📺 ماتریالیسم و الهیات - قسمت اول

▪️بخشی از #درس‌گفتارِ #اسلاوی_ژیژک در دانشگاه EGS که تأملاتی‌ست پیرامون #روانکاویِ فرهنگ و جوامع، و بطور خاص دربارهٔ مضامین بنیادی #مسیحیت و #اسلام و #یهودیت، و ماهیت حقیقی مسئلهٔ آن‌ها در متون مقدس این ادیان.

🔸ژیژک در قسمت اول با برجسته‌ساختن همزمانی عجیب دو پدیده شروع می‌کند: ظهور بنیادگرایی دینی به‌همراه #ماتریالیسم تقلیل‌گرا و مبتذلی که داوکینز و دنت و... نمایندهٔ آن است و دین را به‌طور کلی پدیده‌ای غیراخلاقی و ابلهانه به حساب می‌آورد.

🔸او سپس سراغ سخنان جنجالی پاپ بندیکت شانزدهم دربارهٔ خشونت اسلام در سال ۲۰۰۶ می‌رود و راجع به رابطهٔ مسیحیت و اسلام با عقلانیت نظرورزی‌هایی تحریک‌برانگیز انجام می‌دهد که حول این مسائل است:

❓منظور پاپ از عقلانیتی که از آن سخن می‌گوید و بر این باور است که پیوندی ذاتی با خدای یهودی-مسیحی دارد، چیست؟ آیا اسلام واقعاً چنانکه پاپ فکر می‌کند دینی غیرعقلانی‌ست؟ منطق اسلام و مسیحیت چه تفاوتی دارد؟ نقش کلیدی الهیات مسیحی در پیدایش علم مدرن چه بوده؟ و...

#ترجمه
@philosophyinthetoilet

.


#فلسفیدن #نقد_ادیان #نقد_اسلام #دین‌شناسی

➖➖➖

🌾@Naqdagin

📺 ماتریالیسم و الهیات - قسمت دوم
— ژیژک و یهودیت یا خداناباوری یهودی

🔸#اسلاوی_ژیژک پس از مقایسهٔ سخنان #محمود_احمدی‌نژاد با دیدگاه پاپ، یک فرض تحریک‌برانگیز مطرح می‌کند:

❓اگر این مسیحیت باشد که به‌اندازهٔ کافی عقلانی نیست، چه؟ آیا منطق متفاوت اسلام یعنی استثناءناپذیری، باعث نمی‌شود که اسلام براستی دین عقلانیت باشد، حتی اگر بحث از عقلانیتی از جنس فیزیک کوانتوم باشد؟!

🔸ژیژک منطق بنیادی #مسیحیت را با الهیدان محبوبش چسترتون توضیح می‌دهد، منطقی که مبتنی‌ست بر «قانون کلی عقلانی و استثنای غیرعقلانی بنیادگذارش».

🔸سپس به کتاب ایوب ارجاع می‌دهد و نشان می‌دهد که چگونه با خدای ایوب می‌توان از محدودیت‌هایی که این منطق دارد گذر کرد:

ایوب برخلاف ۳ دوست توجیه‌گری که به عیادت او آمده بودند و می‌کوشیدند تسلی‌اش بدهند، مطلقاً بر بی‌معنایی مصیبتش تأکید دارد و چنانکه در گفت‌وگوی پایانی کتاب می‌بینیم، خدا نیز موافقتش را با ایوب اعلام می‌کند و به‌تعبیری، خود خدا نیز لحظه‌ای کفر می‌گوید و خداناباور می‌شود.

#ترجمه
@philosophyinthetoilet

.


#فلسفیدن #نقد_ادیان #نقد_اسلام #نقد_مسیحیت #ایوب #بایبل #ماتریالیسم

➖➖➖

🌾@Naqdagin

📺 ماتریالیسم و الهیات - قسمت سوم

▪️بخشی از #درس‌گفتارِ #اسلاوی_ژیژک در دانشگاه EGS که تأملاتی است پیرامون #روانکاوی فرهنگ و جوامع، و به‌طور خاص دربارهٔ مضامین بنیادی #مسیحیت و #اسلام و #یهودیت، و ماهیت حقیقی مسئلهٔ آن‌ها در متون مقدس این ادیان.

