🎧علم و دین: پنج پرسش (+)
— قسمت ۱۱) مصاحبه با جان.اف.هاگت

🖌#ترجمه: #تقی_کیمیایی_اسدی

.


#کتاب_صوتی #روشنفکری_دینی #فلسفیدن #نقد_ادیان #چیستا #فلسفه_اخلاق #علم #علم_و_دین #فلسفه #فلسفه_دین #دین‌شناسی #خدا #مسیحیت #مصاحبه #علوم_تجربی #مرتد #ارتداد #الهیات #دگرگونش #فرگشت #تکامل #خلقت #طراحی_هوشمند #داروین #مسیحی #انجیل #پاپ #عهد_عتیق #هرمنوتیک #بایبل #ریچارد_داوکینز #سم_هریس #آتئیسم #آتئیست #سام_هریس #لیبرالیسم #اخلاقیات #الهیات_مسیحی #زیست‌شناسی #مسیح #دنیل_دنت

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

🎧روان‌شناسیِ دین (+)

🎙دکتر #سعید_گرمارودی

.


#زیست‌روان #نقد_ادیان #روان‌شناسی دین #روان‌شناسی_دین #دینداری #ویلیام_جیمز #معنای_زندگی #فلسفه_دین #فروید

➖➖➖

🌾@Naqdagin | @Taamoq

📘چه بسیار بیهوده‌سخن‌ها که زیاده به‌درازا کشید!
(۲/۲)
✍🏻#علی_صاحب‌الحواشی

🍂 "دین" آن سازۀ معنایی است که بن‌مایۀ همه هستی‌شناسی‌ فرهنگ‌هاست. در جوامع ابتدایی، "اسطوره" در کانون هستی‌شناسی قرار داشت؛ بعدها که ادیان سازمان‌یافته پیدا شدند، "دین" به‌جای اسطوره قرار گرفت و محتوای اسطوره‌ای آن، همان الاهیات گردید.

🍂 الاهیات یک اسطورۀ تنقیح‌یافته است، اما به‌هرحال، "اسطوره" است، زیرا همۀ گزاره‌های آن "اصول موضوعه"ای هستند که "دلیل" ندارند، یعنی متکی به هیچ مشاهده/تجربه/آزمون/درستی‌سنجی نیستند، بلکه "فرض‌شده‌هایی" حقیقت/واقعیت‌انگاشته‌اند که تک‌تکِ گزاره‌هایشان "علت" دارند، نه دلیل:

🍂 الاهیات یک اسطورۀ تنقیح‌یافته است، اما به‌هرحال، "اسطوره" است، زیرا همۀ گزاره‌های آن "اصول موضوعه"ای هستند که "دلیل" ندارند، یعنی متکی به هیچ مشاهده/تجربه/آزمون/درستی‌سنجی نیستند، بلکه "فرض‌شده‌هایی" حقیقت/واقعیت‌انگاشته‌اند که تک‌تکِ گزاره‌هایشان "علت" دارند، نه دلیل:

این‌که عیسی‌مسیح پسر خداست "علت‌" تاریخی دارد، نه دلیل؛ این‌که امام تجلی الوهیت است، "علت‌" تاریخی دارد نه دلیل، و قس‌علی‌هذا. یونانیان باستان که کوه المپ را جایگاه خدایان می‌دانستند بر این باورشان دلیل نداشتند، این که مسیحیان به تثلیث قائل‌اند متکی به دلیل نیست، همه این‌ها "علت" دارند.

🍂 دلیل، حجتِ عقلانیِ متکی بر مشاهده/تجربه/آزمون/ درستی‌سنجی است؛ علت، آن رانه‌های اجتماعی/تاریخی است که منجر به استقرار و اشاعأ باوری می‌شود.

🍂 این‌که جزر و مد دریاها ناشی از اثر گرانش ماه بر آب دریاهاست، دلیل دارد؛ اما این‌که "آل" دیوی در پی کشتنِ زنان تازه‌زائیده است، علت تاریخی/اجتماعی دارد. بر همین سیاق، این‌که "کیسانیه" محمدحنفیه را - به‌رغم بی‌اعتنایی خودش به آن‌ها - "مهدی‌" گرفتند، یا اسماعیلیه، پسرِ بزرگِ پیش از پدر درگذشتۀ جعفرابن‌محمد(صادق) را "امام" گرفتند، "علت" داشت، نه دلیل.

