت از خاک» در تقابل با «انسان و آزادی و حقوق او» نیست، بلکه لازمه و تضمین‌کنندۀ این «آزادی و حقوق» است.

🍂 ملی‌گرایی اصیل، ایران را در اولویت قرار می‌دهد، اما این اولویت‌بخشی برای تامینِ «آزادی، امنیت و رفاه» ساکنان این سرزمین است، نه برای حفاظت از یک «هویت انتزاعی و تقابل‌محور» که باید رفاه و آزادی ساکنان این سرزمین تا نفر آخر فدای آن شود.

🍂 ملی‌گرایی پیشرو تاریخ و فرهنگ و میراث هویت ملی را برای ورزیده‌شدن، پیچیده‌شدن و آموختن راه رفاه و پیشرفت و آزادی در جهان امروز می‌خواهد، نه برای محکوم کردن ملت ایران به ماندن در گذشته.

🍂 ملی‌گرایی پیشرو برخلاف ملی‌گرایی ارتجاعی، پاسداری از هویت ملی را این گونه نمی‌فهمد که ما محکومیم که همچون نیاکانمان بیاندیشیم و زندگی کنیم. هویت ملی از نگاه ملی‌گرایی ارتجاعی، یک زنجیر سنگین است که باید تا ابد به دست و پای ملت ایران بسته شود.

🍂 ملی‌گرایی ارتجاعی بسان شرطه‌های قرون وسطایی به جوان امروز ایرانی نهیب می‌زند که «ایرانی زندگی کن و ایرانی بیاندیش» و دائما می‌ترساند که «جهان با ما دشمن است»، «فقط هم با ما دشمن است»، «تمام کشورهای منطقه و جهان می‌خواهند کشور ما را تکه تکه کنند؛ پس باید به قلعه برویم و سنگر بگیریم»، «ما تافته‌ای کاملا جدابافته‌ایم که شبیهِ هیچ‌کس نیستیم»، «ما سرنوشت و تقدیری ویژه داریم که از آن گریزی نیست»، «ما در این جهان تنهاییم و همه فقط به ما نگاه می‌کنند و کار دیگری ندارند»، «تنهاییِ فرهنگی داریم، تنهایی نژادی داریم و بلاخره، تنهایی ژئوپلتیک، و هیچ‌گاه هیچ دوستی در جهان نخواهیم داشت» و «حالا در چنین وضعیت هول‌آوری ای جوانِ خام! تو می‌خواهی خوش بگذرانی و راحت باشی؟» این بحث را پی خواهم گرفت.

✍🏻 #طوس_طهماسبی

.


#ایران #نقد_فرهنگ #ملی‌گرایی #فرهنگ #کوروش #هفت_آبان #هویت #هویت_ملی #محور_مقاومت

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

🍂 بزرگداشت روز کوروش در هفتِ آبانِ ۱۳۹۵ و حضورِ معنادارِ مردم و شعارهای جدید آنها، آغازِ یک مرحلۀ جدید گفتمانی در تاریخ معاصر ایران بود که مرحلۀ جنبشی آن نیز یک سال بعد در دی ۹۶ به‌وقوع پیوست و از آن زمان تا به امروز، پیوسته ادامه یافته و آرام‌آرام قدرتمندتر شده‌است.

🍂 موج جدید ملی‌گراییِ تحول‌طلب و تجددخواهِ ایرانی، در شرایطی که فضای روشنفکری/ سیاسی مجاز و رانتی به بن‌بست رسیده و در چالۀ خود-کنده، دور خود می‌چرخید، به‌شکلی غافلگیرکننده و بی‌خبر، از بطن جامعه جوشید و بلند و استوار عروج کرد‌.

🍂 این تکاپوی ملتی رنج‌کشیده و خسته از عقوبت تاریخ بود که می‌خواست «هویت، خاستگاه و مقصد» خود را در تقابل با ۵۷، بار دیگر و از نو تعریف کند. ملتی که حالا دیگر برخلاف دهۀ ۷۰ و ۸۰ شمسی، نه فقط دانشجو و روشنفکرش، که عامی و کم سوادش هم تحول‌خواه شده‌بودند و ناکامی پویش‌‌های آزادی‌خواهانۀ این دو دهه در ایران و خاورمیانه، آنها را به این باور رسانده‌بود که فقط مقصد و افق روشن کافی نیست، بلکه «زمینی سفت و مستحکم» هم زیر پا لازم است تا سختی‌های راه و مقصد را تاب آوری و در گرداب و چاهی جدید فرو نیفتی.

