نقدآگین
12.2K subscribers
3.82K photos
3.36K videos
93 files
9.05K links
«حقیقت، خواستار نقد است؛ نه مدح»
— بررسی پدیدارهای فرهنگی با رویکردی انتقادی

🔗 نقدآگين در پلتفرم‌ها:
t.me/Naqdagin/6435

👥 دعوت به مناظره در نقدآگین:
t.me/Naqdagin/11747

📌پیشنهاد ترجمه، مقاله، مطلب:
t.me/Naqdagin/15660

⚡️توضیح ضروری:
t.me/Naqdagin/6
Download Telegram
📘روشنفکرانِ گمراه

✍🏻#بیژن_اشتری

🍂
خیلی بی‌مقدمه خدمتتان عرض می‌کنم که بدا به حال آن مملکتی که روشنفکرانش به بیراهه رفته باشند. امروز داشتم کتابخانه‌ام را مرتب می‌کردم و چشمم خورد به کتاب‌هایی که براهنی و ساعدی و شاملو و پرهام و... در دههٔ پنجاه نوشته یا ترجمه کرده بودند.

🍂 بی‌اغراق همهٔ کتاب‌ها یک مضمون واحد را دنبال میکرد و آن امپریالیسم‌ستیزی و استعمار ستیزی است. دریغ از یک کتاب تألیفی یا ترجمه‌ای دربارهٔ دموکراسی. این واقعیتی‌ست که در دههٔ پنجاه خورشیدی، مفهوم دموکراسی هیچ نقشی و هیچ جایگاهی در ذهنیت روشنفکران ایرانی نداشت. اصلاً در مواردی، دموکراسی یک ارزش منفی شمرده می‌شد و به نظرم یک دلیل عمده‌اش این بود که حامیان نظام شاهنشاهی در جهان عمدتاً کشورهای دموکراتیک غربی بودند و البته دلیل دیگرش هم تأثیرپذیری تقریباً همهٔ روشنفکران ما، و حتی اندیشمندان مذهبی ما، از کمونیسم و مارکسیسم بود.

🍂 به هر حال انقلاب اسلامی که رخ داد دقیقاً همان چیزی را به روشنفکران داد که آنها تقریباً یک دهه دربارهٔ ارزشمندی آن نوشته و گفته بودند. نظامی روی کار آمد که امپریالیسم‌ستیز و آمریکاستیز بود. جالب است که در یکی دو سال اول، باز همین روشنفکران همچنان بر باورهای قدیمی خود تأکید می‌کردند و حتی حکومت جمهوری اسلامی را متهم می‌کردند که به اندازهٔ کافی امپریالیسم‌ستیز نیست.

🍂 یادمان نرفته که اولین بار یک سازمان چپگرا، که مورد تأیید تقریباً عموم روشنفکران ما بود، سفارت آمریکا را اشغال کرد و یادمان نرفته که پس از اشغال سفارت آمریکا توسط دانشجویان خط امام، شاملو و ساعدی و‌ پرهام و دیگر بزرگان الیت روشنفکری کشور نامهٔ تأییدآمیزی بر این حرکت نوشتند و منتشر کردند. یادمان نرفته که چپی‌ها روی دیوارها می‌نوشتند سپاه پاسداران را به سلاح سنگین مجهز کنید و یا می‌نوشتند همهٔ ساواکی‌ها اعدام باید گردند.

🍂 خلاصه می‌خواهم بگویم دیگ تندروی و آمریکاستیزی را همین روشنفکران عزیز هم می‌زدند و جمهوری اسلامی نیز برای اینکه اینها را از حیث شعاری خلع سلاح کند مدام مرتکب اعمال آمریکا ستیزانهٔ افراطی‌تر می‌شد و آنقدر در این کار پیش رفت که روی حضرات روشنفکر کم شد.

🍂 خلاصه چپی‌های ما کاری کردند که لیبرال تبدیل به یک فحش ناموسی شد و حرف زدن از مزایای دموکراسی عملی مستوجب شماتت و احیاناً زندان. و نتیجه میگیرم که گناه همه گرفتاری های امروز ما را نباید صرفاً سر «آخوندها» انداخت. گناه روشنفکران دههٔ پنجاهی بیشتر نباشد کمتر نیست.


