نقدآگین
12.2K subscribers
3.82K photos
3.36K videos
93 files
9.05K links
«حقیقت، خواستار نقد است؛ نه مدح»
— بررسی پدیدارهای فرهنگی با رویکردی انتقادی

🔗 نقدآگين در پلتفرم‌ها:
t.me/Naqdagin/6435

👥 دعوت به مناظره در نقدآگین:
t.me/Naqdagin/11747

📌پیشنهاد ترجمه، مقاله، مطلب:
t.me/Naqdagin/15660

⚡️توضیح ضروری:
t.me/Naqdagin/6
Download Telegram
📕فاید‌هٔ حجاب چیست؟

آنچه که به ما از روز اول آموزش دادند این است که زنان مسلمان باید حجاب داشته باشند تا خود را از دسترس مردان دور نگه دارند.

در دسترس نبودن زن دو فایده برای او دارد:
ارزش او را در نظر مرد بالا می‌برد.
باعث می‌شود جذابیتش بیشتر و مرد برای شناخت او کنجکاوتر شود.

می شود گفت پوشیده بودن بدن زن و پنهان کردن زیبایی‌های او مرد را ترغیب می‌کند در موردش تخیل و چهره و اندام او را بدون حجاب تصور کند.

ولی زن بدون حجاب کنجکاوی مرد را برنمی انگیزد و زیبایی او پس از مدتی تکراری می‌شود.

زن با حجاب" برای مرد" عزیزتر و مرموزتر است. این شاید مهم‌ترین فاید‌هٔ حجاب باشد.

طرفداران حجاب معتقدند که زن بی‌حجاب هرگز به انداز‌هٔ زن باحجاب برای مرد جذابیت جنسی ندارد.

این یکی از مهم‌ترین دلایل حجاب است که در مدارس به دخترکان یادآوری می‌شود تا در آنها انگیز‌هٔ لازم برای پوشاندن مو و بدنشان از نامحرم به وجود آید.

از طرفی بی حجابی زن باعث تحریک جنسی مرد می‌شود. از آنجا که ارزش زن بیشتر از یک عروسک جنسی است، باید حجاب داشته باشد تا بتواند به راحتی در جامعه مشارکت کرده، با مردان مراوده داشته باشد و هیچ کس هم نگاه جنسی به او نداشته باشد.

هدف از حجاب این است که مرد تحریک نشود. مرد به ذهنش خطور نکند که فرد مقابلش یک زن است که احتمالا بدون حجاب خیلی هم زیباست.

حال یک سوال مطرح می‌شود:
حجاب یک امر پسندیده و البته واجب است برای جلوگیری از تحریک جنسی مرد در جامعه.

قرار است مردان مسلمان به زنان نگاه جنسی نداشته باشند و برخلاف سایر مردان دنیا با نگرشی انسانی با زنان مراوده داشته، کار کنند.

ولی در عمل یک تضاد بزرگ وجود دارد که با این ادعا و هدف همخوانی ندارد:

حجاب قرار است جذابیت زن را بیشتر کند یا کمتر؟
قرارست مرد با دیدن زن تحریک بشود یا نشود؟

اگر فلسفهٔ حجاب تحریک نشدن مرد است، چطور هم زمان ادعا می‌شود که زن باحجاب جذاب تر و خواستنی تر است و زنان غربی آنقدر در دسترس بودند که دیگر مردان را تحریک نمی‌کنند؟

از طرفی مرد سالم باید با دیدن حتی دست زن تحریک شود و این خوب است. خیلی بد است که در غرب اینگونه نیست و این یک شکست بزرگ برای آنها است.

چطور می‌شود ادعا کرد که زنِ همواره تحریک کننده و مردِ همواره تحریک شونده چیزی بیشتر از ابزارهای جنسی هستند و ارزشی انسانی دارند؟

این همه برنامه ریزی و صرف هزینه با هدف "تحریک شدن در برابر هر جنس مخالفی" چه فایده‌ای برای جامعه دارد؟ چطور این دو گروه می‌توانند با نگاه انسانی به خود و دیگری، در جامعه مشارکت کرده، با هم مراوده داشته، کار کنند؟

اگر تحریک جنسی انسان تا این حد خارج از کنترل اوست، چه تفاوتی میان هم وطن و غیر هم وطن وجود دارد؟

همهٔ ما در صداوسیمای جمهوری اسلامی به دفعات زنان خارجی را بدون حجاب می‌بینیم. بدون اینکه نگرانی بابت تحریک مردان بیننده داشته باشیم.

یا بدتر از آن مردان بازیگر ایرانی که با زنان غیرایرانی بی حجاب همبازی می‌شوند. به راحتی به هم نگاه می‌کنند و بین آنها رد و بدل احساسی اتفاق می‌افتد، بدون این که کسی نگرانی بابت تحریک آنها داشته باشد. بدون این که پروژ‌هٔ فیلمبرداری متوقف شود و کسی شکایتی بابت سختی کار داشته باشد.

ولی زن ایرانی حتی در برابر مردان خارجی که چیزی در مورد پوشش و ارزش و ... نشنیده‌اند، روسری برایشان فقط تکه ای پارچه است، نه جادویی که زن را از ابزار جنسی تبدیل به انسان می‌کند! باید حجاب کنند.

درحالی که ادعا می‌شود این مردان آنقدر زنان بدون حجاب و نیمه عریان دیده‌اند که دیگر زن برایشان جذابیتی ندارد. این زن در برابرشان مانند یک مرد است و قدرت تحریک آنها را ندارد.
با توجه به فلسفهٔ حجاب، بر اساس چه منطقی مرد ایرانی می‌تواند به راحتی زنان بی حجاب غیر هم وطن را ببیند؟ و چرا زن ایرانی باید در برابر مردان غیرایرانی همچنان حجاب داشته باشد؟

و مهم‌ترین سوال:
اگر هیچ‌یک از ما از کودکی در مورد جنسیت هیچ آموزشی ندیده بودیم، اکنون چه نگاهی به مرد و زن داشتیم؟
چقدر احتمال داشت که یک زن با موهای باز را خراب و بدکاره بدانیم و یقین داشته باشیم او برای جلب توجه مردان خودش را نپوشانده است؟

اینکه به دختران گفته می‌شود باید حجاب کنند تا برای مردان جذاب باشند و نجیب و باحیا باشند تا توسط مردان انتخاب شوند، چه تاثیری بر سلامت روان و نگرش آنان نسبت به خود می‌گذارد؟