🔸ژیژک در این قسمت به پیوند علم مدرن با خدایی می‌پردازد که بنا به تعبیر چسترتون، در گفت‌وگوی پایانی خدا با ایوب، از چیزهایی که خودش آفریده دچار حیرت شده‌است و همه‌جا یک استثناء می‌بیند.

🔸علم مدرن به‌گفتهٔ ژیژک منطقی زنانه دارد و فیزیک کوانتوم مثالی بارز به دست می‌دهد از یک الگو برای اندیشیدن به واقعیتی که ناتمام است. او می‌کوشد این نکته را با مفهوم لکانی «نه-همه» روشن‌تر کند و برای نشان‌دادنِ تفاوت منطق زنانه و مردانه، مثالی از تفاوت دریدا و دلوز می‌آورد، و همچنین مثال‌هایی از هایدگر، آدورنو و هورکهایمر، آگامبن، پاپ ژان پل دوم، و...


#ترجمه
@philosophyinthetoilet

.


#فلسفیدن #نقد_ادیان #نقد_یهودیت #لکان #لاکان #یهودیت #ایوب #بایبل #علم_مدرن #ماتریالیسم

➖➖➖

🌾@Naqdagin

📺 ماتریالیسم و الهیات - قسمت چهارم

▪️بخشی از #درس‌گفتارِ #اسلاوی_ژیژک در دانشگاه EGS که تأملاتی است پیرامون #روانکاوی فرهنگ و جوامع، و به‌طور خاص دربارهٔ مضامین بنیادی #مسیحیت و #اسلام و #یهودیت، و ماهیت حقیقی مسئلهٔ آن‌ها در متون مقدس این ادیان.

🔸ژیژک در پایان بحث خود به ابتدا بازمی‌گردد و از ماتریالیسم راستین پرس‌وجو می‌کند: آموزهٔ ماتریالیستی یهودیت، همچنان که پیشتر دربارهٔ مسیحیت دیدیم، «مرگ ایدهٔ خدا» به‌مثابهٔ «ضمانت‌کنندهٔ غایی معنا»ست؛ از همین روست که مسیح را باید به‌مثابهٔ تکرار ایوب فهم کرد.

🔸این بحث با مقایسهٔ ساختار کتاب ایوب با ساختار رؤیای معروف فروید، یعنی «رؤیای تزریق ایرما» و اشاره به سطح صفر ایدئولوژی پایان می‌یابد، همان سطحی که تنها با مقاومت در برابر آن است که می‌توان از عهدهٔ دشواری اندیشیدن به هستی‌شناسی گشوده و ناتمامی برآمد که پیش روی ماست.

#ترجمه
@philosophyinthetoilet

.


#فلسفیدن #نقد_ادیان #نقد_مسیحیت #یهودیت #ایوب #بایبل #فروید #ماتریالیسم

➖➖➖

🌾@Naqdagin

خطبه‌خوانی بی‌سابقۀ امام جمعۀ رامسر با «داس و تبر» علیه اسرائیل و آمریکا

📘ما گروگان‌های دلقکانِ مردم‌فریب

✍🏻 #محمود_کریمی

🍂 سوال این‌جاست که چرا نمی‌خواهید؟ چرا اگر می‌توانید اسرائیل را محو کنید، کار را یکسره نمی‌کنید و نیم‌قرن به‌شکل شبانه‌روز فقط شعار و شعار و شعار می‌دهید و مغز ما مردم را می‌خورید؟ پس نمی‌توانید، و در نماز‌-جمعه‌ها دروغ تحویلِ خلق می‌دهید، اما «تبر و داس» اگر حلّال مشکلاتِ تاریخی-سیاسی بود، امروز غزه و لبنان و یمن این‌چنین شخم زده نمی‌شدند و حسن نصرالله و دیگر رهبران حزب‌الله و حماس زنده‌بودند.

