نقدآگین
12.2K subscribers
3.82K photos
3.36K videos
93 files
9.05K links
«حقیقت، خواستار نقد است؛ نه مدح»
— بررسی پدیدارهای فرهنگی با رویکردی انتقادی

🔗 نقدآگين در پلتفرم‌ها:
t.me/Naqdagin/6435

👥 دعوت به مناظره در نقدآگین:
t.me/Naqdagin/11747

📌پیشنهاد ترجمه، مقاله، مطلب:
t.me/Naqdagin/15660

⚡️توضیح ضروری:
t.me/Naqdagin/6
Download Telegram
📘قطعیتی که از دست برفت و پذیرفته شد!
(۲/۲)
✍🏻 #علی_صاحب‌الحواشی

🍂 ما در جهان‌های پیرامونی اروپا، که مدرنیته را به‌صورت "تجدد" دریافت کردیم، نیز نخست عدم‌قطعیتی که "علم" داشت را از بیخ‌وبن فهم نکردیم و "علم" را ملازم با قطعیت دانستیم؛ آنگاه به‌تدریج شروع به فهم‌ بن‌مایه بافتاریِ نبودِ قطعیت در علم شدیم و بدان تمکین نمودیم.

🍂 چنین شد که انسان برای نخستین‌بار در تاریخ طولانی‌اش، درکی نو و بی‌سابقه از "باور" و از زیستن در جهانی از امکان‌ها یافت. حالا دیگر هر "باوری" عاری از قطعیت بود؛ بجایش حوزه‌ای از احتمالات بود که در میان گزینه‌های آن، یکی بیش از همه محتمل بود و (عجالتاً) "حقیقت" فرض گرفته می‌شد؛ حقیقتی که ممکن بود بعداً بدل به "ناحقیقت" گردد. پذیرش این تلقی از معرفت، انسان طرازِ نویی را به‌بار آورد که هرچند او انسان پیشامدرن را می‌فهمید، ولی این یکی عاجز از فهم او بود.

🍂 این انسان طراز نو، "ایمان" نداشت؛ چه جای ایمان آنگاه که قطعیتی نباشد، و نتواند که باشد؟! همین‌ هم شد که الاهیدانان مسیحیِ (غالبا پروتستان) عصر مدرن، "ایمان" را به "امید" تحویل کردند؛ سورن کیرکگارد سرخیل ایشان بود. اما ایمان‌ دینی، تنها وجه ناچیزی از آن "وضعیت روانی" نو بود که حاصل آمد و انسان را آموخت تا در میانۀ مه تردیدها و عدم‌قطعیت‌ها سَر کند. این نوع سَر کردن - که آزاردهنده و اضطراب‌آفرین نباشد - مشخص‌کنندۀ یکی از عمده‌ترین مولفه‌های بودن و زیستن در ساحت مدرن است؛ و در عین حال، برخلاف مغلطه‌افکنی پست‌مدرن‌ها، نه "نسبی‌گرایی" است و نه "امتناع معرفت".

🔺این یک ایستاِر روانی/عقلانیِ گشودگی بر "امکان خبط و خطا در تشخیصِ حقیقت"، نه صرفاً در عرصۀ فردی، بلکه عمدتا در میدانِ اجتماعی‌ست که نهاد علم نمایندگی‌اش می‌کند. انسان مدرن این گشودگی را دارد، ولی انسان پیشامدرن فاقد آن است و از آن گریزان است. حالا ما دو گونه انسان‌ داریم! روند پیش‌رو به نفع بقای یکی و زوال آن دیگری‌ست. آن "تکامل فرهنگی" گونۀ انسان که گفته می‌شود، همین است.


.


