Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 ماجرای کودتای ۲۸ مرداد "دقیقا" چه بود ؟ (+)
🗄 پست مرتبط
📕دو سفسطه دربارۀ کودتای ۲۸ مرداد
➖➖➖
🌾@Naqdagin
🗄 پست مرتبط
📕دو سفسطه دربارۀ کودتای ۲۸ مرداد
.
#آینه_تاریخ #چپ_ایرانی #نقد_چپ #سیاست#کودتا #تاریخ_معاصر #تاریخ #پهلوی #مصدق #محمد_مصدق #محمدرضا_پهلوی #صنعت_نفت #ملی‌گرایی #سلطنت‌طلب #مشروطه #مشروطه‌خواه #ولایت_مطلقه #سلطنت #سلطنت_مطلقه #پادشاهی #انگلستان #آمریکا #حزب_توده #جبهه_ملی #موسی_غنی‌نژاد #ناسیونالیسم #شوروی #امپریالیسم
➖➖➖
🌾@Naqdagin
📘کودتا علیه حاکمیتِ ملیِ قانون
✍🏻 #رضا_زمان
🍂 ۲۸ مرداد، بلاشک یک «کودتا» بود، اما نه فقط کودتایی علیه یک دولتِ خاص، شخصِ خاص یا جبهه‌ی سیاسیِ خاص. ظاهر این بود که یک دولت برافتاد و دولتی دیگر جای او نشست. کودتای ۲۸ مرداد، در اصل و بنیاد، اِعمال قدرت و اقتدار بود، فراتر از حق و قانون علیه «حاکمیّتِ ملی قانون» به تمامت آن؛ یعنی آنچه جوهر مشروطه بود و با مجاهدتِ مشروطه‌خواهان به دست آمده‌بود.
🍂 کودتا نه فقط یک دولت را، که بنای حاکمیّتِ ملّیِ قانون را برانداخت؛ یعنی بنایی که اولاً و بالذات بر اصلِ «مهارِ قدرت» و «تقدم قانون» استوار شده‌بود. با براندازیِ دولتِ قانونی و ملیِ مصدق، در واقع، حکومتِ قانون برافتاد. و این خسرانی عظیم و گزاف بود بر ایران و ایرانی.
🍂 کودتا علیه حاکمیّتِ ملّیِ قانون، سرانجام کودتا علیه نهضتِ مشروطیّت بود که قدرتِ مشروطه، در حدود قانون را، برای ملت و دولت اراده کرده‌بود؛ اراده‌ای که خیرِ همگانی و مصلحتِ عمومی را در نظر داشت، و نهادِ حکومت را نهادی پاسخگو می‌خواست. آری، کودتا بود؛ کودتا علیه حاکمیتِ ملیِ قانون، علیه نهادِ قانون، علیه دولتِ قانون؛ دولتِ وام‌دارِ مشروطیت، دولتی که می‌خواست شاهْ‌سلطان باشد و سلطنت کند، نه آنکه حاکم باشد و حکومت کند.
🍂 کودتای مردادی، به‌واقع که شکستِ آرمانِ دموکراسیِ ایرانی بود؛ آرمانی که نَسَب از مشروطیت می‌بُرد و چونان طفلِ نوپا و کودک نوزاد، در دولتِ ملی و قانونیِ مصدق، رخ نمود.
🍂 دموکراسیِ ملی و قانون‌مندِ ایرانی، چونان ساختاری آبرومند، با بهره‌گیری از کثرتِ سیاسی و تکثر حزبی، نخستین نفس‌های خود را در حدود محدودی از آزادی‌های نسبی و مدنی، می‌کشید؛ کودتا اما پایان این تنفّسِ دموکراتیکِ ایرانی بود. پیروزیِ کودتا علیه دموکراسیِ نوزادِ ایرانی، آغاز حیاتِ جدیدِ استبداد بود؛ استبدادِ مُطلقِ شاهانه، فرای قانون و حقوقِ ملت، مبتنی بر دولتِ تک‌حزبی، مجهز به کودتا، و مسلّح به سرکوب و ترور، و عاقبت به شرّ انقلاب.
🍂 اندیشیدن در باب کودتای مرداد، همچنان اساسی است؛ جایی است که تکلیفِ سیاسی ایرانیان باید روشن شود میان قانون و قدرت: از حاکمیتِ ملیِ قانون، باید در برابر قدرتِ فراحقی و اقتدارِ فراقانونی دفاع کرد. قانون را باید بر ولایت و سلطنت برتری بخشید و حاکمیتِ قانون را فراتر از حاکمیّتِ اشخاص قرار داد. حاکمیتِ ملیِ قانون را باید چونان اصل اساسی مشروطه، یعنی مهارِ قدرت، پاس داشت و از آن به مثابه‌ی زیربنای دموکراسی، توسعه و پیشرفت صیانت کرد.
➖➖➖
🌾 @Naqdagin | @shahrvand_sabz
✍🏻 #رضا_زمان
🍂 ۲۸ مرداد، بلاشک یک «کودتا» بود، اما نه فقط کودتایی علیه یک دولتِ خاص، شخصِ خاص یا جبهه‌ی سیاسیِ خاص. ظاهر این بود که یک دولت برافتاد و دولتی دیگر جای او نشست. کودتای ۲۸ مرداد، در اصل و بنیاد، اِعمال قدرت و اقتدار بود، فراتر از حق و قانون علیه «حاکمیّتِ ملی قانون» به تمامت آن؛ یعنی آنچه جوهر مشروطه بود و با مجاهدتِ مشروطه‌خواهان به دست آمده‌بود.
🍂 کودتا نه فقط یک دولت را، که بنای حاکمیّتِ ملّیِ قانون را برانداخت؛ یعنی بنایی که اولاً و بالذات بر اصلِ «مهارِ قدرت» و «تقدم قانون» استوار شده‌بود. با براندازیِ دولتِ قانونی و ملیِ مصدق، در واقع، حکومتِ قانون برافتاد. و این خسرانی عظیم و گزاف بود بر ایران و ایرانی.
🍂 کودتا علیه حاکمیّتِ ملّیِ قانون، سرانجام کودتا علیه نهضتِ مشروطیّت بود که قدرتِ مشروطه، در حدود قانون را، برای ملت و دولت اراده کرده‌بود؛ اراده‌ای که خیرِ همگانی و مصلحتِ عمومی را در نظر داشت، و نهادِ حکومت را نهادی پاسخگو می‌خواست. آری، کودتا بود؛ کودتا علیه حاکمیتِ ملیِ قانون، علیه نهادِ قانون، علیه دولتِ قانون؛ دولتِ وام‌دارِ مشروطیت، دولتی که می‌خواست شاهْ‌سلطان باشد و سلطنت کند، نه آنکه حاکم باشد و حکومت کند.
🍂 کودتای مردادی، به‌واقع که شکستِ آرمانِ دموکراسیِ ایرانی بود؛ آرمانی که نَسَب از مشروطیت می‌بُرد و چونان طفلِ نوپا و کودک نوزاد، در دولتِ ملی و قانونیِ مصدق، رخ نمود.
🍂 دموکراسیِ ملی و قانون‌مندِ ایرانی، چونان ساختاری آبرومند، با بهره‌گیری از کثرتِ سیاسی و تکثر حزبی، نخستین نفس‌های خود را در حدود محدودی از آزادی‌های نسبی و مدنی، می‌کشید؛ کودتا اما پایان این تنفّسِ دموکراتیکِ ایرانی بود. پیروزیِ کودتا علیه دموکراسیِ نوزادِ ایرانی، آغاز حیاتِ جدیدِ استبداد بود؛ استبدادِ مُطلقِ شاهانه، فرای قانون و حقوقِ ملت، مبتنی بر دولتِ تک‌حزبی، مجهز به کودتا، و مسلّح به سرکوب و ترور، و عاقبت به شرّ انقلاب.
🍂 اندیشیدن در باب کودتای مرداد، همچنان اساسی است؛ جایی است که تکلیفِ سیاسی ایرانیان باید روشن شود میان قانون و قدرت: از حاکمیتِ ملیِ قانون، باید در برابر قدرتِ فراحقی و اقتدارِ فراقانونی دفاع کرد. قانون را باید بر ولایت و سلطنت برتری بخشید و حاکمیتِ قانون را فراتر از حاکمیّتِ اشخاص قرار داد. حاکمیتِ ملیِ قانون را باید چونان اصل اساسی مشروطه، یعنی مهارِ قدرت، پاس داشت و از آن به مثابه‌ی زیربنای دموکراسی، توسعه و پیشرفت صیانت کرد.
.
#آینه_تاریخ #سیاست#کودتا #تاریخ #حکومت_قانون #انقلاب_اسلامی #آمریکا #انگلستان #تاریخ_معاصر #پهلوی #مصدق #محمد_مصدق #محمدرضا_پهلوی #سلطنت‌طلب #مشروطه #مشروطه‌خواه #ولایت_مطلقه #سلطنت #سلطنت_مطلقه #پادشاهی #حزب_توده #جبهه_ملی #موسی_غنی‌نژاد #ناسیونالیسم
➖➖➖
🌾 @Naqdagin | @shahrvand_sabz
Telegram
نقدآگین
📺 کودتای ۵۳
🍂 کودتای ۲۸ امرداد و برکناری دکتر #محمد_مصدق و بازگشت شاه به کشور پس از فرار به رم و مسائل مربوط به ملی‌شدن نفت، پس از ۷۰سال، هنوز موضوعی زنده و جنجالی‌ست.
🍂 نقطۀ عطف داده‌های تاریخی پیرامون کودتای ۳۲، اطلاعات طبقه‌بندی‌شده‌ای بود که در سال…
🍂 کودتای ۲۸ امرداد و برکناری دکتر #محمد_مصدق و بازگشت شاه به کشور پس از فرار به رم و مسائل مربوط به ملی‌شدن نفت، پس از ۷۰سال، هنوز موضوعی زنده و جنجالی‌ست.
🍂 نقطۀ عطف داده‌های تاریخی پیرامون کودتای ۳۲، اطلاعات طبقه‌بندی‌شده‌ای بود که در سال…
📘پیرامون مستند «کودتای ۵۳»
(۳/۳)
🍂 گاردین می‌نویسد:
🍂 دکتر آبراهیمیان نیز در کتابش «کودتا» می‌نویسد:
🍂 مقالهٔ گاردین اضافه می‌کند که در تکه‌هایی از مستند «پایان امپراتوری» که پخش نشد، داربی‌شایر مدعی می‌شود که
🍂 بریتانیایی‌ها طراحی و اجرای کودتا را «عملیات چکمه‌ها» نام‌گذاری کرده بودند و آمریکایی‌ها از آن با نام «عملیات آژاکس» یاد می‌کنند.