و اگر اینها را یاد نمی گرفتند (مانند خیلی از زنان دنیا) چقدر راحت تر با خود و همجنسانشان کنار می‌آمدند؟

اگر مجبور نبودند زیبایی‌هایشان را پنهان کنند چقدر بیشتر همدیگر را دوست داشتند و چقدر کمتر با هم احساس رقابت می‌کردند؟ و چقدر این آموزش‌ها ما را تبدیل به آبژه‌های جنسی کرده است؟



نقدآگین را دنبال کنید:
📽 یوتیوب
📸 اینستاگرام
🌾@Naqdagin
⬛️ زن از چشم الله

(پیرامون
مستند «پریود»)

✍️ #بهرام_بسطامی

(۱/۲)
نمی‌دانم آیا واقعا آخوند، مداح و بسيجی‌ای هست که با دیدن نظیر این‌ رنج‌ها، خصوصا نسبت به زنان عشایر ایران که مولدترین‌ها اعضای جامعه هستند، آن هم در سال ۲۰۲۱ میلادی و ۱۴۰۰ هجری-شمسی و بعد ۴۳ سال از انقلاب و قدرت‌گیری آخوندها، دچار سرگیجه شدید و حالت عذاب وجدان و گریه شود؟ به‌گونه‌ای که کل افسانهٔ مبتنی بر دروغ‌ها و تناقض‌های بزرگ و متعدد به‌اصطلاح رایج غلط «قیام حسین» از یادش برود و با خدای خود عهد و نذر کند تا بدین زنده‌ها و رنج‌های مستهلک‌کننده و عبثشان نرسد، مراسم عزاداری پوچ‌شده و کارناوالی‌شده را تعطیل کند؟ آخر آدم سالم روانی برای مردگان هزار و خورده‌ای سال قبل، که اکنون در بهشت حوریان و غلمان‌های قرآن در شادی مطلق‌اند، که تازه معلوم نیست چند درصد از این افسانه‌سرایی‌های شاخ‌دار هم راست باشد، گریه می‌کند، قمه می‌زند، گل‌مالی می‌کند، بر سر و سینه‌اش با هیجان می‌زند، پول و زمان و انرژی خرج می‌کند، ولی برای انسان‌های زنده و گوشت و پوست و استخوان‌دار هموطن و خانواده‌ و همسایه‌اش که اسیر انواع رنج‌های قابل جلوگیری‌اند، هیچ‌کدام از این‌ها را نمی‌کند و بی‌تفاوت، و مثل اینکه مرده‌اند و بلکه اصلا در جهان نبوده و نیستند، از کنارشان می‌گذرد و به زیست روزمرهٔ خود می‌پردازد؟

نمی‌دانم آیا الله جز حمایت یک‌سویه در دعواهای محمد و یاری در فزودن حرم‌سرایش و سرکوب خواست‌ها و مطالبات زنانش و بدگویی و تهدیدشان، و سپس نمایش زنان در معراج بدو، که اکثر اهل جهنم‌ را تشكيل می‌دهند و الله ارحم‌الراحمین(!) و عادل(!) از همه جایشان آویزانشان کرده(!)، نمی‌توانست میان چند هزار آیه با ربط و بی‌ربط به زندگی، چند آیه از حقوق اولیه زنان و برخورد درست و معقول در مشکلات طبیعی حاصل از خلقت حکیمانه‌اش، به طور دقیق و صریح بگوید؟

◾️به جای امر به کتک زدنشان، نمی‌توانست آیه‌ای بیاورد که در اختلافات شما مردان کوتاه بیایید و چون زور بیشتری دارید حرمت زنان را به هیچ‌وجهی نشکنید و سؤاستفاده از توانایی‌هایتان نکنید؛ زنان مزارع و املاک شما نیستند (آیه ۲۲۳ بقره زنان را تا حد کشتزار مردان فرومی‌کاهد)؛ انسان‌های آزاد و برابر با شمایگان‌اند و هیچ انسانی ملک دیگری نیست؟
◾️و قرار نیست مثل موش و خرگوش، در هر سطح شعور و توان زیستی که هستید، بچه بکارید، آن هم هر چقدر شد و توان بدنی داشتید، و هر چه بیشتر بهتر(!) چرا که امت محمد گسترده‌تر از نظر عدد شود، گناهانتان ریخته می‌شود ولو کیفیت امت محمد از نوع مصرف‌کنندهٔ صرف خاورمیانه‌ای و در جنگی هزار ساله‌ برای هیچ و پوچ عقاید باشد!
◾️یا آیه‌ای بفرستد که رابطه با دیگری و حتا سکس را، رابطه‌ای انسانی‌تر و زیبا‌شناسانه‌تر بکنید؛ ناسلامتی شما آدمید(!) که ملائک از سر مأموری و معذوری و وحشت از من، بر شما سجده کردند!
◾️آیا نمی‌توانست به موارد متعدد تعرض فیزیکی، زبانی، حقوقی و عاطفی مردان به حقوق زنان اشاره کند، و بگوید در جاهایی که زن مورد تعرض قرار گرفته، همانطور که برای حق مردان آیه نازل کرده و تا امر به تحریم و کتک زدن هم پیش رفته، آیاتی را نازل کند که نشان دهد نویسندگان قرآن یکسری مرد بادیه‌نشین پایین‌تنه‌پرست عرب نبوده‌اند، بلکه خدای بی‌جنسیت بوده که هوای هر دو سو، خصوصا بخش مورد ستم تاریخی را بیشتر داشته؟

این حکومت که هوای سوخت‌، لباس و مسکن مزدورانش چون نصرالله، حوثی‌ها و حماس را دارد، آیا بعد ۴۰ سال بلعیدن از سفره، نمی‌تواند یک مرکز بهداشتی در هر جا که ایرانیان ساکنن‌اند بزند و نوار بهداشتی و سایر اقلام مورد نیاز زنان و مردان را (خصوصا در مناطق محروم) به دستشان بطور رایگان برساند و آموزش‌های لازم را بدهد؟مگر چقدر بودجه می‌برد و سفره‌های چرب آقایان مجلس و دولت با حقوق‌های چند ده‌میلیونی و پاداش بازنشستگی چند صد میلیونی را تنگ می‌کند؟ آیا در سختی و هزینه، معادل فتح ماه و پرتاب همهٔ ایرانیان به قله‌های معنویت و آدمیت مد نظر اسلام است؟