.


#نقد_چپ #چپ_ایرانی #نقد_روشنفکران #غرب‌ستیزی #آمریکاستیزی #فردید #براهنی #دموکراسی #شاملو #ساعدی



🌾 @Naqdagin
📘 «دموکراسی» از نگاه احمد شاملو

✍🏻 #بیژن_اشتری

🍂 دیدم برخی از رفقا که از مطلب من درباره روشنفکران دهه پنجاه (زیر عنوان «روشنفکران گمراه») ناراحت شده‌اند،بخشی از سرمقاله شاملو را که در کتاب جمعه تاریخ مرداد پنجاه و هشت چاپ شده و در آن هشدار داده روزهای سیاهی در راه است و فاشیستها در راهند تا دموکراسی‌خواهان را تار و مار کنند و وظیفه روشنفکران متعهد ایستادگی در برابر این یورش است (نقل به مضمون) استوری کرده‌اند.

🍂 خب حالا ببینید شاملو و دیگر اعضای هیئت رییسه کانون نویسندگان در آبان پنجاه و هشت خطاب به دانشجویان پیرو خط امام چه نوشته‌اند:
«دانشجویان عزیز جای بسی شادمانی است که جوهر اصلی انقلاب ایران یعنی مبارزهٔ بی‌امان با امپریالیسم جهانی، به‌ویژه امپریالیسم آمریکا، یک بار دیگر به همت شما فرزندان رشید ملت در دستور روز قرار گرفت. اقدام شما در لحظه‌ای که امپریالیسم آمریکا شاه فراری را در دامان خود پناه داده است نشان داده که دانشگاه همچنان سنگر مبارزه در راه آزادی و استقلال میهن عزیز است و پرچم جهاد ضدامپریالیستی را قهرمانانه به دوش می‌کشد. ما به نمایندگی از جانب کلیهٔ اعضای کانون نویسندگان وظیفهٔ خود می‌دانیم که در این لحظات حساس به روح ضدامپریالیستی شما درود بفرستیم و آرزو کنیم که میهن ما در پرتوی همبستگی و یکپارچگی همهٔ نیروهای مترقی و ضدامپریالیست از سلطهٔ جهانخواران بین‌المللی رهایی یابد و آزادی و دموکراسی مبتنی بر حاکمیت تودهٔ ما که سنگ بنای شکوفایی اندیشه و تفکر و اعتلای فرهنگ جامعه است در پرتوی رهایی کامل ملت ما از سلطهٔ امپریالیسم خون‌خوار هر چه زودتر در سرزمین ما تحقق یابد. ما از صمیم قلب امیدواریم همچنان که مبارزه علیه دستگاه دیکتاتوری شاه مخلوع به قیام یکپارچهٔ خلق و سرنگونی رژیم پلید شاهنشاهی منجر شد، این بار نیز قاطعیت موضع ضدامپریالیستی شما به یک مبارزهٔ بی‌وقفه و آگاهانه در همهٔ سطوح علیه امپریالیسم بینجامد».


🔺«آزادی و دموکراسی مبتنی بر حاکمیت توده‌ها» از نظر شاملو و همفکرانش دموکراسی خلقی یا شورایی بود؛ نه دموکراسی از نوع آمریکایی و غربی؛ طالب دموکراسی از نوع شرقی‌اش بود ،چیزی شبیه نظام کوبا یا برخی نظام‌های اروپای شرقی.

🍂 دغدغه شاملو در آن سال‌ها مبارزه با «سلطه جهانخواران بین المللی» بود و «امپریالیسم خونخوار» آمریکا را دشمن اصلی می‌دانست.

🍂 متاسفانه زمانه بیمار بود و این طرز فکر هم بین مردم محبوبیت داشت و حتی ذهن روشنفکران ما را هم بیمار کرده بود.

🍂 ضمنا جایگاه ادبی شاملو محفوظ است.بسیاری از شعرهایش را دوست دارم و کتاب کوچه‌اش نگین کتابخانه‌ام است.نقد مواضع سیاسی‌اش امر جداگانه‌ای است.