🍂 محمدرضاشاه که پس از کودتای نافرجام ۲۵ مرداد ۱۳۳۲ از کشور فرار کرده بود و در ایتالیا در تبعید بود، پس از موفقیت کودتای ۲۸ مرداد به کشور بازگشت. در روز کودتا، تیمسار فضل‌الله زاهدی از مخفی‌گاه خود به مرکز رادیو در تهران رفت و دکتر مصدق را معزول و خود را نخست‌وزیر ایران اعلام کرد. او با همکاری علی امینی که در آن زمان سرپرست وزارت اقتصاد و دارایی بود، قرارداد معروف به «کنسرسیوم» را برای از سرگیری فروش نفت به شرکت‌های آمریکایی، انگلیسی، هلندی، و فرانسوی که نزدیک به چهار سال متوقف بود، به سرانجام رساند. تیمسار سپهبد زاهدی، نخست‌وزیرِ کودتا، نزدیک به دو سال در این مقام بود و سپس در مقام نمایندهٔ ایران به دفتر اروپایی سازمان ملل متحد به سوییس فرستاده شد. پس از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، حکومت پلیسی محمدرضاشاه بیشتر از ۲۵ سال برقرار بود تا با پیروزی انقلاب ۱۳۵۷ سرنگون شد.
🍂 تقی امیرانی، سازندهٔ مستند «کودتای ۵۳» به‌درستی می‌گوید:
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
(۳/۳)
🍂 گاردین می‌نویسد:
شاید تکان‌دهنده‌ترین شاهد در مستند «کودتای ۵۳»، نقش بریتانیا در «ربودن [و شکنجه] و کشتن تصادفی» محمود افشار طوس، رئیس شهربانی وقت باشد.
🍂 دکتر آبراهیمیان نیز در کتابش «کودتا» می‌نویسد:
«فجیع‌ترین اقدام در جهت بی‌ثبات کردن کشور، در آخرین روز فروردین ۳۲ صورت گرفت که طی آن هواداران بقایی -با مشارکت و دخالت فعّال «MI6»- سرتیپ محمود افشارطوس، رئیس شهربانی کل کشور… را ربودند و با شکنجه او را به قتل رساندند. قاتلان جسد او را… در خارج از تهران دفن کردند تا… نشان دهند که دولت حتّی قادر نیست از چهره‌های برجستهٔ خودش هم محافظت کند» (همان).
🍂 مقالهٔ گاردین اضافه می‌کند که در تکه‌هایی از مستند «پایان امپراتوری» که پخش نشد، داربی‌شایر مدعی می‌شود که
او «روان‌شناسی شخصیت جمعیت ایرانی را درست می‌فهمید» و می‌دانست که آنها «احساس می‌کردند که از دههٔ ۱۹۲۰ [۱۳۰۰] تا حالا سرشان کلاه گذاشته شده‌است».
🍂 بریتانیایی‌ها طراحی و اجرای کودتا را «عملیات چکمه‌ها» نام‌گذاری کرده بودند و آمریکایی‌ها از آن با نام «عملیات آژاکس» یاد می‌کنند.
🍂 محمدرضاشاه که پس از کودتای نافرجام ۲۵ مرداد ۱۳۳۲ از کشور فرار کرده بود و در ایتالیا در تبعید بود، پس از موفقیت کودتای ۲۸ مرداد به کشور بازگشت. در روز کودتا، تیمسار فضل‌الله زاهدی از مخفی‌گاه خود به مرکز رادیو در تهران رفت و دکتر مصدق را معزول و خود را نخست‌وزیر ایران اعلام کرد. او با همکاری علی امینی که در آن زمان سرپرست وزارت اقتصاد و دارایی بود، قرارداد معروف به «کنسرسیوم» را برای از سرگیری فروش نفت به شرکت‌های آمریکایی، انگلیسی، هلندی، و فرانسوی که نزدیک به چهار سال متوقف بود، به سرانجام رساند. تیمسار سپهبد زاهدی، نخست‌وزیرِ کودتا، نزدیک به دو سال در این مقام بود و سپس در مقام نمایندهٔ ایران به دفتر اروپایی سازمان ملل متحد به سوییس فرستاده شد. پس از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، حکومت پلیسی محمدرضاشاه بیشتر از ۲۵ سال برقرار بود تا با پیروزی انقلاب ۱۳۵۷ سرنگون شد.
🍂 تقی امیرانی، سازندهٔ مستند «کودتای ۵۳» به‌درستی می‌گوید:
«این کودتا نه‌فقط ۶۰ سال مناسبات غرب با ایران را شکل داد، بلکه خاورمیانه را تغییر داد».
.
#آینه_تاریخ#ایران #محمد_مصدق #محمدرضا_پهلوی #تاریخ_معاصر #تاریخ #مستند_تاریخی #کودتا #سلطنت #مشروطه #پادشاهی #دیکتاتوری #انقلاب_اسلامی
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
📘فاجعۀ دولتی‌شدنِ نفت
(۳/۳)
✍🏻 #مهرپویا_علا
🍂 دولت ایران حتی یک ریال بابت ایجاد تأسیسات استخراج، پالایش و صدور نفت پرداخت نکرده بود. زمانی که حتی در سطح جهان هم کمتر کسی برای نفت اهمیت قائل بود یک آنتروپرونر این ریسک را بر روی دارایی‌های خود کرد و در آستانۀ شکست کامل سرمایه‌گذاری خود بالاخره در مسجدسلیمان به نفت رسید.
🍂 اگر عملیات اکتشاف شکست می‌خورد دولت ایران موظف نبود حتی یک ریال خسارت پرداخت کند. اما مطابق با قرارداد در صورت موفقیت عملیات اکتشاف قسمتی از عایدات به دولت ایران می‌رسید.
🍂 مصدق هنگام نخست‌وزیری به خبرنگاران خارجی می‌گفت بروید مناطق جنوب تهران را نگاه کنید که در چه وضعی زندگی می‌کنند و آیا این حق است که نفت این مردم را انگلیس ببرد؟ لابد الان پس از هفتاد سال که دیگر نفت ایران را انگلیس نمی‌برد جنوب تهران بهشت شده است!
🍂 این حرف اما از لحاظ تئوری اقتصادی هم مطلقاً غلط است (تاریخ را بدون دانستن تئوری نمی‌توان خواند). بخش اعظم هزینۀ عملیات شرکتی مانند شرکت نفت عبارت از دستمزدی است که به پرسنل خود می‌پردازد. همچنین به نفع شرکت است که تجهیزات و مواد مورد نیاز خود را از همان کشور محل فعالیت خود تهیه کند، مگر آنکه امکان تهیه‌اش فراهم نباشد. اکثر پرسنل شرکت نفت در آن زمان کارگران ایرانی بودند. پرسنل رده بالا و متخصص البته ایرانی نبودند و یکی از مفاد قراردادی که در زمان رضا پهلوی امضاء شد، آموزش پرسنل متخصص ایرانی بود. ولی تعداد پرسنل متخصص به هر حال اندک بود. بنابراین در نهایت حاصل بخش بزرگی از عملیات شرکت نفت خواه ناخواه در خود ایران هزینه می‌شد و به جیب کارگر ایرانی می‌رفت.
🍂 دولتی شدن صنعت نفت (یا کانال سوئز یا صنایع نیشکر و قهوه و...) منطقش یک منطق سوسیالیستی است، حتی اگر هواداران آن این را ندانند. مصدق، کاشانی و پهلوی (در آن زمان) سوسیالیست نبودند، ولی با منطق سوسیالیستی عمل می‌کردند. و به همان دلیلی که سوسیالیسم محکوم به شکست است، ملی/دولتی‌سازی صنایع هم به فاجعه ختم می‌شود. نیازی نیست راه دوری برویم: وضعیت آرامکو سعودی را با شرکت ملی نفت ایران مقایسه کنید.
🍂 در سال‌ها و دهه‌های پس از قرارداد دارسی دولت انگلیس - که تأسیسات را خریداری کرده بود - به هر حال با دولت ایران وارد مذاکره شد تا سهم ایران را افزایش دهد. ایران هم البته استدلال‌های درستی در دست داشت، مانند اینکه حق ۱۶ درصدی ایران باید شامل عملیات شرکت در خارج از کشور نیز بشود، یا اینکه شرکت باید حساب‌های دخل و خرج را به رویت نمایندگان دولت ایران هم برساند.
🍂 نتیجۀ مذاکرات شد انداختن متن مذاکرات درون شومینه توسط رضا پهلوی. دیکتاتور وقت ایران تصور می‌کرد در سطح بین‌المللی هم مانند درون ایران کارها با لات‌بازی مطابق میل او پیش می‌روند. آن زمان البته همۀ کاسه کوزه‌ها بر سر چند نفر، از جمله تیمورتاش، شکسته شدند و بدنامی امضای قرارداد جدید هم نصیب تقی‌زاده شد. دیکتاتور به هر حال پاسخگو نیست.
🍂 پس از شهریور بیست، «ملی شدن» را - بنا به نظر آبراهامیان - حزب توده برای نخستین بار به کار برد. در آن جو آکنده از جهالت که از پهلوی و مصدق و کاشانی گرفته تا حزب توده و فداییان اسلام و جبهه ملی تا روشنفکر و مذهبی و شاعر و ملا، همه و همه علیرغم تمام اختلافاتشان بر سر مسائل دیگر در آن جهالت مشترک بودند، رزم‌آرا یکی از معدود کسانی بود که جرأت کرد و آشکارا ملی شدن را غیرممکن خواند. تاوان بر زبان آوردن حقیقت تلخ را با خونش داد و همه از مرگش شادمان شدند. انگار اگر گویندۀ حقیقت حذف شود حقیقت عوض می‌شود.
🍂 بنابراین اینجا هم نمی‌توان گفت مصدق یگانه مقصر وضعیت به وجود آمده بود. ولی به هر حال هم در پیدایش جو به وجود آمده که باعث شد هرگونه مذاکره و امکان تفاهمی قفل شود سهیم بود، و هم اینکه وقتی مسئولیت نخست‌وزیری را آن هم با پیش‌شرط تصویب «ملی شدن» صنعت نفت در مجلس پذیرفت، متهم درجه اول می‌شود.
🍂 مصدق پس از چند ماه تا اندازه‌ای متوجه پوچ بودن وعده‌های اولیه شد. اما وقتی از ترور دو نخست‌وزیر کشور تلویحاً حمایت کرده بود و اعضای حزبش با تروریست‌ها لاس می‌زدند و پس از کلی وعده وعید، در نهایت نمی‌توانست به همان‌جایی برسد که قبلی‌ها رسیده بودند و بخاطرش محکوم شده بودند (آشنا نیست؟!). در آن شرایط ادامۀ حکومت مصدق و همزمان خودداری از دستیابی به یک توافق - که باعث می‌شد به خیانت متهم شود تازه اگر ترور نمی‌شد - فقط و فقط یک توجیه داشت: حفظ نام و آبروی شخصی. و این تنها زمینه‌ای بود که مصدق در آن به موفقیتی تمام و کمال دست یافت. حاصل موفقیتش این شد که الان در ۲۶ مرداد ۱۴۰۲ من دارم دربارۀ او مطلب می‌نویسم نه ساعد و هژیر و علا و سهیلی و...!