🍂 همین جریان اخیر، موجد بزرگترین نهضت تاریخی تشیع شد که یک سرش کروفرِ حسن‌صباح و فدائیانش در الموت شد و سر دیگرش خلافت نیرومند و پر داعیۀ فاطمیان در مصر گشت که سودایِ برانداختن عباسیان را داشتند. بیهوده سخنی که خلافِ ضرب‌المثلِ معروف، بسیار به درازا کشید و انتهای وارفتۀ آن همین "امام رحیم آقاخان" میلیاردر سوئیس‌نشین شد که از فقرای پاکستانی و هندی و بدخشانی، "فطریه" و "زکات" می‌ستاند.

🍂 ممکن است خودِ این رحیم‌آقاخان ابداً آدم شیطان‌صفتی نباشد، بلکه او نیز همچون مومنانِ فقیرش افسون‌زدۀ "معنایی" برآمده از هستی‌شناسی فرهنگ اسماعیلی باشد؛ باری اهل‌خیرات هم هست و کارهای عام‌المنفعۀ زیادی در مناطقِ اسماعیلی‌نشین می‌کند. این شق قضیه بسیار جالب و درخور تامل است، والا شرارت بشری که جالبی ندارد!

🍂 تاریخ بشر عرصۀ متکثری از بیهوده‌سخن‌ها بوده‌است که هریکی بسیار به درازا کشیدند!

.


#فلسفیدن #نقد_ادیان #نقد_شیعه #اسماعیلیه #فلسفه_دین #امام #امامت #شیعه

➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @sahebolhavashi

🎧 علم و دین: پنج پرسش (+)
— قسمت ۱۰) مصاحبه با ربکا نیوبرگر گلدشتاین

🖌#ترجمه: #تقی_کیمیایی_اسدی

.


#کتاب_صوتی #فلسفیدن #نقد_ادیان #فلسفه_اخلاق #علم #علم_و_دین #فلسفه #فلسفه_دین #دین‌شناسی #خدا #مسیحیت #مصاحبه #علوم_تجربی #مرتد #ارتداد #الهیات #دگرگونش #فرگشت #تکامل #خلقت #طراحی_هوشمند #داروین #انجیل #عهد_عتیق #هرمنوتیک #بایبل #افلاطون #سقراط #هویت #یونان #اخلاقیات #الهیات_مسیحی #زیست‌شناسی

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📺 بحثی غیرمنتظره دربارۀ «تولد از باکره»
— ترجمۀ برشی از «میم‌ها و کهن‌الگوها»
(۳/۳)
داوکینز: من فکر می‌کنم چنین است که گفتید. شاید این موضوع به جوردن-ریچارد مربوط بشه، اما…خب، به‌نظرم جردن به اسطوره‌ها اهمیت می‌ده و من به واقعیت‌ها. اسطوره‌ها کمی جالبن (و در ردۀ دوم حقایق‌اند)، اما اصلی‌ترین چیز زندگیِ من نیستن! فکر می‌کنم اینا به واقعیت‌های علمی که به ما می‌گن «جهان چقدر سن داره، زمین چقدر سن داره، تاریخ زندگی»، و دستاوردهای مهندسی مثل «نشستن یک فضاپیما روی یک دنباله‌دار»، کارهایی هستند که علم به‌صورت عملی می‌تونه انجام بده، و همونطور که گفتم، «پیش‌بینی‌های نظریۀ کوانتوم»، که راجع‌به پیش‌بینی‌های نظریه کوانتوم هم باید صحبت کنیم، که به اندازه کافی دقت داره که می‌شه عرض آمریکای شمالی رو به اندازه یک مو پیش‌بینی کرد.

حالا، با اینکه نظریه کوانتوم خیلی سخته و درک کردنش کار آسانی نیست، اما این چیزی که می‌تونی ازش بگیری، معماهای کتاب مقدس هستش. اگه معماهایی هم وجود داشته‌باشه، توی سطح هم نیستن. منظورم اینه که واقعاً به درد نمی‌خوره.

پیترسون: خب، بذارید به این موضوع پاسخ بدم. یکی از چیزهایی که سعی کردم مطالعه کنم، پیش‌شرط‌های خود علم است. به نظر می‌رسد که شما با الکس موافقید که ممکنه برخی فرضیات و اصول وجود داشته‌باشه که باید پذیرفته‌بشوند (نمی‌خوام به‌جای شما صحبت کنم، می‌خوام اینو درست بفهمم) قبل از اینکه کار علمی شروع بشه. سعی کردم چند تا از این حقایق رو مشخص کنم. این بخشی از کاریه که انجام دادم تا ثابت کنم، مثلاً شما بیشتر از چیزی که فکر می‌کنید، مسیحی هستید!