🍂 شما هم اگر ذره‌ای شرف برایت باقی مانده و تمام وجودت را دروغ و شعار و فریب و حبّ جاه و مقام و مال نگرفته، همین الان بلند شو و به وظیفۀ اسلامی‌ات عمل کن و به لبنان برو و با «داس و تبر» و هر چه داری بجنگ و کار را یکسره کن! ولی نمی‌روی، چون تمام وجودت دروغ و دنیاطلبی‌ست، یا از لحاظِ قوۀ تحلیل، زیر متوسط جامعه تشریف داری و صرفا زبانت کار می‌کند و معاشت با زبانت جلو می‌رود، نه مغزت.

🍂 بجای دشمنی کور، که خاکش به چشم مردم ایران و لبنان و فلسطین و یمن می‌رود و باعث فقر و بی‌خانمانی و مرگ و یتیم و بیوه ساختنِ نسل‌های بیشتری می‌شود، بکوشید برای خدا هم شده ذره‌ای از تجاربِ تراژیکِ تکرارشونده بیاموزید و مغز خود را بکار بگیرید و به‌دنبالِ رابطه‌ای معقول و منطقی با جهان باشید و مطالباتِ دیگر ملت‌ها را (بعد از پاسخ به مطالبات اولیۀ مردم خودتان!) نیز از طریق دیپلماتیک و مثل سایر کشورهای مسلمان و غیرمسلمان پیش ببرید؛ مثل ترکیه، عربستان، پاکستان، امارات، آذربایجان، مالزی و...، و از جیبِ خلق، اینقدر دزدی‌های بزرگ نکنید برای خیالاتی که توانش را در عمل ندارید و خود نیز به این ناتوانی آگاهید. مطمئن باشید که با فریادهای گوش‌خراشِ پیاپی، ابر-دزدی‌هاتان از جیبِ این خلقِ زیر-خط‌ّفقر-نگه‌داشته‌شده، از یادها نمی‌رود؛ عمرها و استعدادها و امیدهایی که ذبح کردید برای شهوت سخنرانی‌ (بعنوان تنها هنرتان) و لحظه‌ای دیده‌شدن، از یادها نمی‌رود.

🍂 با قیل‌وقال برای کسب شهرت داخلی و گرفتن عواید دنیویِ حاصل از امامت جمعه، که هیچ عملِ متناسبی با سخنانتان نیز از خود بروز نمی‌دهید، بهترین خوراک را به جناحِ تندروی اسرائیل و رسانه‌های صهیونیستیِ دنیا می‌رسانید تا ارتش اسرائیل، بیشتر و بیشتر بکشد و شخم بزند، و راه‌حلّ دو-دولتی را هرچه بیشتر از دسترسِ حتی خیال‌ِ مردمان منطقه و جهان نیز دور کند. خادمانِ اسرائیل به‌معنای دقیقِ کلمه شما هستید؛ وقتی قیافۀ بربروار و ابلهانه از مدافعانِ حقوقِ فلسطین نشان می‌دهید، یعنی به مظلوم‌نماییِ اسرائیلی‌ها بیشترین خوراک را می‌رسانید و اعتماد به نفس‌شان را بیشتر می‌کنید و حمایتِ غرب از اقداماتِ اسرائیل را بیشتر و سهل‌تر می‌کنید. اگر بی‌خردیِ شما و مداخلات غیرمسئولانه‌تان نبود، امروز چند ده‌هزار انسان بی‌گناه از اهالی غزه زنده بودند، و یک میلیون و نهصد هزار انسان دیگر نیز بی‌خانمان و بی‌کار و بی‌کس و آواره و دچارِ انواع ترومایِ ویرانگر نشده‌بودند. اگر تنها ذره‌ای درک از حجمِ رنجِ این تک‌انسان‌ها و تعدادِ بس هولناک‌‌شان داشتید، و به تاثیرِ نوعِ مواجهه‌تان در رنج‌افزاییِ فلسطینی‌ها و لبنانی‌ها و یمنی‌ها (ایرانیان را باز فاکتور می‌گیریم که این همه تحریم و رکود و تورم، ریشۀ اصلی‌اش در همین بی‌سیاستی و بی‌کیاستی داشته) می‌اندیشیدید، این‌گونه بی‌محاسبه دهان باز نمی‌کردید.