➖➖➖
🌾 @Naqdagin | @Alamehrpouia
(۳/۳)
✍🏻 #مهرپویا_علا
🍂 دولت ایران حتی یک ریال بابت ایجاد تأسیسات استخراج، پالایش و صدور نفت پرداخت نکرده بود. زمانی که حتی در سطح جهان هم کمتر کسی برای نفت اهمیت قائل بود یک آنتروپرونر این ریسک را بر روی دارایی‌های خود کرد و در آستانۀ شکست کامل سرمایه‌گذاری خود بالاخره در مسجدسلیمان به نفت رسید.
🍂 اگر عملیات اکتشاف شکست می‌خورد دولت ایران موظف نبود حتی یک ریال خسارت پرداخت کند. اما مطابق با قرارداد در صورت موفقیت عملیات اکتشاف قسمتی از عایدات به دولت ایران می‌رسید.
🍂 مصدق هنگام نخست‌وزیری به خبرنگاران خارجی می‌گفت بروید مناطق جنوب تهران را نگاه کنید که در چه وضعی زندگی می‌کنند و آیا این حق است که نفت این مردم را انگلیس ببرد؟ لابد الان پس از هفتاد سال که دیگر نفت ایران را انگلیس نمی‌برد جنوب تهران بهشت شده است!
🍂 این حرف اما از لحاظ تئوری اقتصادی هم مطلقاً غلط است (تاریخ را بدون دانستن تئوری نمی‌توان خواند). بخش اعظم هزینۀ عملیات شرکتی مانند شرکت نفت عبارت از دستمزدی است که به پرسنل خود می‌پردازد. همچنین به نفع شرکت است که تجهیزات و مواد مورد نیاز خود را از همان کشور محل فعالیت خود تهیه کند، مگر آنکه امکان تهیه‌اش فراهم نباشد. اکثر پرسنل شرکت نفت در آن زمان کارگران ایرانی بودند. پرسنل رده بالا و متخصص البته ایرانی نبودند و یکی از مفاد قراردادی که در زمان رضا پهلوی امضاء شد، آموزش پرسنل متخصص ایرانی بود. ولی تعداد پرسنل متخصص به هر حال اندک بود. بنابراین در نهایت حاصل بخش بزرگی از عملیات شرکت نفت خواه ناخواه در خود ایران هزینه می‌شد و به جیب کارگر ایرانی می‌رفت.
🍂 دولتی شدن صنعت نفت (یا کانال سوئز یا صنایع نیشکر و قهوه و...) منطقش یک منطق سوسیالیستی است، حتی اگر هواداران آن این را ندانند. مصدق، کاشانی و پهلوی (در آن زمان) سوسیالیست نبودند، ولی با منطق سوسیالیستی عمل می‌کردند. و به همان دلیلی که سوسیالیسم محکوم به شکست است، ملی/دولتی‌سازی صنایع هم به فاجعه ختم می‌شود. نیازی نیست راه دوری برویم: وضعیت آرامکو سعودی را با شرکت ملی نفت ایران مقایسه کنید.
🍂 در سال‌ها و دهه‌های پس از قرارداد دارسی دولت انگلیس - که تأسیسات را خریداری کرده بود - به هر حال با دولت ایران وارد مذاکره شد تا سهم ایران را افزایش دهد. ایران هم البته استدلال‌های درستی در دست داشت، مانند اینکه حق ۱۶ درصدی ایران باید شامل عملیات شرکت در خارج از کشور نیز بشود، یا اینکه شرکت باید حساب‌های دخل و خرج را به رویت نمایندگان دولت ایران هم برساند.
🍂 نتیجۀ مذاکرات شد انداختن متن مذاکرات درون شومینه توسط رضا پهلوی. دیکتاتور وقت ایران تصور می‌کرد در سطح بین‌المللی هم مانند درون ایران کارها با لات‌بازی مطابق میل او پیش می‌روند. آن زمان البته همۀ کاسه کوزه‌ها بر سر چند نفر، از جمله تیمورتاش، شکسته شدند و بدنامی امضای قرارداد جدید هم نصیب تقی‌زاده شد. دیکتاتور به هر حال پاسخگو نیست.
🍂 پس از شهریور بیست، «ملی شدن» را - بنا به نظر آبراهامیان - حزب توده برای نخستین بار به کار برد. در آن جو آکنده از جهالت که از پهلوی و مصدق و کاشانی گرفته تا حزب توده و فداییان اسلام و جبهه ملی تا روشنفکر و مذهبی و شاعر و ملا، همه و همه علیرغم تمام اختلافاتشان بر سر مسائل دیگر در آن جهالت مشترک بودند، رزم‌آرا یکی از معدود کسانی بود که جرأت کرد و آشکارا ملی شدن را غیرممکن خواند. تاوان بر زبان آوردن حقیقت تلخ را با خونش داد و همه از مرگش شادمان شدند. انگار اگر گویندۀ حقیقت حذف شود حقیقت عوض می‌شود.
🍂 بنابراین اینجا هم نمی‌توان گفت مصدق یگانه مقصر وضعیت به وجود آمده بود. ولی به هر حال هم در پیدایش جو به وجود آمده که باعث شد هرگونه مذاکره و امکان تفاهمی قفل شود سهیم بود، و هم اینکه وقتی مسئولیت نخست‌وزیری را آن هم با پیش‌شرط تصویب «ملی شدن» صنعت نفت در مجلس پذیرفت، متهم درجه اول می‌شود.
🍂 مصدق پس از چند ماه تا اندازه‌ای متوجه پوچ بودن وعده‌های اولیه شد. اما وقتی از ترور دو نخست‌وزیر کشور تلویحاً حمایت کرده بود و اعضای حزبش با تروریست‌ها لاس می‌زدند و پس از کلی وعده وعید، در نهایت نمی‌توانست به همان‌جایی برسد که قبلی‌ها رسیده بودند و بخاطرش محکوم شده بودند (آشنا نیست؟!). در آن شرایط ادامۀ حکومت مصدق و همزمان خودداری از دستیابی به یک توافق - که باعث می‌شد به خیانت متهم شود تازه اگر ترور نمی‌شد - فقط و فقط یک توجیه داشت: حفظ نام و آبروی شخصی. و این تنها زمینه‌ای بود که مصدق در آن به موفقیتی تمام و کمال دست یافت. حاصل موفقیتش این شد که الان در ۲۶ مرداد ۱۴۰۲ من دارم دربارۀ او مطلب می‌نویسم نه ساعد و هژیر و علا و سهیلی و...!
.
#آینه_تاریخ #اقتصاد #نقد_چپ #چپ_ایرانی#سوسیالیسم #کمونیسم #تاریخ_معاصر #پهلوی #رضاشاه #محمدرضا_پهلوی #مصدق
➖➖➖
🌾 @Naqdagin | @Alamehrpouia
Telegram
نقدآگین
📺 سینما رکس را چه کسی آتش زد؟ (+)
🔸ساعت ۹ شب ۲۸ مرداد ۱۳۵۷ تمام بلیط‌های آخرین سانس نمایش فیلم گوزن‌ها در سينما «رکس» آبادان به فروش رفته و ۷۰۰ نفر در سینما، تماشاگر فیلم مسعود کیمیایی بودند.
🔸هنوز فیلم به میانۀ داستان نرسیده‌بود که ۴ مرد وارد لابی سینما شدند. آنها درهای سالن انتظار را بستند و بر روی زمین، مواد آتش زا پاشیدند. ۳ نفر از انها به داخل سالن نمایش رفتند و نفر چهارم کبریت را کشید.
🔸شعله‌های آتش زبانه کشید. آتش، لابی و سپس تمام سالن سینما را در برگرفت. مردان، زنان و کودکان تماشاچی با دیدن شعله‌های آتش به طرف درهای خروجی هجوم بردند، اما درها بسته بود. ۷۰۰ نفر در محاصره آتش قرار گرفته‌بودند. دود کل سالن را گرفته‌بود و بسیاری قبل از آنکه بتوانند حرکتی کنند، خفه شده‌بودند.
🔸این مرگبارترین عملیات تروریستی در جهان بود و تا ۲۳ سال بعد که القاعده در ۱۱ سپتامبر برج های دوقلوی نیویورک را منفجر کرد، آتش‌سوزی سینما رکس، در صدر مرگبارترین حملات تروریستی دنیا بود. حمله‌ای که نه فقط چندصد انسان بی‌گناه را کشت، که آتش انقلاب در ایران را شعله‌ور کرد و ۵ ماه بعد، رژیم سلطنتی در ایران نیز سرنگون شد.
🔸تنها چند ساعت پس از آتش‌سوزی سینما، اعلاميه‌ای در سطح شهر آبادان پخش شد که شهربانی و ساواک را عامل آتش‌زدنِ سینما رکس معرفی می‌کرد. ادعایی که بسیار زود در سراسر کشور پخش شد، و نه فقط اغلب مردم ایران، بلکه برخی ناظران خارجی نیز آن را باور کردند. اما آن ۴ نفر که بودند و چه کسی سینما رکس آبادان را به آتش کشید؟
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
🔸ساعت ۹ شب ۲۸ مرداد ۱۳۵۷ تمام بلیط‌های آخرین سانس نمایش فیلم گوزن‌ها در سينما «رکس» آبادان به فروش رفته و ۷۰۰ نفر در سینما، تماشاگر فیلم مسعود کیمیایی بودند.
🔸هنوز فیلم به میانۀ داستان نرسیده‌بود که ۴ مرد وارد لابی سینما شدند. آنها درهای سالن انتظار را بستند و بر روی زمین، مواد آتش زا پاشیدند. ۳ نفر از انها به داخل سالن نمایش رفتند و نفر چهارم کبریت را کشید.
🔸شعله‌های آتش زبانه کشید. آتش، لابی و سپس تمام سالن سینما را در برگرفت. مردان، زنان و کودکان تماشاچی با دیدن شعله‌های آتش به طرف درهای خروجی هجوم بردند، اما درها بسته بود. ۷۰۰ نفر در محاصره آتش قرار گرفته‌بودند. دود کل سالن را گرفته‌بود و بسیاری قبل از آنکه بتوانند حرکتی کنند، خفه شده‌بودند.