یا حوزه‌های علمیه که به هر ده‌کوره‌ای ملایی می‌فرستند، نمی‌توانند به طلاب و زنانشان، یکسری آموزش‌های اساسی مربوط به مسائل اساسی و روزمرۀ زنان و مردان را هم بياموزند و بخواهند که در تبلیغ‌هایشان حداقل هر سال چند روز را به این آموزش‌ها اختصاص دهند تا خمس و پول نفت و بودجه اختصاصی‌شان درصدی حلال‌شان شود؟

سند ۲۰۳۰ که که جهانیان پذیرفته‌اند، برای رشد هم‌جنسگرایی و فحشا و...است(!)، مثل واکسن فایزر و مدرنا که برای گذاشتن جی‌پی‌اس و جاسوسی از ۸۰ میلیون ایرانی بوده(!)، خب حداقل به این همه طلبه که از مردم ارتزاق می‌کنند، یکسری آموزش‌های حداقلی مربوط به امور طبیعی زنان و مردان را بدهید تا مردم از این همه خرافات، خودسرکوبی و ترس‌های بیهوده و مخرب رها شوند.

(ادامه دارد)


نقدآگین
را دنبال کنید:
📽 یوتیوب
📸 اینستاگرام

🌾@Naqdagin
⬛️ زن از چشم الله

(پیرامون
مستند «پریود»)

✍️ #بهرام_بسطامی

(۲/۲)
یعنی اگر صد در رحمت جهان مدرن را به مردم خود می‌بندید، یک اپسیلون خلاقیت در بروزرسانی آموزش‌های همین آخوندها هم برایتان ممکن نیست؟ و مکرر باید در مغز مردم داده‌های بیهوده و نامعتبر تاريخی بریزید و بعد که زندگی‌شان را با ندادن داده‌های بدرد بخور و سعادت‌بخش، به جهنم رنج‌های بی‌دلیل تبدیل کردید، بیش از یک ماه سال به اسم داستان اسطوره‌ای تشنگی حسین و ضربت خوردن فاطمه از عمر و...، بگریانیدشان با نوحه‌های سر تا پا دروغ مخلوط با آهنگ‌های غربی؟ و انواع خودزنی (که حتا محمد و امامان نیز نهی شدید کرده‌اند) را امری اخلاقی و ثواب‌‌مند و فریضه و واجب مهم الاهی نشان دهید و تخلیه‌ روحی و مالی‌شان کنید، و به همین چرخهٔ جهنمی و کور ادامه بدهید؟ فکر می‌کنید این چرخهٔ جهنمی را کمی بهبود نبخشیدن و انسانی‌تر نکردن، در قرن ۲۱ مثل بومرنگ به خودتان بازنمی‌گردد و به زودی سفرۀ بلعيدن به اسم ابا عبدالله و نظام را برای همیشه از زیر پایتان نمی‌کشد؟ من که عاقبت نه چندان دورتان را چنین چندان خوش نمی‌بینم بنا به سیر امور جهان کنونی؛ حال خود دانید.

در انتها، آیاتی نورانی از سورهٔ بقره، از کتابی که تنها معجزۀ باقی در دست بشر است، و شق‌القمری که خود خود الله بر قلب پیامبرش با واسطه یک مرد خوش‌سیمای اصالتا یمنی‌ به نام جبرئیل در آسمان، و دحی کلبی در زمین (که کار تمام مسلمین مدینه دید زدن مداوم این مرد خوشکل یمنی و فرشته وحی بود!) انزال کرده را نقل قول می‌کنم تا دید عمیقا تناسلی، مردانه و داعشی-طالبانی الله به رابطهٔ ذو-وجوه زن و مرد را مستند کنم، تا ببینیم اگر امروز مشکل اول کشور نه واکسیناسیون کرونا و دادگاهی کردن کشتار عمدی بیشتر از صد هزار ایرانی به خاطر ممنوعیت واردات واکسن، بلکه موی زنان است یا بستن فضای مجازی فتنه‌انگیز و...و طالبان و داعش هم مشکل اولش همین امور است، از چه روست؟

یا چرا زن در چشم الله و عبادش، فقط از وجه سکس، مفعولیت و فرزندآوری شناخته می‌شود، و نه فاعلیت، انتخاب آزاد، استقلال و انسان بودن؟ و وجوه متعدد احساسی، زیباشناختی، خردمندی و دوستی‌ برابر‌ بودن، جهت رشد متقابل مرد نادیده انگاشته می‌شود؟ یا چرا الله وقتی صحبت حیض می‌شود فقط به مسألۀ دخول و افزايش عدد مجاهدان شهادت‌طلب اسلام فکر می‌کند و هیچ چیز دیگری به مغزش که دیتای مطلق عالم در آن است نمی‌رسد؛ مثل کاستن همین رنج‌های روانی حاصل از خرافات گستردهٔ جهان سنت چون نجس‌بینی و حرمت زن برای ورود به اماکن مذهبی، یا درست کردن غذا؟ یا چرا محبت بیشتر در این دوران و بوسه، نوازش و کمک کردن بیشتر در كارهای منزل به همسر را تشویق نمی‌کند و از اجر عظیمش نمی‌گوید؟ واقعا فقط از مجرای خواست آلت مردانه آیه نازل کردن، معجزه‌ای‌ست که در توان احدی نیست؟ مردان را چنین تحقیر کردن که حیوانی ۳ پا هستند که فقط به، و با پاهای خود فکر می‌کنند، تحقیر مردان نیز نیست؟ زن در چنین دورانی نیازهای مختلفش بیشتر نمی‌شود؟ توجه دادن به این نیازها هیچ ضرورتی نداشته و لزومی به تذکر به مردان نبوده است و ارزش و ضرورتش از صدها آیهٔ قرآن کنونی بالاتر نبوده؟

بنگریم که بنا به کدام دید قرآنی، گزینش-تفتیش عقیدتی در ادارات شکل گرفته (در عین ادعای گزاف لااکراه فی‌الدین، یا لکم دینکم و لی دین)، و به جای توجه دادن مؤمنین به وجوه مختلف اخلاقی و خانوادگی و هنر زندگی شریک زندگی، صرفا عقیده طرح شده، و یک زن-مرد غیرمسلمان که مثلا باور به قطع دست و پا، و شلاق زدن شراب‌نوش و سنگسار و کشتن مرتد، و نجس دیدن دیگرباوران و ضرورت شکنجهٔ ابدی ترک‌کنندگان اسلام و...ندارد، در هر صورت پست‌تر و جهنم‌سازتر از یک زن-مرد مسلمان، ولو برده دانسته شده‌:

«و زنان مشرک را به همسری مگیرید تا ایمان بیاورند، و البته کنیزی با ایمان از زنی آزاد و مشرک بهتر است هر چند او شما را خوش آید؛ و به مردان مشرک زن ندهید تا ایمان بیاورند، و حتما برده‌ای باایمان از مردی آزاد و مشرک بهتر است هر چند او شما را خوش آید؛ آنها به سوی آتش می خوانند و خداوند به توفیق خود به سوی بهشت و آمرزش می خواند و آیات خود را برای مردم بیان می کند، شاید متذکر شوند. (۲۲۱). و از تو درباره عادت زنانه می پرسند، بگو: آن نوعی آزار و ناراحتی است. پس از آمیزش با زنان در زمان عادت کناره‌گیری نمایید و تا پاک نشوند به آنها نزدیک نشوید و چون پاک شدند از همانجا که الله دستور داده (الله دستور داده از هر جا خواستید) با آنان آمیزش نمایید، همانا خداوند کسانی را که زود و زیاد توبه می‌کنند و کسانی را که کوشا در پاکی‌اند دوست دارد (۲۲۲). زنان شما کشتزار شمایند، پس از هر سو و هر وقت که خواستید به کشتزار خود درآیید و برای خودتان پیش فرستید و از خدا پروا کنید و بدانید که او را ملاقات خواهید کرد و مؤمنان را مژده بده!» (۲۲۳).




🌾@Naqdagin
نقدآگین
🎬 از اسلام ماست که بر ماست (پیرامون نقش و سهم قرآن در انحطاط ما) (برشی از مناظرهٔ علیرضا موثق با دکتر یحیا یثربی؛ فصل دوم جلد نخست کتاب «مرگ مسمای اسلام و بقای نامش») 🗄 پست مرتبط: ✉️ نامۀ علیرضاموثق به دکتر عبدالکریم سروش 📺 آیا طالبان ظهور اسلام نیست؟…
🎬 رنج مردها در فرهنگ مردسالار

پیش‌گفتاری بر یادداشت «رنج مردها در فرهنگ مردسالار»

✍️#علیرضاموثق

زمانی که شنیدم پدری بیمار، سر دختر جوانش را با شناعت و قساوت، به خاطر عبور از خط قرمزهای نظمِ ولایتِ مردسالار با داس بریده است، غم و خشم در تمام وجودم چونان طوفانی سهمگین پیچید و عمیقاً و شدیداً رنجورم ساخت و بارها گریستم.

در آن هنگام و هنگامه، از ته دلم که خون شده بود، چهار لعنت بر آسمان و زمین فرستادم و شورمندانه انزجارم را از مجرای قلم فریاد زدم.

آن زمان، منطق موقعیت و احوال خودم و نیز دیگران، اقتضای ورود به تحلیل این رخداد با عقلی نقاد و در عین حال، خونسرد را نداشت؛ اما اینک در یادداشتی تفصیلی با عنوان «رنج مردها در فرهنگ مردسالار» که با لطف همیاران نقدآگین، بدل به پادکست صوتی شده است، از منظری دیگر، خشونتِ مردهای دچار به سندروم مردسالاری را بررسی کرده‌‌ام؛ منتها در ابتدا و قبل از شنیدن این پادکست، مرور آن «چهار لعنت» را (در اینجا) به مخاطبانم پیشنهاد میکنم.

🎙گویندگان:
نوربانو و ر.محمدی

🔗 بدون طالب‌شکن در كانال #پادکست_نقدآگین (اینجا) بشنوید.


#زنان #حقوق_زنان #زنان_و_اسلام




🌾@Naqdagin
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
#ببینید
📺 آدم باید یه دختر داشته‌باشه...

✍️ به قلم #نرگس_صرافیان

🎙با اجرای فروغ رخ مهتاب


#زنان #حقوق_زنان


نقدآگین
را دنبال کنید:
📸 اینستاگرام
📽 یوتیوب
🌾@Naqdagin
📘تعدد زوجات در اسلام؛ حمایت اخلاقی؟ تنوع‌طلبی جنسی؟ یا هر دو؟

✍️#علیرضاموثق
(۳/۳)

🔻 در راستای انتقادِ مطروحه در این نوشتار به موضع محمد شحرور راجع به تبیین جواز تعدد زوجات در اسلام، استناد به قانون «عرضه و تقاضا» در نظم مردسالار که بستر تکوین قرآن بوده‌است، شاید بتواند وجه مورد نظرم از معادله را روشن‌تر سازد:

الف) عموم مردها به طور طبیعی، تمایل به بیشینه کردن لذت جنسی و تنوع در این امر دارند (همین الان در اتاق خلوت، اما شیشه‌ای سیاست در حکومتی دموکراتیک، باز بیل کلینتون همین که قدرت و امکان می‌یابد، لایی می‌کشد و شیطنت می‌کند و به بهشت الله سرک می‌کشد).

ب) قدرت در نظم مردسالار در ید مردها است و در جامعهٔ مردسالار، ایشان در تعیین حق و تکلیف و یا حسن و قبح، وزن اساسی و نقش اصلی را دارند.

ج) به واسطهٔ جنگ‌ها و علل دیگر، بازار عرضه برای تقاضای مذکور (یعنی بیشینه کردن لذت جنسی توسط مردها) رونق داشته‌است؛ برای مثال، اگر ترکیبِ جمعیتی در زمان تکوین متن قرآن، به گونه‌ای بود که به ازای هر پنج مرد، تنها یک زن وجود داشت، در چنین محیطی و به اقتضای ضرورت‌ها و نیازهای اجتماعی، عقلای قوم برای سامان امور فردی و جمعی، قطعاً مجبور بودند که قوانین و هنجارهای دیگری وضع کنند.

د) پیامبر اسلام، شخصاً چه برای ایجاد وحدت بین قبایل و مصلحت‌اندیشی‌های سیاسی، و چه برای حمایت از «یتیمان و زنان بیوه»، تمایل نداشته تماماً به زنان زشت‌رو و یا متوسط‌الحال به لحاظ زیبایی بصری و جذابیتِ جنسی قناعت و اکتفا کند.