.


#حکومت_اسلامی #آخوندیسم #لبنان #فلسطین #محور_مقاومت #اسرائیل #غرب‌ستیزی

➖➖➖

🌾@Naqdagin

📺 فرایندِ تغییر در جامعه (+)
— خلاصۀ کتابِ «تغییر» از دیمون سنتولا

🔸چطور ایده‌ها و رفتار‌ها در سطح یک جامعه همه‌گیر می‌شن؟ جامعه چطور رفتار و نظرش رو دربارۀ موضوعی تغییر می‌ده؟ چطور این تغییر روش همه‌گیر می‌شه؟ کتاب می‌گه بیشترین تاثیر مال آدم‌های معمولیه.

⌚️فهرست زمانی - اهم مطالب
0:00 خلاصه کتاب تغییر
0:59 چرا این کتاب؟
1:44 توزیع ایده ویروسی نیست
2:13 کار تبلیغاتچی‌ها چیه
4:28 بازی آنلاین second life
6:30 روند اجتماعی تغییر
8:42 جامعه‌شناسی اعتراضات دیوار برلین
10:13 توییتر در انقلاب مصر
12:45 علم شبکه در جامعه‌شناسی
13:17 نفوذ شبکه روابط اجتماعی
17:53 تفاوت انتشار اطلاعات و رفتارها
21:42 انتشار ساده و پیچیده
22:57 مقاومت در برابر تغییر
24:43 انتشار پیچیده است
25:30 مدهای لباس جدید
25:42 هیجان اعتراض‌های اجتماعی
26:33 ماندگاری رفتارهای اجتماعی
27:29 ارتش انگلستان در جنگ جهانی دوم
29:49 پیشگیری از بارداری در کره جنوبی
31:15 استراتژی‌های تغییر موفق
33:02 تغییر روش فکر کردن

.


#جامعه #خلاصه_کتاب #نقد_کتاب #کتاب #اجتماعی #توییتر #دنیای_مدرن #جنبش_اجتماعی #جامعه‌شناسی

➖➖➖

🌾@Naqdagin

📺 گفت‌وگوی اختصاصی با بهرام بیضایی (+)

🍂 قسمت اولِ نمایشِ «داش‌آکُل به گفته‌ٔ مرجان» تازه‌ترین اثر بهرام بیضایی، چهره شناخته‌شدۀ ادب و فرهنگ و هنر ایران با حمایت مرکز مطالعات ایرانشناسی دانشگاه استنفورد در روزهای ابتدایی مهرماه ۱۴۰۳ در سالن رودای شهر برکلی ایالت کالیفرنیای آمریکا به روی صحنه رفت.

🍂 این نمایشِ داستانِ کوتاهِ معروفِ «داش‌آکل» نوشتۀ صادق هدایت را رویکردی تازه و از نگاه شخصیت مرجان روایت می‌کند.

🍂 نمایشِ «داش‌آکُل به گفتۀ مرجان» را می‌توان یکی از صریح‌ترین آثار بهرام بیضایی در کارنامه‌اش دانست که در آن بیش از هر چیز، زمینه‌های اجتماعیِ وقوع داستان و نقش انتقادی شخصیت‌هایی چون امام‌جمعه و متشرعان مذهبی برجسته شده‌است.

🍂 بهرام بیضایی در گفت‌وگویی با رادیو فردا توضیحاتی دربارۀ نوشتن و اجرای نمایشنامه «داش‌آکُل به گفته‌ مرجان» و شخصیت‌های آن داد؛ ازجمله دربارۀ نگاه انتقادی به شخصیت امام‌جمعه در این نمایش گفت:

«آنها همیشه در قدرت بودند. هرگز نبوده که در ضعف باشند. با شست وشوی مغزی یک ملت، عملا همیشه در قدرت ماندند».

«به اسم‌ها نگاه کنید! چند تا اسم داریم با این پیش‌وندِ «غلام» [و «عبد»] (غلام‌علی، علام‌رضا، عبدالعلی و..)؟ ما یک‌مشت بندۀ مطیعیم، که فقط در چارچوبی که جلوی‌مان گذاشته‌اند، فکر می‌کنیم. صادق هدایت کمی از این چارچوب بیرون آمد».