بعنوان مثال، فکر می‌کنم کار علمی از فرضیه‌ای ناشی میشه که «حقیقت به سمت وحدت تمایل داره». به نظرم این بر اساس این مفهوم بنا شده که «یک نظم منطقی در کائنات وجود داره» و «این نظم بنیادین خوبه» و «برای انسان قابل فهمه» و اینکه «کشف کردن اون نظم و هم‌راستا شدن باهاش، باعث میشه زندگی پربارتر بشه»، و فکر می‌کنم که علم بر اساس این ایده بنا شده که «حقیقت تو رو آزاد می‌کنه» و به نظرم همه‌ی این‌ فروض، اصولِ مذهبی هستند و از سنت یهودی-مسیحی نشأت می‌گیرند.

اگه به این باور نداری، باید توضیح بدی چرا علم فقط در اروپا پدید اومد، و نه در هیچ‌کجای دیگه از تاریخ بشر؟ و اینکه چرا الان از همه‌‌سو مورد حمله قرار گرفته، همان فروپاشیِ اصول متافیزیک؟

به‌نظر اصلاً نیازی نبوده که تو توی زندگی‌ات نگرانِ زیرساخت‌های اسطوره‌ای باشی؟ چون همه‌چیز درست و حسابی بود.

داوکینز: بله.

پیترسون: و به همین خاطر دانشگاه‌ها می‌تونستن شکوفا بشن و تو آزادیِ فوق‌العاده‌ای داشتی که هرجا می‌خواستی به تحقیقات علمی‌ات ادامه بدی و مردم هم به خاطرش تو رو تحسین می‌کردند!

اما حالا اون زمان و وضعیت تهدید شده و جدی هم هست، و به‌نظرم بخشی از این موضوع به این برمی‌گرده که حالا این فرضیات متافیزیکی قابل سوال شدن، و این یکی از دلایلی‌ست که من به این موضوع توجه می‌کنم.

این مسئله به خاطر این نیست که من دقت پیش‌بینی‌های کوانتومی رو تحسین نمی‌کنم، یا از کارهای ماسک در ارسال راکت به مریخ خوشحال نیستم (که بیشتر به خاطر اهمیتی‌ست که به تکنولوژی می‌دهیم). ولی می‌دونی تو دانشگاه‌ها چه خبره؟ اوضاع خیلی افتضاحه و این یک مشکل علمی نیست.

داوکینز: من با این سخنت موافقم.

پیترسون: اوکی.

.


#فلسفیدن #نقد_ادیان #اسطوره‌شناسی #آتئیسم #مسیحیت #اخلاق #فلسفه_اخلاق #فلسفه_دین

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

🎧آیا براهین وجود خدا قانع‌کننده‌اند؟ (+)
— نقدِ کانت و هیوم بر برهان علیت

🎙#اشکان (کانالِ یوتیوبِ «فلسفه و دانش»)

🔸در این کلیپ به بررسی براهین وجود خدا از دیدگاه دو فیلسوف بزرگ، ایمانوئل کانت و دیوید هیوم، می‌پردازیم. این دو فیلسوف نقدهای مهمی به براهین سنتی وجود خدا داشته‌اند که تأثیر زیادی بر فلسفه دین گذاشته‌اند و ما قصد داریم این دیدگاه‌ها را به زبانی ساده‌تر بررسی کنیم.

🔸ابتدا به نقد کانت بر برهان کیهانی‌شناختی می‌پردازیم. کانت در کتاب "سنجش عقل محض" می‌گوید که:

هر برهانی که به علیت تکیه می‌کند، نمی‌تواند از محدوده جهان حسی و تجربی ما فراتر برود.

🔻به‌عبارت دیگر:

مفهوم علیت فقط در دنیای تجربه‌ ما معنی دارد و نمی‌توان آن را برای چیزی خارج از آن، مثل خدا، به کار برد.

🔻از نظر کانت:

این محدودیت‌ها باعث می‌شوند که هرگونه استنتاج متافیزیکی درباره وجود خدا با مشکلات جدی روبرو شود و نتوانیم به نتیجه‌ای قطعی برسیم.

🔻سپس به نقدهای دیوید هیوم می‌پردازیم، به‌خصوص آنچه که در کتاب "گفتاری درباب دین طبیعی" آمده است. هیوم از طریق شخصیت کلینتس به نقد مفهوم "هستی ضروری" می‌پردازد. او معتقد است که:

ایدۀ "هستیِ ضروری"، همان‌طور که فیلسوفانی مانند آنسلم و لایب‌نیتس مطرح کرده‌اند، پر از ابهام است.

🔻هیوم می‌گوید که:

هیچ چیزی در تجربه‌های ما وجود ندارد که نشان دهد وجود چیزی، از جمله خدا، به‌طور ضروری باشد. به بیان ساده‌تر، همه باورهای ما دربارۀ وجود چیزها، بر اساس "تجربه و مشاهده" است و نمی‌توان گفت که چیزی لزوماً باید وجود داشته‌باشد.