همچنین در قرآن، متأسفانه الله در امور جنسی به نفع رسولش به دفعات پارتی‌بازی می‌کند و به تبع آن، با استثناء کردنِ ایشان از حکمی عام، «عدم ضرورت رعایت عدالت در تقسیم اوقاتِ سکس با زنان متعددش» و نیز «قبول هبهٔ زنان برای محمد بن عبدالله» را مجاز و روا اعلام می‌کند (البته از خدایی که مرد و مردسالار است، بیش از این انتظاری نیست و کاملاً طبیعی‌ست. به بیان دیگر باید الله را درک کنیم و به او حق دهیم).

هـ) پدیدارهای اجتماعی، تک عاملی نیستند.

نتیجه: علل جواز تعدد زوجات برای مردها در اسلام، قابل تقلیل به حمایت از «یتیمان و زنان بیوه» نیست و لذت‌جوییِ جنسیِ مردان نیز در مجرای تولیدش دخیل بوده‌است.

سوم) این مدعا که قرآن در ظرف عقلانیت و عدالتِ زمانه و زمینهٔ تاریخی‌ و اجتماعی‌اش، و در تلائم و تناسب با آن تکوین یافته و نیز دستاوردها و کارکردهایی داشته‌است، اصلاً و ابداً محل مناقشه‌ام نیست؛ همانطور که قوانین حمورابی و یاسای چنگیزخان نیز چنین بوده‌اند؛

بلکه مناقشه‌ام با این امر است که «خرافات‌نامه-خوف‌نامهٔ جهادی و بردگی» و از منابع مهم تولید و تقویتِ «تعبد و جزم و جمود و توهم و تفرعن و خودشیفتگی» را مقدس و فراتاریخی و الگوی تمام آدمیان در همهٔ «زبان‌ها و زمان‌ها و مکان‌ها» و بی‌نظیر ببینیم، و بگوییم: «خداوند می‌فرماید که...».

🔻 قرآن و سنت نبوی، اینک به دلایلی که گفته‌ام، خصم «عقلانیت، عدالت، معنویت و اخلاق» است؛ به همان قیاس که اگر متون مقدسِ وایکینگ‌ها در عصر حجر، در حال حاضر و در جهان جدید، بخواهد در مدارس کشورهای اسکاندیناوی به مثابهٔ الگوی مطلقِ فکر و عمل تدریس شود، منحط و متلاشی می‌شوند و شبیه به کشورهایِ اسلامی-خاورمیانه‌ایِ دچارِ «فقر و فساد و نکبت و جهل و ظلم و استبداد»، دودمانشان به باد می‌رود.


🖋 پی‌نوشت:
هیولای اسپاگتی (امام غائبم) در تجربه‌ای شهودی به من گفت که یکی از انگیزه‌های خلقتم توسط الله این بوده‌است که مسلمانان در ماله‌کشی اسلام بیش از پیش با چالش مواجه شوند و به تبع آن، مجبور شوند از عقلشان (یعنی مهمترین نعمت و هدیهٔ الله) بیشتر استفاده کنند.



نقدآگین
را دنبال کنید:
📸 اینستاگرام
📻 پادكست
📽 یوتیوب
🌾@Naqdagin
🔍 دوران جاهلیت؟!

(پیرامون
حقوق و اختیارات زنان عرب قبل اسلام)

✍️ #جواد_شريفی (طلبه و پژوهشگر «جامعه‌شناسی فقه»)
(۱/۲)

چرا زن با آن که برای بسیاری از اعراب ارزش چندانی نداشت، برای پیامبر اسلام محمد بن عبدالله گرامی بود؟!

چرا پیامبر اسلام زنی که خودش را به مرد همانند کند نکوهیده است؟! (ثلاثة لاینظر الله الیهم یوم القیامة... والمرأة المترجّلة... روایت نسائی)

بسیاری از دین‌داران ابراز مهر و دوستی از سوی زن به مرد را برازندۀ زن نمی‌دانند؛ ازین رو کم نیستند زنانی که مهر خود به یک مرد را از ترس داوری ناشایست مردم پنهان می‌کنند. برخی مانند مرتضی مطهری این سرکوب عاطفی را، بر پایه سرشت و اینکه زن را ناز سزد و مرد را نیاز، توجیه کرده‌اند. این سخن چه اندازه درست است؟

رشتۀ پیوند این سه پرسش در گرو چندی از داده‌های مردم‌شناختی است.

🔹 سده‌ها پیش از اسلام، در جنوب جزیرة العرب و در یمن کنونی، سرزمین آباد و به‌رونق قحطانیان وجود داشت. به گفته مردم‌شناسان، سامان خویشاوندی اعراب جنوب بر مادرتباری استوار بود. مادرتباری آن است که فرزندان بجای پدر، از مادر تبار برده و به نام او خوانده می‌شوند. سرپرستی فرزندان زن نیز بر دوش برادر(دایی) یا دیگر مردان قبیله زن است. البته مادرتباری و مادرسالاری (قرار داشتن زن در بالای هرم قدرت) یکی و پی‌آمد هم نیستند.

🔹 با گذشت چندین سده قبیله‌هایی از قحطانیان مانند خزاعه و جرهم از جنوب به شمال کوچیده و در سرزمین‌های میانه‌تر مانند مکه و یثرب ماندگار شدند. این کوچ‌ها گاه از سر نبرد میان قبایل و تارانده شدن قبیله ناتوان‌تر بود و گاه از سر رخدادهای طبیعی مانند شکسته شدن سد مآرب و سیل عرم. این کوچ‌ها به همسایگی دو فرهنگ مادرتبارِ قحطانی و پدرتبارِ عدنانی و تأثر این دو از یکدیگر انجامید.