🔸این مرگبارترین عملیات تروریستی در جهان بود و تا ۲۳ سال بعد که القاعده در ۱۱ سپتامبر برج های دوقلوی نیویورک را منفجر کرد، آتش‌سوزی سینما رکس، در صدر مرگبارترین حملات تروریستی دنیا بود. حمله‌ای که نه فقط چندصد انسان بی‌گناه را کشت، که آتش انقلاب در ایران را شعله‌ور کرد و ۵ ماه بعد، رژیم سلطنتی در ایران نیز سرنگون شد.
🔸تنها چند ساعت پس از آتش‌سوزی سینما، اعلاميه‌ای در سطح شهر آبادان پخش شد که شهربانی و ساواک را عامل آتش‌زدنِ سینما رکس معرفی می‌کرد. ادعایی که بسیار زود در سراسر کشور پخش شد، و نه فقط اغلب مردم ایران، بلکه برخی ناظران خارجی نیز آن را باور کردند. اما آن ۴ نفر که بودند و چه کسی سینما رکس آبادان را به آتش کشید؟
.
#در_چنین_روزی #آینه_تاریخ #حکومت_اسلامی #آخوندیسم#تاریخ_معاصر #پهلوی #محمدرضا_پهلوی #سینما_رکس #سینما #دادگاه #دادگاه_انقلاب #تروریسم #ساواک #دروغ #پروپاگاندا #انقلاب_اسلامی #روح‌الله_خمینی #احمد_خمینی #نواب_صفوی #مسعود_کیمیایی #آبادان #آمریکا #تروریست
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
دربارۀ سینما رکس
@Naqdagin
🎧دربارۀ فاجعۀ «سینما رکس آبادان»
🎙دکنر #محسن_بنائی
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
🎙دکنر #محسن_بنائی
.
#در_چنین_روزی #آینه_تاریخ #حکومت_اسلامی #آخوندیسم #نقد_چپ #چپ_ایرانی#تاریخ_معاصر #تاریخ #پهلوی #محمدرضا_پهلوی #سینما_رکس #سینما #دادگاه #دادگاه_انقلاب #تروریست #تروریسم #ساواک #دروغ #پروپاگاندا #انقلاب_اسلامی #بنیادگرایی #روح‌الله_خمینی #احمد_خمینی #نواب_صفوی #مسعود_کیمیایی #آبادان #مارکسیست #مارکس #لنین #انقلاب_مشروطه #مشروطه #مشروطه‌خواه #شریعتی #علی_شریعتی #خلیل_ملکی #صمد_بهرنگی #فرخی_یزدی #مجاهدین_خلق #فداییان_خلق #احمد_شاملو #فیلم_فارسی #حق_رای #مطالعات_زنان #جبهه_ملی #زنان #شاپور_بختیار #محمد_مصدق
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
چوسان ۲
@Naqdagin
🎧چوسان ۲ (+)
— کیم ایل سونگ - بخش دوم
🍂 طی ۹ اپیزود خاندان کیم در کرۀ‌شمالی بررسی می‌شود، یعنی تنها سلسلۀ اجدادی دیکتاتوری در تاریخ مدرن؛ چرا که
همۀ دیکتاتورهای معاصر بالاخره در نهایت سقوط کردند، اما بعد از نزدیک به ۸۰ سال، خاندان کیم هنوز در راس قدرت هستند!
🍂 در این اپیزود تبدیل کیم ایل سونگ از یک رهبر دست‌نشانده (که توسط اتحاد جماهیر شوروی منصوب شده‌بود) تا تبدیلش به یک دیکتاتور تمام‌عیار، روایت می‌شود؛ بعنوان کسی که در این راه، صدها هزار تن از مردم خود رو کشت، و فرآیند تبدیل او به تنها دیکتاتور کمونیستی که یک سلسلۀ خانوادگی را ایجاد کرد، بیان می‌شود.
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
— کیم ایل سونگ - بخش دوم
🍂 طی ۹ اپیزود خاندان کیم در کرۀ‌شمالی بررسی می‌شود، یعنی تنها سلسلۀ اجدادی دیکتاتوری در تاریخ مدرن؛ چرا که
همۀ دیکتاتورهای معاصر بالاخره در نهایت سقوط کردند، اما بعد از نزدیک به ۸۰ سال، خاندان کیم هنوز در راس قدرت هستند!
🍂 در این اپیزود تبدیل کیم ایل سونگ از یک رهبر دست‌نشانده (که توسط اتحاد جماهیر شوروی منصوب شده‌بود) تا تبدیلش به یک دیکتاتور تمام‌عیار، روایت می‌شود؛ بعنوان کسی که در این راه، صدها هزار تن از مردم خود رو کشت، و فرآیند تبدیل او به تنها دیکتاتور کمونیستی که یک سلسلۀ خانوادگی را ایجاد کرد، بیان می‌شود.
.
#آینه_تاریخ #سیاست #نقد_چپ#پادکست #تاریخ_معاصر #دیکتاتورها #آمریکا #ژاپن #بمب_اتم #هیروشیما #ناکازاکی #کمونیست #کمونیسم #استالین #جنگ #جنگ_جهانی #شوروی #چین #کره_جنوبی #کره_شمالی
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
ماجرای مشروطه ۱۰
@Naqdagin
🎧ماجرای مشروطه
— قسمت دهم: روسیه
🎙 #امیر_خادم
🍂 در این قسمت دربارۀ تاریخ وقایع ابتدای قرن بیستم در روسیه و تاثیر آنها بر شرایط ایران در آستانه انقلاب مشروطه صحبت می‌کنیم. همینطور مروری هم می‌کنیم بر روشنفکران ایرانی ساکن روسیه و آثارشان.
🔻نقل‌قول‌های مستقیم این قسمت از این منابع بود
🔻منابع برای مطالعۀ بیشتر
@mashrutehwithAmirKhadem
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
— قسمت دهم: روسیه
🎙 #امیر_خادم
🍂 در این قسمت دربارۀ تاریخ وقایع ابتدای قرن بیستم در روسیه و تاثیر آنها بر شرایط ایران در آستانه انقلاب مشروطه صحبت می‌کنیم. همینطور مروری هم می‌کنیم بر روشنفکران ایرانی ساکن روسیه و آثارشان.
🔻نقل‌قول‌های مستقیم این قسمت از این منابع بود
🔻منابع برای مطالعۀ بیشتر
@mashrutehwithAmirKhadem
.
#آینه_تاریخ#تاریخ_معاصر #تاریخ_مشروطه #تاریخ_روسیه #مشروطه #مشروطه_ایرانی #روسیه #اعتصاب #اعتصاب_کارگری #سوسیالیسم #سوسیالیست #تروریسم #خشونت #خشونت_سیاسی #انقلاب #لنین #ژاپن #توسعه #ایران‌گرایی #نقد_اسلام #آخوندزاده #حکومت_قانون #چین #ارمنستان
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
چرا در ایران انقلاب شد؟
@Naqdagin
🎧چرا در ایران انقلاب شد؟ (+)
🎙 #مهدی_خلجی
➖➖➖
🌾@Naqdagin
🎙 #مهدی_خلجی
.
#آینه_تاریخ #سیاست#پهلوی #محمدرضا_پهلوی #رضاشاه #رضا_پهلوی #خمینی #خامنه‌ای #انتخابات #زنان #سواد_سیاسی #رئیسی #اسدالله_علم #کشف_حجاب #سلطنت #گشت_ارشاد #انقلاب #انقلاب_اسلامی #ایران_باستان #تاریخ_معاصر #تاریخ_ایران #نقد_فرهنگ #جامعه #تکثرگرایی #روحانیت #آخوندیسم #انقلاب_سفید #آزادی #تجدد #مشروطه #حکومت_قانون #قانون #فلسفه_سیاست #فلسفه_سیاسی #هانا_آرنت #جمهوری_اسلامی #مشروعه #مدرنیسم #پلورالیسم
➖➖➖
🌾@Naqdagin
Telegram
نقدآگین
📘ناسیونالیسم ایرانی و خود-هیچ-پنداریِ اصحابِ ۵۷
✍🏻 دکتر #محسن_بنائی
🍂 ناسیونالیسم ایرانی از ۱۱۸ سال پیش تا به امروز، مهمترین سنگر مبارزه با دو ایدئولوژی ارتجاعی زمانۀ ما، یعنی مارکسیسم و اسلامیسم بوده‌است.
🍂 در زمینۀ عرضۀ چهره‌های اثرگذار، قد مارکسیست‌ها و بازماندگان ایدئولوژیک، آنها حتا به غوزکِ پای ناسیونالیست‌ها هم نمی‌رسد؛ زیرا "همۀ" ارزش‌های جهان مدرن را ناسیونالیست‌ها به سپهر سیاسی و فرهنگی ایران وارد کرده‌اند.
🍂 بدینگونه، هرکسی که امروز با ایران‌گرایی، که نام بومی ناسیونالیسم ایرانی است، از در ستیز درمی‌آید، در نهانخانۀ ذهن خود دو کَس را پنهان کرده‌است: شیخ فضل‌الله نوری و نوه‌اش نورالدین کیانوری.
🔻از کتاب زیر چاپ "مشروطه و افسانه‌هایش":
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
✍🏻 دکتر #محسن_بنائی
🍂 ناسیونالیسم ایرانی از ۱۱۸ سال پیش تا به امروز، مهمترین سنگر مبارزه با دو ایدئولوژی ارتجاعی زمانۀ ما، یعنی مارکسیسم و اسلامیسم بوده‌است.
🍂 در زمینۀ عرضۀ چهره‌های اثرگذار، قد مارکسیست‌ها و بازماندگان ایدئولوژیک، آنها حتا به غوزکِ پای ناسیونالیست‌ها هم نمی‌رسد؛ زیرا "همۀ" ارزش‌های جهان مدرن را ناسیونالیست‌ها به سپهر سیاسی و فرهنگی ایران وارد کرده‌اند.
🍂 بدینگونه، هرکسی که امروز با ایران‌گرایی، که نام بومی ناسیونالیسم ایرانی است، از در ستیز درمی‌آید، در نهانخانۀ ذهن خود دو کَس را پنهان کرده‌است: شیخ فضل‌الله نوری و نوه‌اش نورالدین کیانوری.
🔻از کتاب زیر چاپ "مشروطه و افسانه‌هایش":
🍂 نباید به گذشته و اکنون خود از دریچۀ چشمان یک اروپایی بنگریم. ناسیونالیسم اروپایی یک جنبش دیگرستیز بود و خود را بر همین پایه تعریف می‌کرد. از همین رو این واژه در قارۀ اروپا، و بویژه در آلمان و ایتالیا، از باری منفی برخوردار است. درحالی‌که ناسیونالیسم در بیرون از این قاره، جنبشی همگرا و پیشرو بوده‌است.