🔻هیوم همچنین به «برهان نظم» می‌پردازد و می‌گوید که:

تشبیه جهان به یک ماشین یا ساعت، که نیاز به یک سازنده هوشمند دارد، نادرست است.

🔻او توضیح می‌دهد که:

این تشبیه‌ها بیشتر محدودیت‌های ذهن ما را نشان می‌دهند که سعی می‌کند با استفاده از تجربیات محدود خود، به درکی از جهان برسد.

🔻هیوم معتقد است که:

این نوع براهین، به دلیل استفاده از قیاس‌های ضعیف، نمی‌توانند دلیل محکمی برای اثبات وجود خدا باشند.

🔸هدف این کلیپ این است که نشان دهد چگونه کانت و هیوم، هر یک به روش خود، براهین سنتی وجود خدا را به چالش می‌کشند و با استفاده از استدلال‌های فلسفی، محدودیت‌های این براهین را نشان می‌دهند.

🔸این بحث‌ها به ما کمک می‌کنند که با دقت بیشتری به موضوع وجود خدا نگاه کنیم و به‌جای پذیرفتن بی‌چون‌وچرای براهین قدیمی، آن‌ها را با دقت و تفکر بیشتری بررسی کنیم.

🗄پست‌ مرتبط
📻 برهان علیت و مسألۀ شر
📻 مناظره‌ای درباب «برهان نظم»
📺 چرا انسان‌ «دیوها/خدایان/اجنه» را ساخت؟

.


#فلسفیدن #نقد_ادیان #اثبات_خدا #هستی‌کاوی #فلسفه #کانت #هیوم #فلسفه_دین #الهیات

➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @fargasht22

📺 آیا براهین وجود خدا قانع‌کننده‌اند؟ (+)
— نقدِ کانت و هیوم بر برهان علیت

🎙#اشکان (کانالِ یوتیوبِ «فلسفه و دانش»)

🔸در این کلیپ به بررسی براهین وجود خدا از دیدگاه دو فیلسوف بزرگ، ایمانوئل کانت و دیوید هیوم، می‌پردازیم. این دو فیلسوف نقدهای مهمی به براهین سنتی وجود خدا داشته‌اند که تأثیر زیادی بر فلسفه دین گذاشته‌اند و ما قصد داریم این دیدگاه‌ها را به زبانی ساده‌تر بررسی کنیم.

🔸ابتدا به نقد کانت بر برهان کیهانی‌شناختی می‌پردازیم. کانت در کتاب "سنجش عقل محض" می‌گوید که:

هر برهانی که به علیت تکیه می‌کند، نمی‌تواند از محدوده جهان حسی و تجربی ما فراتر برود.

🔻به‌عبارت دیگر:

مفهوم علیت فقط در دنیای تجربه‌ ما معنی دارد و نمی‌توان آن را برای چیزی خارج از آن، مثل خدا، به کار برد.

🔻از نظر کانت:

این محدودیت‌ها باعث می‌شوند که هرگونه استنتاج متافیزیکی درباره وجود خدا با مشکلات جدی روبرو شود و نتوانیم به نتیجه‌ای قطعی برسیم.

🔻سپس به نقدهای دیوید هیوم می‌پردازیم، به‌خصوص آنچه که در کتاب "گفتاری درباب دین طبیعی" آمده است. هیوم از طریق شخصیت کلینتس به نقد مفهوم "هستی ضروری" می‌پردازد. او معتقد است که:

ایدۀ "هستیِ ضروری"، همان‌طور که فیلسوفانی مانند آنسلم و لایب‌نیتس مطرح کرده‌اند، پر از ابهام است.

🔻هیوم می‌گوید که:

هیچ چیزی در تجربه‌های ما وجود ندارد که نشان دهد وجود چیزی، از جمله خدا، به‌طور ضروری باشد. به بیان ساده‌تر، همه باورهای ما دربارۀ وجود چیزها، بر اساس "تجربه و مشاهده" است و نمی‌توان گفت که چیزی لزوماً باید وجود داشته‌باشد.

🔻هیوم همچنین به «برهان نظم» می‌پردازد و می‌گوید که:

تشبیه جهان به یک ماشین یا ساعت، که نیاز به یک سازنده هوشمند دارد، نادرست است.

🔻او توضیح می‌دهد که:

این تشبیه‌ها بیشتر محدودیت‌های ذهن ما را نشان می‌دهند که سعی می‌کند با استفاده از تجربیات محدود خود، به درکی از جهان برسد.