#فلسفیدن #نقد_ادیان #فلسفه #عدم_قطعیت #اسپینوزا #دکارت #افلاطون #ارسطو #پوپر #کارل_پوپر #علم #منطق #مدرنیته #مدرنیسم #اسطوره #ادیان #دین #ایمان #تفکر_انتقادی #شکاکیت #فلسفه_معاصر



🌾@Naqdagin | @sahebolhavashi
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 ملکم خان: مردِ هزار چهرۀ تاریخ معاصر ایران (+)

🍂
میرزا ملکم خان ناظم‌الدوله، چهره‌ای پر رمز و راز در تاریخ معاصر ایران است. از روشنفکر اصلاح‌طلب تا متهم به فساد مالی، زندگی او پر از فراز و نشیب بود. در این ویدیو، به بررسی زندگی و افکار ملکم خان او پرداخته می‌شود: تحصیل در فرانسه و آشنایی با افکار مدرن،
تأسیس فراموش‌خانه و ترویج افکار اصلاح‌طلبانه، نقش در قرارداد رویتر و اخراج از سفارت ایران در لندن، انتشار روزنامۀ قانون و تأثیر آن بر افکار عمومی.


.


#آینه_تاریخ #سیاست #نقد_روشنفکران #قاجار #تاریخ_ایران #تاریخ #تاریخ_معاصر #حقوق_زنان #روشنفکر #روشنفکری #مشروطه #مشروطه‌خواهی #تجدد #مدرنیسم #مدرنیته #توسعه #روزنامه #روزنامه‌نگار #روزنامه_قانون #میرزا_ملکم‌خان #فراموش‌خانه #فراماسون #فراماسونری #ایران #غرب



🌾 @Naqdagin
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 کتابِ «انسانِ غیرعقلانی» (+)

🎙#مصطفی_ملکیان

🔸بسیاری این کتاب را دقیق‌ترین تعریفی از فلسفۀ اگزیستانسیال می‌دانند که تاکنون به رشتۀ تحریر درآمده‌است. ویلیام برت با قلمی صریح و شیوا، از دغدغه‌های قرن بیستم سخن می‌گوید: دوره‌ای که پیش از آن عدم عقلانیت و پوچی هرگز چنین در هم نتنیده بودند و هرگز خطری چنین ویرانگر وجود بشر را تهدید نکرده بود، وجودی که انسان حتی معنایش را نمی‌فهمد.

🔸انسان غیرعقلانی با پی‌گرفتن ریشه‌های اگزیستانسیالیسم در یونان باستان، عبرانیت، و مسیحیت آغاز می‌شود و به بازتابِ آن در هنر، ادبیات، موسیقی، و فلسفۀ روزگار حاضر می‌پردازد. جانِ کلام کتاب، تبیین دیدگاه‌های نخستین و برجسته‌ترین اگزیستانسیالیست‌ها – کی‌یرکگور، نیچه، هایدگر، و سارتر – و از این رهگذر، ارائۀ تعریفی به‌غایت روشن و درخشان از اگزیستانسیالیسم و تأثیرگذاری آن است.


🗄پست مرتبط
📻خدا مرده است؟ (۱)
.


#معرفی_کتاب #نقد_کتاب #فلسفیدن #فلسفه #اگزیستانسیالیسم #هیوم #پاسکال #سارتر #کامو #راسل #برتراند_راسل #بمب_اتم #اگزیستانسیالیست #عقلانیت #مدرنیسم #نیچه #مرگ_خدا



🌾@Naqdagin
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 اهمیتِ «گاهان» در ایران‌شهر (۲) (+)
— مرگ در نگاه زرتشت و ایران باستان (اسطوره‌شناسیِ عواطف و هیجان‌ها و ارزش‌گذاری رنج و لذت در ادیان)

🎙دکتر #شروین_وکیلی

نگاه به مرگ و شادی در اسلام و زرتشتیت چه تفاوت‌هایی دارد؟ چرا «مرگ حق است» پس از اسلام ظهور یافت؟ تغییر نگاه به مرگ در پیش و بعد از اسلام چگونه بوده‌است؟ ایرانیان پیش از اسلام به مرگ چه نگاهی داشتند؟

یهوه [که الله از روی آن گرته‌برداری می‌شود توسط اعراب] یک خدای خشمگینِ ویرانگری‌ست اساسا. با احترام به هموطنان کلیمی، به‌نظر من، پیروی از خدایی که رفتارش غیراخلاقی‌ست، غیراخلاقی‌ست. من معتزلی‌ام و نه اشعری.