🍂 از برجسته‌ترین چهره‌های جنبش‌های ناسیونالیستی جهان، گذشته از رهبران همۀ جنبش‌های ضداستعماری، می‌توان از مهاتما گاندی، نلسون ماندلا، پاتریس لومومبا، احمد سوکارنو، سیمون بولیوار، پدران بنیانگذار امریکا و ... نام برد.
🍂 در ایران نیز همانگونه که آمد نزدیک به همۀ رهبران و اندیشه‌پردازان جنبش مشروطه، به‌ویژه سرآمدان جنبش زنان، در چارچوب گفتمان ناسیونالیستی تعریف می‌شوند؛ چیزی که کرمانی بدان «ایرانی‌گری» می‌گفت و ما امروزه آن را «ایران‌گرایی» می‌نامیم.
🍂 این ناسیونالیسم نه تنها دیگرستیز نبود و نه تنها کیستی تنها "یکی" از قوم‌ها یا تیره‌های زیونده درون مرزهای ایران را بازتاب نمی‌داد، که لهجۀ آن در آغاز پیدایشش «تُرکی» بود. پیشروان این جنبش، از یکی-دو تن مانندِ میرزا آقاخان کرمانی و ملکم خان اگر درگذریم، همه ترک‌زبان (آذربایجانی و یا ارانی) بودند. از آن دست‌اند:
- میرزا فتحعلی آخوندزاده
- جلال الدین میرزا قاجار
- میرزا علی خان امین‌الدوله
- میرزا یوسف خان مستشارالدوله
- میرزا حسین خان سپهسالار
- عبدالرحیم طالبوف تبریزی
- حاج زین العابدین مراغه‌ای
- حسن تقی‌زاده
- احمد کسروی
- تقی ارانی
و بسیارانی دیگر.
🍂 در دیگرپذیری و همگرائی ناسیونالیسم ایرانی همین بس که نخستین شهربان (رئیس امنیه) پایتختِ تنها کشورِ شیعۀ جهان پس از پیروزی مشروطه، یک ارمنی به‌نام یپرم خان داویدیان بود و یک ارمنی دیگر به نام گاسپار ایپگیان، شهردارِ (رئیس بلدیه) همین پایتخت پس از کودتای سوم اسفند.
.
#سیاست #ایران #آینه_تاریخ #چپ_ایرانی #نقد_چپ#ناسیونالیسم #ملی‌گرایی #مشروطه #ایران‌گرا #ایران‌گرایی #چپ‌گرایی #حزب_توده #تاریخ #تاریخ_ایران #تاریخ_معاصر #انقلاب_اسلامی #فضل‌الله_نوری #معرفی_کتاب #مشروعه
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 ملکم خان: مردِ هزار چهرۀ تاریخ معاصر ایران (+)
🍂 میرزا ملکم خان ناظم‌الدوله، چهره‌ای پر رمز و راز در تاریخ معاصر ایران است. از روشنفکر اصلاح‌طلب تا متهم به فساد مالی، زندگی او پر از فراز و نشیب بود. در این ویدیو، به بررسی زندگی و افکار ملکم خان او پرداخته می‌شود: تحصیل در فرانسه و آشنایی با افکار مدرن،
تأسیس فراموش‌خانه و ترویج افکار اصلاح‌طلبانه، نقش در قرارداد رویتر و اخراج از سفارت ایران در لندن، انتشار روزنامۀ قانون و تأثیر آن بر افکار عمومی.
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
🍂 میرزا ملکم خان ناظم‌الدوله، چهره‌ای پر رمز و راز در تاریخ معاصر ایران است. از روشنفکر اصلاح‌طلب تا متهم به فساد مالی، زندگی او پر از فراز و نشیب بود. در این ویدیو، به بررسی زندگی و افکار ملکم خان او پرداخته می‌شود: تحصیل در فرانسه و آشنایی با افکار مدرن،
تأسیس فراموش‌خانه و ترویج افکار اصلاح‌طلبانه، نقش در قرارداد رویتر و اخراج از سفارت ایران در لندن، انتشار روزنامۀ قانون و تأثیر آن بر افکار عمومی.
.
#آینه_تاریخ #سیاست #نقد_روشنفکران#قاجار #تاریخ_ایران #تاریخ #تاریخ_معاصر #حقوق_زنان #روشنفکر #روشنفکری #مشروطه #مشروطه‌خواهی #تجدد #مدرنیسم #مدرنیته #توسعه #روزنامه #روزنامه‌نگار #روزنامه_قانون #میرزا_ملکم‌خان #فراموش‌خانه #فراماسون #فراماسونری #ایران #غرب
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
Telegram
نقدآگین
📺 چرا گیلان اسلام را نپذیرفت؟
— مروری سریع بر تاریخ گیلان و گیلک (سرزمین مقاومت در برابر امپراتوری‌ها) و آداب و رسوم گیلک‌ها (+)
🍂 گیلان، منطقه‌ای در شمال ایران و در کنار دریای کاسپین، در گذشته به ۲ بخش "بیه‌پس" (غرب رودخانۀ سفیدرود) و "بیه‌پیش" (شرق سفیدرود) تقسیم می‌شد. گیلان در دوران باستان محل زندگی اقوامی مانند کاسپی‌ها، کادوسی‌ها و آماردها بود و تاریخچه‌ای از مقاومت در برابر تسلط خارجیان دارد. این منطقه هرگز به‌طور کامل تحت تسلط مادها، هخامنشیان، اسکندر کبیر، یا حتی مسلمانان قرار نگرفت.
🍂 در دوران ساسانی، گیلان با پادشاهان ساسانی روابط متغیری داشت، گاهی متحد و گاهی مخالف بود. پس از اسلام، گیلان همچنان استقلال خود را حفظ کرد و پذیرش اسلام در این منطقه به‌طور تدریجی و با تأثیر علویان و دیگر فرقه‌های اسلامی صورت گرفت. تا دوران صفویه، گیلان به‌صورت ملوک‌الطوایفی اداره می‌شد و استقلال نسبی خود را حفظ کرد. با تسلط شاه عباس صفوی، گیلان تحت کنترل مستقیم دولت مرکزی درآمد.
🍂 در دوره‌های بعد، گیلان همچنان به‌دلیل موقعیت استراتژیک خود مورد توجه قدرت‌های خارجی مانند روسیه قرار گرفت و در نهایت با توسعه ارتباطات خارجی، به تدریج بیشتر در ساختار حکومتی ایران ادغام شد.
➖➖➖
🌾@Naqdagin
— مروری سریع بر تاریخ گیلان و گیلک (سرزمین مقاومت در برابر امپراتوری‌ها) و آداب و رسوم گیلک‌ها (+)
🍂 گیلان، منطقه‌ای در شمال ایران و در کنار دریای کاسپین، در گذشته به ۲ بخش "بیه‌پس" (غرب رودخانۀ سفیدرود) و "بیه‌پیش" (شرق سفیدرود) تقسیم می‌شد. گیلان در دوران باستان محل زندگی اقوامی مانند کاسپی‌ها، کادوسی‌ها و آماردها بود و تاریخچه‌ای از مقاومت در برابر تسلط خارجیان دارد. این منطقه هرگز به‌طور کامل تحت تسلط مادها، هخامنشیان، اسکندر کبیر، یا حتی مسلمانان قرار نگرفت.
🍂 در دوران ساسانی، گیلان با پادشاهان ساسانی روابط متغیری داشت، گاهی متحد و گاهی مخالف بود. پس از اسلام، گیلان همچنان استقلال خود را حفظ کرد و پذیرش اسلام در این منطقه به‌طور تدریجی و با تأثیر علویان و دیگر فرقه‌های اسلامی صورت گرفت. تا دوران صفویه، گیلان به‌صورت ملوک‌الطوایفی اداره می‌شد و استقلال نسبی خود را حفظ کرد. با تسلط شاه عباس صفوی، گیلان تحت کنترل مستقیم دولت مرکزی درآمد.
🍂 در دوره‌های بعد، گیلان همچنان به‌دلیل موقعیت استراتژیک خود مورد توجه قدرت‌های خارجی مانند روسیه قرار گرفت و در نهایت با توسعه ارتباطات خارجی، به تدریج بیشتر در ساختار حکومتی ایران ادغام شد.
.
#آینه_تاریخ #ایران #نقد_شیعه#اسلام #امام_علی #علی #گیلان #گیلک #روس #روسیه #تاریخ #تاریخ_معاصر #تاریخ_اسلام #نوروز #میرزا_کوچک_خان #مارلیک #دریای_خزر #دریای_مازندران #زیدیه #علویه
➖➖➖
🌾@Naqdagin
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 چطور باید به آثار هنر مدرن نگاه کنیم؟
— بررسی آثار و سرگذشتِ هنر مدرن (+)
❓چه شد اصلا «هنر مدرن» پدید اومد و چه مسیری رو طی کرد؟
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
— بررسی آثار و سرگذشتِ هنر مدرن (+)
❓چه شد اصلا «هنر مدرن» پدید اومد و چه مسیری رو طی کرد؟
.
#نگار_نو #هنر#هنر_مدرن #دانستنی #تاریخ #تاریخ_معاصر #نقاشی #گالری #جنبش_هنری #art #arthistory #تاریخ_هنر #ونگوگ #پیکاسو #رنسانس #هنری #سبک‌های_هنری #آثار_هنری
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
Telegram
نقدآگین
📺 کودک سرباز؛ روایتی ناشنیده از کودک سربازان جنگ ایران و عراق ساختۀ پگاه آهنگرانی (Source)
🔞 یادآوری می‌کنیم که موضوع این مستند بسیار آزاردهنده است. بسیاری از کودکانی که در این فیلم دیده می‌شوند در جریان جنگ کشته شده‌اند. این مستند همچنین حاوی تصاویری از جراحات شدید، اعضای قطع شده بدن، تصاویر جنگ، افرادی که جان خود را از دست داده‌اند و دیگر صحنه‌های دلخراش است. همینطور، داستان‌های شخصی افرادی که در این فیلم با آنها مصاحبه شده، بسیار متاثرکننده هستند.
🍂 شهریور ۱۴۰۳ چهل و چهارمین سالگرد آغاز جنگ عراق علیه ایران است. یکی از مهمترین ابعاد این جنگ استفاده از نیروهای نوجوان و حتی کودکان در جبهه‌ها و در عملیات تهاجمی توسط جمهوری اسلامی ایران است. رهبران و مسئولین ایرانی نه‌تنها حضور آنها را تکذیب نمی‌کنند بلکه در بسیاری از موارد به آن افتخار هم کرده‌اند.