اما چه شاهد و گواهی بر این سخن هست؟

۱- طبری در "تاریخ الأمم" درباره تبار پیامبر اسلام می‌نویسد: هاشم (نیای محمد) بازرگان بوده است. روزی در یثرب زنی به نام سلمی را می‌بیند و او را خواستگار می‌شود. این ازدواج سر گرفت به این شرط که اگر فرزندی زاده شد باید نزد خانواده زن بماند. از ازدواج هاشم و سلمی پسری زاده شد که نامش را شیبة نهادند که تا هفت یا هشت سالگی در یثرب زندگی می‌کرد. هاشم نیز در سفری بازرگانی به سرزمین شام در غزه درگذشت. روزی یک مرد مکی در یثرب کودکی را می‌بیند که با فخر و سرفرازی خودش را "پسر هاشم" می‌خوانده است. مرد به مکه رفته و به مُطَّلِب(برادر هاشم) آنچه دیده را می‌گوید. مُطَّلِب برای یافتن برادرزاده به یثرب می‌رود. مردانی از قبیله بنی نجار (که ریشه یمنی داشته‌اند) به وی سپارش می‌کنند: برادرزاده‌ات را هر چه زودتر پیش از آن که مادرش بفهمد با خود ببر زیرا اگر مادرش بفهمد بر ماست که جلوی تو را بگیریم. مُطَّلِب نیز شیبة را با خود به مکه برده و چه بسا از ترس بی‌آبرویی نزد مکیان، می‌گوید این کودک برده‌ای است که خریده است. و از آن پس شیبة "عبدالمُطَّلِب" (بردۀ مُطَّلِب) نام می‌گیرد. در این گزارش دیده می‌شود که شرط "ماندن شیبة در قبیله سلمی" ریشه در فرهنگ مادرتباری جنوبیان داشته است.

۲- در قرآن "إتخاذ أخدان" ناروا دانسته شده. در تفسیر این‌که إتخاذ أخدان چیست سخن فراوان است. به گمان بسیار، گونه‌ای از ازدواج و رابطه جنسی پنهانی بوده است. اما با آن که برای چه مرد و چه زن حجازی کام گیری جنسی بسیار آسان و دسترس بوده، به إتخاذ أخدان و رابطه جنسی پنهانی دیگر چه نیازی بوده؟ برخی پژوهشگران عرب بر این باورند إتخاذ أخدان گونه‌ای از مناسبات جنسی متأثر از فرهنگ مادرتباری بوده که برخی از اعراب حجاز نیز آن را پیش گرفته بودند. (الموروث وأثره فی التشریع الاسلامی، البشیر المشري)

۳- درباره أم سعید (دختر أبوحکم/جهل) گزارش شده که مانند مردان راه می‌رفت و کمان به دوش می‌انداخت و سوار بر اسب به شکار می‌رفت. یکی از موارد نکوهش پیامبر اسلام از همانندی زنان به مردان درباره همین زن بوده است. (فرأی أم سعيد بنت أبي جهل متقلدة قوسا وهي تمشي مشية الرجال... مسند أحمد ۱/۲۲۵)

۴- برخی از پژوهشگران عرب بر این باورند که از پی رسوبات فرهنگ مادرتباری بوده که زنانی مانند سلمی دختر عمرو (مادر عبدالمُطَّلِب) و خنساء (از زنان شاعر پیشا اسلام) این حق را برای خود ستانده بودند که به خواست خود ازدواج کنند و به خواست خود جدا شوند و نیز زنی همچون خدیجه، خودش محمد بن عبدالله را خواستگار شده بود (الموروث وأثره فی...).

🔺 این شواهد نشان می‌دهند که از پی همجواری اعراب جنوب و شمال، رگه‌هایی از فرهنگ مادرتباری به لحاظ مکانی حتی تا مکه و به لحاظ زمانی حتی تا پس از اسلام گسترده شده بودند و در قرآن و سخنان پیامبر اسلام نیز بازتاب یافته بودند.

(ادامه دارد)


نقدآگین
را دنبال کنید:
📸 اینستاگرام
📻 پادكست
📽 یوتیوب
🌾@Naqdagin
حسین پورفرج | مدادِ مردمکِ دیده
پیرامونِ پرچانگی‌های فتنه‌انگیز و سکوت‌های شربرانگیزِ اللهِ اهلِ تبعیض بازخوانی انتقادی یادداشت «قرآن، پر از سکوت خداست» به قلم حسین پورفرج به قلم #بهرام_بسطامی، در چهار بخش: از متن: واقعا پورفرج بعد از بررسیِ جدی مباحث متعددی که مطرح نشده (سوای مباحثی…
در ادامهٔ پرونده‌ٔ #زنان_و_اسلام، یادداشتی انتقادی از بهرام بسطامی «پرچانگی‌های فتنه‌انگیز و سکوت‌های شربرانگیزِ اللهِ اهلِ تبعیض» که بر متن حسین پورفرج نگاشته شده بود را بازنشر می‌کنیم.

این متن در کانال ایشان نیز بازتاب یافته بود، و شخص خود ایشان نیز با نویسنده با روی گشوده برخورد کرده بودند، اما گویی اخیرن بنا به مصلحت‌سنجی‌‌ها یا احتیاط‌هایی، متن را از کانال خود حذف کرده است؛ هر چند خوشحال می‌شدیم که ایشان به این پرسش‌ها پاسخی بنا به فاهمهٔ خود بدهند، و فضایی برای دیالوگ برون دینی، در جامعهٔ خسته از جنگ دائمی اسلام‌ها، یعنی بحث بی‌حاصل با منحط‌ترین و گفتگوناپذیرترین بخش جامعه از لحاظ منطقی، علمی و اخلاقی، بگشایند؛ اما فضای ایران به نحوی‌ست که در ساحت سیاست، اصلاح‌طلبان حکومتی، و در ساحت اندیشه، نواندیشان مسلمان، تریبون‌های بسیار خارجی و داخلی را در دست خود دارند، و در عین حال بیشتر از آنکه با منتقدان اصلی خود وارد دیالوگ شوند، به سخنرانی‌های یک‌سویه و گسترده، یا بحث و نقد جریان بنیادگرای اسلامی می‌پردازند.

در سایت‌های منتسب به جریان‌های سیاسی اصلاح‌طلب و ملی‌-مذهبی و روشنفکر دینی نیز، امکان نشر آرای ناقدانه نسبت به اسلام وجود ندارد؛ و حتا برخی سایت‌های اشخاص مطرح سکولار که سکولاریسم سیاسی را دنبال می‌کنند، هنوز اهمیت و ضرورت جدی چنین مباحثی را درک نکرده‌اند و تصور می‌کنند در جامعهٔ ایرانی می‌توان تحولی بنیادین ایجاد کرد، ولی از امکانات محدود خود برای بسط تفکر انتقادی نسبت به اسلام و کهن‌الگوهای اخلاقی جامعه، و تقویت جریان بازاندیشی و جسارت پرسش‌گری آزاد بهره نجست.