.


#نقد_چپ #چپ_ایرانی #نقد_روشنفکران #غرب‌ستیزی #آمریکاستیزی #شاملو



🌾 @Naqdagin
🎧سخنان احمد شاملو دربارۀ موسیقی ایرانی در ترازو (+)

🎙گفتگوی دکتر #محسن_بنائی و #علی_پیرابی

🔸احمد شاملو در سال ۱۹۹۰ در دانشگاه برکلی سخنانی را بر زبان آورد که در همان روزها گفتگوهای فراوانی را برانگیخت. ۳۵ سال پس از آن، علی پیرابی و محسن بنائی به بخشی از آن سخنان که درباره موسیقی سنتی است پرداخته‌اند، تا با بررسی یک نمونه میدانی آنچه را که خود را «روشنفکری» ایرانی می‌نامد آسیب‌شناسی کنند.

🔸سرآمدان نسلی که شاملو به آن تعلق داشت در بسیاری از موارد شباهت‌های شگفت‌انگیزی با آخوندها داشتند، مطلق‌گرایی، نگاه از بالا به پایین، تحقیر دیگراندیشان و به‌ویژه همه‌فن‌حریفی و سخنرانی درباره موضوعاتی که کوچکترین تخصصی در آنها نداشتند، تنها بخشی از این شباهت‌ها هستند.

🔸علی پیرابی آهنگساز، رهبر ارکستر و نوازنده سازهای ایرانی (ساز تخصصی سنتور) است. او هم اکنون در شهر لایپزیگ آلمان اقامت دارد و توانسته است در زمانی کوتاه اقامتش در این کشور کارنامه‌ای پربار از فعالیت‌های فرهنگی در زمینه موسیقی خاورمیانه از خود بجای بگذارد.


📓کارنامۀ احمد شاملو در ترازو
📕شاملو و نوروز
📕منشاء اشتراکِ مریم رجوی و خامنه‌ای
📕«دموکراسی» از نگاه احمد شاملو
📕چه کار دارید با ۲۵۰۰ سال ریدمان؟!
📕خدمات یک‌سویۀ حزب توده به اسلام سیاسی

.


#نقد_روشنفکران #نقد_چپ #چپ_ایرانی
#شاملو #محسن_بنایی #علی_پیرابی #مزدک_بامدادان #روشنگری #روشنفکر #روشنفکری #موسیقی #موسیقی_ایرانی #انقلاب_۵۷ #خمینی



🌾@Naqdagin
📺 سخنان احمد شاملو دربارۀ موسیقی ایرانی در ترازو (+)

🎙گفتگوی دکتر #محسن_بنائی و #علی_پیرابی

🔸احمد شاملو در سال ۱۹۹۰ در دانشگاه برکلی سخنانی را بر زبان آورد که در همان روزها گفتگوهای فراوانی را برانگیخت. ۳۵ سال پس از آن، علی پیرابی و محسن بنائی به بخشی از آن سخنان که درباره موسیقی سنتی است پرداخته‌اند، تا با بررسی یک نمونه میدانی آنچه را که خود را «روشنفکری» ایرانی می‌نامد آسیب‌شناسی کنند.

🔸سرآمدان نسلی که شاملو به آن تعلق داشت در بسیاری از موارد شباهت‌های شگفت‌انگیزی با آخوندها داشتند، مطلق‌گرایی، نگاه از بالا به پایین، تحقیر دیگراندیشان و به‌ویژه همه‌فن‌حریفی و سخنرانی درباره موضوعاتی که کوچکترین تخصصی در آنها نداشتند، تنها بخشی از این شباهت‌ها هستند.

🔸علی پیرابی آهنگساز، رهبر ارکستر و نوازنده سازهای ایرانی (ساز تخصصی سنتور) است. او هم اکنون در شهر لایپزیگ آلمان اقامت دارد و توانسته است در زمانی کوتاه اقامتش در این کشور کارنامه‌ای پربار از فعالیت‌های فرهنگی در زمینه موسیقی خاورمیانه از خود بجای بگذارد.