🔻برخلاف جنبش ۵۷ که می‌کوشید خود را به بدنۀ خلافت‌گرایِ عربی/ترکیِ خاورمیانه سنجاق کند، جنبشی که آبان ۹۵ جرقه‌اش بود، آمده‌بود تا بگوید:

ما ایرانیان از جنسی دیگریم، نمی‌خواهیم تسلیم این بداقبالی تاریخی/جغرافیایی بمانیم، نمی‌خواهیم هم‌قد شما باشیم؛ می‌خواهیم بلند شویم، ارتفاع بگیریم و آن افق‌های روشن دوردست را لمس کنیم.

اگر اسطوره‌های شما بخت‌انصر، محمد فاتح و صلاح‌الدین ایوبی‌اند که نمادِ «تعصب و دیگری‌ستیزی و نسل‌کشی‌» بوده‌اند، اسطورۀ ما کوروش است که نماد «رواداری و آزاد کنندۀ ستمدیدگان« بود.

🔺بله! حرکتِ هفت آبان فریادی بلند بود بدین آوا که ما از جنس شما نیستیم!


✍🏻 #طوس_طهماسبی

.


#ایران #ملی‌گرایی #فرهنگ #کوروش #هفت_آبان #تخت_جمشید #پاسارگاد #قیام_فرودستان

➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @toos1989

📘سایۀ بلندِ یک پادشاه

✍🏻 دکتر #محسن_بنائی

«هرگاه اسبی پارسی را دیدی که لگامش بر سنگِ گوری در سرزمینِ اسرائیل بسته شده‌است، آنگاه چشم به راه مشیاح باش، زیرا در آن روز صلح فرا خواهد رسید».

🍂 همه‌چیز در یک روز زیبای پائیزی در میانرودان آغاز شد. اندکی پس از آنکه بابل به دست سپاهیان کوروش بزرگ گشوده شد، همه مردمان گرفتار آمده در بزرگترین شهر جهان باستان، اجازه یافتند به میهن خویش بازگردند و خدایان خویش را به همراه خود ببرند. از میان آن‌همه ملت‌های گوناگون، یهودیان تنها کسانی بودند که از تندبادهای سهمگین تاریخ جان به در بردند تا در کتاب مقدسشان بنویسند:

«و خداوند با کورش می‌گوید: شبان من! او باید همۀ خواسته‌های مرا بجا آورد و به اورشلیم بگوید: [دوباره ساخته شو !] و به معبد بگوید: [دگرباره بنا شو!]»[i]

🍂 بسیار در این باره خوانده و شنیده‌ایم که رفتار کوروش با شکست‌خوردگان رفتاری یگانه بود. دیگر هیچ‌گاه هیچ فرمانروایی نتوانست در یادگاه مردمان جهان به جایگاه او فرابروید.

🍂 در نوشتۀ پیش رو، به‌ویژه در زمانه‌ای که دین‌فروشانِ اشغالگرِ سرزمینِ مادری ما، پیوسته در شیپور جنگ با یهودیان می‌دمند، می‌خواهم به سایۀ بلندی بپردازم که شیوۀ کشورداری کوروش تا به امروز، بر سرتاسر اندیشۀ سیاسیِ فرمانروائی ایرانی افکنده‌است.

🍂 واکاویِ نمونۀ یهودیان از آن رو شایان ارجی ویژه است که در آنان می‌توان، همچون گواهان زندۀ تاریخ، از روزگار نخستین شهریار ایرانی تا به امروز نگریست.

🌐مطالعۀ ادامۀ متن
⏰ زمان مطالعه: ۴ دقیقه
🔖 ۷۷۷ واژه


🗄پست مرتبط
📻 کوروشِ آزاده‌کیش و چپِ کهنه‌اندیش

.