🍂 به گفته بسیاری از کارشناسان، حکومت اسلامی که در جنگ از یک طرف تحت تحریم‌های بین‌المللی قرار داشت و منزوی شده بود، و از طرف دیگر از مدیریت ضعیف و ناکارامد در همه ابعاد اداره کشور و جنگ رنج می‌برد، راهبرد استفاده از امواج انسانی را به عنوان محور اصلی استراتژی جنگی‌اش اتخاذ کرده بود. در همین راستا بخش بزرگی از کارایی ماشین جنگی ایران بر عهده نوجوانان و حتی کودکان افتاده بود.
🍂 در این دوران دستگاه تبلیغاتی جنگ در حکومت اسلامی به اسطوره‌سازی از کودکانی همچون حسین فهمیده روی آورد و در عمل راه را برای حضور نوجوانان در جبهه هموار کرد. حکومت ایران حضور داوطلبانه کودکان در جنگ را نشانه‌‌ای از حقانیت خود قلمداد می‌کرد.
🍂 بی‌بی‌سی فارسی به بهانه سالگرد آغاز جنگ ایران و عراق، برای نخستین بار داستان کودک سربازان ایرانی این جنگ را با استفاده از تصاویر دیده نشده و گفتگو با چند کودک سرباز به تصویر کشیده است.
🍂 فیلم مستند «کودک سرباز؛ روایتی ناشنیده از کودک سربازان جنگ ایران و عراق» را پگاه آهنگرانی، کارگردان و بازیگر ایرانی برای بی‌بی‌سی فارسی ساخته است.
🗄پست مرتبط
📺 صدای سکوت
📕بین سطور تراژدی «رزمندگان نوجوان» در جنگ ایران و عراق
➖➖➖
🌾@Naqdagin
🔞 یادآوری می‌کنیم که موضوع این مستند بسیار آزاردهنده است. بسیاری از کودکانی که در این فیلم دیده می‌شوند در جریان جنگ کشته شده‌اند. این مستند همچنین حاوی تصاویری از جراحات شدید، اعضای قطع شده بدن، تصاویر جنگ، افرادی که جان خود را از دست داده‌اند و دیگر صحنه‌های دلخراش است. همینطور، داستان‌های شخصی افرادی که در این فیلم با آنها مصاحبه شده، بسیار متاثرکننده هستند.
🍂 شهریور ۱۴۰۳ چهل و چهارمین سالگرد آغاز جنگ عراق علیه ایران است. یکی از مهمترین ابعاد این جنگ استفاده از نیروهای نوجوان و حتی کودکان در جبهه‌ها و در عملیات تهاجمی توسط جمهوری اسلامی ایران است. رهبران و مسئولین ایرانی نه‌تنها حضور آنها را تکذیب نمی‌کنند بلکه در بسیاری از موارد به آن افتخار هم کرده‌اند.
🍂 به گفته بسیاری از کارشناسان، حکومت اسلامی که در جنگ از یک طرف تحت تحریم‌های بین‌المللی قرار داشت و منزوی شده بود، و از طرف دیگر از مدیریت ضعیف و ناکارامد در همه ابعاد اداره کشور و جنگ رنج می‌برد، راهبرد استفاده از امواج انسانی را به عنوان محور اصلی استراتژی جنگی‌اش اتخاذ کرده بود. در همین راستا بخش بزرگی از کارایی ماشین جنگی ایران بر عهده نوجوانان و حتی کودکان افتاده بود.
🍂 در این دوران دستگاه تبلیغاتی جنگ در حکومت اسلامی به اسطوره‌سازی از کودکانی همچون حسین فهمیده روی آورد و در عمل راه را برای حضور نوجوانان در جبهه هموار کرد. حکومت ایران حضور داوطلبانه کودکان در جنگ را نشانه‌‌ای از حقانیت خود قلمداد می‌کرد.
🍂 بی‌بی‌سی فارسی به بهانه سالگرد آغاز جنگ ایران و عراق، برای نخستین بار داستان کودک سربازان ایرانی این جنگ را با استفاده از تصاویر دیده نشده و گفتگو با چند کودک سرباز به تصویر کشیده است.
🍂 فیلم مستند «کودک سرباز؛ روایتی ناشنیده از کودک سربازان جنگ ایران و عراق» را پگاه آهنگرانی، کارگردان و بازیگر ایرانی برای بی‌بی‌سی فارسی ساخته است.
🗄پست مرتبط
📺 صدای سکوت
📕بین سطور تراژدی «رزمندگان نوجوان» در جنگ ایران و عراق
.
#مستند #حکومت_اسلامی #آخوندیسم#کودک_سرباز #جنگ #تاریخ_معاصر #جنگ_عراق #صدام #خامنه‌ای #خمینی #شهادت #ممنوعه #مستند_تاریخی #دفاع_مقدس #جنگ_تحمیلی #شهدا #شهید #شهدا_شرمنده‌ایم #نیکا_شاکرمی #نوجوان #تاریخ_جنگ
➖➖➖
🌾@Naqdagin
⬛️ به‌مناسبتِ «احمقانه‌ترین جنگ تاریخ»
✍🏻 #اصغر_حکمتیار
🍂 جنگ ایران و عراق از لحاظ پوچی و توهم مدیرانش در تاریخ دنیا بی‌نظیر است و حداقل من معادلی برای آن سراغ ندارم. یادآوری هر گوشه‌اش ملال می‌آورد و افسردگی.
🍂 این هم یک گزارش در مورد استفاده از نوجوانان در جنگ. چه ملتی بودیم و هستیم! جوان‌های ناآموخته جاهل شرور انقلابی با کمال جاه‌طلبی و جسارت، فرماندهی هزاران داوطلب جنگی را به عهده گرفتند و‌با پشتیبانی طلبه‌های تازه به قدرت رسیده، آن شاهکارها را در جنگ هشت ساله با کشور کوچکتر و فقیرتر عراق آفریدند، و بعد هم نام سردار بر خود نهادند. شما هم باورتان شد! از همان ابلهان فاسد انتظار دارید فراست و تدبر جنگ با اسراییل را داشته باشند؟
⏰ زمان مطالعه: ۱۷ دقیقه
🔖 ۳۴۸۹ واژه
🗄پست مرتبط
📺 صدای سکوت
📺 کودک سرباز
➖➖➖
🌾@Naqdagin | @anti_hypocrisy
✍🏻 #اصغر_حکمتیار
🍂 جنگ ایران و عراق از لحاظ پوچی و توهم مدیرانش در تاریخ دنیا بی‌نظیر است و حداقل من معادلی برای آن سراغ ندارم. یادآوری هر گوشه‌اش ملال می‌آورد و افسردگی.
🍂 این هم یک گزارش در مورد استفاده از نوجوانان در جنگ. چه ملتی بودیم و هستیم! جوان‌های ناآموخته جاهل شرور انقلابی با کمال جاه‌طلبی و جسارت، فرماندهی هزاران داوطلب جنگی را به عهده گرفتند و‌با پشتیبانی طلبه‌های تازه به قدرت رسیده، آن شاهکارها را در جنگ هشت ساله با کشور کوچکتر و فقیرتر عراق آفریدند، و بعد هم نام سردار بر خود نهادند. شما هم باورتان شد! از همان ابلهان فاسد انتظار دارید فراست و تدبر جنگ با اسراییل را داشته باشند؟
⏰ زمان مطالعه: ۱۷ دقیقه
🔖 ۳۴۸۹ واژه
🗄پست مرتبط
📺 صدای سکوت
📺 کودک سرباز
.
#مستند #حکومت_اسلامی #آخوندیسم#کودک_سرباز #جنگ #تاریخ_معاصر #جنگ_عراق #صدام #خامنه‌ای #خمینی #شهادت #ممنوعه #مستند_تاریخی #دفاع_مقدس #جنگ_تحمیلی #شهدا #شهید #شهدا_شرمنده‌ایم #نیکا_شاکرمی #نوجوان #تاریخ_جنگ
➖➖➖
🌾@Naqdagin | @anti_hypocrisy
Telegraph
بین سطور تراژدی «رزمندگان نوجوان» در جنگ ایران و عراق
حسین باستانی سخنگویان حکومت ایران در دفاع از به کارگیری نوجوانان در جنگ ایران و عراق، معمولا بر روایت‌هایی تکراری تاکید کرده‌اند. در راس آنها این ادعا که سیاست حکومت، استفاده از افراد کم سن و سال در جنگ نبوده، ولی نوجوانان، به طور اجتناب ناپذیر برای «دفاع…
چوسان ۳
@Naqdagin
🎧چوسان ۳ (+)
— کیم جانگ ایل، بخش اول
🍂 طی ۹ اپیزود خاندان کیم در کرۀ‌شمالی بررسی می‌شود، یعنی تنها سلسلۀ اجدادی دیکتاتوری در تاریخ مدرن؛ چرا که همۀ دیکتاتورهای معاصر بالاخره در نهایت سقوط کردند، اما بعد از نزدیک به ۸۰ سال، خاندان کیم هنوز در راس قدرت هستند!
🍂 در این اپیزود و اپیزود بعد، قدرت گرفتن تا مرگ کیمِ پدر، یعنی کیم جانگ ایل، که پسرِ کیم ایل سونگ بوده، روایت می‌شود. برای اینکه گیج‌کننده نباشه، از اسم جانگ ایل برای عضو وسطی خاندان کیم استفاده شده و نشان داده می‌شود که چطور، ذاتِ حساس و هنری مرموز او، با قدرتی که از پدرش به ارث رسید، فاسد شد.
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
— کیم جانگ ایل، بخش اول
🍂 طی ۹ اپیزود خاندان کیم در کرۀ‌شمالی بررسی می‌شود، یعنی تنها سلسلۀ اجدادی دیکتاتوری در تاریخ مدرن؛ چرا که همۀ دیکتاتورهای معاصر بالاخره در نهایت سقوط کردند، اما بعد از نزدیک به ۸۰ سال، خاندان کیم هنوز در راس قدرت هستند!
🍂 در این اپیزود و اپیزود بعد، قدرت گرفتن تا مرگ کیمِ پدر، یعنی کیم جانگ ایل، که پسرِ کیم ایل سونگ بوده، روایت می‌شود. برای اینکه گیج‌کننده نباشه، از اسم جانگ ایل برای عضو وسطی خاندان کیم استفاده شده و نشان داده می‌شود که چطور، ذاتِ حساس و هنری مرموز او، با قدرتی که از پدرش به ارث رسید، فاسد شد.
.