.


#مصاحبه #صادق_هدایت #آخوندیسم #ادبیات #نمایش #ادبیات_نمایشی #نمایش‌نامه #نمایش #داستان #داستان_کوتاه #تئاتر #بهرام_بیضایی

➖➖➖

🌾@Naqdagin

📺 داش آکُل به‌گفتۀ مرجان (Source)
— برشی از اجرای قسمت اول نمایش

🍂 تازه‌ترین اثر #بهرام_بیضایی، با حمایت مرکز مطالعات ایران‌شناسی دانشگاه استنفورد در نخستین روزهای مهرماه ۱۴۰۳ در سالن رودای شهر برکلی ایالت کالیفرنیای آمریکا به روی صحنه رفت.

🍂 این نمایش، داستان کوتاه معروف «داش‌آکل» نوشتۀ #صادق_هدایت را با رویکردی تازه و از نگاه شخصیت مرجان روایت می‌کند.

🍂 نمایش «داش‌آکُل به گفته‌ی مرجان» را می‌توان یکی از صریح‌ترین آثار بهرام بیضایی در کارنامه‌اش دانست که در آن ضمن حضور بسیار پررنگ زنان، زمینه‌های اجتماعی وقوع داستان و نقش انتقادی شخصیت‌هایی چون امام‌جمعه و متشرعان مذهبی برجسته شده است.

.


#تئاتر #ادبیات #نمایش #نمایش‌نامه

➖➖➖

🌾@Naqdagin

📺 داروین و کشفِ ریشۀ دگرگشتیِ رفتار انسان‌ها (+)

🔸 ما به دنیای اطرافمان با احساسات شدید پاسخ می‌دهیم. به بعضی چیزها، جاها و رویدادها، با لذت واکنش نشان می‌دهیم و آنها را زیبا می‌نامیم؛ موارد دیگر احساساتی همچون ترس، نفرت با وحشت را در ما بر می‌انگیزند و آنها را زشت می‌نامیم، اما اصلاً چرا ما این حس زیبایی‌شناختی را داریم؟

⌚️فهرست زمانی - اهم مطالب
00:00 ریشۀ احساسات کجاست؟
00:43 اشباح دشت‌های آفریقا
02:43 ریشه تکاملی هیجانات
11:43 از علفزار تا زمین بازی
13:36 زنده‌ماندن تو ساوانا
14:36 داربست صعود
15:46 جامعۀ شکارچی - گردآور
17:46 اشباح محیط‌های گذشته

.


#چیستا #علم #علمی #زیست‌_شناسی #تکامل #دگرگونش #دگرگشت #فرگشت #داروین #انتخاب_طبیعی #زیبایی_شناسی #تکامل_انسان #نظریه_داروین #هیجانات_انسان #زیبایی_تکاملی #تحقیقات_علمی #هیجانات_تکاملی

➖➖➖

🌾@Naqdagin

📘حذف و بازنگریِ موادِ درسی در مصر

✍🏻 #مسعود_باب‌الحوائجی

🍂 به‌مناسبتِ ۵ اكتبر «روز جهانی معلم»، خبری از «وزارة التعليم المصرية» با همان آموزشِ مصر منتشر شد که بسیار راهگشا در دنیای تربیتی و پژوهشی جهان عرب است.

🍂 در حال حاضر، وزیر آموزشِ مصر «دکتر محب الرافعی» است که تصمیم به حذف و لغو پاره‌ای از مواد درسی درباره‌ی برخی از شخصیت‌های تاریخی اسلامی گرفته‌‌است.

🍂 از جمله‌ی این شخصیت‌ها عقبة بن نافع سردار اسلامی و فاتح آفريقا و دیگری صلاح‌الدین ایوبی از برنامه‌های درسی سوم ابتدایی تا مرحله‌ی آموزش متوسطه است.