📻 فایل صوتی فشرده (اینجا)


.


#ایران #اسطوره‌شناسی #فلسفیدن #گاهان #نقد_ادیان #گاتاها #الهیات #امر_قدسی #ادیان #تاریخ_ادیان #دین‌شناسی #مرگ #حماسه #زندگی #معنای_زندگی #قیامت #آخرت #آخرالزمان #میترائیسم #اهورامزدا #اهریمن #جمشید #فریدون #سیاوش #عاشورا #بهرام_چوبین #مسیح #مسیحیت #اوستا #زرتشتی #زرتشت #افلاطون #شهادت #شهادت‌طلبی #بودا #ایرانشهری #ایرانشهر #مانی #مانویت #بودیسم #نیچه #مولوی #غزالی #عشق #مدرنیسم #ابن_تیمیه #فلسفه_سیاسی



🌾 @Naqdagin
اهمیتِ گاهان در ایران‌شهر ۲
@Naqdagin
🎧 اهمیتِ «گاهان» در ایران‌شهر (۲) (+)
— اسطوره‌شناسیِ عواطف و هیجان‌ها و ارزش‌گذاری رنج و لذت در ادیان

🎙دکتر #شروین_وکیلی

نگاه به مرگ و شادی در اسلام و زرتشتیت چه تفاوت‌هایی دارد؟ چرا «مرگ حق است» پس از اسلام ظهور یافت؟ تغییر نگاه به مرگ در پیش و بعد از اسلام چگونه بوده‌است؟ ایرانیان پیش از اسلام به مرگ چه نگاهی داشتند؟

یهوه [که الله از روی آن گرته‌برداری می‌شود توسط اعراب] یک خدای خشمگینِ ویرانگری‌ست اساسا. با احترام به هموطنان کلیمی، به‌نظر من، پیروی از خدایی که رفتارش غیراخلاقی‌ست، غیراخلاقی‌ست. من معتزلی‌ام و نه اشعری.



.


#ایران #اسطوره‌شناسی #فلسفیدن #گاهان #نقد_ادیان #گاتاها #الهیات #امر_قدسی #ادیان #تاریخ_ادیان #دین‌شناسی #مرگ #حماسه #زندگی #معنای_زندگی #قیامت #آخرت #آخرالزمان #میترائیسم #پل_صراط #اهورامزدا #اهریمن #جمشید #فریدون #ضحاک #سیاوش #عاشورا #بهرام_چوبین #مسیح #مسیحیت #اوستا #زرتشتی #زرتشت #افلاطون #شهادت #شهادت‌طلبی #انتحاری #بودا #ایرانشهری #ایرانشهر #مانی #مانویت #بودیسم #نیچه #مولوی #غزالی #عشق #مدرنیسم #ابن_تیمیه #طالبان #فلسفه_سیاسی



🌾 @Naqdagin
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📺 میشل فوکو و پست مدرنیسم (+)


⌚️فهرست زمانی - اهم مطالب

0:00 میشل فوکو در ایران
1:10 سرگذشت فوکو
6:49 کتاب «انضباط و تنبیه» فوکو
13:14 مدرنیته و پست مدرنیسم
16:45 کتاب «جنون و تمدنِ» فوکو
.


#فلسفیدن #سیاست #تاریخ_فلسفه #پست_مدرنیسم #مدرنیسم #نیچه #فوکو #میشل_فوکو #قدرت



🌾 @Naqdagin
📺 پیام پنهانِ ماکیاولی؛ پدر مدرنیته و انقلابی خاموش
— مصاحبه با هاروی منسفیلد (فیلسوف و نظریه‌پرداز سیاسی برجسته آمریکایی، استاد ممتاز دانشگاه هاروارد)
(۲/۲)
🔺به طور خلاصه، علم مدرن با تمرکز بر "علل کارآمد" و "حقیقت تأثیرگذار"، به دنبال فهم تأثیرات و نتایج است، نه اهداف یا نیات. این رویکرد، جهان مدرن را به سمت "کنترل عقلانی" سوق داد.