#آینه_تاریخ #ایران #کوروش #هخامنشیان #تاریخ_ایران #ایران_باستان #یهود #دیگری‌ستیزی #یهودستیزی #جنگ_جهانی #محمدرضاشاه #محمدرضا_پهلوی #رواداری

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

🎧شخصیت ذوالقرنین
— تشابهش با خضر و همسانی‌اش با کورش کبیر

🎙#طاهره_بارئی

🍂 خانم بارئی البته به‌اشتباهِ رایج ایرانیانِ مسلمان، یا ایران‌گرایانی که تصدیق‌شدنِ کوروش توسط قرآن را وجه مثبتی بر او می‌دانند، گرفتار شده، و بنا به حسن ظنی که به‌طور توامان به کوروش و قرآن داشته، بدون بررسیِ تحقیقات تطبیقیِ انجام‌شده دربارۀ شخصیتِ افسانه‌ای ذوالقرنین در قرآن، که در جزء به جزء داستان‌ روایت شده‌اش بیشترین تطابق را با «رمانس اسکندر» (نه اسکندر واقعی) دارد، آن را مطابق با شخصیت کوروش دانسته‌است، که نه به توحید رایج ادیانِ سامی گرایش داشته (آن‌گونه که قرآن روایت می‌کند)، نه داستان‌هایی مشابه ذوالقرنین قرآن دربارۀ او در منابع تاریخی وجود دارد.

🍂 برای مطالعۀ بیشتر و دقیق‌تر، پیشنهاد می‌کنیم به مطالب منتشره در نقدآگین، که بخشی از آن‌ها توسط گروه مترجمان ما به فارسی برگردانده شده، رجوع کنید:

🗄پست مرتبط
📓«افسانۀ اسکندر» در قرآن (ذوالقرنین)
📕طناب‌های آسمانی و مرجعیت پیامبرانه
📕افسانۀ سُریانیِ دروازه‌ی اسکندر
📺 ذوالقرنین قرآن کپی نعل به نعل «رمانس اسکندر»
📺 پژوهشی در قرآن (۱۳)

.


#نقد_قرآن #کوروش #ذوالقرنین

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📘کوروش کبیر از چشم یونانیان باستان
(۲/۲)
✍🏻 #رضی‌الدین_طبیب

🍂 پس از آیسخلوس، هرودوت مورخ نامدار یونانی، کتابی با نام “تواریخ” به رشته تحریر درآورد که بخش مربوط به تاریخ و تبار پارسیان در آن کماکان در زادگاهش و غرب محل بحث و مناقشه است‌.

🍂 هرودوت راوی یکی از چهار روایت کلان درباره‌ی شخصیت و سلوک کوروش کبیر است، و یکی از مهمترین دلایلی که سخنان او مورد حمله و نقد شدید قرار گرفته‌، این است که چرا هرودوت کمترین تلاشی برای تخریب و مسخ چهره‌ و منش کوروش به خرج نمی‌دهد و سرگذشتی که او درباره‌ی کوروش بدست می‌دهد، تا بدین حد منصفانه و بی‌طرفانه است.

🍂 نیم‌قرن پس از هرودوت، "کِتزیاس"، مورخ و پزشک خاصه و یونانی‌تبار همسر داریوش دوم هخامنشی، که خود در دربار سلطنتی ایران اقامت داشت، کتابچه‌ای دربارۀ کوروش کبیر به رشتۀ تحریر در می‌آورد که در قیاس با آثار تمام تاریخ‌نگاران یونانی معاصرش، بیشتر به هزل‌نامه یا هجویه می‌ماند و ابداً سندیت تاریخی ندارد؛ نوشتاری سرتاسر اهانت و سرشار از حب و بغض ملی و زبانی، که حتی مورد تأیید خود یونانیان هم قرار نمی‌گیرد.

🍂 پس از این دو، نویسنده‌ی سومی در کار است که بغایت شایان اعتنا و مشهور است. او "گِزِنفون" نام دارد. گزنفون، نخست، یک سپاهیِ اجیر در لشکرکشی "کوروش‌کوچک"(شاهزاده‌ی هخامنشی، پسر داریوش دوم و همسرش پریشاد) و نیز فیلسوف و یکی از شاگردان برجستۀ سقراط بود، که بعدها با جدایی از سپاه ایران خود به فرماندهی سپاه یونان دست می‌یابد و در زمرۀ بزرگان آتن قرار می‌گیرد و بعدها، ارسطو عنوان فرعی یکی از رسالات خود را به افتخارش به نام وی تغيير می‌دهد.

🍂 گزنفون کتابی دارد که در سال‌های پایانی عمرش نوشته که نام آن کتاب را "پرورش کوروش”(یا همان کوروش‌نامه) نهاده‌است.