🍂 دلیل لغوِ اين دروس، ایده‌های موجود در آن برنامه‌ها معرفی شده که به تشخیص وزراتخانه آموزش و پرورش مصر، تحریک‌کنندۀ خشونت و افراطی‌گرایی معرفی شده‌است. مثلاً در داستانی درباره‌ی صلاح‌الدین ایوبی و اخراج صلیبیون، اشاراتی به آتش‌زدن دشمنان را در متون درسی شاهد بودیم که باید حذف می‌شد، چرا که این داستان‌ها، ماجرای سوزاندن معاذ الکساسبه خلبان اردنی توسط داعش را در ذهن دانش‌آموزان تداعی می‌کرد؛ در داستان صلاح‌الدین به موضوعی خرافی به نام «حرق‌العصافیر» اشاره شده که از پرندگانی صحبت می‌کند که دشمنان خود را می‌سوزاندند.

🍂 دکتر عاصم الدسوقی که پسر مترجم بزرگ ابراهیم دسوقی است که مترجم آثاری چون مثنوی مولوی به عربی است، اعلام کرد دلیل دیگر این بازنگری و حذف‌ها این بوده که اینان درحالی‌که قهرمانان یک قوم به شمار می‌روند، در عین‌حال، دشمن و ضد قهرمان قوم دیگری به شمار می‌آیند؛ مثلاً: صلاح الدین ایوبی از نظر اعراب و مسلمانان یک قهرمان و در نظر غرب دشمن محسوب می‌شود؛ و این می‌تواند به استمرار تیرگی روابط ملت‌ها و فرهنگ‌ها بینجامد.

🍂 وقتی در تاریخ می‌خوانیم که عقبة بن نافع تمام توجه نظامی‌اش را معطوف به حذف بربرها و رومی‌ها و تمدن بیزانس نموده و کاخ‌ها و شهرهای آنان را به آتش کشیده و مردمان‌شان را قتل‌عام کرده، مردم امروز به روشنی درمی‌یابند که رومیان و بیزانس آن زمان، همین اروپایی‌ها و غرب امروز است، و این مانع تفاهم فرهنگی و اجتماعی خواهد شد.

🍂 نکته‌ی جالب این است که این بازنگری‌ها در متون درسی مدارس مصر، تصمیماتی بود که در سال۲۰۱۵م اتخاذ شد؛ اما از آنجا که بسیاری از فرهنگیان و معلمان مصری، زیر نفوذ و تأثیر الازهر و شیوخ سلفی بودند، این بخشنامه‌ی حذف برنامه‌های درسی، به طور کامل اجرایی و عملی نمی‌شد.

🍂 تا اینکه دکتر الرافعی وزیر سکولار و جدید آموزش و پرورش، در بازدیدی که از یکی از مدارس مصری داشت، متوجه می‌شود هنوز هم این دروس تاریخی تدریس می‌شود؛ او امسال تصمیم گرفت با جدیت بیشتری به حذف و لغوِ اين بخش‌های تاریخی اهتمام ورزد و با صدور دستوراتی، حتا خواستارِ مجازات معلمانی شد که دستورات بخش‌نامه‌‌ی بازنگری در مواد درسی مصر را رعایت نمی‌کنند؛ به این معنا که نمی‌توان خشونت را در گذشته تقدیس و تدریس کرد و در زمان کنونی موارد مشابه آن را محکوم نمود.


🗄پست مرتبط
📕پوشش اختیاری در مدارس ملل عرب

.


#در_چنین_روزی #نقد_فرهنگ #حکومت_اسلامی #لائیسیته #سکولاریسم #معلم #روز_معلم #آموزش_و_پرورش #مدارس #کتاب_درسی #پلورالیسم #غرب‌ستیزی #اعراب #کشورهای_عربی #مصر #بنیادگرایی

➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @translate52arabic

🔻آخرین آپدیت صدا در ChatGPT (در اپلیکیشن iOS) شامل این ویژگی‌هاست:

۱. گفتگوهای تعاملی صوتی: امکان صحبت کردن با ChatGPT به صورت صوتی و دریافت پاسخ‌های صوتی.

۲. تبدیل گفتار به متن (STT): با این قابلیت می‌توانید به‌جای تایپ، مستقیماً صحبت کنید و ChatGPT گفتار شما را به متن تبدیل کند.