🔻هیوم معتقد است که:

این نوع براهین، به دلیل استفاده از قیاس‌های ضعیف، نمی‌توانند دلیل محکمی برای اثبات وجود خدا باشند.

🔸هدف این کلیپ این است که نشان دهد چگونه کانت و هیوم، هر یک به روش خود، براهین سنتی وجود خدا را به چالش می‌کشند و با استفاده از استدلال‌های فلسفی، محدودیت‌های این براهین را نشان می‌دهند.

🔸این بحث‌ها به ما کمک می‌کنند که با دقت بیشتری به موضوع وجود خدا نگاه کنیم و به‌جای پذیرفتن بی‌چون‌وچرای براهین قدیمی، آن‌ها را با دقت و تفکر بیشتری بررسی کنیم.

🗄پست‌ مرتبط
📻 برهان علیت و مسألۀ شر
📻 مناظره‌ای درباب «برهان نظم»
📺 چرا انسان‌ «دیوها/خدایان/اجنه» را ساخت؟

.


#فلسفیدن #نقد_ادیان #اثبات_خدا #هستی‌کاوی #فلسفه #کانت #هیوم #فلسفه_دین #الهیات

➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @fargasht22

📺 سانسورِ نظرِ شوپنهاور دربارۀ قرآن

🔻آرتور شوپنهاور، جهان همچون اراده و تصور
(جلد دوم، فصل ۱۷، صفحه‌ی ۱۶۲):

«قرآن را برای مثال در نظر بگیرید. این کتابِ رقت‌بار برای آغازِ یک مذهب جهانی و بر-طرف‌-کردن نیازهای متافیزیکی انبوهی انسان برای دوازده قرن کافی بود.

کتابی که بنیان اخلاقیات آن‌ها و خوارداری کم‌نظیر مرگشان [و در واقع، بی‌ارزش‌سازی زندگی‌شان] را فراهم می‌آورد؛ و همچنین منبع الهامِ خونین‌ترین جنگ‌ها و بزرگترین تصرفاتِ متعرضانه شد.

در این کتاب ما ناراحت‌کننده‌ترین و پست‌ترین شکلِ خداباوری را می‌یابیم. چه بسا در ترجمه‌ [ای که به دستمان رسیده] بسیارش گم شده‌باشد اما من حتا یک ایده‌ی به‌راستی درخور و ارزشمند در سراسر این کتاب نیافتم». ‌

منبع برگردان فارسی از متن اصلی انگلیسی:
"Consider the Koran, for example: this wretched book was sufficient to start a world-religion, to satisfy the metaphysical need of countless millions for twelve hundred years, to become the basis of their morality and of a remarkable contempt for death, and also to inspire them to bloody wars and the most extensive conquests. In this book we find the saddest and poorest form of theism. Much may be lost in translation, but I have not been able to discover in it one single idea of value."

Arthur Schopenhauer - The World as Will and Representation, (Volume 2, Chapter 17, P. 162) (Translated by E. F. J. Payne)

📺 سانسورهای کتابِ «کمدی الهی» دانته
📕نظرِ باروخ اسپینوزا دربارۀ پیامبر اسلام
📕مدعی نبوت/امامت را چگونه بسنجیم؟
📕چه بسیار بیهوده‌سخن‌ها که زیاده به‌درازا کشید!
📓مسیر پیامبری (صدیقه وسمقی)
📓اخلاق محمدی و روح به‌فقری

.


#نقد_اسلام #نقد_قرآن #گزیده_کتاب #گزیده_سخن #آرتور_شوپنهاور #جهان_همچون_اراده_و_تصور #شوپنهاور #فلسفه_دین #ارسطو

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📺 بزرگ‌ترین چالش اعتقاد به خدا چیست؟ (+)

🔸پیتر میلیکان (به انگلیسی:Peter Millican) (متولد ۱ مارس ۱۹۵۸) استاد فلسفه در کالج هرتفورد در دانشگاه آکسفورد انگلستان است. علایق او شامل فلسفهٔ دیوید هیوم، فلسفه دین، فلسفه، معرفت‌شناسی و فلسفه اخلاق است. میلیکان به خاطر کار در مورد دیوید هیوم و تصدی موقعیت همکار سردبیر مجله مطالعات هیوم از سال ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۰ شناخته شده‌است. او همچنین یک استاد بزرگ بین‌المللی شطرنج و دارای علاقهٔ فراوان به محاسبات و ارتباط آن با فلسفه است.