🍂 این مورخ و متفکر برجسته (همچون نیکولو ماکیاولی ایتالیایی در عصر رنسانس،‌اما بنا بر اسلوب و نگاه خاصِ خود) در جستجوی شهریاری آرمانی بود که جمیع این خصائل شاهانه و آرمانی را تنها در کوروش کبیر، شاهنشاه ایرانیان، یافته‌بود، و در همان کتاب پیوسته به هموطنانش گوشزد می‌ساخت که سرزمین یونان و مردمانش برای دست‌یابی به شکوه و عظمتی والا، به کسی چون کوروش نياز دارند. بدیهی است که چنین امری نمی‌تواند بر حسب تصادف باشد.

🍂 انتخاب او، به خوبی نشان می‌دهد که در همان سال‌ها، تصویری درخشان از کوروش در نزد یونانیان وجود داشته‌است و او را شهریاری آرمانی می‌دانستند.

🍂 یونانیان کوروش را "پدر پارسیان" و در شمار مردان بزرگ تاریخ قلمداد می‌کردند. در مجموع، تقریباً هر آنچه یونانیان باستان درباره‌ی کوروش نوشته‌اند، ستایش و تحسین کردار و اعمال اوست.

🍂 گزنفون در بخشی از کتابش، به شکل خیالی، از زبان کوروش حکایتی را نقل می‌کند که این شهریار برای مادرش بازگو کرده است:

"استاد من که تصور می‌کرد عمق عدالت را دریافته‌ام، پس مرا قاضی رفقایم کرد. با این حال، روزی پیش آمد که من به علت قضاوت غلط در یک اختلاف، از ‌وی تازیانه خوردم.

کودک بزرگی که ردایی کوتاه به تن داشت، کودک کوچکتری را که ردای بلند داشت برهنه کرد، ردای خود را بر او پوشانده و خود ردای او را پوشیده بود.

من که بعنوان قاضی مشاجره پیش آمده‌بودم، به این نتیجه رسیدم که ردایی برای هر یک از آنها مناسب است که اندازۀ قدشان باشد. درست به این دلیل بود که استادم مرا تنبیه کرد و تازیانه زد.

او به من گفت، اگر قرار بود دربارۀ امرِ تناسب قضاوت می‌کردم، باید چنین قضاوتی می‌نمودم؛ حال آن که باید داوری می‌کردم که ردا به چه کسی تعلق دارد، مالک حقیقی آن کیست و چه کسی آن را به زور تصاحب کرده یا آن را خریداری کرده‌است.

آنگاه افزود که، آنچه با قوانین مطابقت داشته باشد، عادلانه است و هر چه چنین نباشد تجاوز محسوب می شود".

🍂 در حقيقت مکتوبی که گزنفون دربارۀ این شاه ایرانی آفریده، گونه‌ای وصیتنامۀ اخلاقی و اندرزنامه سیاسی‌ست که در آن کوروش کبیر به مثابه الگوئی آرمانی و بی‌نقص از ترکیب اخلاقیات، عقلانیت و قدرت سیاسی تکریم شده و نویسنده به خواننده می‌آموزد که باید کسب موفقیت و محبوبیت به کسی چون او بدل گشت.

@renaissancetranslate

🗄پست مرتبط
📻کوروش کبیر؛ پایه‌گذار اولین امپراتوری
📻 شخصیت ذوالقرنین و کوروش؟
📻به کوروش افتخار کنیم؟
📻 نسبت منشور کوروش و یهودیان
📻 کوروش آزاده‌کیش و چپ کهنه‌اندیش
📻 پیرامون کوروش
📓کوروشِ رهایی‌بخش
📕سایۀ بلندِ یک پادشاه
📕سخنی با فریب‌خوردگان
📕کوروش، ایرانیان و کابوسِ تک‌خداباوری!
📕کوروشی که کوروش نبود
📕راستی‌پرهیزی یا راستی‌پژوهی؟
📕کوروش؛ جهان‌سوز یا جهان‌ساز؟
📕ایران‌اندیشان سرافکنده در برابر ایران‌بانان سرافراز
📕سخنی با فریب‌خوردگان
📕چرا کوروش برای ماکیاوللی مهم شد؟
📺 ۲۶۰۰ سال تاریخ در یک شئ

.


#آینه_تاریخ #ایران #کوروش #هخامنشیان #تاریخ_ایران #ایران_باستان #یونان_باستان

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

🔻⁠رونالد رابرتسون، نویسندۀ کتاب «فلسفۀ رواقی و هنر شادکامی» از تاثیر کوروش و فلسفۀ ایران باستان بر سقراط، مارکوس اورلیوس و فلسفۀ رواقی‌گری می‌گوید:

🍂 رواقیون بسیار تحت‌تأثیر سقراط و شاگردانش گزنفون و آنتیستنس قرار گرفتند که همگی کوروش را، که امپراتوری ایران را در سال ۵۵۰ قبل میلاد تأسیس کرد، تحسین می­‌کردند (سقراط در الکیبیادس اول افلاطون، گزنفون در سیروپیدیا، و آنتیستنس در کوروش، و دیگر آثار گمشده). رواقیون این دیدگاه را از آنها به ارث برده‌اند.