۳. پاسخ صوتی (TTS): ChatGPT اکنون می‌تواند به‌جای پاسخ‌های متنی، از صدای طبیعی برای پاسخ‌دهی استفاده کند، که تجربه‌ی محاوره‌ای واقعی‌تری را ایجاد می‌کند.

۴. تنظیم سرعت و لحن: برخی از نسخه‌ها ممکن است به کاربران امکان دهند سرعت یا لحن صدای خروجی را تغییر دهند.

۵. تعامل چندزبانه: قابلیت پشتیبانی از چندین زبان مختلف برای پاسخ‌دهی و تشخیص گفتار.

🔺این امکانات به کاربران اجازه می‌دهد تا تجربه‌ای مشابه مکالمات روزمره با یک فرد واقعی داشته باشند، که بسیار طبیعی‌تر و راحت‌تر است.

.


#تکنولوژی #هوش_مصنوعی #اخبار_تکنولوژی

➖➖➖

🌾@Naqdagin

📘در آستانۀ هفت اکتبر

✍🏻#مهدی_تدینی

🍂 بین خوش‌بین بودن و واقع‌بین بودن باید واقع‌بین بود و اگر خوش‌بینی به واقع‌بینی آسیب می‌زند، بی‌درنگ باید آن را کنار نهاد. متأسفانه واقع‌بینی دیگر جایی برای خوش‌بینی نگذاشته و باید پذیرفت نشانه‌ها از افزایش تنش حکایت دارد. زنجیرۀ رخدادها که با هفت اکتبر آغاز شد، در سالگرد آن بجایی رسید که یک سال پیش در مخیلۀ بدبین‌ترین تحلیلگران هم نمی‌گنجید (آیا این روند تصادفی و ناخواسته بود؟ به سختی می‌توان گفت «آری»)، چنان‌که اگر دو سال پیش این تصویر آخرالزمانیِ غزه را می‌دیدید، بعید بود آن را باور کنید؛ گرچه البته وقتی عملیاتِ ۷ اکتبر رخ داد، تقریباً می‌شد انتظار داشت واکنش اسرائیل از هر آنچه تا پیش از آن از آن سراغ داشتیم شدیدتر خواهد بود.

🍂 هر چه جلوتر می‌رویم تصویر رخدادهای یک سال گذشته شفاف‌تر می‌شود. به نظر می‌رسد اسرائیل چنین مسیری را هدفمند دنبال کرده و تعمداً اجازه می‌دهد زنجیرۀ کنش و واکنش‌ها تداوم یابد. نشانه‌ای دیده نمی‌شود که اسرائیل قصد داشته باشد این زنجیره را متوقف کند. اروپا در افولِ جهانیِ مزمن خود کلاً از خاورمیانه پا پس کشیده است. روسیه امید دارد با گسترش درگیری‌ها در خاورمیانه فشار بر غرب افزایش یابد تا دست از حمایت از اوکراین بردارند و از پشت به زلنسکی خنجر بزنند.

🍂 آمریکا تا حدی در قبال واکنش‌های اسرائیل به جمهوری اسلامی نقش ترمز را ایفا کرده است. برای مثال پس از عملیات پهپادی‌ـ‌موشکی پیشین همۀ مقامات دولت بایدن اصرار داشتند حمله شکست خورده تا به اسرائیل بقبولانند «هیچی نشده! فقط یه‌کم گلگیر جلو قُر شده که آن هم بدون رنگ درمی‌آید.» اما هر نظاره‌گری می‌دانست مسئله «نفس حمله» بود. بایدن موفق شد اسرائیل را مهار کند؛ گرچه اصلاً شک دارم آمریکا هیچ‌گاه بتواند چیزی به اسرائیل بقبولاند؛ اسرائیل مهارت خاصی دارد خواست خود را نرم‌نرم در کاسۀ آمریکا بگذارد ــ بدون حمایت آمریکا هم نظرش چندان عوض نمی‌شود.