#آینه_تاریخ #سیاست #نقد_چپ#پادکست #تاریخ_معاصر #دیکتاتورها #هنر_سینما #پروپاگاندا #فیلم‌سازی #کارگردان #ژاپن #کمونیست #کمونیسم #استالین #مجتبی_خامنه‌ای #ولایت_فقیه #ولایت_مطلقه_فقیه #خودکفایی #استقلال #استقلال_اقتصادی #سربازی_اجباری #بودجه #بودجه_نظامی #جنگ #شوروی #چین #کره_جنوبی #کره_شمالی
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 پدیدارشناسی دیالکتیکی ایران معاصر از مشروطه تا امروز (+)
— دیالکتیکِ هگل چیست و چرا برای ایران حیاتی‌ست؟
🔸این ویدیو به بررسی مفهوم دیالکتیک در فلسفۀ هگل و نقش آن در پیشرفت اندیشه و تاریخ می‌پردازد. با تمرکز بر تاریخ معاصر ایران، نشان می‌دهد که چگونه نبود تفکر دیالکتیکی و به‌رسمیت نشناختن تضادها میان نیروهای سنت‌گرا و مدرن، از دوران مشروطه تا امروز، منجر به بن‌بست‌های سیاسی، اجتماعی و اقتصادی شده‌است.
🔸در این تحلیل، مفهوم «وضعیت استهلاک» توضیح داده می‌شود؛ وضعیتی که در آن نیروهای متضاد به جای تعامل سازنده و خلق وضعیتی نو، درگیر جنگ فرسایشی برای حذف یکدیگر می‌شوند. آیا دیالکتیک می‌تواند کلیدی برای برون‌رفت از این چرخه تاریخی باشد؟
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
— دیالکتیکِ هگل چیست و چرا برای ایران حیاتی‌ست؟
🔸این ویدیو به بررسی مفهوم دیالکتیک در فلسفۀ هگل و نقش آن در پیشرفت اندیشه و تاریخ می‌پردازد. با تمرکز بر تاریخ معاصر ایران، نشان می‌دهد که چگونه نبود تفکر دیالکتیکی و به‌رسمیت نشناختن تضادها میان نیروهای سنت‌گرا و مدرن، از دوران مشروطه تا امروز، منجر به بن‌بست‌های سیاسی، اجتماعی و اقتصادی شده‌است.
🔸در این تحلیل، مفهوم «وضعیت استهلاک» توضیح داده می‌شود؛ وضعیتی که در آن نیروهای متضاد به جای تعامل سازنده و خلق وضعیتی نو، درگیر جنگ فرسایشی برای حذف یکدیگر می‌شوند. آیا دیالکتیک می‌تواند کلیدی برای برون‌رفت از این چرخه تاریخی باشد؟
.
#فلسفیدن #آینه_تاریخ هگل#فلسفه #مشروطه #فلسفه_تاریخ #تاریخ_معاصر
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
📘آیا از یک حمام خون در ایران جلوگیری کردیم؟
✍🏻 ریچارد تی. سیل
🔻خلاصۀ متن
🔸در اوایل ژانویه ۱۹۷۹، ژنرال رابرت هویسر به دستور رئیس‌جمهور کارتر به تهران رفت تا از بختیار، رئیس دولت موقت، حمایت کند و از وقوع یک کودتای نظامی جلوگیری کند.
🔸در آن زمان، ایران در حال فروپاشی بود و شاه محمدرضا پهلوی به شدت تحت فشار قرار داشت. هویسر به شاه اطلاع داد که باید کشور را ترک کند و هر گونه تلاش برای کودتا را متوقف کند.
🔸اما شواهد نشان می‌دهد که ماموریت او در واقع برای تسریع سقوط شاه بوده است. منابع اطلاعاتی آمریکا به این نتیجه رسیدند که حمایت از شاه دیگر امکان‌پذیر نیست و هویسر به ژنرال‌ها هشدار داد که در صورت اقدام به کودتا، کمک‌های آمریکا قطع خواهد شد.
🔸در پی این تحولات، شاه در ۱۶ ژانویه ۱۹۷۹ ایران را ترک کرد و در پی آن، ارتش به سرعت متلاشی شد. پس از سقوط دولت بختیار، بسیاری از فرماندهان نظامی اعدام شدند.
🔸برخی مقامات آمریکایی معتقدند که اگر هویسر به موقع وارد عمل نمی‌شد، ایران ممکن بود شاهد یک حمام خون واقعی باشد. در نهایت، این تحولات منجر به روی کار آمدن حکومت خمینی و تغییرات اساسی در ساختار سیاسی ایران شد.
🌐 مطالعهٔ متن کامل
⏰ زمان مطالعه: ۱۳ دقیقه
🔖 ۲۵۸۲ واژه
➖➖➖
🌾 @Naqdagin | @daneshagahi_coj
✍🏻 ریچارد تی. سیل
🔻خلاصۀ متن
🔸در اوایل ژانویه ۱۹۷۹، ژنرال رابرت هویسر به دستور رئیس‌جمهور کارتر به تهران رفت تا از بختیار، رئیس دولت موقت، حمایت کند و از وقوع یک کودتای نظامی جلوگیری کند.
🔸در آن زمان، ایران در حال فروپاشی بود و شاه محمدرضا پهلوی به شدت تحت فشار قرار داشت. هویسر به شاه اطلاع داد که باید کشور را ترک کند و هر گونه تلاش برای کودتا را متوقف کند.
🔸اما شواهد نشان می‌دهد که ماموریت او در واقع برای تسریع سقوط شاه بوده است. منابع اطلاعاتی آمریکا به این نتیجه رسیدند که حمایت از شاه دیگر امکان‌پذیر نیست و هویسر به ژنرال‌ها هشدار داد که در صورت اقدام به کودتا، کمک‌های آمریکا قطع خواهد شد.
🔸در پی این تحولات، شاه در ۱۶ ژانویه ۱۹۷۹ ایران را ترک کرد و در پی آن، ارتش به سرعت متلاشی شد. پس از سقوط دولت بختیار، بسیاری از فرماندهان نظامی اعدام شدند.
🔸برخی مقامات آمریکایی معتقدند که اگر هویسر به موقع وارد عمل نمی‌شد، ایران ممکن بود شاهد یک حمام خون واقعی باشد. در نهایت، این تحولات منجر به روی کار آمدن حکومت خمینی و تغییرات اساسی در ساختار سیاسی ایران شد.
🌐 مطالعهٔ متن کامل
⏰ زمان مطالعه: ۱۳ دقیقه
🔖 ۲۵۸۲ واژه
.
#آینه_تاریخ #تاریخ_معاصر #پهلوی #حکومت_اسلامی
➖➖➖
🌾 @Naqdagin | @daneshagahi_coj
Telegraph
آیا از یک حمام خون در ایران جلوگیری کردیم؟
۱۲ ژانویه ۱۹۸۰ریچارد تی. سیل در حدود ۳ ژانویه ۱۹۷۹، ژنرال نیروی هوایی، رابرت ای. (داچ) هویسر، معاون فرماندهی کل نیروهای ایالات متحده در اروپا، به دستور مستقیم رئیس جمهور کارتر وارد تهران شد. در اواخر سال ۱۹۷۸، آشکار شده بود که ایران در حال فروپاشی است. مجموعه‌ای…
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 پرسش از بیژن عبدالکریمی دربارۀ آبادان و ۵۷
— آیا آبادان فاحشه‌خانۀ سربازان آمریکایی بوده؟ (+)
🎙#اشکان_زارع
🔸در این ویدیو، #بیژن_عبدالکریمی به پرسشی جنجالی پاسخ می‌دهد — جمله‌ای که پیش‌تر از او منتشر شده و بازتاب‌های زیادی داشته.
👀 پاسخ عبدالکریمی را ببینید؛ با نگاهی تحلیلی، تاریخی و فلسفی.
📌 این ویدیو تنها درباره آبادان نیست؛ درباره حافظه‌ی تاریخی ماست.
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
— آیا آبادان فاحشه‌خانۀ سربازان آمریکایی بوده؟ (+)
🎙#اشکان_زارع
🔸در این ویدیو، #بیژن_عبدالکریمی به پرسشی جنجالی پاسخ می‌دهد — جمله‌ای که پیش‌تر از او منتشر شده و بازتاب‌های زیادی داشته.
«آیا آنچه درباره‌ی حضور آمریکایی‌ها و وضعیت اجتماعی آبادان در پیش از انقلاب گفته می‌شود، افسانه است یا واقعیت؟»
👀 پاسخ عبدالکریمی را ببینید؛ با نگاهی تحلیلی، تاریخی و فلسفی.
📌 این ویدیو تنها درباره آبادان نیست؛ درباره حافظه‌ی تاریخی ماست.
📕فلسفه در خدمت استبداد: از خیانت به حقیقت تا توجیه جنایت (نقد ایستارهای شبه‌فلسفیِ بیژن عبدالکریمی): قسمت یکم تا ششم
📺 تحلیل عمیقِ فیلسوف!
📕عبدالکریمی را چه شده؟!
📻 عبدالکریمی و جعل تاریخ در جامۀ تفکر
📺 خودفیلسوف‌پندار ابرمغلطه‌کار
📕دیسکو و عیش‌ونوش در نظر پدیدارشناس شیعه!
📕مخالفتِ عوامانه و گله‌وار
📺 ژاپن بی‌غیرت و سربازان آمریکایی🗿
📕«اصغر لجن و علی گاوکش» در دانشگاه
📕از مغاک عصر ظلمت
📕فیلسوفان آلمانی چه می‌گویند؟
📻 دلقک: زلنسکی یا عبدالکریمی؟
.
#سیاست #آینه_تاریخ #آبادان #بیژن_عبدالکریمی #تاریخ_معاصر #گفتگو #فلسفه
➖➖➖
🌾 @Naqdagin
Telegram
نقدآگین
📘بگذارید از «چاه تاریخ» بیرون آییم!
✍🏻 دکتر #قربان_عباسی
🍂 ایران امروز بیش از آنکه در چنگال مشکلات کنونی گرفتار باشد، در بند گذشته‌ای است که هر روز مانند زنجیری تازه صیقل می‌یابد. جامعه ما بر سر تاریخ خود، نه گفت‌وگو می‌کند و نه از آن می‌آموزد، بلکه فقط می‌جنگد. هر حادثه تاریخی به میدان تازه‌ای برای کینه‌توزی و کشمکش بدل می‌شود. نمونه آشکار آن رخداد ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ است. بیش از هفتاد سال گذشته اما همچنان جامعه ایران در دو اردوگاه متخاصم گیر افتاده است: گروهی فریاد می‌زنند «کودتا» بود و لکه ننگی از خیانت آمریکا و انگلیس؛ گروهی دیگر مدام می‌کوشند آن را «قیام ملی» بنامند.
🔺اما چه حاصل؟ آیا کشمکش بر سر نام‌گذاری توانسته نهادهای سیاسی ما را اصلاح کند یا فرهنگ سیاسی ما را بالغ سازد؟ خیر! آنچه باقی مانده، زخمی است که نسل به نسل منتقل می‌شود و نه تنها شفابخش نیست، بلکه هویت سیاسی ما را درگیر انجماد کرده است.