🍂 پس از آنکه اسکندر مقدونی داریوش سوم (پادشاه ایران) را در سال ۳۳۱ پیش از میلاد شکست داد، امپراتوری هخامنشی که توسط کوروش تأسیس شد، به‌دست تعدادی از فرمانروایان یونانی افتاد که امپراتوری سلوکیان را تشکیل دادند. مکتب رواقی اندکی پس از آن، در حدود سال ۳۰۱ پیش از میلاد، توسط زنون، تاجر فنیقی اهل کیتیوم در قبرس، پس از غرق‌شدنِ کشتی­اش در نزدیکی آتن، تأسیس شد. بیشترِ رهبرانِ بعدیِ مکتب رواقیِ اولیه نیز از مهاجران آتنی بودند. بسیاری از آنها، از داخلِ امپراتوریِ سلوکی، از طرسوس، مرکز باستانی آموزش در آسیای صغیر، و همچنین از شرق دور تا بابل و سلوکیه، به ترتیب در سواحل فرات و دجله، جایی که فرهنگ‌های هلنیستی و ایرانیان باستان در هم آمیخته شده‌اند، آمده‌اند.

🍂 از آنجایی که امپراتوری اشکانی به‌تدریج جانشین امپراتوری سلوکی در شرق شد، مرکز آموزش فلسفه رواقی به سمت غرب از آتن به روم منتقل شد. بااین‌حال، برخی از آثارِ احترامِ سقراطیِ اولیه به بنیان‌گذارِ بزرگ امپراتوری ایران باقی ماند.

🍂 اپیکتتوس، تأثیرگذارترین معلم رواقی رومی، و مارکوس اورلیوس، آخرین رواقی معروف دوران باستان، هر دو قطعه‌ای را نقل می‌کنند که ظاهراً از یکی از آثار آنتیستنس است که به پادشاه بزرگ ایران اختصاص داده شده‌است (گفتارها، ۴.۶.۲۰؛ تأملات، ۷.۳۶).

ای کوروش! نیکی‌کردن فرد، حتی اگر از او بد بگویند، امری شاهانه است.

به‌عبارت‌دیگر، رهبری واقعی و قدرت شخصیت فرد، نشان می‌دهد که در انجام کاری که فکر می‌کند درست است، پافشاری کند، حتی در مواجهه با انتقاد.

🍂 گفته می‌شود که وقتی امپراتور مارکوس اورلیوس از استان‌های شرقی امپراتوری روم بازدید کرد، در حدود سال ۱۷۵ پس از میلاد، در سفر از طریق کاپادوکیه، کیلیکیه و سوریه، با فرستادگان پادشاهی ایران باستان ملاقات کرد و به روشنفکران شرقی فلسفه رواقی، تجدید علاقه کرد. او مذاکرات زیادی با پادشاهان انجام داد و با همۀ پادشاهان و ساتراپ‌های ایران که به دیدار او آمدند، صلح کرد. او بسیار موردِ علاقۀ همۀ استان‌های شرقی بود، و در واقع،
اثری از فلسفه بر جای گذاشت (Historia Augusta, Marcus Aurelius, 26).

🍂 در واقع، قرن‌ها بعد، می‌توانیم نمونه‌هایی از فلسفۀ رواقی را در نوشته‌های دانشمندان مسلمان عرب، از قرون‌وسطی، مانند ابزار رفع غم‌ و اندوه اثر کندی، که در قرن نهم میلادی نوشته شده‌است، بیابیم. کندی چنین پاره­هایی را به سقراط نسبت می‌دهد، هرچند یادداشت‌های رواقی آن­ها روشن است.

🍂 در مورد سقراط آتنی آمده‌است که:

به او گفته شد: «چرا تو غمگین نیستی؟» گفت: «چون چیزی ندارم که با از دست‌دادن آن غمگین باشم» (کندی، ابزار رفع غم و اندوه).

او گاهی حتی رواقی‌تر به نظر می‌رسد، در جاهایی مانند این جمله‌اش:

«ما فکر می‌کنیم که هیچ چیز بدتر از مرگ نیست، هرچند مرگ بد نیست. ترس از مرگ بد است».