📺 شاید کس/کسانی ما را برای سرگرمی خود خلق کرد‌ه‌اند!
📻 علم و دین: پنج پرسش: یکم - دوم - سوم - چهارم - پنجم - ششم - هفتم - هشتم - نهم - دهم - یازدهم
📓علم و دین: پنج پرسش
📺 معنا، اخلاق و خدا
📺 آیا اخلاق بر ستون خدایان ادیان استوار است؟

.


#فلسفیدن #نقد_ادیان #فلسفه #فلسفه_دین

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📺 خدایانِ و مختصری از تاریخِ ادیان (+)


👥 دعوت به مناظره در نقدآگین

📺 چرا «خدایان/اجنه» را ساختیم؟
📺 معبدی که موش‌ها را می‌پرستند
📺 کثرت در وحدتِ خدایان در ادیانِ سامی
📺 ماهیتِ خدایان؛ واقعیت یا تخیل؟
📺 روانکاویِ «ذهنِ خرافه‌گرا»
📺 آیا براهین وجود خدا قانع‌کننده‌اند؟
📺 شاید کس/کسانی ما را برای سرگرمی خود خلق کرد‌ه‌اند!
📺 بزرگ‌ترین چالش اعتقاد به خدا چیست؟
📻 علم و دین: پنج پرسش: یکم - دوم - سوم - چهارم - پنجم - ششم - هفتم - هشتم - نهم - دهم - یازدهم
📓علم و دین: پنج پرسش
📺 معنا، اخلاق و خدا
📺 آیا اخلاق بر ستون خدایان ادیان استوار است؟
📕و تو چه می‌دانی جن چیست؟
| بخش یک | بخش دو

.


#نقد_ادیان #فلسفه_دین #تاریخ_ادیان

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

🎧خلاصه‌ای از کتابِ «گفتگوهایی دربارۀ‌ دین طبیعی»

🔸در اپیزود پنجاه‌وچهارم از #نقدآگین‌گپ، به طرح خلاصه‌ای از کتاب از #دیوید_هیوم با عنوانِ «گفتگوهایی دربارۀ دین طبیعی» می‌پردازیم که توسط #اشکان بابادی ترجمه و تفسیر شده‌است و در کانال نقدآگین منتشر شده‌است.

🔸در این پادکست، به عمق گفت‌وگوهای دیوید هیوم دربارۀ «دین طبیعی» شیرجه می‌زنیم. با دِمِئا، دگماتیست مذهبی سرسخت که بر غیرقابل فهم بودن ماهیت خدا تأکید دارد، کلئانتس، خداباور معتدل و مدافع برهان نظم، و فیلو، شکاک فلسفی که دیدگاه‌های مختلف را نقد و به چالش می‌کشد، همراه می‌شویم. در این گفتگوها به ماهیت خدا، استدلال‌های پیچیده برهان نظم، چالش‌های مسئله شر و محدودیت‌های عقل انسان می‌پردازیم.

❓آیا عقل انسان می‌تواند وجود خدا را با قطعیت اثبات کند، یا رنج‌های جهان این ادعا را به چالش می‌کشد؟

🔺این گفتگوها شما را به چالش می‌کشند تا در مورد توانایی‌های عقل بشر و ماهیت دین، به شیوه‌ای عمیق و متفاوت بیاندیشید، و به ندرت به نتیجه‌گیری قطعی می‌رسند؛ بلکه بیشتر بر ماهیت مبهم و بحث‌برانگیز این موضوعات تأکید دارند.

👥 دعوت به مناظره در نقدآگین

🔻اشکان بابادی
📓اخلاق محمدی و روح به‌فقری
📻 نقد کانت و هیوم بر برهان علیت
📻 جدالی درباب برهان علیت
📻 برهان علیت و مسألۀ شر
📻 «برهان نظم» در ترازو (جلسۀ اول | جلسۀ دوم)
📻 روشنفکری و دینداری: تناقض‌ها در کجاست؟ (نقد علیرضا معینی)
📻 مناظره‌ای درباب «محمد و اسلام»
📕ذات‌گرایی تحمیلی، صورت‌بندی مفهومی در نقد قرآن
📕نقد برهان نظم [بخش اول | بخش دوم و سوم)
📺  نقدی بر سخن مهدی خلجی دربارۀ فرهنگ بیمار ایرانی و زبان فارسی
📺 ریشۀ عقیدتی «رفاه/توسعه‌ستیزی» خامنه‌ای چیست؟
📺 جن‌گیری با عرفان حلقه

🔻خدا، فلسفه و دین
📓علم و دین: پنج پرسش
📻 خدای سید حسینِ نصر در ترازو
📻 خداشناسی دینانی در ترازو
📺 بزرگ‌ترین چالش اعتقاد به خدا چیست؟
📺 آیا اخلاق بر ستون خدایان ادیان استوار است؟
📺 از کشیشی پرشور تا بی‌خدایی قاطع
📺 بحث خدا: هریس و داوکینز
📺 مناظرۀ «فرگشت‌گرا» / «خلقت‌گرا»
📺 بی‌نهایت محاله؟
📺 «باور» چیست؟
📺 چرا انسان‌ «دیوها/خدایان/اجنه» را ساخت؟
📺 مناظره هوش مصنوعی خداباور با هوش مصنوعی آتئیست
📺 آیا براهین وجود خدا قانع‌کننده‌اند؟
📺 خالق بی‌نقص یا فرگشت

.