🔶 تأثیر ماکیاولی بر سیاست مدرن

🔻ماکیاولی مفاهیم کلیدی را در سیاست مدرن پایه‌گذاری کرد که امروزه بدیهی به نظر می‌رسند:

📌 اولویت سیاست خارجی:
ماکیاولی معتقد بود که سیاست خارجی که مبتنی بر رقابت و ضرورت است، باید بر سیاست داخلی غلبه کند. او حتی روابط داخلی یک ملت را به روابط خارجی تشبیه می‌کند، زیرا معتقد است شهروندان یک ملت را نباید به عنوان دوستان ابدی در نظر گرفت، بلکه باید آنها را به عنوان دشمنان بالقوه شناخت.

📌 قدرت اجرایی و غیرمستقیم: قدرت موثر، قدرتی است که پنهان و غیرمستقیم باشد. شهریار به جای اینکه مستقیماً دستور دهد، خود را به عنوان مجری اراده قدرت‌های بالاتر (مانند مردم یا خدا) معرفی می‌کند. این ایده، اساس "قدرت اجرایی" مدرن و "حکومت غیرمستقیم" است.

📌 مفهوم توطئه: ماکیاولی به‌شدت به توطئه معتقد بود و به همین دلیل طولانی‌ترین فصل‌های "شهریار" و "گفتارها" را به توطئه اختصاص داده است. او معتقد بود آنچه در سیاست آشکار است، نمایشی از یک قدرت پنهان است که در پشت صحنه عمل می‌کند. این طرز تفکر، اساس مدیریت و "قدرت پشت پرده" در جهان مدرن را تشکیل می‌دهد.

🔶 نقد به مدرنیته: از شکوه تا مادی‌گرایی

🍂 با این حال، منسفیلد در پایان می‌گوید که اگر ماکیاولی امروز زنده بود، شاید از میراث خود ناامید می‌شد. زیرا مدرنیته‌ای که او بنیان گذاشت، به جایی رسید که هدف غایی انسان‌ها را نه در "شکوه" (glory)، بلکه در "ثروت" و "رفاه مادی" خلاصه کرد. فیلسوفان لیبرال پس از ماکیاولی، مانند هابز، لاک و آدام اسمیت، برای کاهش خشونت و جنگ، عطش انسان‌ها برای کسب قدرت سیاسی را به سوی «کسب ثروت اقتصادی» سوق دادند. نتیجه این تحول، ظهور جامعه‌ای بورژوایی و خودخواه است که به گفته توکویل، انسان‌ها را به افرادی خودشیفته و بی‌مایه تبدیل می‌کند.

🍂 منسفیلد در نهایت ماکیاولی را به دلیل اینکه ما را به ضرورت و واقعیت بازمی‌گرداند، تحسین می‌کند و آن را پادزهری برای خودکامگی مدرنیته می‌داند. اما او خود را ماکیاولی‌گرا نمی‌داند و معتقد است که نهایتاً باید به "فضیلت کلاسیک" بازگشت که تعادل بهتری میان خیر و ضرورت برقرار می‌کند. به عبارت دیگر، ماکیاولی با حمله به فضیلت کلاسیک، در نهایت ما را به قدردانی از آن سوق می‌دهد.


🔻شمشیرِ محمد و عقدۀ علی بر گردنِ حسین و ایرانیان
6️⃣ سنجشِ خردِ سیاسیِ حسین
عملکردِ امامِ سوم: مبطلِ ایدۀ «حقّ الهیِ ولایت»
🔻پادکستِ خلاصۀ مقاله:
6️⃣ سنجشِ خردِ سیاسیِ حسین
عملکردِ امامِ سوم: مبطلِ ایدۀ «حقّ الهیِ ولایت»

.


#فلسفیدن #سیاست #فلسفه_سیاسی #علوم_سیاسی #ماکیاولی #مدرنیسم



🌾 @Naqdagin