🍂 بعدها، در قرن یازدهم پس از میلاد، فیلسوف ایرانی، ابن‌سینا، که در غرب با نام اوسینا شناخته می‌شود، اعتقاد بر این است که منطق رواقی را مطالعه کرده‌است و تحت‌تأثیر جالینوس، پزشک دربار مارکوس اورلیوس قرار گرفته‌است، که در نوشته‌های خود از نظریه‌های رواقی آسیب‌شناسی روانی و روان‌درمانی استفاده کرده است.

🍂 همان‌طور که دیدیم، سنت سقراطی - رواقی در غرب، از بنیان‌گذار امپراتوری ایران الهام گرفته شده‌است، و اصول رواقی گاهی اوقات در میان فیلسوفان منطقه طنین‌انداز شده است.

🍂 امیدوارم این ترجمه فارسی به نحوی کوچک به تشویق کاربرد عملی فلسفه رواقی و مطالعۀ رابطۀ آن با حکمت و ارزش‌های موجود در تاریخ ایران باستان و نوشته‌های دانشمندان اسلامی کمک کند.

🗄پست مرتبط
📻 شخصیت ذوالقرنین و کوروش؟
📻به کوروش افتخار کنیم؟
📻 نسبت منشور کوروش و یهودیان
📻 کوروش آزاده‌کیش و چپ کهنه‌اندیش
📻 پیرامون کوروش
📓کوروشِ رهایی‌بخش
📕سایۀ بلندِ یک پادشاه
📕سخنی با فریب‌خوردگان
📕کوروش، ایرانیان و کابوسِ تک‌خداباوری!
📕کوروشی که کوروش نبود
📕راستی‌پرهیزی یا راستی‌پژوهی؟
📕کوروش؛ جهان‌سوز یا جهان‌ساز؟
📕سرافرازی یا سرافکندگی؟ مسئله این است!
📕سخنی با فریب‌خوردگان
📕درباره‌ی استوانه‌ی کورش
📕چرا کوروش برای ماکیاوللی مهم شد؟

.


#معرفی_کتاب #فلسفیدن #ایران #فلسفه #فلسفه_رواقی #مکتب_رواقی #رواقی‌گری #رواقی #یونان_باستان #کوروش #سقراط

➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @mehreganekherad

📺 اولین و آخرین تمدن (+)
— نگاه زرتشت و کوروش به ایران

🎙گفتگو با دکتر #شروین_وکیلی

❓چرا این اصرار وجود دارد که ایران اولین تمدن است؟ کلید این ماجرا چیست؟ چه چیز باعث بقای این سرزمین می شود؟ چرا ایران مهم است؟

🔸این کلیپ برشی از گفتگوی سه‌قسمتیِ «اهمیتِ «گاهان» در ایران‌شهر» (قسمت یکم، قسمت دوم، قسمت سوم) می‌باشد.

.


#ایران #آینه_تاریخ #فلسفیدن #گاهان #الهیات #خداشناسی #امر_قدسی #خدای_متشخص #اخلاق #گیاه‌خواری #حقوق_حیوانات #دین‌شناسی #زند #کوروش #کورش #زرتشت #زرتشتی #سوشیانت #آخرالزمان #منجی #امام_زمان #تورات #ذوالقرنین #مسیح #قباد #مزدک #مزدکیان #اهورامزدا #خرمدین #انوشیروان #هرمونوتیک #تفسیر #تفسیر_قرآن #ایرانشهری #فردوسی #شاهنامه #تاریخ #هگل #تاریخ_اروپا #ایرانشهر

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📺 تاریخِ تخت جمشید (+)

⌚️فهرست زمانی - اهم مطالب
00:00 مقدمه
01:16 سازه‌های پیش از تخت جمشید
03:50 داریوش و تخت جمشید
05:55 کاخ‌های تخت جمشید
10:18 جواب به ادعای مضحک
13:49 تخت جمشید چگونه ساخته شد؟
18:48 آیا تخت جمشید آتش گرفت؟
24:43 تخت جمشید بعد از اسلام
29:00 پایان

▪️منبع
کتاب راهنمای تخت جمشید شاپور شهبازی، جلد اول معماری ایرانی آسیه جوادی

.


#ایران #آینه_تاریخ #معماری #تخت_جمشید #داریوش #کوروش #پاسارگاد

➖➖➖

🌾 @Naqdagin