📓کارنامۀ احمد شاملو در ترازو
📕شاملو و نوروز
📕منشاء اشتراکِ مریم رجوی و خامنه‌ای
📕«دموکراسی» از نگاه احمد شاملو
📕چه کار دارید با ۲۵۰۰ سال ریدمان؟!
📕خدمات یک‌سویۀ حزب توده به اسلام سیاسی

.


#نقد_روشنفکران #نقد_چپ #چپ_ایرانی
#شاملو #محسن_بنایی #علی_پیرابی #مزدک_بامدادان #روشنگری #روشنفکر #روشنفکری #موسیقی #موسیقی_ایرانی #انقلاب_۵۷ #خمینی



🌾@Naqdagin
#ناصر_تقوایی را این‌گونه به‌خاطر می‌آورم؛ با مرضیه... #مرضیه_وفامهر و عشق و وفا و مِهرِ مثال‌زدنی‌اش. چیزی شبیه به داستان‌ها و شعرها... انگار برآمده از #آیدا_در_آینه... مرضیه که با آن‌همه توانایی و خلاقیت، خودش را وقفِ عشق کرد که #ناصرتقوایی تماماً عشقِ اوست: هم در شمایلِ معشوقِ زمینی و دل‌به‌خواهش و هم در جهانِ سینما که سینما و درواقع #سینمای_ایران مگر جز #تقوایی و #مهرجویی است که حالا در یک روز: #بیست_و_دوم_مهر سوگوارِ دو جهانِ سینمایی شدیم...

● دوست داشتم ا‌ولین سطرها را در سوگِ تقوایی با نامِ مرضیه آغاز کنم که از دور و نزدیک شاهدِ آن‌همه عشقِ بی‌چون‌وچرا بودم. می‌شود درباره‌ی #ناصر_تقوایی_و_مرضیه_وفامهر فیلم و مستند ساخت، داستان و شعر نوشت، نت‌های موسیقی را روی کلاویه‌های سفیدوسیاه آورد یا تصاویری از رنج‌ها و گنج‌هاشان را نقاشی کرد. چرا که هیچ‌کس به‌اندازه‌ی مرضیه، قدردان و مراقبِ ناصر تقوایی و آثارش نبود. انتشارِ #مجموعه_کوچک_جنگلی در سه‌جلد تنها گوشه‌ای از زحماتِ مرضیه برای ذهن و قلب و قلمِ تقوایی بود، که مرضیه مثل تقوایی بی‌نیاز است از هر اجازه‌ای و سرشار از راه‌های تازه‌ای برای #دادخواهی و با صلابت‌خواندن حتی از روی #کاغد_بی_خط. تقوایی را با مرضیه به‌خاطر می‌آورم. مثل #شاملو_و_آیدا...

● نوشتن از ناصر تقوایی یعنی نوشتن از سینمای محض. #سینما_بدون_سانسور و سینمای تألیفی و مستقل نه به‌معنای کلیشه‌ای و متظاهرانه‌اش که به‌وضوح در استقلال و آزادی. هیچ‌وقت آن مصاحبه و آن جمله‌ی درخشانِ تقوایی را از خاطر نمی‌برم که درمقابل خبرنگارِ صداوسیما، انگار یک پرفورمنسِ چندثانیه‌ای اجرا کند، پا بر زمین کوبید و با صراحت گفت:

💫 #من_رو_یخ_راه_نمی_رم

● ناصر تقوایی نیازی به ستایش و تملق ندارد، که کارنامه‌اش سراسر ایستادگی است و نه‌گفتن به سانسور. که در هر زمینه‌ای از مستند و سینما و سریال تا ادبیات داستانی، کیفیتِ حضورش بر کمیتِ #سینمای_مدفون می‌اَرزد و می‌درخشد. تقوایی را از خاطر نمی‌بریم و به‌خاطر و خاطره‌ی تمام نسل‌ها می‌سپاریم.

✍🏻 #فاضل_ترکمن

.


#هنر #حکومت_اسلامی



🌾 @Naqdagin