#کتاب #نقد_ادیان #فلسفه_دین #کتب_فلسفی #ترجمه 

➖➖➖

🌾 @Naqdagin | @fargasht22

📺 دیوید هیوم علیه خدا؛ خدا وجود ندارد؟ (+)

❓آیا می‌توان با عقل و منطق، وجود خدا را رد یا اثبات کرد؟ دیوید هیوم، فیلسوف شک‌گرای اسکاتلندی، پاسخ‌هایی دارد که قرن‌هاست ذهن فلاسفه، متکلمان و حتی افراد عادی را درگیر کرده است.

🔸در این ویدیو، به شکل ساده و قابل‌فهم سراغ یکی از مهم‌ترین چهره‌های فلسفه غرب یعنی دیوید هیوم می‌رویم. او یکی از نخستین فیلسوفانی بود که به‌شکل جدی، با ابزار تجربه‌گرایی، عقل‌گرایی و شک‌گرایی فلسفی، نه فقط وجود خدا بلکه کل مبانی فلسفه دینی را به چالش کشید.

🔸هیوم معتقد بود که آنچه ما از خدا، علیت، روح، و حتی اخلاق می‌دانیم، در واقع ساخته ذهن انسان است، نه چیزی که بشه با تجربه یا منطق محض بهش رسید. او باور داشت که باور به خدا بر پایه‌ای سست قرار گرفته، و ادله‌ی سنتی مثل برهان نظم یا برهان علیت، بیشتر به پیش‌فرض‌های ذهنی انسان برمی‌گردند تا حقایق عینی.

🔻در این قسمت به موضوعاتی می‌پردازیم از جمله:
❓چرا هیوم به معجزه باور نداشت و آن را رد می‌کرد؟
❓نقد هیوم به برهان نظم؛ آیا جهان واقعاً طراحی شده؟
▪️شک‌گرایی هیوم نسبت به علیت و تأثیر آن بر اثبات وجود خدا
▪️تفاوت نگاه هیوم با فلاسفه دینی مثل سنت توماس آکویناس
❓و در نهایت، آیا فلسفه هیوم به آتئیسم (بی‌خدایی) ختم می‌شود؟

📓گفت‌وگوها درباب دین طبیعی
📻 خلاصه‌ای از کتابِ «گفتگوهایی دربارۀ‌ دین طبیعی»
📻 نقد کانت و هیوم بر برهان علیت
📻 جدالی درباب برهان علیت
📻 برهان علیت و مسألۀ شر
📻 «برهان نظم» در ترازو (جلسۀ اول | جلسۀ دوم)
📻 روشنفکری و دینداری: تناقض‌ها در کجاست؟ (نقد علیرضا معینی)

.


#فلسفیدن #نقد_ادیان #فلسفه_دین

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

📑 بررسی برهان متکلمان در اثبات وجود خدا
— گزارشی از مناظره #مهدی_نصیری و #وریا_امیری و احضارِ فیلسوفِ معاصر، #گراهام_آپی
(۲/۲)
💬 ۲. نقد برهان کیهان‌شناسی و علیت (کلامی)

🔻آپی به طور خاص بر براهین کیهان‌شناسی (به ویژه برهان کلامی که ویلیام لین کریگ آن را در غرب احیا کرد و شبیه برهان مورد نظر نصیری است) نقدهای ساختاری وارد می‌کند:

نقد مقدمه اول (هر چه آغاز دارد علتی دارد):

🔺آپی می‌گوید ما تفاوتی اساسی میان «آغازهای درون جهان» و «آغاز خود جهان» قائل هستیم.

🔺در درون جهان، ما پدید آمدن چیزها از چیزهای دیگر (بازآرایی ماده و انرژی) را می‌بینیم. اما آغاز جهان، پدید آمدن کل ماده و زمان از «هیچِ مطلق» (Ex nihilo) است. ما هیچ تجربه یا شهود معتبری ندارند که ثابت کند کل کیهان برای پدید آمدن به یک علت فرامادی نیاز دارد.