🍂 در دومین عملیات موشکی تصاویر اجازه نمی‌داد مقامات آمریکایی بگویند «طوری نشده». گرچه باز هم می‌گفتند عملیات شکست خورده است. این‌بار مشخص بود آمریکا می‌داند نهایتاً بتواند کمی واکنش اسرائیل را تعدیل کند. به همین دلیل بایدن اول گفت تأسیسات هسته‌ای نباید هدف قرار گیرد و بعد تلویحاً تأسیسات نفتی را هم به آن افزود. اما باز هم به گمانم سیاست اسرائیل در برابر بایدن همان است که به مرگ می‌گیرد تا به تب راضی شود. ترس آمریکا این است که درگیری از مهار خارج شود، اما هدف اسرائیل این است که آمریکا را گام به گام به درگیری بکشاند.

🍂 به گمانم اسرائیل با همین ریتم سطح تنش را بالا و بالاتر خواهد برد. اینک می‌دانیم که هدف اسرائیل در برابر حماس حذف کامل آن از غزه بود. با کمی تأخیر فهمیدیم در قبال حزب‌الله نیز هدفش ضربۀ حداکثری به حزب‌الله بود ــ لازم نیست توضیح دهم ضربۀ حداکثری یعنی چه. فقط این را هم اضافه کنم که به نظر در اسرائیل سال‌ها روی جنگ سی‌وسه‌روزۀ ۲۰۰۶ فکر شده بود و این‌بار کلاً اسرائیل تغییر تاکتیک داد. اول با عملیات پیجری در قاعدۀ حزب و توأمان حملۀ گسترده به رستۀ رهبری وقتی تعادل حزب‌الله را به هم زد، حملۀ زمینی را آغاز کرد؛ آن هم پس از فعالیت گستردۀ توپخانه‌ای و نقطه‌زنی در جنوب لبنان. اما این جنگ در جنوب لبنان هم احتمالاً بسیار طولانی خواهد بود و با اشغال مناطقی همراه خواهد بود.

🍂 می‌ماند این پرسش اصلی و بزرگ که درگیری با جمهوری اسلامی چه می‌شود؟ در این مورد باید منتظر تنشی دائمی و زدوخوردی بلندمدت باشیم؛ زدوخورد به همین معنایی که تا اینجا دیده‌ایم، منتها در سطحی بالاتر. احتمالاً شدت حملاتی موشک‌های ایرانی بیشتر می‌شود و واکنش‌های اسرائیل هم شدیدتر می‌شود. به این شکل، اسرائیل به جهان فرصت می‌دهد خود را به این تنش عادت دهد. متأسفانه هیچ سازوکاری برای متوقف کردن این زنجیرۀ کنش و واکنش وجود ندارد. نمی‌توان گفت دقیقاً چه اتفاقاتی خواهد افتاد، اما دست‌کم می‌توان حدس زد «ایدۀ دولت پزشکیان» که اولین روز دولتش با ترور هنیه در تهران همراه بود، عملاً محکوم به شکست است. فقط کافی است این زنجیرۀ تنش چند درجه داغ‌تر شود تا بستن پروندۀ هسته‌ای و تحریم‌ها نه‌تنها ناممکن، بلکه سویۀ معکوس بگیرد. «ایدۀ دولت روحانی» که از سال ششم آن شکست خورد، این‌بار از روز اول دچار مشکل اساسی شد.

🍂 زنجیرۀ درگیری که هفت اکتبر آغاز شد، پس از یک سال با فرود موشک‌ها در پایگاه نوآتیم کامل شد. تاکتیک‌های اسرائیل عوض شده و بیش از همیشه آماده است خون هم بدهد (چنان‌که عملاً اجازه نداد حماس از گروگان‌ها بهرۀ خاصی ببرد). هفت اکتبر ۲۰۲۳ نمی‌دانستیم هفت اکتبر ۲۰۲۴ به اینجا می‌رسیم. ۷ اکتبر ۲۰۲۵ کجاییم؟ دست‌کم به گمانم صحبت از «سال» برای این درگیری هیچ بیراه نیست.

.


#سیاست #بین‌الملل #حکومت_اسلامی

➖➖➖

🌾@Naqdagin | @tarikhandishi