🍂 یا انقلاب ۱۳۵۷: بخشی از جامعه هنوز بر این باور است که این انقلاب «محصول توطئه غرب» بود؛ بخشی دیگر آن را «قیام مقدس مردم علیه استبداد». سال‌ها گذشته اما ما هنوز درگیر این پرسشیم که «چه کسی پشت پرده بود؟» و در نتیجه، از پرداختن به پرسش مهم‌تر ــ «چرا ساختارهای ما چنین شکننده و آسیب‌پذیر بودند؟» ــ می‌گریزیم. این دقیقاً همان گرفتاری در چاه تاریخ است: ما بر سر سایه‌ها می‌جنگیم و از دیدن حقیقت عریان فرار می‌کنیم.
🔒 ما گرفتار بیماری‌ای مزمن هستیم: بت‌سازی از گذشته و پرستش روایت‌های یک‌جانبه. در چنین فضایی، هر رویدادی ــ مشروطه، ملی‌شدن نفت، جنگ ایران و عراق، اصلاحات، حتی جنبش‌های اجتماعی اخیر ــ به دو اردوگاه متخاصم تقسیم می‌شود: یا خیانت است یا حماسه؛ یا توطئه است یا تجلی اراده ملت. این دوگانه‌های مصنوعی، نه تنها هیچ درک تازه‌ای به ما نمی‌دهد، بلکه جامعه را به قطب‌هایی کور بدل می‌سازد که جز نفرت‌پراکنی کاری نمی‌کنند.
رادیکال‌ترین نقد این است: اینکه ما هنوز مشغول جنگیدن بر سر گذشته‌ایم، یعنی هیچ آینده‌ای نساخته‌ایم. ملت‌هایی که توانسته‌اند از تاریخ عبور کنند، گذشته را همچون پرونده‌ای بسته در قفسه نگه داشته‌اند و انرژی خود را صرف بازسازی آینده کرده‌اند. اما ما پرونده‌ها را هر روز باز می‌کنیم، دوباره به جان هم می‌افتیم، و در پایان، همچنان گرفتار همان کاغذهای زرد شده می‌مانیم.
❓حقیقت تلخ این است که هیچ ملت بالغی سرنوشت امروز خود را به دعوای دیروز گره نمی‌زند. اگر انقلاب ۵۷ محصول توطئه بود، چرا جامعه ما چنین آسیب‌پذیر بود؟ اگر ۲۸ مرداد کودتا بود، چرا نهادهای سیاسی ما آنقدر سست بودند که با چند کامیون و چند کیسه دلار فرو ریختند؟ ما از این پرسش‌های بنیادین فرار کرده‌ایم، چون نقد خویش را دشوارتر از محکوم‌کردن «دیگران» می‌دانیم.
🔺بیایید رک باشیم: ۲۸ مرداد نه اسطوره‌ای مقدس است و نه صرفاً کودتایی خارجی؛ بلکه سندی از ضعف نهادهای ما و بی‌کفایتی نیروهای سیاسی‌مان بود. ما نتوانستیم قدرت را مهار کنیم، نتوانستیم متحد شویم، و دشمنان خارجی تنها از همین شکاف بهره بردند. اما چه کردیم؟ به جای نقد خویش، هفتاد سال است یکدیگر را با برچسب «خائن» یا «مصدق‌پرست» تکه‌پاره می‌کنیم.
🔺انقلاب ۵۷ نیز همین‌گونه است. اگر توطئه غرب بود، چرا میلیون‌ها نفر به خیابان آمدند؟ اگر قیام مقدس بود، چرا بلافاصله به استبداد نوین بدل شد؟ حقیقت تلخ این است: ما مردمی بودیم که از درون ناتوان از ساختن نظامی پایدار بودیم، و بازهم ترجیح دادیم همه تقصیرها را به گردن «غرب» یا «شاه» یا «روحانیت» بیندازیم. این فرار از مسئولیت، ما را عقیم ساخت.
⚰️ مشکل ما نه ۲۸ مرداد است و نه ۵۷؛ مشکل ما عادت کثیف به پرستش گذشته است. ما تاریخ را یا به موزه‌ای از قهرمانان و خائنان بدل کرده‌ایم، یا به میدان جنگی برای تسویه‌حساب سیاسی. هیچ‌گاه نیاموختیم که تاریخ، دفتر درسی است که باید آن را خواند و بسته گذاشت، نه قبری که باید هر روز دوباره نبش کرد.
🎖 تا زمانی که شجاعت اعتراف به خطاهای درونی و ضعف‌های ساختاری را پیدا نکنیم، تا وقتی تاریخ را فقط به ابزاری برای حمله به رقیب سیاسی تبدیل کنیم، آینده ایران چیزی جز تکرار فاجعه‌های گذشته نخواهد بود.
➖➖➖
🌾 @Naqdagin| @nasaksara
✍🏻 دکتر #قربان_عباسی
🍂 ایران امروز بیش از آنکه در چنگال مشکلات کنونی گرفتار باشد، در بند گذشته‌ای است که هر روز مانند زنجیری تازه صیقل می‌یابد. جامعه ما بر سر تاریخ خود، نه گفت‌وگو می‌کند و نه از آن می‌آموزد، بلکه فقط می‌جنگد. هر حادثه تاریخی به میدان تازه‌ای برای کینه‌توزی و کشمکش بدل می‌شود. نمونه آشکار آن رخداد ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ است. بیش از هفتاد سال گذشته اما همچنان جامعه ایران در دو اردوگاه متخاصم گیر افتاده است: گروهی فریاد می‌زنند «کودتا» بود و لکه ننگی از خیانت آمریکا و انگلیس؛ گروهی دیگر مدام می‌کوشند آن را «قیام ملی» بنامند.
🔺اما چه حاصل؟ آیا کشمکش بر سر نام‌گذاری توانسته نهادهای سیاسی ما را اصلاح کند یا فرهنگ سیاسی ما را بالغ سازد؟ خیر! آنچه باقی مانده، زخمی است که نسل به نسل منتقل می‌شود و نه تنها شفابخش نیست، بلکه هویت سیاسی ما را درگیر انجماد کرده است.
🍂 یا انقلاب ۱۳۵۷: بخشی از جامعه هنوز بر این باور است که این انقلاب «محصول توطئه غرب» بود؛ بخشی دیگر آن را «قیام مقدس مردم علیه استبداد». سال‌ها گذشته اما ما هنوز درگیر این پرسشیم که «چه کسی پشت پرده بود؟» و در نتیجه، از پرداختن به پرسش مهم‌تر ــ «چرا ساختارهای ما چنین شکننده و آسیب‌پذیر بودند؟» ــ می‌گریزیم. این دقیقاً همان گرفتاری در چاه تاریخ است: ما بر سر سایه‌ها می‌جنگیم و از دیدن حقیقت عریان فرار می‌کنیم.
🔒 ما گرفتار بیماری‌ای مزمن هستیم: بت‌سازی از گذشته و پرستش روایت‌های یک‌جانبه. در چنین فضایی، هر رویدادی ــ مشروطه، ملی‌شدن نفت، جنگ ایران و عراق، اصلاحات، حتی جنبش‌های اجتماعی اخیر ــ به دو اردوگاه متخاصم تقسیم می‌شود: یا خیانت است یا حماسه؛ یا توطئه است یا تجلی اراده ملت. این دوگانه‌های مصنوعی، نه تنها هیچ درک تازه‌ای به ما نمی‌دهد، بلکه جامعه را به قطب‌هایی کور بدل می‌سازد که جز نفرت‌پراکنی کاری نمی‌کنند.
رادیکال‌ترین نقد این است: اینکه ما هنوز مشغول جنگیدن بر سر گذشته‌ایم، یعنی هیچ آینده‌ای نساخته‌ایم. ملت‌هایی که توانسته‌اند از تاریخ عبور کنند، گذشته را همچون پرونده‌ای بسته در قفسه نگه داشته‌اند و انرژی خود را صرف بازسازی آینده کرده‌اند. اما ما پرونده‌ها را هر روز باز می‌کنیم، دوباره به جان هم می‌افتیم، و در پایان، همچنان گرفتار همان کاغذهای زرد شده می‌مانیم.
❓حقیقت تلخ این است که هیچ ملت بالغی سرنوشت امروز خود را به دعوای دیروز گره نمی‌زند. اگر انقلاب ۵۷ محصول توطئه بود، چرا جامعه ما چنین آسیب‌پذیر بود؟ اگر ۲۸ مرداد کودتا بود، چرا نهادهای سیاسی ما آنقدر سست بودند که با چند کامیون و چند کیسه دلار فرو ریختند؟ ما از این پرسش‌های بنیادین فرار کرده‌ایم، چون نقد خویش را دشوارتر از محکوم‌کردن «دیگران» می‌دانیم.
🔺بیایید رک باشیم: ۲۸ مرداد نه اسطوره‌ای مقدس است و نه صرفاً کودتایی خارجی؛ بلکه سندی از ضعف نهادهای ما و بی‌کفایتی نیروهای سیاسی‌مان بود. ما نتوانستیم قدرت را مهار کنیم، نتوانستیم متحد شویم، و دشمنان خارجی تنها از همین شکاف بهره بردند. اما چه کردیم؟ به جای نقد خویش، هفتاد سال است یکدیگر را با برچسب «خائن» یا «مصدق‌پرست» تکه‌پاره می‌کنیم.
🔺انقلاب ۵۷ نیز همین‌گونه است. اگر توطئه غرب بود، چرا میلیون‌ها نفر به خیابان آمدند؟ اگر قیام مقدس بود، چرا بلافاصله به استبداد نوین بدل شد؟ حقیقت تلخ این است: ما مردمی بودیم که از درون ناتوان از ساختن نظامی پایدار بودیم، و بازهم ترجیح دادیم همه تقصیرها را به گردن «غرب» یا «شاه» یا «روحانیت» بیندازیم. این فرار از مسئولیت، ما را عقیم ساخت.
⚰️ مشکل ما نه ۲۸ مرداد است و نه ۵۷؛ مشکل ما عادت کثیف به پرستش گذشته است. ما تاریخ را یا به موزه‌ای از قهرمانان و خائنان بدل کرده‌ایم، یا به میدان جنگی برای تسویه‌حساب سیاسی. هیچ‌گاه نیاموختیم که تاریخ، دفتر درسی است که باید آن را خواند و بسته گذاشت، نه قبری که باید هر روز دوباره نبش کرد.
🎖 تا زمانی که شجاعت اعتراف به خطاهای درونی و ضعف‌های ساختاری را پیدا نکنیم، تا وقتی تاریخ را فقط به ابزاری برای حمله به رقیب سیاسی تبدیل کنیم، آینده ایران چیزی جز تکرار فاجعه‌های گذشته نخواهد بود.
.
#نقد_فرهنگ #آینه_تاریخ #تاریخ_معاصر
➖➖➖
🌾 @Naqdagin| @nasaksara