اختیارگرایی صانع: متکلمان می‌گویند علت جهان باید یک «فاعل مختار» (خدا) باشد تا جهان را در یک نقطه از زمان اراده کرده باشد.

🔺آپی استدلال می‌کند که مفهوم «اراده کردن و خلق کردن» بدون وجود پیشینِ زمان و مکان، از نظر فلسفی نامفهوم و غیرقابل تبیین است.

💬 ۳. برتری جهان‌بینی طبیعت‌گرایی بر خداباوری (معیار سادگی)

🔻آپی مفهوم «طبیعت‌گرایی غلیظ» (Oppy's Naturalism) را به عنوان تبیینی منسجم‌تر از جهان ارائه می‌دهد:

مبنای استدلال: او می‌گوید

اگر دو سیستم فلسفی (خداباوری و طبیعت‌گرایی) داشته باشیم که هر دو بتوانند جهان را توضیح دهند و هیچ‌کدام دچار تناقض منطقی درونی نباشند، ما باید سیستمی را انتخاب کنیم که به لحاظ هستی‌شناختی ساده‌تر است (Ockham's Razor).

✍🏻 مدل آپی:

🔻نظام خداباوری:

جهان مادی + یک موجود مجرد، بی‌نهایت، فرامادی، عالم مطلق و قادر مطلق (خدا) به عنوان علت بنیادی.

🔻نظام طبیعت‌گرایی:

جهان مادی (یا حالت اولیه کیهان/میدان‌های کوانتومی) به عنوان واقعیت بنیادی (Brute Fact).

نتیجه‌گیری آپی: از آنجا که طبیعت‌گرایی نیازی به فرض کردن یک طبقه کاملاً مجزا و پیچیده از موجودات (موجودات فرامادی) ندارد، سیستمی اقتصادی‌تر و ساده‌تر است. جهان مادی خودش می‌تواند حالت بنیادی واقعیت باشد و نیازی به علت بیرونی ندارد.

💬 ۴. تقارن در بن‌بست مبانی (First Principles)
آپی معتقد است دعوای خداباور و خداناباور در نهایت به جنگ میان «اصول بنیادی پذیرفته‌شده» منتهی می‌شود.

نصیری فرض می‌کند:

«هر چیزی که وجودش از خودش نیست یا آغاز دارد، باید علتی فرامادی داشته باشد.»

امیری (و آپی) فرض می‌کنند:

«جهان فیزیکی یا قوانین حاکم بر آن، لایه نهایی واقعیت هستند.»

از نظر آپی، هیچ دلیل عقلانیِ مستقلی خارج از این دو سیستم وجود ندارد که ثابت کند فرضیه اول بر فرضیه دوم ترجیح دارد؛ بنابراین برهان متکلمان در اثبات وجود خدا صرفاً تکرارِ پیش‌فرض‌های خودِ متکلمان است و ارزش اثباتی برای شخص بیرونی ندارد.

📕 بهترین برهان علیه خداوند
👤کتاب گراهام آپی

.


#فلسفیدن

➖➖➖

🌾 @Naqdagin

🎧 نقدِ #گراهام_آپی به ریچارد داوکینز
— آیا داروین قاتل برهان نظم بود یا هیوم؟

🔻گراهام آپی
📺 آیا خدا و شر می‌توانند هم‌زمان وجود داشته‌باشند؟
📺 آتئیسم نیز نیازمند توجیه معرفتیست
📕 بهترین برهان علیه خداوند
📺 بررسی برهان متکلمان در اثبات وجود خدا

🔻خدا و مناظرات
📻 جدالی درباب برهان علیت
📻 خدا، طراحی هوشمند و پیامبری
📕نقد برهان نظم [بخش اول | بخش دوم و سوم]
📕اگر کسی خالق ما بوده، مطمئناً باهوش نبوده
📻 خدای سید حسینِ نصر در ترازو
📻 خداشناسی دینانی در ترازو
📻 نقدِ کانت و هیوم بر برهان علیت
📻 برهان علیت و مسألۀ شر
📺 بحث خدا: هریس و داوکینز
📺 مناظرۀ «فرگشت‌گرا» / «خلقت‌گرا»
📺 مناظره هوش مصنوعی خداباور با هوش مصنوعی آتئیست
📺 آیا براهین وجود خدا قانع‌کننده‌اند؟
📺 بزرگ‌ترین چالش اعتقاد به خدا چیست؟
📓علم و دین: پنج پرسش

📻 «برهان نظم» در ترازو
📻 خدا و رنج
📺 «چرا؟ هدف جهان»

.


#نقد_ادیان #فلسفیدن #فلسفه_دین

➖➖➖

🌾 @Naqdagin