در واقع می‌توان گفت که هنوز، نفس و ذات اسلام و مذهب به مثابه یک موضوع بحث و بررسی آزاد در میان جریان‌های فکری وارد نشده است؛ و تقریبن از پوزسیون تا اپوزسیون، از روشنفکر تا عامی، در یک فضای عمیقن دین‌خو و یک‌سویه و سطحی نفس می‌زنند، و نهایتن مشکلشان حکومت وقت و نوع اجرای اسلام، و قدرت داشتنِ تفسیر غیر مطلوبشان از اسلام است؛ یا در بهترین حالت انتظار دارند و می‌کوشند که یک حکومت سکولار و دموکراتیک از دل جامعه‌ای عمیقن ناتوان در تفکر انتقادی، و گرفتار انواع تابوهای غیرقابل بحث و کلیشه‌های فکری، بالا بیاید؛ و اژدهای اسلام و اسلام‌گرایی نیز، مثل مسیحیت که دینی با روح و خصائلی جدن متفاوت است، در کنج خانه و مسجد بخزد؛ زهی خیال باطل.


#یادداشت #زنان_و_اسلام
#نقد_قرآن #زنان #حقوق_زنان
#سعدی

🌾@Naqdagin
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 کابوسی به‌نام کودک‌همسری

🍂 بنا به گزارش مرکز آمار ایران، در سال ۱۴۰۲ حدود ۲۶ هزار دختر قربانی کودک‌همسری شدند. مژگان مولایی را در سن ۱۳ سالگی به خانه همسر فرستادند.


🗄 پست مرتبط
📺
روانکاویِ «کودک‌همسری»
📺 کودک‌همسری در اسلام
📻 «کودک‌همسری» در غرب و دوران قدیم
📕آناتومیِ یک خودکشی
.



#تجربه_زیسته #زنان #نقد_اسلام #کودک‌همسری #حقوق_کودک #اسلام #حکومت_اسلامی #حقوق_زنان #مردسالاری #پدرسالاری #حکومت_دینی #فقه #آخوند_شیعه



🌾 @Naqdagin
🍂 چند روز پیش آیسان اسلامی ویدیویی از سیمین پورمهر در دوبی بازنشر کرده و گفته اگر برادرش بود، سرش را می‌برید. مثل جیران، رومینا، ریحانه، مونا، آریانا، فاطمه، مبینا، هایده و ۱۸۶ زنی که در سال ۱۴۰۲ کشته شده‌اند. یک‌روز در میان زنی را به همان فرمانی که آیسان برای لشکر ده میلیونی‌اش صادر می‌کند، می کشند.

🍂 سیمین حق دارد که بترسد و در ویدیویی هراسان بگوید زن خوبی است و بگذارند زندگی کند. و کسی که فرمان قتل را داده، بگوید "عصبانی" شده و "کس‌شعر" گفته.

🍂 هراس سیمین و هزاران زنی که ضحاک ناموس هر دو روز جان‌شان را می‌گیرد، اندازه "عصبانی" بودم و "کس‌شعر" گفتم، بیشتر ارزش ندارد. مثل محسن نامجو که "یک نفسش اندازه شش ماه زندگی کسانی که از آزارجنسی او می‌گفتند ارزش داشت".

🍂 یکی از دنبال‌کنندگان این لمپن، گلشیفته فراهانی است. دنبال کردن چنین فردی، آن هم بین کمتر از صد نفر برگزیده، حتا قبل از انتشار ویدیوی فرمان زن‌کشی، به‌قدری فجیع است که برای ضد زن و هوادار لمپنیسم و خشونت علیه زنان دانستنِ او، کافی است.

🍂 گلشیفته مثل همیشه ساکت مانده تا آب‌ها از آسیاب بیفتد. نباید اجازه بدهیم هم از توبره لمپن‌ها برای معروف ماندن بخورد و هم با چند جمله زینتی از اعتبار زن زندگی آزادی بهره ببرد.

🍂 با این دنبال کردن و سکوت، حتا اگر علیه آیسان موضوع بگیرد، همچنان او را علیه زنان و حامی خشونت علیه زنان می‌دانم.

🍂 برای پاک کردن این لکۀ ننگ، باید از او برای ترویج خشونت و فرمان قتل در پلتفرمی با ده میلیون مخاطب،  شکایت کند و برای این کار، وقت و پول خرج کند. آن‌وقت می‌شود گفت اشتباهش در همراهی با خشونت علیه زنان و اعتباربخشی به فرمان‌ قتل ناموسی را پذیرفته و به اندازۀ توانش برای جبران خبطش گام برداشته‌است.

🍂 غیر این باشد، همراه با نام بردنش باید گوشزد کرد که او حامی خشونت علیه زنان است و حرف‌های دکوری‌اش پشیزی ارزش ندارد. نباید اجازه داد حامیان خشونت علیه زنان، به صف مبارزه‌مان نفوذ کنند. باید آنان را واداشت تا متناسب با خبطشان هزینه بدهند.

🍂 و رسوایی بزرگی برای مسیح علی‌نژاد خواهد بود اگر از پتانسیل معروف بودن و شبکه‌اش برای به دادگاه کشیدن فردی که فرمان زن‌کشی در آمریکا داده‌است، استفاده نکند. شما نمی‌توانی برای اوکراین و ونزوئلا کمپین کنی، اما از کنار فرمان زن‌کشی بلغزی و خودت را به ندیدن بزنی.

🏞 دربارۀ عکس؛ جیران چون عشق ولیعهد را داشت از شوهرش طلاق می‌گیرد و به دست جوانان "غیرت‌مند و باشرفِ" تبریز، سرش بریده می‌شود.

✍🏻 #مسعود_سلطانی


🗄 پست مرتبط
📺 جامعۀ ما پر از خشم است
📺 "همه دختران ایران؛ ناموس من هستند!"
#زنان #مطالعات_زنان #حقوق_زنان #زن‌کشی #گلشيفته_فراهانی #مسیح_علینژاد #سیمین_پورمهر #جیران #ناموس #قتل_ناموسی #خشونت_علیه_زنان #زن_زندگی_آزادی‌ #آیسان_اسلامی



🌾 @Naqdagin
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 ملکم خان: مردِ هزار چهرۀ تاریخ معاصر ایران (+)

🍂
میرزا ملکم خان ناظم‌الدوله، چهره‌ای پر رمز و راز در تاریخ معاصر ایران است. از روشنفکر اصلاح‌طلب تا متهم به فساد مالی، زندگی او پر از فراز و نشیب بود. در این ویدیو، به بررسی زندگی و افکار ملکم خان او پرداخته می‌شود: تحصیل در فرانسه و آشنایی با افکار مدرن،
تأسیس فراموش‌خانه و ترویج افکار اصلاح‌طلبانه، نقش در قرارداد رویتر و اخراج از سفارت ایران در لندن، انتشار روزنامۀ قانون و تأثیر آن بر افکار عمومی.


.


#آینه_تاریخ #سیاست #نقد_روشنفکران #قاجار #تاریخ_ایران #تاریخ #تاریخ_معاصر #حقوق_زنان #روشنفکر #روشنفکری #مشروطه #مشروطه‌خواهی #تجدد #مدرنیسم #مدرنیته #توسعه #روزنامه #روزنامه‌نگار #روزنامه_قانون #میرزا_ملکم‌خان #فراموش‌خانه #فراماسون #فراماسونری #ایران #غرب



🌾 @Naqdagin
📺 مغالطۀ زمان‌پریشی و چپِ ۵۷ی

🎙 دکتر #اکبر_سلطانی

🍂 مغالطه زمان‌پریشی، یکی از رایج‌ترین خطاهای شناختی هست که می‌تونه درک ما رو از تاریخ تحولات اجتماعی دچار خطا کنه. این مغالطه زمانی اتفاق می‌افته که ما دستاوردها و ارزش‌های گذشته رو با استفاده از معیارها و دانش امروزمون قضاوت می‌کنیم و شرایط خاص اون دوران رو نادیده می‌گیریم.
مثلا فرض کنید عملکرد یه کامپیوتر دهه ۱۹۷۰ که در زمان خودش پیشرو بوده، با قدرت پردازش یه ابررایانه امروزی مقایسه کنیم، بدون اینکه محدودیت‌های تکنولوژیک ساخت اون دستگاه رو تو زمان خودش در نظر بگیریم.


🍂 بطور خاص این اشتباه تو تحلیل تاریخ ایران خیلی رایج هست و باعث میشه نتونیم درک درستی از مسائل سیاسی و اجتماعی داشته باشیم. با این حال، با یادگیری تفکر انتقادی و افزایش سواد رسانه‌ می‌شه این نوع مغالطه رو تشخیص داد و درک درست‌تری از مسائل امروز مثل حقوق زنان و موضوع سوادآموزی پیدا کرد.

🔺پی‌نوشتِ نقدآگین:


🍂 از موضعِ نقد اسلام، و ادیان لازم است یادآوری‌ کنیم که نقد طرح شده در ویدیو بر سخنان علی علیزاده (علیز، چپ محور مقاومتی، که سردبیر یک رسانۀ حکومتی مدعی مزدبگیریِ ماهیانه ۲۵۰۰ پوندی او از حکومت شده‌بود)، که به درستی بر مغالطه زمان‌پریشی در تحلیل تاریخ اجتماعی تأکید می‌کند، ضرورتاً بر هرگونه نقدی که بر اسلام وارد می‌شود، قابل تعمیم نیست؛ هرچند بعضا برخی از ناقدانِ اسلام بدان می‌لغزند.

🍂 این مغالطه، بیشتر در ارزیابیِ اشتباه و سوگیرانۀ عملکرد انسانی و دستاوردهای اجتماعی-سیاسی یک دوران خاص رخ می‌دهد؛ اما زمانی که پای ادعای وحیانیت، کلام خدا بودن قرآن، و ابدی بودن احکام دین محمد به میان می‌آید، معیار سنجش تغییر می‌کند. این مفاهیم، مدعی منشأ الهی و فراتر از زمان هستند و خود را مقید به تحولات بشری نمی‌دانند. بنابراین، نقد بر این ادعاها، نه از منظر قضاوت گذشته با معیارهای امروز (که مغالطه زمان‌پریشی است)، بلکه از منظر انطباق‌پذیری یک متن و احکام "ابدی" با واقعیات متغیر و پیشرفت‌های اخلاقی، علمی و اجتماعی بشر صورت می‌گیرد.

🔺به عبارت دیگر، چالش بر سر این نیست که آیا مثلاً قانون و سنت و عرفِ ۱۴۰۰ سال پیشِ مذکور در قرآن و حدیث مناسب زمان خود بوده یا نه، بلکه این است که آیا قانون و سنت و عرفی که مدعیِ ابدیت و کلام خدا و کلیدِ رستگاری و سعادتِ جامعِ دنیوی و اخروی‌ست، می‌تواند در هر زمان و مکان، پاسخگوی نیازها و ارزش‌های انسانی باشد و با عقل و اخلاق جهانی همخوانی داشته باشد یا خیر، و اگر چنین نیست، نفسِ ادعایِ نامدلل و سترگِ الهی‌بودن و ابدی بودنِ آن دین است که نقض می‌شود.

🍂 این تمایز اساسی، سنگ بنای هر نقد علمی و هرگونه ارزیابی عقلانی از ادعاهای دینی است. نادیده‌گرفتن این تفاوت، باعث خلط مبحث می‌شود و راه را برای پاسخ‌های سطحی و دور از حقیقت می‌گشاید. کسانی که هرگونه نقد بر آموزه‌های دینی را با «مغالطه زمان‌پریشی» یکسان می‌دانند، یا عامدانه می‌خواهند از پاسخگویی شانه خالی کنند یا خود هنوز به عمق این تمایز واقف نیستند. بحث بر سر این نیست که "آن‌ها در ۱۴۰۰ سال پیش چگونه بودند؟" بلکه بر سر این است که "این آموزه‌های مدعی ابدیت، امروز و فردا در کجای جهان ایستاده‌اند؟" و آیا می‌توانند در برابر آزمون‌های سخت علم، اخلاق و عقلانیت مدرن سربلند بیرون بیایند یا خیر. این چالش، نه یک ایراد تاریخی، که یک پرسش فلسفی و وجودی درباره اعتبار مستمر ادعاهای فرازمانی است.

.


#تفکر_انتقادی #چپ_ایرانی #مغالطه #مغلطجات #زمان_پریشی #حقوق_زنان #سواد_رسانه‌ #تاریخ_ایران #نقد_اسلام



🌾@Naqdagin